Biện pháp giúp học sinh sưu tầm vật liệu phù hợp và tạo sản phẩm học tập theo quy trình tạo hình 3D

Giáo viên đã được tham gia các lớp tập huấn về dạy học môn Mĩ thuật theo phương pháp mới của Đan Mạch do Phòng GDĐT tổ chức. Giáo viên đã được dược trang bị tài liệu dạy học môn Mĩ thuật theo phương pháp mới của Đan Mạch. Giáo viên được chủ động trong việc sáng tạo chủ đề bài học, phân phối chương trình dạy học. Giáo viên có kiến thức và kĩ năng tạo hình trên nhiều chất liệu. Giáo viên có tinh thần trách nhiệm, cầu tiến và yêu nghề.

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

BÁO CÁO KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG SÁNG KIẾN

Kính gửi: - Hội đồng sáng kiến cơ sở huyện

Tên đề tài sáng kiến:

Biện pháp giúp học sinh sưu tầm vật liệu phù hợp và tạo sản phẩm học tập

theo quy trình tạo hình 3D

1 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Giảng dạy

2 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu (áp dụng thử): Năm học 2019- 2020

3 Mô tả bản chất của sáng kiến:

Qua nội dung đã lựa chọn “ Biện pháp giúp học sinh sưu tầm vật liệu phù hợp

và tạo sản phẩm học tập theo quy trình tạo hình 3D ” nhằm giúp học sinh biết tận

dụng những vật liệu mà các em đã sử dụng trong gia đình làm đồ dùng phục vụ cho bản thân khi học Mĩ thuật tạo hình 3D Tiết học thêm sinh động phát huy được tính tích cực, sáng tạo của học sinh Các em sẽ thích thú hơn khi học Mĩ thuật Để giúp các em học tốt môn Mĩ thuật theo phương pháp Đan Mạch thì đồ dùng trực quan không thể thiếu, mỗi một giờ lên lớp đòi hỏi các em phải có sự chuẩn bị vật liệu để thực hành trên lớp tiết học mới thành công Tôi đã thực hiện các giải pháp sau:

- Bước 1: Nắm tình hình học sinh – phân chia nhóm đối tượng

- Bước 2: Chọn những vật liệu đã sử dụng làm mẫu

- Bước 3: Hướng đẫn học sinh chọn vật liệu và phân loại vật liệu

- Bước 4: Áp dụng vật liệu để tạo hình 3D

4.1 Phân tích tình trạng của giải pháp đã biết.

Quá trình nghiên cứu và thực hiện đề tài trong năm học vừa qua đạt được những kết quả rất khích lệ, cụ thể như sau:

a Ưu điểm:

- Học sinh biết thu thập vật liệu để áp dụng khi tạo hình có tư duy và sáng tạo khi ghép liên kết các vật liệu làm cho sản phẩm được thêm phong phú giúp học sinh phát triển ngôn ngữ không gian- thị giác, học sinh học các ngôn ngữ mĩ thuật khi các em thực hành và hiểu cách sử dụng đường nét, hình khối, kích cỡ, bố cục, màu sắc Thực hành hiệu quả các hình thức: qua thực hành và giúp các em có tư duy logic về hình khối sự liên kết giữa các vật, cũng như khơi gợi sự sáng tạo qua các

mô hình thiết kế và ý tưởng khi giáo viên đưa những vật liệu tìm được vào trong quy trình sáng tạo

- Qua vật thực các em sẽ thích thú và nhớ lâu hơn đồng thời nắm bắt chủ đề nhanh

và thể hiện đẹp

- Đối với giáo viên giúp cho giáo viên chủ động sáng tạo trong chủ đề bài học không còn lúng túng khi làm đồ dùng dạy học

- Về lợi ích kinh tế không phải tốn tiền cho các em mua đồ dùng Góp phần bảo vệ môi trường tại gia đình, môi trường xung quanh

* Giáo viên:

- Giáo viên đã được tham gia các lớp tập huấn về dạy học môn Mĩ thuật theo phương pháp mới của Đan Mạch do Phòng GD&ĐT tổ chức

- Giáo viên đã được dược trang bị tài liệu dạy học môn Mĩ thuật theo phương pháp mới của Đan Mạch

- Giáo viên được chủ động trong việc sáng tạo chủ đề bài học, phân phối chương trình dạy học

- Giáo viên có kiến thức và kĩ năng tạo hình trên nhiều chất liệu

- Giáo viên có tinh thần trách nhiệm, cầu tiến và yêu nghề

* Học sinh:

- Đa số học sinh yêu thích môn Mĩ thuật; thích thú với phương pháp học mới; nắm bắt chủ đề nhanh

- Nhiều học sinh rất thích diễn kịch từ sản phẩm 3D

b Nhược điểm:

