Đặc biệt, các tin, bài phản ánh hoạt động đối ngoại, hợp tác quốc tế và bảo vệ chủ quyền của Tổ quốc đã thu hút sự quan tâm của đông đảo độc giả trong và ngoài nước; qua đó, góp phần địn
Quan điểm, đường lối của Đảng và quy định của Nhà nước về quản lý thông tin đối ngoại trên báo chí hiện nay
1.2.1 Quan điểm, đường lối của Đảng và quy định của Nhà nước về thông tin đối ngoại
Đại hội VI của Đảng (1986) đề cập đến việc cần chú trọng thực hiện công tác thông tin đối ngoại Sau khi chế độ xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu và Liên Xô sụp đổ, ngày 13/6/1992, Ban Bí thư Trung ương Đảng khóa VII ban hành Chỉ thị số 11/CT-TW về Đổi mới và tăng cường công tác thông tin đối ngoại, nhằm kịp thời định hướng đúng đắn cho công tác thông tin đối ngoại Chỉ thị đã đánh giá công tác thông tin đối ngoại từ sau Đại hội VI và trên cơ sở đó làm rõ nội dung, địa bàn, đối tượng và lực lượng tiến hành thông tin đối ngoại Chỉ thị nhấn mạnh thông tin đối ngoại cần tập trung và đã đặt nền tảng cho sự phát triển của công tác thông tin đối ngoại trong những năm đổi mới.
Trong nhiệm kỳ Đại hội VIII, ngày 29/12/1998, Thường vụ Bộ Chính trị ban hành Thông báo số 188/TB-TW về công tác thông tin đối ngoại trong tình hình mới Thông báo này bổ sung và nhấn mạnh các đối tượng và địa bàn ưu tiên, đồng thời xác định trọng điểm tổ chức lực lượng của công tác thông tin đối ngoại nhằm thích ứng với bối cảnh quốc tế mới.
Ngày 26/4/2020, Thủ tướng Chính phủ đã ra Chỉ thị số 10/2000 CT- TTg về tăng cường quản lý và đẩy mạnh công tác thông tin đối ngoại Đây là chỉ thị đầu tiên của Chính phủ về công tác thông tin đối ngoại, tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho việc quản lý, hoạt động thông tin đối ngoại của các cơ quan, tổ chức nhà nước Chỉ thị đã nhấn mạnh đến nhiệm vụ, tầm quan trọng của công tác thông tin đối ngoại là phải tham gia tích cực và có hiệu quả nhất và việc phát huy thuận lợi, tận dụng thời cơ, hạn chế tiêu cực, khắc phục yếu kém, góp phần thiết thực vào thực hiện thành công những mục tiêu phát triển của đất nước
Nghị quyết Đại hội IX của Đảng (2001) tiếp tục nhấn mạnh nhiệm vụ tăng cường công tác thông tin đối ngoại và văn hóa đối ngoại, đồng thời yêu cầu phối hợp chặt chẽ hoạt động ngoại giao của Nhà nước, hoạt động ngoại giao của Đảng và hoạt động đối ngoại nhân dân Nghị quyết đề ra hoàn thiện cơ chế quản lý thống nhất các hoạt động đối ngoại để hình thành sức mạnh tổng hợp, từ đó nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và làm cho thế giới hiểu rõ hơn về đất nước, con người và công cuộc đổi mới của Việt Nam, cũng như đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước ta Qua đó tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ và hợp tác ngày càng rộng rãi của cộng đồng quốc tế.
Ngày 27/12/2001, Ban Bí thư ban hành Quyết định số 16-QĐ/TW về việc thành lập Ban Chỉ đạo công tác thông tin đối ngoại, kèm theo Quy chế phối hợp chỉ đạo hoạt động thông tin đối ngoại Ban Chỉ đạo là cơ quan phối hợp giúp Ban Bí thư Trung ương Đảng và Thủ tướng Chính phủ theo dõi tình hình, điều hành, chỉ đạo và phối hợp công tác thông tin đối ngoại.
Tháng 4/2006, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X tiếp tục khẳng định chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế, mở rộng kinh tế đối ngoại gắn với nâng cao khả năng độc lập tự chủ của nền kinh tế là một trong tám nhiệm vụ chủ yếu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hội nhập sâu rộng hiện nay Đại hội nêu rõ yêu cầu và mục tiêu của công tác thông tin đối ngoại: đẩy mạnh văn hóa – thông tin đối ngoại, góp phần tăng cường sự hợp tác, tình hữu nghị giữa nhân dân ta với nhân dân các nước.
Sau Đại hội X, ngày 11/12/2006, Ban Bí thư ban hành Quyết định số 29-QĐ/TW về việc chỉ định thành viên Ban chỉ đạo công tác thông tin đối ngoại nhằm kiện toàn Ban chỉ đạo Quyết định này làm rõ mục tiêu củng cố, nâng cao hiệu quả hoạt động công tác thông tin đối ngoại của Đảng.
Ngày 1/8/2007, Ban Chấp hành Trung ương Đảng thông qua tại Hội nghị Trung ương 5 khóa X Nghị quyết 16-NQ/TW về công tác tư tưởng, lý luận và báo chí, cụ thể hóa một bước nhiệm vụ và giải pháp nhằm đẩy mạnh công tác thông tin đối ngoại nói chung và thông tin đối ngoại của báo chí nói riêng Để góp phần đưa các nội dung của Chỉ thị 26/CT-TW vào cuộc sống, ngày 30/11/2010, Chính phủ đã ban hành Quyết định 79/2010/QĐ-TTg về quy chế quản lý nhà nước về thông tin đối ngoại Quy chế quy định nguyên tắc và nội dung quản lý nhà nước về thông tin đối ngoại, trách nhiệm của các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trong việc quản lý nhà nước và phối hợp, triển khai các hoạt động thông tin đối ngoại Quy chế này cũng áp dụng đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia quản lý và thực hiện các hoạt động thông tin đối ngoại.
