Nhiệm vụ của phòng thực hiện công tác đăng ký thuế, xử lý hồ sơ khai thuế và kế toán thuế trong đó có việc cấp mã cho doanh nghiệp nộp hộ nhà thầu nước ngoài và quản lý theo dõi hồ sơ kh
Trang 1MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU 2
NỘI DUNG CHÍNH 4
1 Mô tả tình huống 4
2 Xác định mục tiêu xử lý tình huống 5
3 Phân tích nguyên nhân, hậu quả 6
4 Xây dựng phương án giải quyết vấn đề và lựa chọn phương án 12
5 Kế hoạch tổ chức thực hiện phương án được lựa chọn 14
6 Kiến nghị 15
KẾT LUẬN 16
Trang 2PHẦN THỨ NHẤT LỜI NÓI ĐẤU
Sự ra đời của thuế là một tất yếu khách quan gắn liền với sự ra đời, tồn tại và phát triển của Nhà nước Để duy trì sự tồn tại của mình và thực hiện các chức năng, nhiệm vụ về kinh tế, xã hội, chính trị, an ninh, quốc phòng thì Nhà nước cần phải
có những nguồn lực vật chất nhất định Việc huy động các nguồn lực vật chất được Nhà nước thực hiện bằng nhiều cách khác nhau, trong đó có hình thức đóng góp bắt buộc thể hiện dưới dạng thuế Thuế là một bộ phận của cải của xã hội được tập trung vào quỹ NSNN nhằm để trang trải các chi phí duy trì sự tồn tại, hoạt động của bộ máy nhà nước và chi phí công cộng đem lại lợi ích chung cho cộng đồng
Để thu được thuế, Nhà nước đã thể chế hoá yêu cầu bắt buộc đóng góp nguồn lực tài chính cho NSNN đối với các thể nhân, pháp nhân Để thực hiện nguyên tắc pháp lý chung đó, Nhà nước đã ban hành hệ thống các văn bản pháp luật về thuế để điều tiết các khoản thu phát sinh trong quá trình vận động của các quan hệ kinh tế xã hội Hệ thống chính sách thuế của Việt Nam hiện nay bao gồm những sắc thuế như: Thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế tài nguyên, thuế nhà đất, thuế môn bài, …
Trong số đó thì "Thuế Nhà thầu" không được ban hành theo bất cứ Luật hay Pháp lệnh nào Bộ Tài chính quy định việc thu loại thuế này dựa trên hai Luật thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp, trước đây là thuế doanh thu và thuế lợi tức Sắc thuế này hình thành ngay từ đầu năm 1992, sau khi Luật Đầu tư nước ngoài sửa đổi năm 1991 có hiệu lực Đối tượng chịu thuế là những nhà thầu nước ngoài có phát sinh thu nhập tại Việt Nam, nhưng đối tượng nộp thuế lại là đối tác Việt Nam thông qua cái gọi là nộp hộ Qua chặng đường phát triển của ngành
Trang 3thuế Việt Nam, thuế nhà thầu cũng nhiều lần được sửa đổi để ngày càng phù hợp với nền kinh tế hiện nay
Tôi hiện đang công tác tại Phòng Kê khai và Kế toán thuế Cục thuế Thành phố Hải Phòng Nhiệm vụ của phòng thực hiện công tác đăng ký thuế, xử lý hồ sơ khai thuế và kế toán thuế trong đó có việc cấp mã cho doanh nghiệp nộp hộ nhà thầu nước ngoài và quản lý theo dõi hồ sơ khai thuế của các doanh nghiệp này Tôi
chọn đề tài “Vấn đề kê khai và nộp thuế của doanh nghiệp Việt Nam thay cho
nhà thầu nước ngoài” là đề tài cho bài tiểu luận của tôi vì đây là tình huống tôi
đã gặp thực tế trong công việc khi công tác tại đơn vị Ngoài phần mở đầu và kết luận bài tiểu luận của tôi bố cục gồm 6 nội dung chính:
1 Mô tả tình huống
2 Xác định mục tiêu xử lý tình huống
3 Phân tích nguyên nhân, hậu quả