Tuy đã đạt được những kết quả như vậy nhưng vẫn còn một số hạn chế trong quá trình thực hiện như sau:

- Một số phụ huynh và học sinh chưa coi trọng môn Mĩ thuật nên thái độ học tập

và việc chuẩn bị đồ dùng chưa tích cực

- Vật liệu học sinh thu thập được còn ít, chưa được phong phú

- Dụng cụ để chế tạo vật liệu còn chưa được trang bị đầy đủ

- Vật mẫu do giáo viên tự làm

- Mất nhiều thời gian cho việc tìm chọn và xử lí chất liệu

- Không gian biểu diễn chưa hợp lí

4.2 Nêu nội dung đã cải tiến, sáng tạo để khắc phục những nhược điểm của giải pháp đã biết.

Sáng kiến: “Biện pháp giúp học sinh sưu tầm vật liệu phù hợp và tạo sản phẩm học tập theo quy trình tạo hình 3D ” qua thời gian nghiên cứu áp dụng đã đạt được

những kết quả rất khả quan

* Hướng dẫn học sinh cách chọn vật liệu:

- Giúp học sinh và gia đình biết lựa chọn thu thập đồ vật, phế liệu an toàn đảm bảo vệ sinh Học sinh có thói quen thường xuyên thu thập đồ vật phế liệu và phân loại vật liệu theo nhóm

* Thu gom và vệ sinh vật liệu:

- Qua biện pháp này gia đình và học sinh biết làm sạch vật liệu, phân loại và lưu trữ vật liệu

* Tạo hình 3D theo mục đích:

- Qua việc làm hằng ngày của học sinh về thu thập vật liệu và phân loại vật liệu

đã lưu trữ Trong giờ dạy Mĩ thuật giáo viên và học sinh không phải lo lắng về đồ dùng dạy học, những vật liệu này giúp học sinh tạo hình 3D nhanh chóng đa dạng

và phong phú, giúp học sinh phát triển trí tưởng tượng, sáng tạo và tích cực hơn trong giờ học

- Qua các phương pháp đã áp dụng học sinh học tập tích cực ham thích và có tiến

bộ rõ rệt so với trước đây Các em biết tạo hình 3D đơn giản từ những vật dụng mà các em sưu tầm cất giữ

4.3 Nêu các điều kiện, phương tiện cần thiết để thực hiện và áp dụng giải pháp.

Để thực hiện các giải pháp của sáng kiến có kết quả cao Đòi hỏi người giáo viên phải yêu nghề, mến trẻ, có tinh thần nhiệt huyết trong công tác giảng dạy Luôn biết khích lệ biểu dương các em kịp thời, có sự đầu tư thật tốt vào bài giảng,

kế hoạch bài dạy chọn phương pháp phù hợp

Học sinh cũng phải có ý thức trong việc tự tìm, tự làm đồ dùng học tập và phải được sự quan tâm, nhận thức đúng của phụ huynh đối với việc học môn Mĩ thuật

Nhà trường cần tạo điều kiện đầy đủ về cơ sở vật chất để phục vụ việc dạy học môn mĩ thuật

4.4 Nêu các bước thực hiện giải pháp, cách thức thực hiện giải pháp:

Để có được vật liệu phục vụ cho quy trình chúng ta cần thực hiện các bước sau: phân loại - lựa chọn - thu gom - lưu trữ - tái tạo thành sản phẩm

a Biện pháp 1:

a.1 Biện pháp chọn vật liệu:

- Giáo viên có thể yêu cầu học sinh và gia đình của các em việc chọn thu thập đồ vật, phế liệu an toàn, sạch

a.2 Phân loại vật liệu:

Dạng 1: Giấy vụn và bìa các-tông, túi ni-lon: Bìa các-tông dễ kiếm ở các

tạp hóa gần trường hoặc là vỏ hộp bánh, vỏ thùng sữa mà học sinh bán trú ăn nhẹ

bỏ đi rất nhiều chúng ta chỉ việc chọn vài cái mình thích mở ra rồi vào.Giấy vụn nhiều màu sắc thường dễ kiếm, giữ lại được như tờ rơi hàng tuần các siêu thị đi phát cho từng hộ gia đình, sách báo cũ, giấy nháp cũng thường có chúng ta có thể cất giữ lại hoặc xin lại từ hàng xóm tiếp tục bỏ vào trong hộp giấy bìa Túi ni-lon hàng ngày mỗi gia đình đều thải ra, nên lựa túi đã đựng đồ khô không mùi rồi giũ sạch xếp lại cất vào hộp