Tháng 1/2011, Đại hội toàn quốc lần thứ XI của Đảng đặt ra yêu cầu:
Đổi mới, tăng cường giới thiệu, truyền bá văn hóa, văn học, nghệ thuật và con người Việt Nam với thế giới; mở rộng và nâng cao chất lượng, hiệu quả thông tin đối ngoại, hợp tác quốc tế trong lĩnh vực văn hóa, báo chí, xuất bản; đồng thời xây dựng một số trung tâm văn hóa Việt Nam ở nước ngoài và trung tâm dịch thuật, quảng bá văn hóa Việt Nam ra nước ngoài Đại hội XII của Đảng lần đầu tiên xác định nhiệm vụ đối ngoại như một thành tố của Chủ đề Đại hội: tăng cường xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh; phát huy sức mạnh toàn dân tộc và dân chủ xã hội chủ nghĩa; đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới; bảo vệ vững chắc Tổ quốc, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định; xây dựng nền tảng để sớm đưa nước ta cơ bản thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại Việc bổ sung các nhiệm vụ đối ngoại vào chủ đề Đại hội khẳng định tầm quan trọng của đối ngoại trong tổng thể đường lối phát triển và bảo vệ Tổ quốc của Đảng trong năm năm tới và các năm tiếp theo.
Văn kiện Đại hội XII làm rõ và phát triển mục tiêu ngoại giao vì lợi ích quốc gia – dân tộc thành nguyên tắc bảo đảm lợi ích tối cao của quốc gia – dân tộc dựa trên các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế, bình đẳng và cùng có lợi; ngoại giao đa phương được định hướng vừa hợp tác vừa đấu tranh, nhằm phục vụ mục tiêu giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và tranh thủ tối đa nguồn lực bên ngoài để phát triển đất nước, nâng cao đời sống nhân dân Phương châm hoạt động ngoại giao đa phương là chủ động và tích cực đóng góp xây dựng, định hình các thể chế đa phương; tham gia và phát huy vai trò tại các cơ chế đa phương, đặc biệt là ASEAN và Liên Hợp Quốc Từ lợi ích quốc gia – dân tộc, mục tiêu là nâng cao vị thế và vai trò, tận dụng hiệu quả vị thế của các cơ chế đa phương để bảo đảm lợi ích phát triển và an ninh cho đất nước Đáng chú ý, Bộ Thông tin và Truyền thông đã ban hành Thông tư 22/2016/TT-BTTTT hướng dẫn quản lý hoạt động thông tin đối ngoại của các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; nội dung kế hoạch thông tin đối ngoại cấp tỉnh căn cứ vào quy hoạch, chương trình, kế hoạch của chính phủ và các văn bản hướng dẫn của Bộ Thông tin và Truyền thông để xây dựng kế hoạch dài hạn, trung hạn và hàng năm, với các nhiệm vụ chủ yếu: phân công tổ chức hoặc cá nhân phụ trách, xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật, văn bản chỉ đạo, điều hành hoạt động thông tin đối ngoại; tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ cấp phòng trở lên và các đối tượng tham gia hoạt động thông tin đối ngoại; và xây dựng các đề án, dự án, các hoạt động thông tin đối ngoại.
1.2.2 Quan điểm, đường lối của Đảng và quy định của Nhà nước về quản lý thông tin đối ngoại
Trong suốt chiều dài lịch sử của dân tộc từ khi Đảng lãnh đạo thành lập Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á và khi đất nước hòa bình, thống nhất, tiến hành đổi mới và phát triển, công tác thông tin đối ngoại luôn được xác định là một nhiệm vụ trọng yếu, có sự tham gia của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng; xuất phát từ đặc điểm của lĩnh vực thông tin và đối tượng tiếp nhận nội dung, mỗi lực lượng tham gia có vị trí và vai trò khác nhau: ở cấp vĩ mô là các cơ quan chuyên trách chỉ đạo, định hướng thông tin đối ngoại, tiếp đó là các cơ quan, đơn vị ở trung ương và địa phương tổ chức thực hiện, và cuối cùng là người dân với nhiều hình thức tham gia; sự phát triển mạnh mẽ của các lực lượng tham gia càng thể hiện rõ khi tính chất và phạm vi hội nhập, mở cửa của đất nước ngày càng sâu rộng; trong đó, các cơ quan thông tấn, báo chí đóng vai trò quan trọng hàng đầu trong hoạt động thông tin đối ngoại của nước ta; Đảng và Nhà nước đã xác định bốn nội dung cơ bản của thông tin đối ngoại, đó là:
Thông tin tổng hợp về đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, cùng với quan điểm và lập trường của Việt Nam đối với các vấn đề quốc tế và khu vực, được trình bày một cách cô đúc và nhất quán, phục vụ cho mục tiêu định hướng đối ngoại và phát triển bền vững Bài viết nhấn mạnh sự liên thông giữa đường lối lãnh đạo và hệ thống pháp luật, đồng thời phản ánh cam kết của Việt Nam đối với hợp tác khu vực và đa phương trên nền tôn trọng chủ quyền, bình đẳng và lợi ích chung Nội dung tập trung vào các chủ đề then chốt như đối ngoại, hợp tác kinh tế, an ninh và vị thế Việt Nam trên trường quốc tế, nhằm tối ưu hóa hiệu quả SEO với các từ khóa liên quan đến đường lối Đảng, chính sách Nhà nước, pháp luật và quan điểm Việt Nam trong các vấn đề quốc tế và khu vực.
Việt Nam là một đất nước có lịch sử lâu đời, con người cần cù và nền văn hóa đa dạng, giàu truyền thống tốt đẹp Những giá trị vật chất và tinh thần của dân tộc Việt Nam được gìn giữ và phát huy qua nhiều thế hệ, thể hiện qua sự hiếu khách, tinh thần đoàn kết và sáng tạo không ngừng Việc đổi mới và hội nhập đã mang lại những thành tựu đáng tự hào cho đất nước, thúc đẩy kinh tế - xã hội và nâng cao vị thế Việt Nam trên trường quốc tế Việt Nam có tiềm năng lớn và hiệu quả rõ ràng trong hợp tác quốc tế ở mọi mặt với các đối tác, từ kinh tế, thương mại đến giáo dục, văn hóa và công nghệ, mang lại lợi ích cho cả Việt Nam và đối tác.
