giao an dia ly 9 nam 1718 cua Nha

Xác định hình thức kiểm tra: Tự luận III.Xây dựng ma trận đề KT: Nội dung kiểm tra kiến thức ở chủ đề sự phân hóa lãnh thổ của vùng kinh tế ĐNB và ĐBSCL với 7 tiết bằng 100% Trên cơ sở [r]

Ngày : 15/8 /2016

TIẾT không dạy(OK) : GIỚI THIỆU CHƯƠNG TRÌNH ĐỊA LÝ LỚP 9

- HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC ĐỊA LÝ

I) MỤC TIÊU BÀI HỌC:

1 Kiến thức :

- Học sinh nắm nội dung về địa lí dân cư, địa lí kinh tế , sự phân hóa lãnh thổ , chuơng trình địa

lí địa phuơng Long An

- Hiểu đuợc cách học : học sinh nhận biết vấn đề , phân tích tình huống , tìm phuơng án giải quyết rồi đi đến kết luận ( với nhiều hoạt động cá nhân , nhóm ,… )

2 Kĩ năng :

So sánh , nhận xét , phân tích

3.Thái độ :

Yêu thích môn học

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :

1 Giáo viên : Tư liệu tham khảo ( phân phối chuơng trình )

2 Học sinh : Sách giáo khoa

III)TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1.Ổn định tổ chức:

2.Kiểm tra bài cũ :

3 Giới thiệu bài: Giáo viên gi i thi u yêu c u ti t h c ớ ệ ầ ế ọ

Hoạt động thầy và trò Nội dung

-Giáo viên giới thiệu chuơng trình địa lí lớp 9

Hoạt động 1 : Giới thiệu chương trình

+ Địa lí dân cư :

+ Địa lí kinh tế

+ Sự phân hóa lãnh thổ:

+ Địa lí Nghệ An

Hoạt động 2 : Hướng dẫn cách học

- Giáo viên lưu ý chương trình tăng tiết thực

hành và có thể hoạt động cá nhân hoặc theo

nhóm

- Tổng số bài kiểm tra 15 phút : 2 bài

- Tổng số bài kiểm tra 45 phút : 1 bài

- Đặc điểm tự nhiên , tài nguyên thiên nhiên ,

dân cư , kinh tế , xã hội của nuớc ta ở các vùng

miền khác nhau và khác cả địa phương nơi ta

sinh sống Vì vậy khi học địa lí chúng ta cần phải

học như thế nào ?

? Kiến thức trong sách giáo khoa đuợc trình bày

như thế nào ?

http://thucaithoi.xlphp.net

1.Giới thiệu chuơng trình

Cả năm 37 tuần(56 tiết) Học kì I: 19 tuần(38 tiết) Học kì II: 18 tuần (18 tiết)

+ Địa lí dân cư :( 5 bài)+ Địa lí kinh tế:( 11 bài)+ Sự phân hóa lãnh thổ: (7 vùng)+ Địa lí Nghệ An:

2 Huớng dẫn cách học :

- Khai thác kênh chữ và kênh hình

( phân tích , so sánh , tìm cách giải thích chúng

http://thucaithoi.xlphp.net

IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :

*- Môn học địa lí lớp 9 giúp em hiểu biết những vấn đề gì ?

- Để học tốt môn địa lí các em phải học như thế nào ?

*- Xem lại nội dung bài học

- Chuẩn bị bài 1 : Cộng đồng các dân tộc Việt Nam

+ Đặc điểm về dân tộc Sự phân bố các dân tộc Phân tích bảng số liệu

Ngày: 22/08/2016

ĐỊA LÍ DÂN CƯ

TIẾT 1: BÀI 1: CỘNG ĐỒNG CÁC DÂN TỘC VIỆT NAM.

I) MỤC TIÊU BÀI DẠY:

Qua bài này học sinh cần:

(+) Kiến thức :

Nêu được một số đặc điểm về dân tộc

- Nước ta có 54 dân tộc, người Việt (Kinh) chiếm đa số Mỗi dân tộc có đặc trưng về văn hoá, thể hiện trong ngôn ngữ, trang phục, phong tục tập quán …

- Biết được các dân tộc có trình độ phát triển kinh tế khác nhau, chung sống đoàn kết, cùng xây dựng và bảo vệ tổ quốc

- Trình bày được sự phân bố các dân tộc ở nước ta

Vào bài:Trong quá trình dựng nước, giữ nước, xây dựng đất nước đã có sự đóng góp to lớn

của cộng đồng các dân tộc Việt Nam Nước ta có bao nhiêu dân tộc, mỗi dân tộc có nét đặc trưng gì? Sinh sống ở đâu? Quá trình công nghiệp hoá có làm thay đổi sự phân bố cũng như bản sắc văn hoá của mỗi dân tộc hay không? Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu vấn

đề này

Hoạt động của GV và Học Sinh Nội dung

HĐ1 Mục đích: Tìm hiểu các dân tộc ở Việt Nam.