4 Xác định phương án giải quyết vấn đề và lựa chọn phương án
5 Kế hoạch tổ chức thực hiện phương án được lựa chọn
6 Kiến nghị
Trang 4PHẦN THỨ HAI NỘI DUNG CHÍNH
1 Mô tả tình huống:
Công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng là công ty thuộc loại hình cổ phần ngoài nhà nước đóng trên địa bàn Quận Hồng Bàng, thành phố Hải Phòng Doanh nghiệp được Sở Kế hoạch và đầu tư thành phố Hải Phòng cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 0200647796 ngày 15 tháng 01 năm 2003 với ngành nghề kinh doanh là đại lý tàu biển, môi giới hàng hải, kinh doanh vận tải hàng hóa Công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng đã làm thủ tục đăng ký thuế và được Cục thuế TP Hải Phòng cấp mã số thuế 0200462650 Trong quá trình thực hiện hoạt động sản xuất kinh doanh, công ty phát sinh các hợp đồng kinh tế với các nhà thầu nước ngoài không đăng ký nộp thuế trực tiếp ở Việt Nam nên Công ty đã gửi thông báo đến Cục thuế TP Hải Phòng đề nghị được cấp mã số thuế nộp hộ nhà thầu nước ngoài
Căn cứ hồ sơ đăng ký đề nghị cấp mã số thuế nộp hộ nhà thầu nước ngoài của công ty, Cục thuế TP Hải Phòng đã thực hiện cấp cho công ty mã số thuế nộp hộ nhà thầu nước ngoài là 0200834820 và các mã số thuế trực thuộc:
- MST 0200834820-001: dùng để kê khai và nộp thuế nhà thầu cho Hợp đồng dịch vụ số HPHK1401533 ngày 10/01/2012 ký với Công ty TNHH Takahata HongKong
- MST 0200834820-002: dùng để kê khai và nộp thuế nhà thầu cho Hợp đồng dịch vụ số HPFN7325 ngày 10/3/2012 ký với Tập đoàn Fukushima Nichias - Nhật Bản
- MST 0200834820-003: dùng để kê khai và nộp thuế nhà thầu cho Hợp đồng dịch vụ số HPRC120425 ngày 12/4/2012 ký với Công ty TNHH Rescon – Hàn Quốc
Trang 5Tháng 9 năm 2012, công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng
có nhận được thông báo từ Cục thuế TP Hải Phòng - Phòng Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế về việc tháng 8 năm 2013 công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô -Cảng Hải Phòng nộp chậm tiền thuế nhà thầu nước ngoài tại mã số thuế nộp hộ nhà thầu nước ngoài 0200834820-002 với tổng số tiền thuế nộp chậm là 1.384.900.000
đồng( Một tỷ, ba trăm tám mươi tư nghìn, chín trăm ngàn đồng) và số tiền phạt chậm nộp tương ứng là 7.616.950 đồng( Bảy triệu, sáu trăm mười sáu nghìn, chín trăm năm mươi đồng)
Sau khi nhận được thông báo, công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng đã cử bà Nguyễn Thị An - là kế toán của doanh nghiệp được phân công theo dõi và hạch toán kế toán thuế của doanh nghiệp - đến cơ quan thuế làm việc trực tiếp để làm rõ vấn đề về số tiền chậm nộp này vì công ty đã thực hiện kê khai
và nộp đủ số tiền thuế nêu trên trong tờ khai mẫu 01/NTNN tháng( ban hành theo Thông tư 28 ngày 28 tháng 02 năm 2011) Bà Nguyễn Thị An đã được cán bộ thuế phòng Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế hướng dẫn lên Phòng Kê khai và kế toán thuế để đối chiếu và làm rõ về số tiền thuế chậm nộp trên
2 Xác định mục tiêu xử lý tình huống:
Với phương châm người nộp thuế tự khai, tự tính, tự nộp, tự chịu trách nhiệm
