Hãy vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện nhiệt độ trung bình năm của các địa điểm trên.. Hãy nhận xét và giải thích nhiệt độ trung bình năm của các địa điểm trên.[r]
Trang 1CHUYấN ĐỀ BỒI DƯỠNG
ĐỊA LÍ 10 CHUYấN ĐỀ: VŨ TRỤ – TRÁI ĐẤT – CÁC CHUYỂN ĐỘNG CHÍNH CỦA TRÁI ĐẤT VÀ CÁC HỆ QỦA CỦA CHÚNG – TÍNH GểC NHẬP XẠ
DẠNG 1 XÁC ĐỊNH PHƯƠNG HƯỚNG QUY TẮC XÁC ĐỊNH
PHƯƠNG HƯỚNG
* Xỏc định kinh tuyến ,vĩ tuyến
- Dựa vào kinh tuyến xỏc định
+ Phương B là phớa trờn kinh tuyến
+ Phương N là phớa dưới kinh tuyến
- Dựa vào vĩ tuyến xỏc định
+ Phương T là tay trỏi vĩ tuyến
+ Phương Đ là tay phải vĩ tuyến
Bài 1 Xỏc định cỏc hướng cũn lại trong sơ đồ sau
Bài 2 Thế nào là địa cực, xớch đạo,vĩ tuyến, kinh tuyến Nờu đặc điểm cỏc đường đú Bài 3.
a Khi nào mặt trời mọc đỳng hướng đụng và lặn đỳng hướng tõy? Tại sao như vậy?
b Đứng trờn xớch đạo vào ngày 20/5 MT mọc hướng nào lặn hướng nào?
Bài 4 Đứng ở mọi địa điểm trờn trỏi đất đều thấy Trỏi Đất quay từ Tõy sang Đụng điều
đú đỳng hay sai? Tại sao?
Bài 5 Một chiếc mỏy bay xuất phỏt từ thủ đụ Hà Nội bay theo phương Bắc 1000 Km , rẽ
hướng Đụng 1000 Km, sau đú đi về hướng Nam 1000 Km, bay về hướng Tõy 1000 Km Hỏi mỏy bay cú về nơi xuất phỏt khụng?
DẠNG 2 TÍNH GIỜ
Cụng thức tớnh giờ
- Tớnh ra mỳi giờ số mấy trướ cbằng cỏch lấy kinh độ chia cho 15
- Cỏc nước BCĐ sang BCT thỡ lấy mỳi giờ nước cần tớnh + mỳi giờ nước đó cho
(VN + TQ) = A, lấy số giờ đó cho - A
- Cỏc nước BCĐ đi đến phớa Đụng thỡ lấy mỳi giờ nước cần tớnh - mỳi giờ nước đó cho
(VN - TQ) = A, lấy số giờ nước đó cho + A
- Cỏc nước BCĐ đi lựi lại phớa Đụng thỡ lấy mỳi giờ nước cần tớnh - mỳi giờ nước đó cho
(VN – Ấn Độ) = A, lấy số giờ nước đó cho – A
Bài 1 Hãy tính giờ địa phơng và giờ múi trên các kinh tuyến dới đây khi ở đờng kinh tuyến gốc là O giờ GMT.
W E
Trang 2Vị trí Ấn Độ Trung Quốc LB Nga Austraylia Hoa Kì
Giờ
Ngày/tháng/năm
Bài 3 Hãy tính giờ và ngày của các địa điểm sau
Bµi 4. Một Hội nghị được tổ chức ở nước Anh vào lúc 20 giờ ngày 20/10/2006 thì ở Hà Nội (Việt Nam) Newdeli (Ấn Độ) và Oasinton (Hoa Kỳ) là mấy giờ ? Biết rằng Anh múi giờ 0, Hà Nội múi giờ 7, Newdeli múi giờ 5 và Oasinton múi giờ 19
Ngày/tháng/năm 20/10/2006
Bµi 5 Dựa vào lược đồ các khu vực giờ trên thế giới Hãy hoàn thành bảng sau
9 giờ
12 giờ
15 giờ
0 giờ
Bµi 6. Một máy bay cất cánh tại sân bay Tân Sơn Nhất lúc 6h ngày 01/03/2006 đến
London sau 12h bay thì máy bay hạ cánh Tính giờ máy bay hạ cánh tại London thì tương ứng là mấy giờ và ngày nào tại các điểm sau:
Vị trí Tokyo New Delhi Sydney Washington Los Angeless
Giờ
Ngày
Bµi 7 Một bức điện được đánh đi từ TP Hồ Chí Minh (múi giờ số 7) đến Pa ri (múi giờ
số 0) hồi 2 giờ sáng ngày 01– 01-2001, sau 2 giờ thì trao cho người nhận, hỏi lúc đó là mấy giờ ở Pa ri?