- Thông tin có định hướng về tình hình quốc tế cho nhân dân trong nước; chọn lọc, tiếp thu tinh hoa văn hóa thế giới;
Chúng ta phải tích cực đấu tranh chống thông tin sai sự thật và xuyên tạc đường lối của Đảng, cũng như các chính sách, pháp luật của Nhà nước Việc nhận diện và bác bỏ các luận điệu sai lệch góp phần bảo vệ sự nghiệp đổi mới và giữ vững độc lập, thống nhất, ổn định đất nước Đồng thời, tăng cường tuyên truyền đúng đắn giúp bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ trước mọi âm mưu phá hoại Những nỗ lực này củng cố niềm tin của nhân dân và tăng cường sức mạnh của hệ thống chính trị trong sự nghiệp phát triển đất nước.
Dựa trên các nội dung cơ bản, báo chí và cơ quan thông tấn đóng vai trò là lực lượng nòng cốt trong hoạt động thông tin đối ngoại của đất nước Các hình thức giao lưu văn hóa, ngoại giao nhân dân, xúc tiến du lịch và đầu tư hay ngoại giao nhà nước chỉ thực hiện được một phần nội dung thông tin đối ngoại; trong khi báo chí có thể triển khai đầy đủ, sâu sắc và hiệu quả các nội dung mà Đảng và Nhà nước đã đề ra Thông tin đối ngoại sử dụng mọi phương tiện thông tin đại chúng và các hình thức truyền thông khác, trong đó báo chí và hệ thống thông tin đại chúng là công cụ cơ bản để lan tỏa đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước.
Đặc điểm quản lý thông tin đối ngoại bằng tiếng nước ngoài trên báo điện tử hiện nay
1.3.1 Những ưu điểm, hạn chế của báo điện tử trong công tác thông tin đối ngoại
Báo mạng điện tử ra đời vào cuối thế kỉ XX, mở ra một giai đoạn mới cho báo chí khi các loại hình truyền thông có một quá trình phát triển lâu dài, đặc biệt là báo in Báo điện tử là hình thức báo chí kết hợp công nghệ thông tin và truyền thông, được xây dựng dưới dạng trang web và truyền tải thông tin qua Internet, có khả năng kết hợp cả báo viết, báo hình và báo phát thanh Qua mạng Internet, độc giả có thể vừa đọc báo vừa xem hình ảnh, video và nghe audio Ở Việt Nam, báo điện tử là khái niệm phổ biến và thường gắn với tên gọi của nhiều cơ quan báo in khi chuyển thể sang nền tảng số, ví dụ như Nhân dân điện tử, Quân đội nhân dân điện tử.
Việt Nam bắt đầu nghiên cứu và thử nghiệm sử dụng internet từ năm 1993, mở ra quá trình số hóa và ứng dụng công nghệ thông tin Vào ngày 5 tháng 3 năm 1997, Chính phủ ban hành nghị định 21/CP về Quy chế tạm thời quản lý, thiết lập và sử dụng mạng internet ở Việt Nam, tạo khuôn khổ pháp lý cho việc triển khai internet trong nước Những bước đi này đánh dấu sự hình thành của internet quốc gia Việt Nam và đặt nền móng cho sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin và truyền thông tại nước ta.
Năm 1997, Việt Nam chính thức hòa mạng internet toàn cầu vào ngày 19/11/1997, mở ra giai đoạn báo chí điện tử và khai thác internet được đưa vào hoạt động Trong bối cảnh nhiều quốc gia trên thế giới đẩy mạnh nền kinh tế tri thức dựa trên thành tựu của cuộc cách mạng công nghệ thông tin, việc phát triển nhanh internet và thu hẹp khoảng cách công nghệ thông tin trở thành yêu cầu cấp thiết cho sự nghiệp công nghiệp hóa – hiện đại hóa Chính thức ra mắt ngày 3/12/1997, Tạp chí Quê hương điện tử, thuộc Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài và trực thuộc Bộ Ngoại giao, được coi là tờ báo đầu tiên của Việt Nam.
* Ƣu điểm của báo điện tử trong công tác thông tin đối ngoại
Báo điện tử là loại hình báo chí phát triển nhanh nhất trong hệ thống báo chí hiện nay, ngày càng chi phối mạnh mẽ đời sống xã hội và khẳng định vai trò quan trọng trong hệ thống thông tin đại chúng Ở Việt Nam, báo điện tử được xem là công cụ đắc lực phục vụ công tác thông tin đối ngoại Qua quá trình phát triển, báo điện tử đã khẳng định được những đặc trưng và ưu thế vượt trội so với các loại hình báo chí khác, nhất là trong các hoạt động tuyên truyền đối ngoại.
Báo điện tử có lợi thế về dung lượng truyền tải và tốc độ so với báo in, phát thanh và truyền hình: không bị giới hạn bởi số trang nên có thể truyền tải lượng tin lớn, phong phú và chi tiết, được liên kết chặt chẽ qua siêu liên kết để độc giả dễ tiếp cận Do không phụ thuộc vào khoảng cách địa lý, thông tin từ báo điện tử được phát đi khắp toàn cầu, tiếp cận độc giả ở mọi nơi miễn có mạng lưới điện, di động hoặc vệ tinh Vì vậy, báo điện tử là phương tiện truyền tải thông tin dễ dàng, sinh động và trực tiếp, với tần suất cập nhật cao, thông tin được cập nhật từng giờ từng phút và mang tính thời sự.
Khả năng lưu trữ và tìm kiếm là ưu điểm nổi bật của báo điện tử Thông tin được lưu trữ lâu dài và được tổ chức khoa học theo ngày tháng, chủ đề, chuyên mục, tạo thành một cơ sở dữ liệu để người đọc tra cứu nhanh chóng và hiệu quả Do đặc thù tiện lợi của việc tra cứu trên mạng Internet, người dùng không mất quá nhiều thời gian để tìm kiếm văn bản như trên báo in hay tìm các băng đĩa tư liệu trên truyền hình.