về hành vi của mình, cơ quan thuế có trách nhiệm quản lý, kiểm soát việc thực hiện nghĩa vụ thuế của người nộp thuế Để tăng cường hiệu quả trong công tác quản lý thuế cần có sự phối hợp tốt giữa người nộp thuế và cơ quan thuế Một mặt người nộp thuế cần nâng cao ý thức, khai đúng, nộp đủ, chấp hành tốt quy định pháp luật
về thuế thì cơ quan thuế cũng cần nắm vững chính sách, chế độ, chuyên môn nghiệp vụ để hướng dẫn hỗ trợ tốt cho người nộp thuế
Tình huống tôi đưa ra trên đây là tình huống cần được xử lý kịp thời để tránh gây ra việc không thống nhất về kê khai, nộp thuế giữa cơ quan thuế và người nộp thuế Dẫn đến doanh nghiệp bị phạt nộp chậm tiền thuế trên mã nộp hộ nhà thầu
Trang 6nước ngoài 10 số mà trên thực tế doanh nghiệp đã nộp đủ tiền thuế cho từng mã 13
số tương ứng với từng hợp hợp đồng với nhà thầu nước ngoài Sự việc cũng gây mất thời gian, công sức của doanh nghiệp và cán bộ thuế để đối chiếu làm rõ nếu không được giải quyết một cách triệt để
3 Phân tích nguyên nhân, hậu quả:
* Nguyên nhân:
Theo Mục 3.3 Điều 3 Phần I Thông tư 85/2007/TT-BTC ngày 18 tháng 7 năm
2007 về việc cấp mã số thuế 13 số như sau:
“c/ Mã số thuế 13 số (N 1 N 2 N 3 N 4 N 5 N 6 N 7 N 8 N 9 N 10 N 11 N 12 N 13 ) được cấp cho:
- Nhà thầu tham gia hợp đồng tìm kiếm, thăm dò và khai thác dầu khí (trừ nhà thầu điều hành hợp đồng); nhà thầu, nhà thầu phụ không trực tiếp nộp thuế với cơ quan Thuế;
- Các văn phòng điều hành dự án từng hợp đồng của nhà thầu, nhà thầu phụ nước ngoài trực tiếp nộp thuế tại Việt nam
”
Theo khoản 3, điều 3 Thông tư 80/2012/TT-BTC ngày 22 tháng 5 năm 2012,
có hiệu lực thi hành ngày 01 tháng 7 năm 2012 quy định:
“d) Cấp mã số thuế cho người nộp thuế là nhà thầu, nhà đầu tư tham gia hợp đồng dầu khí.
Đối với hợp đồng tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí (sau đây gọi chung là
“hợp đồng dầu khí”), mã số thuế 10 số được cấp cho: Người điều hành (Công ty điều hành chung) theo từng hợp đồng dầu khí; Doanh nghiệp liên doanh đối với hợp đồng dầu khí được ký kết dưới hình thức hợp đồng liên doanh.
Trường hợp hợp đồng dầu khí quy định mỗi nhà thầu, nhà đầu tư phải thực hiện nghĩa vụ thuế riêng thì nhà thầu, nhà đầu tư tham gia hợp đồng được cấp mã
Trang 7số thuế 13 số (kể cả nhà thầu, nhà đầu tư là Người điều hành và nhà thầu nhận phần lãi được chia) theo mã số thuế 10 số của Người điều hành để thực hiện kê khai, nộp thuế và quyết toán thuế đối với từng hợp đồng dầu khí.
đ) Cấp mã số thuế cho nhà thầu nước ngoài đăng ký nộp thuế trực tiếp với cơ quan thuế.
Nhà thầu, nhà thầu phụ nước ngoài đăng ký nộp thuế trực tiếp với cơ quan thuế thì được cấp mã số thuế 10 số theo từng hợp đồng thầu đã ký.
e) Cấp mã số thuế cho Bên Việt Nam nộp thuế thay cho nhà thầu nước ngoài Nhà thầu và nhà thầu phụ nước ngoài không đăng ký nộp thuế trực tiếp với cơ quan thuế thì bên Việt Nam ký hợp đồng với nhà thầu có trách nhiệm khai và nộp thuế cho bên nước ngoài Bên Việt Nam được cấp mã số thuế 10 số để sử dụng cho việc khai, nộp thuế cho các nhà thầu, nhà thầu phụ nước ngoài.”