Bµi 8 Một trận bóng đá của giải vô địch thế giới ở Hàn Quốc diễn ra lúc 13 giờ ngày 01 –
06 – 2002, được truyền hình trực tiếp Tính giờ truyền hình trực tiếp tại các kinh độ ở các quốc gia sau đây:
Vị trí Hàn Quốc Việt Nam Anh LB Nga Austraylia Ac hen tina Hoa Kì
Kinh độ 1200Đ 1050Đ 00 450Đ 1500Đ 600T 1200T
Ngày, tháng 01/6
Bµi 9 M t tr n bóng á Anh ộ ậ đ ở đượ ổc t ch c v o lúc 15 gi ng y 08 – 03 – 2004, ứ à ờ à
c truy n hình tr c ti p Tính gi truy n hình tr c ti p t i các qu c gia trong b ng
Bµi 10 Một trận bóng đá giao hữu giữa hai đội Hà Lan và Brasil diễn ra lúc 19 giờ
ngày 28 tháng 2 năm 2006 tại Brasil (kinh độ 450T), được truyền hình trực tiếp Hãy tính giờ truyền hình trực tiếp ở các nước trong bảng sau:
Trang 3Ngày - tháng
Bài 11 Một hành khách nước ngoài đi chuyến bay liền từ nước mình tới sân bay Tân Sơn
Nhất-Việt Nam vào lúc 20 h ngày 24/12/2009 Ông nhận thấy đồng hồ của mình kém với giờ Việt Nam là 6 giờ cùng ngày Hỏi ông ta đi từ quốc gia có thủ đô thuộc múi giờ bao nhiêu?
Bài 12 Có một hành khách đi máy bay theo chiều vĩ tuyến
Người thứ 1: Bay từ A-B ông nói " Được một đêm dài ra"
Người thứ 2: Bay từ C-D ông nói"Được một ngày dài ra"
a Hỏi mỗi người trong số họ đã bay cùng chiều hay ngược chiều quay cuả Trái Đất
b Mỗi người trong số họ bay cùng chiều hay ngược chiều vận động biểu kiến của MặtTrời
Bài 13 Một hành khách bay từ LosAngeles ở múi giờ 8 vượt Thái Bình Dương về Hà Nội
múi giờ +7 Máy bay cất cánh vào lúc 19 giờ địa phương ngày 28/2/2003 Chuyến bay hết
15 giờ Hỏi người khách đó đến Hà Nội vào lúc mấy giờ – ngày nào ?
Bài 14 Cuộc hành trình vòng quanh trái đất của Magienlăng vào 20/9/1619 xuất phát từ
Tây Ban Nha & luôn đi về hướng tây Sau gần 3 năm đoàn thám hiểm trở về nơi xuất phátvào ngày 7/9/1621 Nhưng nhật ký của đoàn lại ghi 6/9/1621 nghĩa là chậm một ngày so vớilịch Tây Ban Nha Hỏi tại sao lại có sự nhầm lẫn như vậy
Bài 15
a Một bức điện được đánh từ Hà Nội (múi giờ số 7) đến Niu Iooc (múi giờ số 19) hồi 9giờ ngày 02/3/2011, một giờ sau thì trao cho người nhận,lúc đó là mấy giờ và ngày nào ởNiu Iooc ?
b Điện được trả lới đánh từ Niu Yooc hồi 1 giờ ngày 02/3/2010, một giờ sau thì trao chongười nhận,lúc đó là mấy giờ và ngày nào ở Hà Nội
Bµi 16 Hãy tính giờ, ngày ở Việt Nam, biết rằng lúc đó giờ GMT là 24 giờ ngày 31 tháng 12 năm
2007
Bµi 17 Vịnh Hạ Long được công bố là 1 trong bảy kì quan thế giới mới vào 19 giờ, ngày
11/11/2011 giờ GMT Hỏi khi đó là mấy giờ ở Việt Nam? (VN thuộc múi giờ số 7)
Bµi 18 Khi ở Nhật Bản (thuộc múi giờ số 9) là 10 giờ ngày 19 tháng 12 năm 2012 thì ở
Đồng Tháp (thuộc múi giờ số 7) là mấy giờ, ngày tháng năm nào?
Bµi 19 Việt Nam thuộc múi giờ thứ 7 Khi Hà Nội đang là 12 giờ trưa thì Luân Đôn
(thuộc múi giờ số 0) sẽ là bao nhiên giờ?
Bµi 20 Khi Hà Nội đang là 24 giờ đêm ngày 22-6 -2006 thì Bắc Kinh (múi giờ số 8) sẽ là
bao nhiên giờ, ngày bao nhiêu? Đắc Ca (thuộc múi giờ số 6) sẽ là bao nhiên giờ, ngày bao nhiêu?
Bµi 21 Trận bóng đá chung kết World Cup 2014 diễn ra giữa CHLB Đức và Argentina
được truyền hình trực tiếp tại Việt Nam lúc đó là 2 giờ ngày 14/7/2014 Hỏi lúc đó tại Brazillúc đó là mấy giờ, ngày mấy
Bµi 22 Lễ khai mạc Asiad 17 Incheon Main tại Hàn Quốc diễn ra lúc 19 giờ ngày
19/9/2014 Cho biết khi đó ở Việt Nam xem được trực tiếp lễ khai mạc đó lúc mấy giờ và ngày mấy? (Biết Hàn Quốc ở múi giờ số 9)
Bài 23 Tính ngày và giờ ở Việt Nam, biết lúc đó ở Nhật Bản là 01 giờ ngày 01 tháng 01
năm 2014, Việt Nam thuộc múi giờ số 7, Nhật Bản thuộc múi giờ số 9
Bài 24 Một bức thư điện tử từ Việt Nam (Kinh độ 1050) được gửi lúc 11h 00’ ngày
01/03/2012 Hỏi lúc đó ở New York (Kinh độ 2850), ở Niu -Đê- li (Kinh độ 750) đang là mấy giờ, thuộc ngày, tháng, năm nào?