Thứ ba, khả năng tiếp cận độc giả của báo điện tử cũng được coi là ưu thế vượt trội so với các thể loại khác Để truy cập vào một tờ báo điện tử hay trang tin, người đọc chỉ cần có thiết bị đọc (máy tính, điện thoại,…) và đường truyền mạng Với tốc độ phát triển công nghệ thông tin rất nhanh chóng như của Việt Nam hiện nay, người đọc có rất nhiều sự lựa chọn về phương thức liên kết đường truyền mạng Hình thức phổ biến nhất hiện nay vẫn là kết nối internet với mạng ADSL Đặc biệt, với việc ra mắt giao thức truyền tin 3G của các nhà mạng viễn thông hiện nay, người đọc có thể truy cập thông tin ở mọi nơi bằng máy tính hoặc điện thoại có đăng kí 3G Hiện số người sử dụng internet ở nước ta tính đến hết tháng 6/2012 đạt 35,40% số dân (theo số liệu thống kê của Bộ Thông tin và Truyền thông) Mức độ phổ biến thông tin từ mạng internet tại Việt Nam cho thấy triển vọng khổng lồ về lượng người đọc của báo điện tử Sự năng động, đa dạng và tính mở của báo điện tử đã giúp mở rộng phạm vi xã hội học của đối tượng độc giả
Thứ tư, báo điện tử có thế mạnh rất lớn về khả năng tương tác thông tin tới người đọc Thông qua tòa soạn, công chúng trong nước và quốc tế có thể đối thoại, giao lưu trực tiếp với nhân vật mà họ quan tâm, yêu mến Với những lợi thế đó, báo điện tử đang nâng cao vị thế và có tác động về mặt thông tin rất cao Thông tin trên báo điện tử được cấu trúc theo chiều sâu, thỏa mãn các nhu cầu khác của người đọc (xem lướt tiêu đề, xem tóm tắt văn bản, xem tổng hợp các thông tin có liên quan…) Thông tin hai chiều, có thể lập tức phản hồi thông tin Một số báo không chỉ có tác động xã hội lớn ở trong nước mà còn cả quốc tế Báo điện tử đang và sẽ là một kênh thông tin truyền bá có sức mạnh mà không một công cụ nào sánh được
Thứ năm, báo điện tử đã tạo ra bước ngoặt về quy trình sản xuất thông tin Thông tin từ khi thu nhận đến khi phát hành đều được diễn ra nhanh chóng, với những thao tác hết sức đơn giản Xét về chi phí cho cả người sản xuất và công chúng đều ít tốn kém hơn các loại hình báo chí khác Ngoài việc đầu tư một lần cho sử dụng nhiều lần, báo điện tử không có trọng lượng, không bị tốn kém trong việc in ấn, phát hành và chỉ phát hành một bản duy nhất cho tất cả độc giả Còn độc giả, chỉ phải bỏ ra một số tiền nhỏ (tương đương với các loại hình báo chí khác) nhưng lại có thể tiếp nhận một lượng thông tin lớn gấp rất nhiều lần
Thứ sáu, một thế mạnh của báo điện tử là khả năng tổng hợp các yếu tố giải trí bằng công nghệ đa phương tiện Báo điện tử là sự kết hợp của chữ, ảnh tĩnh, âm thanh và ảnh động, cho phép thông tin được truyền đạt đồng thời ở nhiều định dạng và trình bày dưới dạng văn bản kèm hình ảnh, âm thanh và video Tính năng 3 trong 1 của báo điện tử tạo ra một sức mạnh truyền thông mới, với lượng thông tin lớn và đa dạng ở nhiều lĩnh vực, ngôn ngữ và quốc gia Khi thông tin được đưa lên mạng, nó được lan truyền và phổ biến trên toàn cầu một cách nhanh chóng.
Nhờ những lợi thế sẵn có, báo điện tử nhanh chóng trở thành công cụ tuyên truyền đối ngoại hữu hiệu, đồng thời mở cửa tri thức cho mọi đối tượng trong xã hội và thúc đẩy giao lưu văn hóa giữa các dân tộc cũng như giữa các quốc gia Với khả năng lan tỏa thông tin nhanh và rộng, báo điện tử thực sự là cầu nối giữa các nước, tạo điều kiện thuận lợi cho sự hợp tác, hiểu biết và kết nối toàn cầu.
*Hạn chế của báo điện tử trong công tác thông tin đối ngoại
Bên cạnh những ưu thế nhất định, báo điện tử vẫn tồn tại một số hạn chế đáng quan tâm Do tính cập nhật nhanh và áp lực thời gian, chất lượng bài viết trên báo điện tử có thể không cao bằng báo in hay phát thanh, vì thông tin dễ chỉnh sửa nên độ chính xác và tính tin cậy bị giảm xuống Mặt khác, báo in có thế mạnh phân tích sâu và bài viết có chiều sâu, trong khi đọc trên màn hình điện tử lâu có thể làm người đọc mỏi mắt và khó nhớ hơn Báo điện tử còn phụ thuộc vào máy móc thiết bị và đòi hỏi người dùng có kỹ năng công nghệ, khiến nhiều người cao tuổi hoặc trung niên gặp khó khăn khi truy cập thông tin Thêm nữa, sự đa luồng thông tin của báo điện tử khiến việc quản lý và kiểm soát nội dung trở nên khó khăn, dễ bị tấn công bởi các trang web đồi trụy, phản động, virus và hacker.
1.3.2 Quản lý thông tin đối ngoại bằng tiếng nước ngoài trên báo điện tử
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và bùng nổ thông tin, công tác thông tin đối ngoại mang tính phức tạp và có tầm quan trọng đặc biệt Lĩnh vực này bao gồm nhiều mặt hoạt động và thành phần kinh tế, và mỗi cơ quan, đơn vị chịu trách nhiệm thực hiện công tác thông tin đối ngoại dưới nhiều hình thức khác nhau, nhằm mục tiêu làm cho các nước và người nước ngoài—bao gồm cả người nước ngoài đang sinh sống, làm việc tại Việt Nam và người Việt Nam đang sinh sống, làm việc ở nước ngoài—hiểu về đất nước, con người Việt Nam, đường lối chủ trương, chính sách và thành tựu đổi mới của nước ta; từ đó tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân thế giới và sự đóng góp của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Trong bối cảnh công tác thông tin đối ngoại của Đảng và Nhà nước, các cơ quan báo chí nói chung và báo điện tử nói riêng đóng vai trò chủ chốt, có nhiệm vụ giúp nhân dân các nước, người Việt sống ở nước ngoài và làm ăn tại địa phương hiểu rõ Việt Nam, đặc biệt là đường lối, chủ trương, chính sách và thành tựu đổi mới của đất nước Đồng thời, họ tham gia đấu tranh dư luận để chống lại các luận điệu bôi nhọ, xuyên tạc của các thế lực thù địch Vì vậy, công tác thông tin đối ngoại bằng tiếng nước ngoài trên báo điện tử đóng góp quan trọng, tích cực vào công tác thông tin đối ngoại của Đảng và Nhà nước.