? Bằng hiểu biết của bản thân kết hợp thông tin sgk

cho biết:

-Nước ta có bao nhiêu dân tộc? Kể tên các dân tộc

mà em biết?

GV Giới thiệu 1 số dân tộc tiêu biểu cho các miền

đất nước dựa vào tập ảnh "VN hình ảnh 54 dân tộc"

? Quan sát H1.1/sgk/4 cho biết:

-Dân tộc nào có số dân đông nhất? Chiếm tỉ lệ bao

- Mỗi dân tộc có bản sắc vănhoá riêng thể hiện trong ngôn

-Giữa các dân tộc này có những điểm gì chung và

khác nhau?

-Dẫn chứng sự khác nhau về ngôn ngữ, trang phục,

tập quán,

? Tại sao nói: Các dân tộc đều bình đẳng, đoàn kết

cùng nhau xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc?

-Dẫn chứng về tình đoàn kết, giúp đỡ nhau giữa các

dân tộc Việt Nam trong quá trình xây dựng và bảo

vệ Tổ Quốc?

? Đặc điểm sản xuất của dân tộc Việt và các dân tộc

ít người như thế nào?

? Kể tên 1 số sản phẩm thủ công tiêu biểu của các

dân tộc ít người mà em biết?

HS + Dệt thổ cẩm, thêu thùa, (Tày, Thái)

+ Làm gốm, trồng bông dệt vải, (Chăm)

+ Làm đường thốt nốt, khảm bạc, (Khơ- me)

+ Làm bàn ghế bằng trúc (Tày)

? Người Việt định cư ở nước ngoài có phải là một

bộ phân của cộng đồng dân tộc

ngữ, trang phục, phong tục, tậpquán

- Các dân tộc có trình độ pháttriển kinh tế khác nhau, chungsống đoàn kết, cùng xây dựng

và bảo vệ tổ quốc

- Người Việt là dân tộc cónhiều kinh nghiệm trong thâmcanh lúa nước, có nhiều nghềthủ công đạt mức độ tinh xảo

- Người Việt là lực lượng đôngđảo trong các ngành kinh tế vàkhoa học kĩ thuật

- Các dân tộc ít người có trình

độ phát triển kinh tế khác nhau,mỗi dân tộc có kinh nghiệmriêng trong sản xuất, đời sống

- Người Việt định cư ở nướcngoài cũng là một bộ phận củacộng đồng các dân tộc ViệtNam

HĐ2 Mục đích: Tìm hiểu sự phân bố các dân tộc

ở nước ta.

? Em hãy cho biết bản thân em thuộc dân tộc nào?

? Dựa vào vốn hiểu biết,hãy cho biết dân tộc Việt

(Kinh) phân bố chủ yếu ở đâu?

? Các dân tộc ít người phân bố chủ yếu ở đâu?

? Dựa vào sgk và bản đồ phân bố các dân tộc Việt

Nam hãy cho biết địa bàn cư trú cụ thể của các dân

tộc ít người?

II Phân bố các dân tộc.

1 Dân tộc Việt (Kinh).

- Người Việt phân bố rộngkhắp trong cả nước, tập trungnhiều ở các vùng đồng bằng,trung du và ven biển

2 Các dân tộc ít người.

- Các dân tộc ít người phân bốchủ yếu ở miền núi và trung du.+Trung du và miền núi phíaBắc có các dân tộc Tày, Nùng,Thái, Mường, Dao Mông

+ Khu vực Trường Sơn - Tây

? So với trước cách mạng,hiện nay sự phân bố các

dân tộc có gì thay đổi không ? tại sao ?

HS:Do chính sách phát triển KT- XH của Đảng và

Nhà nước nên hiện nay sự phân bố các dân tộc có

nhiều thay đổi: định canh, định cư xoá đói, giảm

nghèo, nhà nước đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng:

đường, trường, trạm, công trình thuỷ điện, khai thác

 Do chính sách phát triểnkinh tế – xã hội của Đảng vàNhà nước nên hiện nay sự phân

bố các dân tộc có nhiều thayđổi

4.Củng cố:

?Nước ta có bao nhiêu dân tộc? xác định địa bàn phân bố các dân tộc trên bản đồ?

5.Hưỡng dẫn về nhà

-Về nhà làm bài tập sgk.