Theo quy định trên thì công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng đã được cấp một mã số thuế có 10 chữ số sử dụng để khai nộp thuế cho nhà thầu và nhà thầu phụ ở nước ngoài Những nhà thầu nước ngoài của công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng trước thời điểm Thông tư 80/2012/TT-BTC ra đời được cấp mã 13 số tương ứng với từng hợp đồng phát sinh vẫn sẽ được Cục thuế Hải Phòng quản lý Những hợp đồng phát sinh sau ngày 01 tháng 7 năm 2012 khi Thông tư 80/2012/TT-BTC có hiệu lực sẽ không được cấp
mã 13 số nữa Thay vào đó Cục thuế Hải Phòng sẽ quản lý những nhà thầu mới đó qua mã nhà thầu 10 số (0200834820) khai nộp hộ nhà thầu nước ngoài của công ty
cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng
Dưới đây là mẫu tờ khai 01/NTNN tháng ban hành theo thông tư 28 ngày 28 tháng 2 năm 2011 được sử dụng tại thời điểm doanh nghiệp kê khai:
Trang 8CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
TỜ KHAI THUẾ NHÀ THẦU NƯỚC NGOÀI
(Dành cho trường hợp Bên Việt nam khấu trừ và nộp thuế thay cho Nhà thầu nước ngoài)
[01] Kỳ tính thuế: tháng năm (hoặc lần phát sinh) Tháng Lần phát sinh
[02] Lần đầu [ ] [03] Bổ sung lần thứ [ ]
[04] Bên Việt nam khấu trừ và nộp thuế thay:
………
[05] Mã số thuế của bên Việt Nam khấu trừ và nộp thuế thay:
[06] Địa chỉ : ……… [07] Quận/huyện: ……… [08] Tỉnh/thành phố:
………
[09] Điện thoại: ……… [10] Fax: ……… [11] E-mail:
………
[12] Tên đại lý thuế (nếu có):
………
[13] Mã số thuế:
[14] Địa chỉ : ……… [15] Quận/huyện: ……… [16] Tỉnh/thành phố:
………
[17] Điện thoại: ……… [18] Fax: ……… [19] E-mail:
Nội dung Mã số thuế Hợp đồng
số
ngày
tháng
Số tiền thanh toán
kỳ này
Ngày thanh toán
phải nộp vào NSNN
Doanh thu tính thuế
Tỷ lệ giá trị gia tăng
Thuế suất thuế GTGT Thuế GTGT phải nộp Doanh thu tính thuế Tỷ lệ thuế TNDN miễn giảm theo Số thuế được
Hiệp định
Thuế TNDN phải nộp
1 Nhà thầu nước ngoài A (*)
2 Nhà thầu nước ngoài B (*)
3 Nhà thầu nước ngoài C (*)
Cộng:
[20] Hợp đồng đại lý thuế: Số ngày
Đơn vị tiền: Đồng
Mẫu số: 01/NTNN
(Ban hành kèm theo Thông tư
số 28/2011/TT-BTC ngày 28/2/2011 của Bộ Tài chính)
Trang 9Tổng số thuế GTGT và thuế TNDN phải nộp kỳ này (Viết bằng chữ)
Tôi cam đoan số liệu khai trên là đúng và chịu trách nhiệm trước pháp luật về những số liệu đã khai./.
NHÂN VIÊN ĐẠI LÝ THUẾ
Họ và tên:…….
Chứng chỉ hành nghề số:
Ngày tháng … năm …
NGƯỜI NỘP THUẾ hoặc ĐẠI DIỆN HỢP PHÁP CỦA NGƯỜI NỘP THUẾ
Ký, ghi rõ họ tên, chức vụ và đóng dấu
Trang 10Khi bà Nguyễn Thị An kế toán của công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô -Cảng Hải Phòng được hướng dẫn lên phòng Kê khai và kế toán thuế đã xử lý vụ việc Tôi đã căn cứ vào Điều 22 Thông tư 28/2011/TT-BTC ban hành ngày 28 tháng 2 năm 2011 có quy định vê thời hạn nộp thuế:
“1 Người nộp thuế có nghĩa vụ nộp thuế đầy đủ, đúng thời hạn vào ngân sách nhà nước