Hiện nay, báo điện tử Việt Nam đang từng bước xây dựng các trang thông tin bằng ngoại ngữ, chủ yếu bằng tiếng Anh như Nhân Dân, Báo Quân đội nhân dân, VietnamPlus và Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam; riêng Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam còn có trang tiếng Trung và tiếng Pháp, trong khi báo Quân đội Nhân dân bổ sung thêm các trang tiếng Trung, tiếng Lào và tiếng Khmer Cấu trúc của các trang ngoại ngữ này tương tự trang tiếng Việt, nội dung phần lớn được dịch từ trang tiếng Việt, nhưng các trang này đang dần tách khỏi nguồn tiếng Việt và trở thành kênh thông tin đối ngoại rất quan trọng hiện nay.
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI TRÊN BÁO QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN ĐIỆN TỬ PHIÊN BẢN TIẾNG LÀO
Tổng quan về Báo Quân đội nhân dân Điện tử phiên bản tiếng Lào
2.1.1 Sự hình thành và phát triển của Báo Quân đội nhân dân Điện tử phiên bản tiếng Lào
Trong 70 năm lịch sử hình thành và phát triển, Báo QĐND tự hào luôn đồng hành, bám sát và phản ánh tới bạn đọc trong nước, quốc tế các sự kiện lớn của đất nước Kể từ khi đất nước thực hiện công cuộc Đổi mới, Báo QĐND đã có bước phát triển vượt bậc về nội dung, hình thức, cách làm Các ấn phẩm của báo luôn được bạn đọc trong và ngoài nước quan tâm Trong 70 năm qua, các ấn phẩm của Báo như Báo QĐND hằng ngày, Báo QĐND Cuối tuần, nguyệt san Sự kiện nhân chứng, Báo QĐND điện tử, Nội san Thông tin viên đã góp phần mang thông tin nhanh nhất, chính xác nhất, chính thống nhất tới bạn đọc
Ngày 20/12/2002, Báo QĐND Điện tử chính thức xuất bản trên mạng internet bằng tiếng Việt (có địa chỉ tên miền https://www.qdnd.vn/), năm
2005 xuất bản phiên bản tiếng Anh, năm 2012 xuất bản phiên bản tiếng Trung
Quốc, năm 2017 xuất bản phiên bản tiếng Lào, tiếng Khmer.
Báo QĐND Điện tử cập nhật tin tức liên tục trong ngày, tuyên truyền các vấn đề thời sự chính trị, kinh tế và văn hóa - xã hội trong nước và thế giới, đồng thời nêu bật các vấn đề quân sự và quốc phòng; đáp ứng yêu cầu tuyên truyền đối nội, đối ngoại của Đảng, Nhà nước và Quân đội cũng như nhu cầu của độc giả trong nước và nước ngoài Chất lượng thông tin của Báo Điện tử ngày càng được đổi mới và nâng cao Ngoài phiên bản tiếng Việt, Báo QĐND Điện tử còn cung cấp các phiên bản tiếng Anh và tiếng Trung Quốc và phát hành các ấn phẩm Báo QĐND hàng ngày, Báo QĐND Cuối tuần, Nguyệt san Sự kiện và Nhân chứng dưới định dạng như báo in.
Hiện nay, Báo QĐND Điện tử tiếng Việt có khoảng 300.000 lượt người đọc mỗi ngày, trong khi các phiên bản tiếng Anh và tiếng Trung Quốc vượt quá 100.000 lượt/ngày Đặc biệt, khi có các sự kiện liên quan đến quốc phòng-an ninh, lưu lượng truy cập tăng mạnh trên tất cả các phiên bản báo; ví dụ điển hình là vụ Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương-981 từ tháng 5/2014 và phán quyết của Tòa Trọng tài Thường trực PCA tại La Hay (Hà Lan) vào tháng 7/2016 liên quan đến vụ Philippines kiện Trung Quốc về tranh chấp ở Biển Đông.
Trong thời gian qua, Báo QĐND Điện tử bằng tiếng Việt, tiếng Anh và tiếng Trung Quốc đã đóng vai trò quan trọng trong tuyên truyền đường lối, chủ trương, chính sách và quan điểm của Đảng và Nhà nước; đồng thời nêu bật đường lối đối nội, đối ngoại, nhiệm vụ của quân đội và lực lượng vũ trang, cũng như công tác đấu tranh chống các quan điểm sai trái để bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ và định hướng cho công cuộc đổi mới đất nước Bạn đọc cả trong nước lẫn nước ngoài đánh giá cao chất lượng nội dung và hình thức, đặc biệt ở mức độ chính xác, tin cậy và tính định hướng cao Tháng 12/2012, Báo QĐND Điện tử vinh dự được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen.
Chiến lược phát triển thông tin đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030 xác định mục tiêu tăng cường tuyên truyền, quảng bá hình ảnh Việt Nam yêu chuộng hòa bình, đổi mới, năng động, ổn định và phát triển Mục tiêu này nhằm nâng cao uy tín, vị thế và ảnh hưởng của Việt Nam trong khu vực và trên trường quốc tế, đồng thời tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ của cộng đồng quốc tế để tạo điều kiện thuận lợi cho công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN.
Đề án Hiện đại hóa các cơ quan báo chí Quân đội giai đoạn 2014-2018 đang được triển khai thực hiện theo chỉ đạo của Quân ủy Trung ương và Tổng cục Chính trị; các chỉ thị đã rút ngắn kế hoạch triển khai và đặt ra nhiệm vụ cho Báo QĐND sớm xây dựng Đề án xuất bản Báo QĐND Điện tử tiếng Lào.
Trên cơ sở các định hướng và yêu cầu thực tiễn về tăng cường mối quan hệ hữu nghị truyền thống đặc biệt Việt Nam – Lào, đồng thời đáp ứng nhu cầu thông tin về tình hình Việt Nam đối với độc giả Lào và người nói tiếng Lào trong nước và khu vực, việc xuất bản Báo QĐND Điện tử tiếng Lào ngày càng trở nên cấp thiết Ngày 20/10/2017, tại Hà Nội, đúng dịp kỷ niệm 67 năm ngày Báo QĐND ra số đầu tiên, Báo QĐND đã tổ chức lễ khai trương Báo QĐND Điện tử tiếng Lào, mở ra một giai đoạn đổi mới và phát triển của Báo QĐND.
