CHƯƠNG 3 LÊN MEN CÁC SẢN PHẨM TỪ SINH KHỐI TẾ BÀO VI SINH VẬT LÊN MEN SẢN XUẤT AXÍT GLUTAMIC... MỤC ĐÍCH• Giới thiệu quy trình tổng quát sản xuất acid glutamic bằng phương pháp lên men
Trang 1CHƯƠNG 3 LÊN MEN CÁC SẢN PHẨM TỪ SINH
KHỐI TẾ BÀO VI SINH VẬT
LÊN MEN SẢN XUẤT AXÍT GLUTAMIC
Trang 2MỤC ĐÍCH
• Giới thiệu quy trình tổng quát sản xuất
acid glutamic bằng phương pháp lên men
chủng corynebacterium glutamicum
• Giới thiệu nguyên liệu cho quá trình lên
men và các yếu tố ảnh hưởng đến quá
trình lên men.
• Giới thiệu phương pháp tách và tinh chế acid glutamic
Trang 3LÊN MEN SẢN XUẤT AXÍT GLUTAMIC
Nguyên liệu (tinh bột)
Thủy phân Phối chế dịch lên men Nguyên liệu phụ Thanh trùng dịch lên men
Lên men
Men giống
Chuẩn bị men giống
cho sản xuất
Trang 41 Nguyên liệu và thủy phân
• Nguyên liệu là tinh bột: Sắn, ngô, gạo…hoặc rỉ đường
Tỷ lệ thủy phân tinh bột bằng HCl:
Tinh bột/nước/HCl 100% = 100/350/0,77 (đơn vị thể tích)
Điều kiện thủy phân:
T0 = 148 – 1500C
P = 2,5 kg/cm2
t = 30 – 34 phút
Trang 5Điều kiện trung hòa axít bằng NaCO3
Lần 1: Cánh khuấy làm việc 65 vòng/phut, đạt đến pH = 4,8 - 5
Lần 2: Cánh khuấy làm việc 60 vòng/phút, đạt pH = 6,7 - 7
Thủy phân tinh bột bằng enzym: chủng Asp Oryzae…
Trang 62 Thành phần môi trường lên men
• Dịch đường hóa 13%
• Cao ngô 0,7%
• K2HPO4 0,15%
• MgSO4 0,075%
• Urê cho ban đầu 2%
• Bổ sung giữa chừng 1,2% và MnSO4 2%
* Thanh trùng dịch trước khi lên men: 45 – 60 phut, t0 = 1210C
Trang 73 Lên men dịch đường hóa
*Chủng vi sinh vật sử dụng: Corynebacterium glutamicum(- Brevibacterium lactofermentus
- Micrococus glutamicus)
Trang 93.1 Công tác chuẩn bị giống
3.1.1 Cấy giống trong phòng thí nghiệm
Lượng dịch trong bình Nồng độ,
% pH Nhiệt độ, o C Thời gian,h
Trong ống nghiêm 10ml 13-14 Trung tính 30 ± 1 24
90 ml trong bình 250 ml 13-14 Trung tính 30 ± 1 18-24
900 ml trong bình 2 lít 13-16 Trung tính 30 ± 1 18-24
9 lít trong thùng 10 lít 15-18 Trung tính 30-32 15-18
Trang 10Sơ đồ nuôi cấy giống.
1.Thùng gây men 150 l cấp 1 chứa 100 l dịch; 2.Thùng chứa dịch đường hóa
và xử lý dich đường; 3 và 4 Hai thùng gây men cấp II có dung
tích bằng dung tích thùng đường hóa thêm và đều bằng 10% so với thùng lên men.