Bài 25 Lễ khai mạc Asiad 17 Incheon Main tại Hàn Quốc diễn ra lúc 19 giờ ngày
19/9/2014 Cho biết khi đó ở Việt Nam xem được trực tiếp lễ khai mạc đó lúc mấy giờ và ngày mấy? (Biết Hàn Quốc ở múi giờ số 9)
Trang 4Bài 26 Một trận bóng đá ở Anh (múi giờ số 0) bắt đầu lúc 17h30’ ngày 3/10/2014 thì ở
Việt Nam (múi giờ số 7) chúng ta xem là mấy giờ? ngày nào? Ở Nhật Bản (múi giờ số 9) mấy giờ? ngày nào? Ở Mexico (múi giờ -6) mấy giờ? ngày nào? Ấn Độ (múi giờ 5) mấy giờ? ngày nào?
Bài 27 Nếu ở Luân Đôn (múi giờ 0) là 3 giờ ngày 3 tháng 6 thì tại các điểm sau là mấy
giờ, ngày nào,
φ là một vĩ độ của một địa điểm bất kỳ thuộc cả hai bán cầu.
- Khi Mặt Trời chiếu vuông góc với chí tuyến Bắc (Vào ngày 22-6 )
+ Trường hợp vĩ độ cần tính nằm từ xích đạo về chí tuyến Bắc.
h = 90 0 - 23 0 27’+ φ + Trường hợp vĩ độ cần tính nằm ngoài chí tuyến Bắc (từ chí tuyến Bắc về cực Bắc)
h = 90 0 - φ + 23 0 27’
+ Trường hợp vĩ độ cần tính nằm ở Bán cầu Nam: h = 90 0 - 23 0 27’- φ
- Khi Mặt Trời chiếu vuông góc với chí tuyến Nam (Vào ngày 22-12 )
+Trường hợp vĩ độ cần tính nằm ở Bán cầu Bắc: h = 90 0 – φ - 23 0 27’
+Trường hợp vĩ độ cần tính nằm từ xích đạo đến chí tuyế Nam:
h = 90 0 - 23 0 27’+ φ + Trường hợp vĩ độ cần tính nằm ngoài chí tuyến Nam (từ chí tuyến Nam về cực Nam)
h = 90 0 - φ + 23 0 27’
Công thức tính giờ chiếu sáng
- Ở Bán cầu Bắc: 1800 - (arccos (tgA x tg 23027’) x 24: 180)
A là một vĩ độ cần tính
- Ở Bán cầu Nam: 1800 - (arccos (tgA x tg 23027’) x 24 : 180)
Công thức tính ngày dài suốt 24 giờ
- Ở vĩ độ 660033’B đế 900B : Số ngày = arccos x cos A: 0,398) x (93: 45) + 1
- Ở vĩ độ 660033’N đến 900N : Số ngày = arccos x cos A: 0,398) x (93: 45) - 1
Số giờ banngày
Độ cao MTlúc 12 h
Trang 5Câu 3. Số giờ chiếu sáng và góc chiếu sáng thay đổi theo vĩ độ
Câu 4 Tính thời gian Mặt Trời lên thiên đỉnh vào các ngày nào tại các vị trí sau:
Địa phương MT lên thiên đỉnh lần 1 MTlên thiên đỉnh lần 2
b Tại các vĩ độ đó góc nhập xạ lúc MT lên cao nhất vào 22/12 và 22/6 là bao nhiêu?
a Tính ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh ở các vị trí sau:
Địa phương MT lên thiên đỉnh lần 1 MT lên thiên đỉnh lần 2
Hà Nội (21 0 1’B)
Huế (16 0 24’B)
TP Hồ Chí Minh (10 0 47’B)
b Hãy tính góc nhập xạ của tia sáng mặt trời lúc 12 giờ trưa tại Xích đạo, các chí tuyến
và vòng cực trong các ngày 21/3, 22/6, 23/9, 22/12 theo bảng sau:
Trang 6a Hãy điền số giờ chiếu sáng trong ngày ở một số vĩ tuyến trong bảng dưới đây
Vĩ tuyến Số giờ chiếu sáng trong ngày
c Nhận xét chung về sự thay đổi giờ chiếu sáng,góc chiếu sáng từ xích đạo về hai cực
Câu 10 Hãy ghép các góc nhập xạ vào đúng các vĩ độ sau:
Câu 11 Tính góc nhập xạ lúc Mặt trời lên cao nhất vào các ngày 21/3, 22/6, 23/9, 22/12
tại các địa điểm sau:
Câu 12 Hãy ghép các số liệu ở 2 cột trong bảng với nhau cho phù hợp
Vĩ độ Số ngày dài 24 giờ Ghép ( ngày )
Trang 7Câu 13 Hãy tính gĩc nhập xạ của tia sáng mặt trời lên thiên đỉnh (giữa trưa) trưa vào các
ngày 21/3, 22/6, 23/9, 22/12 của các vĩ độ theo bảng sau đây:
Vĩ tuyến Số giờ chiếu sáng trong ngày
Câu 14 Quan sát bảng số liệu dưới đây:
Bảng phân phối tổng lượng bức xạ Mặt Trời ở các vĩ độ.