Báo QĐND Điện tử tiếng Lào ra đời nhằm quảng bá và giới thiệu đất nước, con người Việt Nam cùng mối quan hệ hữu nghị truyền thống gắn bó giữa Việt Nam - Lào; đồng thời báo đóng vai trò giáo dục và nâng cao nhận thức cho thế hệ trẻ, cán bộ, chiến sĩ LLVT và nhân dân về trách nhiệm giữ gìn mối quan hệ tốt đẹp và tích cực đấu tranh chống các quan điểm sai trái, xuyên tạc, phá hoại quan hệ truyền thống, từ đó góp phần củng cố đoàn kết, hợp tác và phát triển giữa quân đội và nhân dân hai nước.
Thực tế cho thấy độc giả ở Lào khá dồi dào, đặc biệt là cán bộ, sĩ quan và công chức từng học tập ở Việt Nam trở về nước; đồng thời tại Lào có lưu lượng người Việt sinh sống và làm ăn lớn, luôn có nguyện vọng cập nhật thông tin từ Tổ quốc một cách kịp thời Người dân Lào cũng có số lượng lớn thành thạo tiếng Việt, giúp tạo nhịp nối giữa hai nước Tình cảm giữa nhân dân Việt Nam và Lào rất gần gũi, thân thiện, vì vậy cần tăng cường các nhịp cầu để gìn giữ và vun đắp cho mối quan hệ Việt Nam – Lào thiêng liêng đã được vun đắp qua nhiều thập kỷ và tiếp tục phát triển.
Trong bối cảnh hiện nay, các thế lực thù địch vẫn tìm cách phá hoại sự đoàn kết giữa Việt Nam và Lào, vì vậy tuyên truyền và đấu tranh chống lại âm mưu này là nhiệm vụ thiết yếu trước mắt và lâu dài Thực tế cho thấy hiệu quả của sự phối hợp đấu tranh được khẳng định qua chương trình hợp tác giữa Báo Quân đội nhân dân Việt Nam và Báo Quân đội nhân dân Lào, thông qua các hội thảo được tổ chức tại Lào và Việt Nam Phía Quân đội nhân dân Lào mong muốn có Báo QĐND tiếng Lào do Việt Nam phát hành và Báo QĐND tiếng Việt do Báo QĐND Lào phát hành, qua đó góp phần xây dựng mối quan hệ gắn bó giữa độc giả của quân đội và nhân dân hai nước anh em.
Nhiệm vụ của Báo QĐND Điện tử tiếng Lào là đáp ứng nhu cầu trao đổi thông tin và góp phần tăng cường hiểu biết lẫn nhau giữa Việt Nam và nước bạn Lào; tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước Việt Nam trong các lĩnh vực đối nội và đối ngoại, đặc biệt về quân sự, quốc phòng và an ninh; giới thiệu và phân tích các vấn đề lý luận và thực tiễn xây dựng Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam; tất cả những nội dung này sẽ là cầu nối vun đắp tình hữu nghị, quan hệ đoàn kết và sự gắn bó giữa hai nước Việt Nam - Lào.
Trong ba năm qua, Báo QĐND Điện tử tiếng Lào đã xây dựng, củng cố và phát triển mạnh mẽ, thực hiện đúng tôn chỉ, mục đích và nhiệm vụ được Ban Biên tập Báo QĐND giao Báo đã xuất bản các tin, bài, phóng sự và bản tin video đảm bảo đúng chủ trương, đường lối đối ngoại của Đảng, Nhà nước và quân đội Trang báo gồm nhiều chuyên trang, chuyên mục, theo dõi và phản ánh rộng rãi các lĩnh vực: Chính trị-ngoại giao; Quốc phòng-an ninh; Quan hệ Việt Nam-Lào, đồng thời thực hiện tốt các nhiệm vụ tuyên truyền đột xuất và trọng điểm; mở các chuyên mục và banner nhân các sự kiện quan trọng Với vai trò là cầu nối thông tin giữa Việt Nam và Lào, báo đóng góp vào tăng cường tuyên truyền đối ngoại và thông tin quân sự hai nước.
Bên cạnh nhiệm vụ tuyên truyền, Báo QĐND Điện tử tiếng Lào còn cử phóng viên đi hỗ trợ dịch lớp tập huấn công tác đoàn và phong trào thanh niên cho Quân đội nhân dân Lào, Giao lưu sĩ quan trẻ Việt Nam - Lào; cử phóng viên đi viết tin, bài các sự kiện của phòng giao, viết và dịch các tin bài tuyên truyền cho đối tác Hà Nội, Viettel… Báo QĐND Điện tử tiếng Lào đã xây dựng được một đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập viên có kinh nghiệm, có bản lĩnh chính trị, có đầy đủ phẩm chất của nhà báo cách mạng Ngoài ra, bá đã có một đội ngũ cộng tác viên là đông đảo các cán bộ, đảng viên, chuyên gia,… đến từ nước bạn Lào Đây là lực lượng quan trọng góp phần vào sự phát triển của trang báo
Dù là một đơn vị non trẻ, Báo QĐND Điện tử tiếng Lào đã phát huy truyền thống của Báo QĐND dưới sự dẫn dắt của các thế hệ đi trước và sự nỗ lực của từng cán bộ, phóng viên, biên tập viên, trở thành địa chỉ tin cậy cho độc giả Lào trong nước và nước ngoài, góp phần nâng cao vị thế và tô đậm danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và Anh hùng Lao động trong thời kỳ đổi mới của tờ báo chiến sĩ Cùng với các ấn phẩm truyền thống khác, Báo QĐND Điện tử tiếng Lào đã mang tới thông tin nhanh, chính xác và chính thống nhất tới bạn đọc Sự ra đời của Báo QĐND Điện tử tiếng Lào đánh dấu sự phát triển mạnh mẽ của Báo QĐND, đặc biệt ở lĩnh vực báo điện tử, và khẳng định vai trò của Báo QĐND như cơ quan truyền thông đa phương tiện chủ lực của nền báo chí cách mạng Việt Nam.