3.1.2 Nhân giống trong sản xuất
Trang 113.2 Cơ chế hóa sinh của quá trình tạo axít glutamic:
Glucoza
Axit pyruvicAxit α – xetoglutavicCon đường amin hóa – khử Con đường chuyển amin
Phương trình tổng quát:
C6H12O6 + NH3 + 3/2 O2 = C5H9NO4 + CO2 + 3H2O
Trang 12Con đường amin hóa khử
HOOC-CO-CH 2 –CH 2 -COOH + NADPH 2 HOOC-CH-CH 2 –CH 2 -COOH +
NH 2 H 2 O + NADP
NH3
Con đường chuyển amin
HOOC-CO-CH2-CH2-COOH + R-CH-COOH HOOC-CH-CH2-CH2- COOH
NH2 NH2 + RCO-COOH
Trang 133.3 Các phương pháp lên men dịch đường hóa 3.3.1 Lên men gián đoạn:
Thùng lên men gián đoạn.
1.ruột gà làm lạnh cần 0,5m2/m3 thùng; 2.Ống dẫn dịch
0,4-đường và men giống; 3.Ống tháo
giấm chín; 4.Ống thoát CO2;
5.Cửa quan sát và vệ sinh; 6.Đầu
ống nối hệ thống vệ sinh 7 với
phía trong thùng; 8 Van lấy mẫu;
9 Đầu ống nối hệ thống sục khí
Trang 163.3.2 Lên men liên tục
Sơ đồ lên men liên tục
1
Trang 173.3.3 Lên men cải tiến (bán liên tục)
Trang 184 Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình lên men
4.1 pH môi trường: 6,7 – 8
Điều chỉnh pH bằng NH4+ (ure, nước NH3, NH4Cl…)
4.2 Cung cấp oxy cung cấp: 25-30m3/m3/phút, tốc độ khuấy
150 vòng/phút
4.3 Nhiệt độ: tối thích 30 – 320C, cuối giai đoạn lên men 370C4.4 Chất kích thích sinh trưởng:
Các vitamin nhóm B và Biotin (2-5 g/l)
Trang 195 Tách và tinh chế axít glutamic
Nguyên liệu tách: nhựa refin (polyetylen sunfuric R-SO 3 H) dương tính mạnh và NaOH để nhả hấp phụ.
R-SO3H + + NH3ROO - = RSO3NH3RCOOH Quá trình hấp phụ
RSO3NH3RCOOH + NaOH = RSO3Na + NH2RCOOH Nhả hấp phụ
Điều kiện cả quá trình hấp phụ:
+ Dung dịch axít glutamic: 0,45 – 0,5 kg/m 3
+ 3,2 < pH < 5, nhiệt độ 65 – 70 0 C
+ Tốc độ chảy: 8 – 10 m/h 150 -180 lít/phút
Trang 20* Tinh chế axít glutamic
+ Tẩy rửa: Sau khi thu được axit glutamic ngậm HCl, dùng HCl
31% để rửa nhằm hòa tan hết các axit amin khác ra khỏi axit
glutamic ngậm HCl
+ Trung hòa: Để tách HCl ra khỏi axit glutamic ngậm HCl, người ta
dùng Na2CO3 hoặc NaOH để trung hòa
Khử sắt và canxi
FeCl2 + Na2S FeS + 2NaCl
C2H2 O4 + Ca2+ C2O4Ca + 2H+
Trang 21CÂU HỎI
• Bài 1: Bạn hãy cho biết acid glutamic
được sản xuất bằng những con đường
nao? Hay so sánh ưu nhược điểm của
chúng?
• Bài 2: Bạn hãy cho biết ngoài việc áp dụng acid glutamic vào sản xuất gia vi mì chính người ta còn dùng để làm gì? Lấy ví dụ
Trang 22TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Nguyễn Thị Hiền Công nghệ sản xuất mì chính và các sản phẩm lên men cổ truyền Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật.
2 Nguyễn Xuân Thành, Nguyễn Bá Hiên, Hoàng Hải, Vũ Thị Hoan Giáo trình vi
sinh vật học công nghiệp Nhà xuất bản
Giáo dục.
3 Các webside