Ngày tháng trong năm
Đơn vị: cal/cm 2 /ngày
a.Cho biết bảng số liệu thuộc bán cầu nào? Vì sao ?
b Nhận xét và giải thích sự phân phối tổng lượng bức xạ Mặt Trời ở các vĩ độ
Câu 15 Gỉa sử vào ngày 6 / 5 Mặt Trời lên thiên đỉnh tại Huế (16026’B)
a Hãy tính góc nhập xạ ở Hà Nội (210 02’B) và TP.Hồ Chí Minh (10047’B)
khi Mặt Trời lên thiên đỉnh tại Huế (16 026’B)
b Phạm vi Mặt Trời không mọc và không lặn trong ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh
c Hãy tính vĩ độ địa lí có góc nhập xạ 70015’
Câu 16
a Xác định toạ độ địa lí của địa phương A (A nằm ở BBC) , biết rằng độ cao Mặt Trời lên thiên đỉnh vào ngày 19/5 là (830 52’52”) Lúc đó giờ kinh tuyến góc là 6 giờ 30 phút cùng ngày
b Địa phương A mỗi năm có mấy lầm Mặt Trời đi qua thiên đỉnh mấy lần và vào thờiđỉiểm nào ?
Câu 17 TP.Hồ Chí Minh nằm ở (100 40’B) Hãy cho biết:
a Những vĩ độ nào ở TP.Hồ Chí Minh có góc nhập xạ giữa trưa bằng 850?
b Ngày 25/5 TP.Hồ Chí Minh có góc nhập xạ là bao nhiêu?
Câu 18 Cho bảng số liệu về số giờ chiếu sáng trong ngày ở một số chí tuyến sau:
Trang 823027’N 10 giờ 30’ 13 giờ 30’
Tìm nguyên nhân để giải thích sự khác nhau hoặc giống nhau của số giờ chiếu sáng trong ngày tại một số vĩ tuyến ở bảng trên
Câu 19 Nếu như trong quá trình chuển động quanh Mặt Trời, trục Trái Đất nghiêng so
với mặt phẳng quỹ đạo một góc 45o thì sẽ có những hệ quả địa lí nào?
Câu 20 Hoàn chỉnh bảng số liệu sau:
Vĩ độ 23 0 23’B 8 0 34’B 8 0 34’N 23 0 23’N
Đô cao MT chính trưa ngày 22/6
Ngày Mặt Trời lên thiên đỉnh
So sánh,nhận xét hai hiện tượng trên ở các vĩ độ này
Câu 21 Xác định kinh độ của TP Bắc Kinh biết rằng:
a TP này nằm ở khu vực ngoại chí tuyến có góc nhập xạ vào ngày 22/6 là 73027’
b Khi Oa sinh tơn ( 76053’T; 38055’ B ) là 7 giờ 11 phút ngày 4/4/2009 thì lúc đó ở Bắc Kinh là 20 giờ 02 phút cùng ngày
Câu 22 Những ngày nào ở Đà Nẵng có góc nhập xạ lúc giữa trưa bằng 850? (Biết Đà Nẵng khoảng 160B)
Câu 23 Cho bảng số liệu sau
a Hãy cho biết tên các tiết A, B, C, D.Khi đĩ Mặt Trời lên thên đỉnh tại đâu?
b Tính khoảng cách A - B, B - C, C - D, D - A So sánh và giải thích sự khác biệt giữa các khoản cách ngày A - C và C - A
c Cho biết cách tính các ngày tiết
Câu 24 Một địa điểm A ở BBC, vĩ độ A là 820 Hãy cho biết:
a Góc nhập xạ lúc giữa trưa trong năm tại A lớn nhất là bao nhiêu? Xảy ra vào lúc nào
b Trong năm, A có thời gian ban ngày dài 24 giờ bao nhiêu ngày? Kéo dài từ ngày nào đến ngày nào?
Câu 25 Câu ca dao:“Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng Ngày tháng mười chưa cười đã
tối” Đúng với vùng nào trên Trái Đất? Vì sao
Câu 26 Hãy chỉ ra các hệ quả chuyển động của Trái Đất và giải thích tại sao có các hệ qủa đó qua bài thơ sau
Thời GianThời gian thấm thoát thoi đưaHết trưa, lại tối, hết ngày, lại đêmĐông qua xuân lại tới liền
Hè về rực rỡ,êm đềm thu sang
Câu 27
Có một đoạn nhật kí như sau
“Độ cao sao bắc cực, Hai mốt độ ba baGiữa trưa hướng về Bắc, Bóng dài bằng thân ta”
Hãy xác định vị trí và ngày tháng mà tác giả đã quan sát để ghi đoạn nhật kí trên
Câu 28 Hãy giải thích câu ca dao
“ Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
Trang 9Ngày tháng mười chưa cười đã tối”
CHUYÊN ĐỀ: KHÍ QUYỂN – SỰ PHÂN BỐ NHIỆT TRÊN TRÁI ĐẤT
Câu 1 Dựa vào bảng số liệu sau:
Sự thay đổi của nhiệt độ trung bình năm và biên độ dao động nhiệt độ năm theo vĩ độ địa lí ở bán cầu Bắc
Vĩ độ Nhiệt độ trung bình năm
Câu 2 Trình bày sự phân bố các vành đai khí áp và giĩ bằng hình vẽ
Câu 3 Dựa vào các bảng số liệu sau,
Câu 4.Trình bày thành phần cấu tạo và vai trị của khí quyển đối với sự sống trên Trái
Đất Nêu các nguồn gây ơ nhiễm khí quyển Nêu giải pháp đề phịng ngừa nạn ơ nhiễm khí quyển
Câu 5 Căn cứ vào hình vẽ đã cho em hãy: B
A = 250C C = 450C
a Xác định độ cao (h ) của đỉnh núi
b Tính nhiệt độ tại đỉnh núi ( B )
c Cho biết sự khác biệt và giải thích sự khác biệt về thời tiết giữa sườn AB và BC
d Nêu tên của hình vẽ trên:
Câu 6 Độ cao giữa hai địa điểm chênh nhau 1000m, nhiệt độ chênh nhau giữa chúng là
bao nhiêu? Địa điểm ở thấp là 300C, lúc đĩ ở địa phương cao hơn cĩ nhiệt độ là bao nhiêu?