2.1.2 Các bộ phận tham gia công tác thông tin đối ngoại của Báo Quân đội nhân dân Điện tử phiên bản tiếng Lào
Cơ cấu tổ chức bộ máy của Báo QĐND hiện nay gồm:
- Ban Biên tập: gồm có 01 Tổng biên tập và 04 Phó tổng biên tập
- Các phòng, ban chuyên môn trực thuộc tòa soạn, bao gồm:
+ Phòng Thư ký tòa soạn
+ Phòng Quốc phòng – an ninh
+ Phòng Công tác Đảng – công tác chính trị
+ Phòng Thời sự quốc tế
+ Phòng Văn hóa – thể thao
+ Phòng Biên tập Báo Điện tử: trong đó có 01 trưởng phòng, 02 phó phòng và các ban tiếng Việt, ban tiếng Anh, ban tiếng Trung, ban tiếng Lào, ban tiếng Khmer và ban media – audio
+ Phòng Nguyệt san Sự kiện và nhân chứng
+ Cơ quan đại diện thường trực và thường trú ở Nghệ An, Đà Nẵng, Đắc Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng, TP Hồ Chí Minh, TP Cần Thơ
Báo QĐND là cơ quan ngôn luận của Đảng ủy Quân sự Trung ương và
Thực trạng quản lý thông tin đối ngoại trên Báo Quân đội nhân dân Điện tử phiên bản tiếng Lào qua khảo sát dữ liệu từ tháng 1/2019 đến tháng 12/2019
2.2.1 Quản lý quy trình sản xuất tin đối ngoại trên trang Báo QĐND Điện tử phiên bản tiếng Lào
Phiên bản tiếng Lào của Báo QĐND Điện tử quy định rằng mọi tin bài đều phải tuân thủ một quy trình sản xuất và biên tập nhất quán Quy trình này đảm bảo tính kịp thời và độ chính xác của thông tin, đồng thời duy trì chất lượng ngôn ngữ và sự nhất quán về phong cách trước khi đăng tải.
Quy trình biên tập tin bài tại Báo QĐND Điện tử được thiết kế chặt chẽ để đảm bảo chất lượng và kịp thời: biên tập viên trực trong ngày chọn tin, lãnh đạo Ban biên tập duyệt các tiêu đề và bài viết, biên tập viên triển khai (viết, dịch), gửi cho chuyên gia hiệu đính, biên tập viên kiểm tra sau hiệu đính, biên tập viên trực duyệt tin sau hiệu đính, trưởng ban duyệt tin sau hiệu đính và lãnh đạo Ban biên tập xuất bản Đối với tin, bài tiếng Lào, Báo QĐND Điện tử khai thác từ ba nguồn chính: nguồn tin tiếng Lào do phóng viên, biên tập viên ban tiếng Lào trực tiếp viết tuy lượng chưa nhiều; nguồn tin tiếng Lào được dịch từ tiếng Việt từ các tin trên ấn phẩm của Báo QĐND hoặc từ các báo Việt Nam, đây là nguồn tin được khai thác nhiều nhất; và nguồn tin tiếng Lào từ các báo đối ngoại trong nước và của nước bạn Lào như Báo QĐND Lào, Báo Nhân dân Lào.
Tin đối ngoại bằng tiếng Lào sẽ tiếp tục qua ba bước hiệu đính Đặc biệt với các tin đối ngoại tiếng Lào, bắt buộc phải trải qua khâu hiệu đính do chuyên gia người Lào thực hiện nhằm hoàn thiện ngữ pháp, chính tả và văn phong Sau khi biên tập viên kiểm tra sau hiệu đính, tin bài được trưởng ban duyệt trước khi xuất bản chính thức lên trang Đối với phóng sự video và audio trên trang tiếng Lào, ngoài các bước của quy trình sản xuất tin, còn có bước đọc off và dựng video, dựng audio trước khi hoàn thiện và đưa lên hệ thống đăng tin.
Hiện tại, Báo QĐND Điện tử chưa có ban biên tập đối ngoại chịu trách nhiệm biên tập các phiên bản tiếng nước ngoài nói chung và tiếng Lào nói riêng Điều này cho thấy một hạn chế về liên kết thông tin đối ngoại giữa các ban tiếng nước ngoài với nhau, dẫn tới thiếu sự phối hợp và đồng bộ hóa nội dung trên các phiên bản ngôn ngữ khác.
Quá trình biên tập tin đối ngoại bằng tiếng Lào còn nhiều thách thức và phức tạp Để làm rõ vấn đề này, luận văn tiến hành phỏng vấn (PV) với một số đồng chí lãnh đạo và biên tập viên có liên quan trực tiếp đến hoạt động quản lý thông tin đối ngoại của báo Những ý kiến từ các đồng chí này phản ánh khung quản lý nội dung, quy trình biên tập, nguồn tin và cách xử lý ngôn ngữ – văn hóa trong tin tức đối ngoại bằng tiếng Lào, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng và tính chuẩn xác của thông tin đối ngoại được đăng tải.
+ PV1: Phó Tổng biên tập Báo QĐND – Đại tá Ngô Anh Thu
+ PV2: Trưởng Phòng Biên tập Báo QĐND Điện tử - Đại tá Nguyễn Văn Minh
+ PV3: Phó trưởng Phòng Biên tập Báo QĐND Điện tử - Thượng tá
+ PV4: Trưởng Ban Biên tập tiếng Lào, Phòng Biên tập Báo QĐND Điện tử - Đại úy Phạm Huy Đông
Về công việc cụ thể của lãnh đạo, phóng viên, biên tập viên trong công tác thông tin đối ngoại bằng tiếng Lào, họ cho biết:
PV1 được phân công phụ trách duyệt kế hoạch và định hướng tuyên truyền thông tin đối ngoại của Báo QĐND Điện tử; chịu trách nhiệm duyệt tiêu đề tin và các bài dịch hàng ngày cho 4 ban tiếng nước ngoài của báo, đồng thời duyệt lại phần tin tiếng Việt sau khi biên tập viên và chuyên gia biên tập, hiệu đính xong rồi xuất bản tin tiếng Lào lên trang.
PV2,3 mô tả quy trình duyệt tiêu đề tin và bài dịch hàng ngày từ 4 ban tiếng nước ngoài của báo trước khi trình lên lãnh đạo Ban biên tập, nhằm đảm bảo chất lượng và tính chính xác đồng thời giữ sự nhất quán với phong cách của tờ báo Quy trình này gồm duyệt tiêu đề tin, chỉnh sửa bài dịch và hiệu đính để chuẩn bị bản thảo trình lãnh đạo Đề tài viết tin, bài được giao cho phóng viên và biên tập viên thuộc Ban tiếng Lào để triển khai.