Dạng 2: Phân loại sưu tầm hộp sữa, chai nhựa, đồ nhựa, vỏ lon: Chai

nhựa dễ kiếm thường là các chai nước giải khát, các chai xà phòng, nước rửa chén… chai sữa, sữa chua mà học sinh hay uống, vỏ lon nước ngọt, coca Hướng dẫn các em sau mỗi lần uống (dùng hết) nên rửa sạch, phơi khô rồi cho luôn vào hộp

Dạng 3: Đá sỏi, cành cây khô, que gỗ, lá rơm, đất nặn…Là những vật liệu tự

nhiên dễ tìm.Que gỗ có được ở các que kem, que đũa các món ăn vặt mà các em hay dùng Lá, cành cây khô tìm được ở sân trường vào mùa thu, mùa đông nhặt được để khô tự nhiên Rơm rạ ở các cánh đồng vào cuối vụ phơi khô bó lại bó nhỏ Sỏi đá tìm được ở ven đường hay những khu nhà đang xây dựng Đất nặn là dạng vật liệu quen thuộc với các em nhưng chủ yếu là đất sét công nghiệp Đất sét nông nghiệp có thể tìm được ở các lò gạch, ở ruộng

b Biện pháp 2: Xử lí vật liệu

b.1 Thu gom và vệ sinh vật liệu:

- Sau khi đã lựa chọn được vật liệu và phân loại chúng ta tiến hành vệ sinh và xử lí vật liệu theo từng dang, cụ thể như sau:

- Đối với vật liệu ở dạng 1: Học sinh cần giũ sạch bụi bẩn, phơi khô, cắt bỏ vài phần đã hỏng và cắt xếp theo 1 kích thước nhất định để dễ lưu trữ

- Đối với vật liệu dạng 2: Học sinh dùng nước hoặc xà phòng hay nước rửa chén tùy vào chất lỏng trong chai, hộp mà dùng rồi súc sạch rồi phơi khô Dùng dây cột những chai hộp cùng kích thước thành 1 khối

- Đối với vật liệu dạng 3: Rơm và cành khô thì học sinh sắp và bó lại theo từng bó nhỏ cắt bỏ bớt phần ngọn Nếu là que kem, đũa thì rửa sạch rồi đem phơi khô và dùng dây cột lại thành bó Nếu là lá khô thì xếp chồng lên nhau thành từng lớp cho gọn Nếu là sỏi, đá thì chú ý lựa những viên tròn hoặc cạnh nhưng nhẵn không sắc nhọn tránh nguy hiểm

b.2 Cách thức lưu trữ và phương tiện lưu trữ vật liệu:

- Sau khi đã chọn được vật liệu và xử lí xong chúng ta nên bỏ vật liệu theo dạng

đã phân vào từng hộp nhỏ hoặc túi rồi bỏ tất cả vào 1 túi (hộp) to

- Trước tiên chọn vài cái túi, cái hộp sạch bằng giấy, lớn, nhỏ khác nhau hoặc ni-lon vừa phải và 1 giấy hoặc hộp quà, hộp bánh v.v… Tùy thuộc vào sự sáng tạo của mỗi cá nhân cũng có thể tự làm 1 cái hộp theo ý thích

c Biện pháp 3: Tạo hình 3D theo mục đích

c.1 Phát triển nội dung theo chủ đề đã thống nhất

Khi học sinh đã chọn lựa được vật liệu, biết cách phân loại vật liệu và lưu trữ được vật liệu Giáo viên hướng dẫn cho học sinh hiểu mục đích của việc tạo hình 3D từ vật liệu đã chọn bằng cách thực hiện theo các bước sau:

Ví dụ : Chương trình dạy học mĩ thuật lớp 4 có chủ đề : Chúng em với thế giới động vật, lớp 5 có chủ đề : Thử nghiệm và sáng tạo với các chất liệu

- Bước 1 Giáo viên chọn chủ đề Con vật quen thuộc – Quy trình tạo hình 3D

- Bước 2 Sáng tạo từ trí nhớ: Giáo viên hướng dẫn học sinh sẽ vẽ hoăc xé dán dưới hình thức 2D được nhiều tranh về con vật:

Ví dụ: Con lợn

- Bước 3 Liên tưởng giữa vật liệu tìm được với hình 2D

- Bước 4 Tạo hình 3D từ vật tìm được:

Các bước tiến hành:

* Làm thân con lợn:

+ Chiều dài của chai hơi dài ta nên dùng dao cắt bỏ bớt phần thân hình trụ của chai cho ngắn bớt

+ Gắn (lồng) 2 phần đầu và đuôi chai lại với nhau ta được thân con lợn

* Dùng bình sơn xịt màu lên đều cả chai hoặc có thể dùng cọ tô kín chai bằng màu acrylic