Câu 7
h
Trang 10a Một quả núi cĩ độ cao 1700m, sườn đĩn giĩ là sườn Đơng ở chân núi cĩ nhiệt độ
320C, vậy nhiệt độ trên đỉnh và ở chân núi của sườn Đơng là bao nhiêu?
b Hãy tính nhiệt độ tại đỉnh núi cao 3.100 m và ở độ cao 50 m bên sườn núi khuất giĩ.Biết nhiệt độ ở sườn núi khuất giĩ là 270C Vẽ hình minh họa
Câu 8 Học sinh vẽ lại hình vào giấy thi sau đĩ hồn thành các đai khí áp, giĩ mậu dịch, giĩ tây ơn đới vào hình
Ap cao kí hiệu là: ( + ), áp thấp ( - ) hướng giĩ
Câu 9 Dựa vào kiến thức đã học
a Vẽ hình giĩ biển, giĩ đất, giĩ phơn (Hồn chỉnh hình sau)
Giĩ biển Giĩ đất
b Giải thích cơ chế hoạt động của các loại giĩ trên
c Chúng cĩ tác dụng như thế nào với ngư dân?
Câu 10 Dựa vào hình vẽ sau hãy
a Cho biết tên hình vẽ
b Vì sao vĩ độ càng cao nhiệt độ trung bình năm giảm và biên độ nhiệt tăng?
c Dựa vào hình vẽ, giải thích vì sao giĩ lại khơ và nĩng
d Ở Việt Nam có hiện tượng gió phơn Tây Nam (gió Lào) này khơng.hoạt động mạnh nhất ở đâu
e Nêu tác động của giĩ Lào đối với sản xuất và đời sống
CHUYÊN ĐỀ: NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN – MƯA Câu 1 Quan sát bảng số liệu dưới đây
Lượng mưa trung bình năm ở các đới trên đất nổi
Các đới theo vĩ độ Lượng mưa (mm) Các đới theo vĩ độ Lượng mưa (mm)
Trang 11Hãy nêu nhận xét và giải thích về sự phân bố lượng mưa trên thế giới
Câu 2 Cho bảng số liệu sau:
Lưu lượng nước của sông Hồng vào các tháng trong năm ở sơn Tây Đơn vị: m3/s
- Các tháng mùa lũ,số tháng,tháng có lưu lượng nước cao nhất ?
- Các tháng mùa cạn,số tháng,tháng có lưu lượng nước thấp nhất ?
c Nhận xét
Câu 3 Nêu quy luật chuyển động của các dịng biển trong các đại dương Kể tên các
dịng biển
Câu 4 Vẽ sơ đồ và trình bày các vịng tuần hồn của hơi nước trên Trái Đất
NHẬN BIẾT TÊN HÌNH, TRÌNH BÀY ĐẶC ĐIỂM VÀ GIẢI THÍCH CÁC HÌNH
Trang 12Câu 1 Dựa vào bàng số liệu sau
0 - 1415- 59
60 trở lên
< 2560
> 15
> 3555
< 10
a Phân biệt cơ cấu dân số già và cơ cấu dân số trẻ
b Đánh giá thuận lợi, khó khăn, biện pháp khắc phục của cơ cấu dân số già và cơ cấu dân
số trẻ
c Theo em cơ cấu dân số già và dân số trẻ có ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển KT- XH của một quốc gia ?
Câu 2 Dựa vào bảng số liệu sau:
Tỉ suất gia tăng dân số tự nhiên trung bình năm (%)
0.81.91.6
0.61.91.6
0.21.71.4
0.11.51.2
CTB 23/9 21/3 CTN
22/6
22/12
Trang 13a So sánh tỉ suất gia tăng dân số tự nhiên của nhĩm nước đang phát triển với nhĩm nước phát triển và thế giới.
b Dân số tăng nhanh ở các nước đang phát triển dẫn tới những hậu quả gì về mặt kinh tế
- xã hội ?
Câu 3 Cho bảng số liệu:
Tỉ suất gia tăng dân số tự nhiên trung bình năm của thế giới và các nhĩm nước
(Đơn vị: %)
Giai đoạn
Nhĩm nước
1960 -1965
1975 -1980
1985 1990
1995 2000
-2001 -2005
Phát triển
Đang phát triển
Thế giới
1.22.31.9
0.81.91.6
0.61.91.6
0.21.71.4
0.11.51.2
a Nhận xét và giải thích về tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên của nhĩm nước đang phát triển, nhĩm nước phát triển và thế giới
b Hiện tượng bùng nổ dân số và già hĩa dân số tác động như thế nào đến phát triển kinh
tế và cải thiện chất lượng cuộc sống ?
Câu 4 Cho bảng số liệu dưới đây:
a Nhận xét thời gian dân số thế giới tăng gấp đơi và giải thích
b Nếu tỉ suất gia tăng dân số tự nhiên thế giới là 1.7 % và khơng đổi thì cho biết đến năm nào dân số thế giới sẽ đạt 7 tỉ người ?
Câu 5 Dân số Trung Quốc vào năm 1980 là 100 triêu người,năm 1996 là 1217 triệu
người Gỉa sử gia tăng cơ giới khơng đáng kể và tỉ lệ gia tăng tự nhiên ở mổi năm khơng thay đổi Tính tỉ lệ gia tăng dăn số (Tg ) của Trung Quốc trong thời gian đĩ?