? Em hãy phân tích ảnh hưởng của sự thay đổi phân bố các dân tộc ở nước ta.các giải pháp

nhằm phát huy tính đa dạng về bán sắc dân tộc và kinh nghiệm riêng về mọi lĩnh vực kinh tế,văn hóa,xã hội của cộng đồng các dân tộc trong sự nghiệp xây dựng đất nước

-Tìm hiểu về dân số và gia tăng dân số các nước châu á và thế giới

Ngày:23/08/2016

TIẾT 2: BÀI 2: DÂN SỐ VÀ GIA TĂNG DÂN SỐ.

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

Qua bài này học sinh cần:

Phân tích bảng thống kê,biểu đồ dân số

- Phân tích và so sánh tháp dân số nước ta các năm 1989 và 1999 để thấy rõ đặc điểm cơcấu, sự thay đổi của cơ cấu dân số theo tuổi và giới ở nước ta trong giai đoạn 1989 – 1999

(+)Thái độ:

Có ý thức chấp hành các chính sách của nhà nước về dân số và môi trường Không đồng

tình với những hành vi đi ngược với chính sách của nhà nước về dân số, môi trường và lợiích của cộng đồng

II CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI.

(+)Tư duy:

-Thu thập xử lý thông tin từ lược đồ,bản đồ,bảng số liệu(HĐ1,HĐ2,HĐ3)

-Phân tích mối quan hệ giữa gia tăng dân số và cơ cấu dân số với sự phát triển kinh tế xãhội

III CÁC PHƯƠNG PHÁP,KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC

Suy nghĩ-cặp đôi –chia sẻ

? Hãy nêu những hiểu biết của em về số dân nước ta và tình hình gia tăng dân số hiện nay

như thế nào?, kết cấu dân số nước ta có đặc điểm gì?

2 Kết nối:

HĐ1 Tìm hiểu về số dân ở nước ta.

? Dựa vào hiểu biết và sgk cho biết số dân nước ta

tính đến năm 2002(2009,2010) là bao nhiêu người?

hiện nay khoảng bao nhiêu triệu người?

? Cho nhận xét về thứ hạng diện tích và dân số của

VNam so với các nước khác trên thế giới?

HS - Diện tích thuộc loại các nước có lãnh thổ

trung bình thế giới

- Dân số thuộc hàng các nước đông dân trên thế giới

- đứng 14 trên thế giới và thứ 3 Đông Nam á

? Dân số đông có những thuận lợi và khó khăn gì?

HĐ2.Tìm hiểu về sự gia tăng dân số ở nước ta.

? Quan sát H2.1 nêu nhận xét về tình hình gia tăng

dân số của nước ta?

HS:dân số tăng nhanh liên tục

? Qua H2.1 Hãy nhận xét tỉ lệ gia tăng tự nhiên.

HS:

? Giải thích nguyên nhân sự thay đổi đó?

? Vì sao tỉ lệ gia tăng tự nhiên của dân số giảm

nhưng dân số vẫn tăng nhanh?

? Nêu nguyên nhân dân số tăng nhanh nước ta?

? Dân số đông và tăng nhanh đã gây ra những hậu

quả gì?

HS: kinh tế, xã hội, môi trường

? Nêu những lợi ích của sự giảm tỷ lệ gia tăng tự

nhiên của dân số nước ta?

HS:-Chất lượng cuộc sống nâng cao

-Tạo điều kiện tích luỹ và tiêu dùng

-Giảm sức ép tự nhiên,môi trường được đảm bảo

? Dựa vào bảng 2.1 hãy xác định các vùng có tlgttn

cao nhất,thấp nhất các vùng cao hơn trung bình cả

nước?

I Số dân.

-Năm 2009 số dân nước ta

là hơn 86 triệu người .đứng thứ 14 trên thếgiới,thứ 7 châu á,thứ 3ĐNÁ

*Lưu ý:năm 2010:khoảng

89 triệu người

Việt Nam là nước đôngdân

II Gia tăng dân số.

-Gia tăng dân số nhanh vàliên tục qua các giai đoạn

từ 1954->2003 trong 49năm dsố nước ta gấp 3,4lần trung bình mối nămtăng hơn1,1 triệu người -Tỷ lệ gia tăng tự nhiên có

sự khác nhau qua các thờikỳ,nhìn chung tỷ lệ gttngiảm nhưng dân số vấntăng nhanh

*Nguyên nhân:Do tiến bộ

về y tế,số người bước vào

độ tuổi sinh đẻ cao, đặcđiểm nền kt chủ yếu sxnncần nhiều lao động,quanniệm lạc hậu

*Hậu quả:

.Xã hội:khó khăn giảiquyết việc làm ăn,mặcở,gd,y tế

.Kinh tế:tốc độ phát triểnkinh tế,mối tương quangiữa tích luỹ và tiêu dùng Môi trường:cạn kiệt tàinguyên,ô nhiêm môitrương , ảnh hưởng pháttriển bền vững

-Tỉ lệ gia tăng dân số tựnhiên còn khác nhau giữacác vùng,giữa nông thôn

và thành thị

HĐ3 Tìm hiểu về cơ cấu dân số ở nước ta.