* Làm thêm chi tiết mắt, tai bằng cách vẽ lên giấy cac-ton rồi dùng keo dính vào điểm cần dính Đuôi lợn có thể linh động tùy chất liệu như sợi len, dây dừa hay cắt giấy rồi dùng kéo xoắn lại cũng được dán vào phần sau đáy chai

4.5 Chứng minh khả năng áp dụng của sáng kiến:

Sau một thời gian nghiên cứu và áp dụng vào thực tế kết quả thu được như sau:

Tổng sổ 35 HS Trước khi áp dụng Sau khi áp dụng

Có vật liệu cho quy trình nhưng chưa

tạo ra sản phẩm

Sử dụng được vật liệu tạo ra hình 3D 15 44% 25 72%

Trong suốt năm học, lớp tôi được các thầy cô giáo trong trường, Ban giám hiệu nhà trường về thăm lớp, dự giờ và đánh giá rất cao Trong những bài học về tạo hình 3D từ những vật liệu phù hợp , học sinh tạo ra sản phẩm rất đẹp, thể hiện được sự yêu thích của các em Học sinh không còn thấy tự ti, mặc cảm, ruột rè và nhút nhát như trước mà thay vào đó là một thái độ vui vẻ, tự tin trong học tập và mạnh dạn thể hiện những gì mình biết thể hiện trong bài làm, góp phần vào sự thành công cho công tác giảng dạy của bản thân tôi

Hơn nữa , biện pháp này còn có thể áp dụng trong các bài học đạo đức về bảo vệ môi trường

Điều này chứng minh rằng sáng kiến kinh nghiệm trên có tính sáng tạo và hiệu quả cao

5 Những thông tin cần được bảo mật (không có)

6 Đánh giá ích lợi thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng sáng kiến theo ý tác giả.

Trong quá trình đầu tư xây dựng tổ chức thực hiện “ Biện pháp giúp học sinh sưu tầm vật liệu phù hợp và tạo sản phẩm học tập theo quy trình tạo hình 3D” đã

mang lại kết quả tốt đẹp

Sau một thời gian áp dụng vật mẫu nhiều chất liệu khác nhau cho quy trình tạo hình 3D hầu hết học sinh đều rất thích thú quy trình này và học tập rất nghiêm túc, các em hoàn thành sản phẩm ngay tại lớp Sản phẩm của các em ngày càng đa dạng

và phong phú về chất liệu, hình thức cũng như nội dung câu chuyện

Từ biện pháp nghiên cứu và việc làm cụ thể như: Chọn vật liệu, phân loại vật liệu, thu gom và vệ sinh vật liệu, cách lưu trữ và phương tiện lưu trữ vật liệu, tạo hình 3D theo mục đích….Giúp học sinh hình thành được những kiến thức ban đầu

về Mĩ thuật, đây cũng là một bước quan trọng giúp các emcó kiến thức và kĩ năng thực hiện quy trình Tôi nhận thấy rằng học sinh của tôi đã có nhiều tiến bộ vượt

bậc Phải khẳng định rằng từ khi thực hiện “ Biện pháp giúp học sinh sưu tầm vật liệu phù hợp và tạo sản phẩm học tập theo quy trình tạo hình 3D ” , học sinh rất

ham thích học mĩ thuật Đặc biệt giờ dạy diễn ra nhẹ nhàng, tự nhiên học sinh hăng say học tập, phát huy được tư duy sáng tạo và góp phần bồi dưỡng thị hiếu thẩm mĩ cho các em

Một số hình ảnh sản phẩm tạo hình từ các vật liệu tìm được và hoạt động trong giờ học mĩ thuật của học sinh trường TH Nguyễn Trãi :

7 Đánh giá lợi ích thu được dự kiến do áp dụng sáng kiến của tổ chức,

cá nhân đã tham gia áp dụng sáng kiến lần đầu kể cả áp dụng thử

Qua quá trình áp dụng sáng kiến, học sinh hứng thú hơn với các tiết học Mĩ thuật và các môn khác có áp dụng sáng kiến này Bài làm học sinh có chất lượng cao hơn Mặt khác, hằng ngày các em có thói quen dọn vệ sinh nhằm bảo vệ môi trường xung quanh Các em luôn có tinh thần học tập tích cực, chủ động, sáng tạo trong công việc chiếm lĩnh kiến thức, các em không còn tình trạng tự ti, rụt rè … Ngoài ra lớp học luôn vui vẻ, thoải mái giúp các em say mê, hứng thú trong học tập

Trong những tiết dạy có áp dụng sáng kiến này được lãnh đạo nhà trường và hội đồng sư phạm dự giờ và đánh giá cao

Sáng kiến đã nghiên cứu và áp dụng có hiệu quả trong năm học vừa qua, đề nghị nhà trường tạo điệu kiện và mở rộng phạm vi áp dụng trong những năm học tiếp theo