Câu 6 Cho biết dân số tỉnh An Giang là 1800 000 ( nă m 1989 - làm trịn ) sự gia tăng
dân số tự nhiên là 1,9% (khơng đổi), hãy tính:
a Số người tă ng tự nhiên trong các nă m 1990,1992 và 1995
b Đến năm nào dân số thế tỉnh An Giang đạt 3,6 triệu người
c Lập cơng thức để tính số dân của một nước năm sau so với năm trước
Câu 7 Hãy trình bày cách tính và tính số liệu cịn thiếu trong bảng sau:
Gỉa sử tỉ lệ gia tăng dân số là 2,2 % khơng thay đổi trong suốt thời kì 1990 - 1994
Câu 8 Giả sử tỉ lệ gia tăng tự nhiên của VN là 1,32% và không thay đổi trong suốt thời gian 1999 – 2006
a Tính và điền kết quả vào bảng sau
b Đến thời điểm nào dân số VN tăng gấp đôi năm 2002 ?
c Đến thời điểm nào dân số VN đạt 100.000.000 dân
Câu 9 Giả sử tỉ lệ gia tăng tự nhiên của VN là 1,32% và không thay đổi trong suốt thời gian 1999 – 2006
a Tính và điền kết quả vào bảng sau:
b Nếu dân số VN năm 2009 là 87.079,1 nghìn người,hỏi Tg trung bình thời kì 2005 –
2009 là bao nhiêu ?
Trang 14Câu 10 Cho bảng số liệu của VN năm 2009
- Diện tích: 329.247 km2 Dân số 85.789,573 người
- Số lượng nam: 42.482,549 người, nữ 43.307,024 người
- Đô tuổi: Dưới 15: 21.447,393 người, trên 60: 7.721,061 người
- Số người chết: 1.286,483 người
- Số trẻ em sinh ra còn sống: 2.316,318 người
Hãy tính tỉ suất: Snh thô – tử thô – gia tăng tự nhiên – giới tính - mật độ dân số và tỉ số phụ thuộc
Câu 11.Tính dân số của địa phương A năm 2010, cho biết dân số của địa phương đĩ vào
năm 2008 là 5 triệu người, tỉ suất gia tăng dân số tự nhiên là 1,0 %
Câu 12 Nêu các trung tâm phát sinh cây trồng trên thế giới? Loài cây đặc trưng của các trung tâm?
Câu 13 Dựa vào lược đồ thế giới hãy:
a Cho biết tên các cảng cĩ ký hiệu C1, C2, C3, C4
b Cảng nào cĩ trọng tại hành hĩa lớn nhất và nằm ở quốc gia và châu lục nào?
c Cho biết tên các kênh đào cĩ kí hiệu K1, K2, K3, chúng nằm ở châu lục nào, nối liền các biển và đại dương nào? Chức năng, cơng dụng của các kên biển này
Câu 14 Cho bảng số liệu:
Dân số và sản lượng lương thực của thế giới, giai đoạn 1950-2003.
Năm Dân số (triệu người) Sản lượng lương thực (triệu tấn)
a Tính bình quân lương thực/người của thế giới qua các năm trên
b Vẽ trên cùng một biểu đồ thể hiện dân số và bình quân lương thực/người của thế giới qua các năm trên Nhận xét và giải thích sự biến động hai chỉ số trong biểu đồ đã vẽ
Bài tập 15
Cho bảng số liệu về số lượng trâu và bị của nước ta năm 2005 Đơn vị: Nghìn con
Cả nước Trung du và miền núi Bắc Bộ Tây Nguyên
a Lập bảng tính tỉ trọng của trâu, bị trong tổng đàn trâu, bị của cả nước Trung du miền núi Bắc Bộ và Tây Nguyên
b Nhận xét sự khác nhau trong cơ cấu số lượng trâu, bị của mỗi vùng
Bài tập 16 Cho bảng số liệu về diện tích và sản lượng lúa nước ta
Diện tích (nghìn ha) 6042 6765 7329.2 7489.4 7753.2
Sản lượng (nghìn tấn) 19225 24963 35832.9 40005.6 43661.8
Trang 15a Tính năng suất lúa từng năm (tạ/ha)
b Nhận xét và giải thích tình hình gia tăng diện tích, sản lượng và năng suất lúa nước ta Bài Tập 17 Cho bảng số liệu sau
Cây cơng nghiệp hàng năm 210.1 371.7 600.7 542.0 716.7 778.1 861.5Cây cơng nghiệp lâu năm 172.8 256.0 470.3 657.3 902.3 145.3 1633.6
a Tính cơ cấu diện tích cây cơng nghiệp của nước ta từ năm 1975 – 2005
b Nhận xét và giải thích về sự biến động diện tích cây cơng nghiệp của nước ta
Bài tập 18 Cho bảng số liệu về về dân số và gia tăng dân số nước ta 1955 – 2012
Dân số (Nghìn người) 71,9950 82392,1 86932,5 87840,0 88772,9
a Chúng minh rằng quy mơ dân số nước ta tăng trung bình mỗi năm gần 1 triệu người, mặc dù tỉ lệ gia tăng dân số giảm liên tục qua các năm
b Gia tăng dân số của nước ta hiện nay chủ yếu là gia tăng tự nhiên hay gia tăng cơ giới? Dựa vào cách tính gia tăng dân số tự nhiên hãy cho biết khi nào thì dân số: tăng, khơng tăng, giảm Muốn giảm gia tăng dan số thì cần giảm chỉ số nào?