PV4 mô tả quy trình biên tập tin bài và duyệt tin phần tiếng Lào sau khi biên tập viên dịch và chuyên gia hiệu đính trước khi trình lãnh đạo Ban biên tập xem xét và xuất bản lên trang Quá trình bắt đầu bằng dịch thuật và hiệu đính chuyên môn cho các bài tiếng Lào, sau đó biên tập viên rà soát nội dung, ngữ pháp và tính đầy đủ của thông tin Tiếp đó, lãnh đạo Ban biên tập duyệt và phê duyệt để đảm bảo chuẩn mực trước khi bài được đăng trên trang web Đồng thời, có thể phân công hoặc trực tiếp viết các tin, bài đối ngoại bằng tiếng Lào để đảm bảo tính nhất quán ngôn ngữ và phù hợp với mục tiêu thông tin.
Mặc dù các đối tượng được phỏng vấn phụ trách các mảng công việc khác nhau trong công tác quản lý thông tin đối ngoại của báo, nhưng họ đều có ý kiến chung rằng nguồn tin phục vụ thông tin đối ngoại của báo có nguồn gốc từ cả trong nước và nước ngoài, từ thực tế đời sống, từ hệ thống các nguồn tư liệu và tài liệu, được cung cấp thông qua các hoạt động nghiệp vụ báo chí như phỏng vấn, đặt tin và bài viết từ cộng tác viên.
Trong biên tập tin đối ngoại bằng tiếng Việt và các ngôn ngữ nước ngoài nói chung, kể cả tiếng Lào, có những điểm đặc biệt đòi hỏi cách tiếp cận riêng để đảm bảo tính chính xác, khách quan và dễ hiểu cho người đọc Các biên tập viên thường có ý kiến khác nhau về cách dịch thuật, lựa chọn từ ngữ và cách sắp xếp thông tin sao cho phù hợp với văn hóa người đọc và chuẩn ngôn ngữ Việc cân nhắc yếu tố nhạy cảm, kiểm chứng nguồn tin và tối ưu hóa các yếu tố SEO như tiêu đề, từ khóa và thẻ meta cũng được bàn đến để tăng khả năng tiếp cận mà vẫn duy trì chất lượng và tính trung lập của bản tin.
Làm tin trực tiếp bằng tiếng nước ngoài đòi hỏi sự cân bằng giữa tiếng mẹ đẻ và tiếng nước ngoài, đồng thời phải trải qua quá trình biên dịch; khối lượng công việc có thể gấp đôi so với làm tin bằng tiếng Việt Các yếu tố thể hiện sự khác biệt gồm đối tượng độc giả, mục đích thông tin và đặc điểm văn hóa của từng nước, cùng với sự khác nhau về cách viết, thời lượng và nội dung nhằm phù hợp với ngôn ngữ và phong cách của người đọc, từ đó đòi hỏi sự linh hoạt và hiểu biết văn hóa để tin nhanh, chính xác và phù hợp ngữ cảnh.
PV3: Tin tiếng Việt thường dài dòng, cụ thể hơn, trong khi tin tiếng nước ngoài cần khái quát, cô đọng hơn
PV2: Tùy từng đối tượng độc giả và ngôn ngữ mà lựa chọn tin tức đối ngoại để dịch, khai thác hoặc viết lại cho phù hợp Mỗi phóng viên, biên tập viên cần có sự nhạy cảm về chính trị và hiểu rõ quan hệ Việt Nam với nước đó Cụ thể, Việt Nam và Lào có mối quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện; vì vậy ngoài việc giới thiệu về đất nước, con người Việt Nam, cần chọn lọc các tin, bài dịch và khai thác để làm nổi bật và đi sâu hơn vào quan hệ truyền thống lâu đời giữa Việt Nam – Lào.
Biên tập viên tin đối ngoại phải luôn đặt lợi ích quốc gia lên hàng đầu, hiểu rõ độc giả bản địa cần thông tin gì và quan tâm điều gì để đảm bảo hiệu quả tuyên truyền ở mức cao nhất Người biên tập cần có hệ thống kiến thức tổng hợp, toàn diện về các lĩnh vực như chính trị, quân sự, kinh tế - xã hội, cùng với sự am hiểu sâu rộng về cả nội dung trong nước lẫn tình hình quốc tế, nhằm đảm bảo tin bài được trình bày đầy đủ, chính xác và phù hợp với mục tiêu tuyên truyền.
Qua các mẫu PV, điểm khác biệt lớn nhất giữa công tác biên tập tin đối ngoại bằng tiếng nước ngoài và tin thông thường là việc xác định đối tượng độc giả trước, sau đó mới triển khai luồng thông tin và nghiệp vụ biên tập phù hợp Đối với tin đối ngoại, người biên tập cần nhận diện rõ nhóm độc giả để chọn ngôn ngữ, giọng điệu, cấu trúc và nội dung, từ đó tối ưu hóa khả năng tiếp nhận và tính chính xác của bài viết Ngược lại, tin thông thường có xu hướng đi từ chủ đề đến người đọc, còn với tin đối ngoại bằng tiếng nước ngoài, mục tiêu người đọc định hình toàn bộ quá trình biên tập, từ chọn lọc thông tin đến cách trình bày và biên tập câu chữ, nhằm đảm bảo hiệu quả truyền thông và sự phù hợp với thị trường ngôn ngữ tương ứng.
Qua phân tích cụ thể cho thấy quy trình sáng tạo tin bài đối ngoại, đặc biệt là tin bài bằng tiếng nước ngoài, đòi hỏi nhiều khâu, nguồn lực và năng lực của người thực hiện Bên cạnh đó, bài viết cũng nêu ra một số hạn chế trong mô hình quản lý cũng như năng lực của người làm công tác thông tin đối ngoại tại Ban tiếng Lào, Báo QĐND Điện tử; đây là cơ sở cho các giải pháp và khuyến nghị sau này của luận văn.
2.2.2 Quản lý nội dung, hình thức thông tin đối ngoại của Báo QĐND Điện tử phiên bản tiếng Lào