2 Trường hợp người nộp thuế tính thuế, thời hạn nộp thuế chậm nhất là ngày cuối cùng của thời hạn nộp hồ sơ khai thuế.
3 Trường hợp cơ quan thuế tính thuế hoặc ấn định thuế, thời hạn nộp thuế
là thời hạn ghi trên thông báo, quyết định của cơ quan thuế ”
Tôi yêu cầu bà An xuất trình chứng từ chứng minh công ty cổ phần vận tải biển Đông Đô - Cảng Hải Phòng đã nộp thuế và nộp đúng thời hạn quy định của pháp luật Khi bà An đã xuất trình đủ giấy nộp tiền chứng minh tính xác thực của việc nộp thuế tôi đã giải thích cho bà An hiểu rõ bản chất của sự việc và đề ra phương án giải quyết
Do Thông tư 85/2007/TT-BTC ra đời quy định việc cấp mã 13 số riêng cho từng nhà thầu nước ngoài mà doanh nghiệp ở bên Việt Nam nộp hộ nên phát sinh
ra nhiều bất cập Mỗi công ty có thể nộp hộ rất nhiều nhà thầu và sẽ có rất nhiều mã
số thuế tương ứng với mỗi hợp đồng kinh tế gây nên khó khăn trong việc quản lý của cơ quan thuế cũng như người nộp thuế Ngày 01 tháng 7 năm 2012 Thông tư 80/TT-BTC do Bộ tài chính ban hành đã sửa đổi bấp cập này và quy định dừng cấp
mã 13 số cho các nhà thầu nước ngoài phát sinh mới sau khi Thông tư này có hiệu lực Sự thay đổi trong chính sách khiến cho trong thời gian đầu triển khai có sự nhầm lẫn và chưa thống nhất giữa cơ quan thuế và người nộp thuế Nhiệm vụ của chúng ta là nắm rõ chính sách và hướng dẫn, hỗ trợ người nộp thuế thực thi đúng theo quy định của pháp luật sao cho đúng với khẩu hiệu cơ quan thuế và người nộp thuế luôn là bạn đồng hành
Trang 11* Hậu quả:
Ngành thuế Việt Nam đang chuyển đổi từng ngày với phương châm “Minh bạch - Hiệu quả - Đổi mới” hướng tới việc giảm thủ tục hành chính, giảm số giờ kê khai và nộp thuế cho doanh nghiệp Doanh nghiệp trên cơ sở người nộp thuế tự tính, tự khai, tự nộp, tự chịu trách nhiệm về hành vi của mình nên họ có những quyền lợi và nghĩa vụ nhất định như sau:
- Người nộp thuế được hỗ trợ, hướng dẫn thực hiện việc nộp thuế; cung cấp thông tin, tài liệu để thực hiện nghĩa vụ, quyền lợi về thuế Yêu cầu cơ quan quản
lý thuế xác nhận việc thực hiện nghĩa vụ nộp thuế của mình Khiếu nại, khởi kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp của mình
- Đăng ký thuế, sử dụng mã số thuế theo quy định của pháp luật
- Khai thuế chính xác, trung thực, đầy đủ và nộp hồ sơ thuế đúng thời hạn; chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực, đầy đủ của hồ sơ thuế
- Nộp tiền thuế đầy đủ, đúng thời hạn, đúng địa điểm Ghi chép chính xác, trung thực, đầy đủ những hoạt động phát sinh nghĩa vụ thuế, khấu trừ thuế và giao dịch phải kê khai thông tin về thuế
- Chấp hành quyết định, thông báo, yêu cầu của cơ quan quản lý thuế, công chức quản lý thuế theo quy định của pháp luật
Dựa trên những quyền lợi và nghĩa vụ của người nộp thuế nói trên, nếu sự bất cập trong việc quản lý thuế không được phát hiện và giải quyết triệt để sẽ dẫn đến những hậu quả vô cùng to lớn
- Gây ra sự nhầm lẫn làm cho doanh nghiệp bị xác định là đối tượng nộp chậm tiền thuế, nếu không phát hiện kịp thời có thể dẫn đến bị phạt nộp chậm tiền thuế
- Tạo mối quan hệ không tốt giữa người nộp thuế và cơ quan thuế