Bài T p 19 Cho b ng s li u sau T c đ ậ ả ố ệ ố ộtăng trưởng của các chỉ số
Diện tích (nghìn ha) 2250,8 2580,1 3190,6 3945,8 3826,3
Sản lượng (nghìn tấn) 6859,5 9480,3 12831,7 16702,7 19234,5
a Tính tốc độ tăng trưởng của các chỉ số của bảng số liệu trên
b Nhận xét và giải thích về tốc độ tăng trưởng các chỉ số của bảng số liệu trên
Bài tập 20 Căn cứ vào bảng số liệu dưới đây
Diện tích và sản lượng lương thực có hạt của nước ta phân theo vùng, năm
2005
Các vùng Diện tích (nghìn ha) Sản lượng (nghìn tấn)
Trung du và miền núi Bắc Bộ 1 087 4 145
a Tính cơ cấu diện tích và sản lượng lương thực có hạt phân theo vùng của nước ta
b Nhận xét và giải thích
Bài Tập 21 Cho bảng số liệu Số dự án và số vốn đầu tư nước ngồi vào nước ta
Năm Số dự án Tổng vốn đăng ký (triệu USD) Trong đĩ vốn pháp định (triệu USD)
Trang 16a.Tính quy mơ số vốn đăng ký trung bình cho mỗi dự án.
b Nhận xét và giải thích
Bài tập 22 Căn cứ vào bảng số liệu Dân số và diện tích phân theo vùng năm 2009.
Khu vực Dân số trung bình (nghìn người) Diện tích (km2)
a Tính mật độ dân số trung bình của các vùng
b Giải thích vì sao ĐB SH có mật độ dân cư đông đúc nhất so với các vùng khác
Bài tập 23 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Nhiệt độ trung bình năm của các địa điểm
Đơn vị: 0CĐịa điểm Nhiệt độ trungbình tháng 1 Nhiệt độ trungbình tháng 7 Nhiệt độ trungbình năm Biên độ nhiệtđộ
a.Tính biên độ nhiệt và nhiệt độ trung bình năm của các địa điểm trên
b.Nhận xét sự thay đổi nhiệt độ từ Bắc vào Nam và giải thích vì sao cĩ sự thay đổi đĩ
Bài tập 24 Dựa vào bảng số liệu
Tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng theo giá thực tế của ĐNB
Đơn vị: tỉ đồng
Trong đó: TP Hồ Chí Minh 34 081 57 988 107 977
Tính tỉ trọng của Đông Nam Bộ và TP Hồ Chí Minh trong tổng mức bán lẻ hàng hoávà doanh thu dịch vụ tiêu dùng của cả nước và nhận xét
Bài tập 25 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Lượng mưa, lượng bốc hơi, và cân bằng ẩm của một số địa điểm
Đơn vị: mm Địa điểm Lượng mưa (mm) Lượng bốc hơi (mm) Cân bằng ẩm (mm)
Hà Nội
Huế
TP Hồ Chí Minh
167628681931
98910001686
a Tính cân bằng ẩm về lượng mưa và lượng bốc hơi của 3 địa điểm trên
b Tại sao Huế là nơi cĩ lượng mưa lớn nhất nước
Bài tập 26 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Lượng mưa, lượng bốc hơi, và cân bằng ẩm của một số địa điểm
Trang 17Đơn vị: mm Địa điểm Lượng mưa (mm) Cân bằng ẩm (mm) Lượng bốc hơi (mm)
Hà Nội
Huế
TP Hồ Chí Minh
167628681931
+ 678 +1868+ 245
a Tính lượng bốc hơi của các địa điểm Hà Nội, Huế và TP.Hồ Chí Minh
b Tại sao TP Hồ Chí Minh là nơi có lượng mưa trung bình cả nước
Bài tập 27 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Lượng mưa, lượng bốc hơi, và cân bằng ẩm của một số địa điểm Đơn vị: mm Địa điểm Lượng bốc hơi (mm) Cân bằng ẩm (mm) Lượng mưa (mm)
Hà Nội
Huế
TP Hồ Chí Minh
98910001686
+ 678 +1868+ 245
a Tính lượng mưa của các địa điểm Hà Nội, Huế và TP.Hồ Chí Minh và nhận xét
b Tại sao Hà Nội là nơi có lượng mưa thấp nhất nước
Bài tập 28 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Nhiệt độ và lượng mưa trung bình tháng của các trạm
Nhiệt độ
(0C)
Lượng mưa (mm)
Nhiệt độ (0C)
Lượng mưa (mm)
Nhiệt độ (0C)
Lượng mưa (mm)
- Hà Nội có mùa lạnh, mùa khô không quá khô?
- Huế có mưa vào mùa thu – đông, lượng mưa lớn vào tháng 10?
- TP.HCM nóng quanh năm, mùa khô sâu sắc?
Bài tập 29 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Địa điểm Số
tháng
lạnh
Sốthángnóng
Mùa mưa (từtháng….đếntháng…)
Mùa khô (từtháng….đếntháng…)
Sốthángkhô
Sốthánghạn
Nhận xét về sựphân mùa
TP Hồ
Chí Minh
quanh nămHãy nhận xét vế sự phân hóa khí hậu ở ba địa điểm trên
Bài tập 30 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Diện tích rừng nước ta qua các năm
Đơn vị: triệu ha
Trang 18Năm 1943 1995 2003 2006
a Tính độ che phủ rừng (tỉ lệ) của nước ta qua các năm (lấy diện tích tự nhiên nước ta làmtrịn 33.1 triệu ha)
b.Nhận xét về sự biến động độ che phủ rừng nước ta qua các năm
Bài tập 31 Dựa vào bảng số liệu sau.
Sự biến động diện tích rừng ở nước ta qua các năm
Độ che phủ ( %)
Bài tập 32 Cho bảng số liệu sau:
Sự biến động diện tích rừng qua một số năm (triệu ha)
b Nhận xét và giải thích sự biến động rừng và độ che phủ rừng qua một số năm
Bài tập 33 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Sự đa dạng thành phần lồi và sự suy giảm số lượng lồi thực vật, động vật
vật Thú Chim
Bị sátlưỡng cư
CáNướcngọt
Nướcmặn
Sự suy giảm tính đa dạng sinh học ở nước ta được biểu hiện như thế nào? Nguyên nhânsuy giảm và các biện pháp để bảo vệ đa dạng sinh học
Bài tập 34 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Tỉ suất sinh và tỉ suất tử ở nước ta, giai đoạn 1979 – 2009
Bài tập 35 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Số dân của Việt Nam, giai đoạn 1901-2006
Đơn vị: Triệu người
Trang 191936 18.8 1989 64.4
Nhận xét và giải thích về tình hình gia tăng dân số ở nước ta từ 1901 đến năm 2006
Bài tập 36 Dựa vào bảng số liệu sau
Năm Tổng dân số
(nghìn người)
Trong đĩ dân thànhthị (nghìn người)
Tốc độ gia tăng dân
a Tính tỉ lệ dân thành thị và nơng thơn của nước ta qua các năm nĩi trên
b Nhận xét và giải thích sự thay đổi cơ cấu dân số giữa thành thị và nơng thơn nước ta giai đoạn 1990- 2005
Bài tập 37 Dựa vào bảng số liệu sau
Dân số và diện tích phân theo vùng năm 2009.
Khu vực Dân số trung bình (nghìn
người)
Diện tích(km2)
a Tính mật độ dân số trung bình của các vùng
b Vẽ biểu đồ thể hiện dân số và diện tích phân theo vùng của nước ta năm 2009
c Giải thích vì sao ĐB SH có mật độ dân cư đông đúc nhất so với các vùng khác
Bài tập 38 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Lao động cĩ việc làm ở nước ta
Đơn vị: Nghìn người
Trong đĩ khu vực I 24480,6 24788,5
a Hãy tính tỉ trọng của khu vực I trong cơ cấu lao động cĩ việc làm 2000 và 2009
b Vì sao cĩ sự thay đổi tỉ của khu vực I trong cơ câu lao động cĩ việc làm cả nước năm 2009 so với năm 2000
Bài tập 39 Dựa vào bảng số liệu dưới đây
Hiện trạng sử dụng dất của nước ta năm 2006
Đơn vị: Nghìn haLoại đất sử dụng Diện tích
a Hãy tính cơ cấu về hiện trạng sử dụng đất của nước ta năm 2006
b Nhận xét cơ cấu về hiện trạng sử dụng đất của nước ta năm 2006
Bài 40 Căn cứ vào bảng số liệu dưới đây:
Diện tích và sản lượng lương thực có hạt của nước ta phân theo vùng, năm 2005
Trang 20Các vùng Diện tích (nghìn ha) Sản lượng (nghìn tấn)
Trung du và miền núi Bắc Bộ 1 087 4 145
Đồng bằng sông Cửu Long 3 861 19 488
a Tính cơ cấu diện tích và SL lương thực có hạt phân theo vùng của nước ta 2005
b Nhận xét về tỉ trọng diện tích và sản lượng cây lương thực có hạt của từng vùng
Bài tập 41 Cho bảng số liệu sau:
Giá trị sản xuất ngành trồng trọt (theo giá so sánh năm 1994 )
33289,642110,455163,163852,570125,5
6692,312149,421782,025585,731637,7
9622,111923,613913,118459,421628,0
a Tính tổc độ tăng trưởng giá trị sản xuất ngành trồng trọt theo từng nhĩm cây trồng (1990 = 100%)
b Dựa vào bảng số liệu vừa tính, hãy vẽ trên cùng hệ trục toạ độ các đường biểu diễn tốc
độ tăng trưởng và nhận xét tốc độ tăng trưởng giá trị SX giữa các nhĩm cây trồng
Bài tập 42 Cho bảng số liệu sau:
Số lượng đàn gia súc, gia cầm của nước ta (nghìn con)
a Tính tốc độ tăng trưởng đàn trâu, bò, lợn, gia cầm của nước ta 1990 – 2005
b Vẽ biểu đồ đường thể hiện tốc độ tăng trưởng đàn trâu, đàn bò, Lợn, gia cầm
c Nhận xét và giải thích
Bài tập 43 Cho bảng số liệu sau:
a
Tính tỉ trọng SL khai thác và nuôi trồng thủy sản của nước ta năm 1990 - 2002
b.Vẽ biểu đồ thể hiện cơ cấu sản lượng thủy sản của nước ta từ năm 1990 - 2002
c Nhận xét và giải thích về sự chuyển dịch đó
Bài tập 44. Cho bảng số liệu sau:
1986 1988 1990 1996 1999 2003Số dân (triệu người) 61,2 63,6 66,2 75,4 76,3 80,9
NămChỉ tiêu
1195,3398,1
1660,9589,6
1802,6844,8