? Dựa bảng 2.2/sgk/9 nhận xét cơ cấu dân số theo

nhóm tuổi của nước ta thời kì 1979 - 1999

GV:Hưỡng dẫn HS cộng các nhóm tuổi lại

HS + Nhóm tuổi 0- 14 tuổi giảm dần.(giảm 9)

+ Nhóm từ 15- 59 tuổi tăng dần.(tăng 8)

+ Nhóm từ 60 tuổi trở lên tăng nhẹ( 1)

? Hãy cho biết xu hướng thay đổi cơ cấu theo nhóm

tuổi ở VNam từ 1979 - 1999

? Dựa bảng 2.2/sgk/9 nhận xét cơ cấu dân số theo

giới tính

HS Tỉ lệ nữ > nam, thay đổi theo thời gian

- Sự thay đổi giữa tỉ lệ tổng số nam và nữ giảm dần

từ 3%  2,6%  1,4%

? - Tại sao cần phải biết kết cấu dân số theo giới (tỉ

lệ nữ, tỉ lệ nam) ở mỗi quốc gia?

HS Để tổ chức lao động phù hợp từng giới, bổ sung

hàng hoá, nhu yếu phẩm đặc trưng từng giới

GV:Tỉ số giới tính không cân bằng thay đổi theo

không gian, thời gian, có nhiều nguyên nhân

+ Do chiến tranh

+ Do chuyển cư:

III Cơ cấu dân số.

a) Cơ cấu theo độ tuổi

- Nước ta đang có sự thayđổi: Tỉ lệ trẻ em giảmxuống, tỉ lệ người trong độtuổi lao động và trên độtuổi lao động tăng lên

 Theochiều hướng giàđi

b) Cơ cấu dân số theo giớitính

- Tỷ số giới tính của dân

số nước ta mất cân đốiđang có sự thay đổi để tiếntới cân băng hơn

3)Thực hành:

? Nêu nguyên nhân và hậu quả dân số nước ta tăng nhanh?

*Nguyên nhân:

*Hậu quả :

? Em hiểu như thế nào về tỷ số giới tính.(số Nam so với 100 Nữ)

->cứ 100 nữ->bao nhiêu nam

-năm 1979:trong cơ cấu có 48.5Nam,51,1 Nữ

- Học bài và trả lời các câu hỏi theo SGK – làm BT trong vở BT.

- Vẽ và phân tích biểu đồ dân số, bảng số liệu về cơ cấu dân số Việt Nam.

- Đọc và nghiên cứu trước nội dung bài:"Phân bố dân cư và các loại hình quần cư"

Tiêu dùng

và tích luỹ

Giáo dục

Ytế và chăm sóc sức khoẻ

Thu nhập

và mức sống

Cạn kiệt tài nguyên

ô nhiễ

m môi trường

Phát triển bền vững

Hậu quả gia tăng dân số

TIẾT 3: BÀI 3: PHÂN BỐ DÂN CƯ VÀ CÁC

LOẠI HÌNH QUẦN CƯ.

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

Qua bài này học sinh cần:

1.Kiến thức: Trình bày được tình hình phân bố dân cư nước ta.

Mật độ dân số nước ta cao (dẫn chứng bằng số liệu ở thời điểm gần nhất)

Dân cư nước ta phân bố không đều theo lãnh thổ:

- Phân biệt được các loại hình quần cư thành thị và nông thôn theo chức năng và hình thái quần cư

- Nhận biết quá trình đô thị hoá ở nước ta

2 Kỹ năng :Sử dụng bản đồ, lược đồ phân bố dân cư và đô thị hoặc Atlat Địa lí Việt Nam

để nhận biết sự phân bố dân cư, đô thị ở nước ta

-Phân tích các bảng số liệu về mật độ dân số của các vùng, số dân thành thị và tỉ lệ dân thành thị ở nước ta

3.Thái độ: ý thức được sự cần thiết phải phát triển đô thị trên cơ sở phát triển kinh tế-xã hội

, bảo vệ môi trường nơi đang sống, chấp hành chính sách của Đảng và Nhà nước về phân bốdân cư

II) CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI.

- Tìm kiếm thông tin và xử lí thông tin (HĐ1, HĐ2, HĐ3)

III) CÁC PHƯƠNG PHÁP,KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC:

-Động não: - Suy nghĩ - cặp đôi - chia sẻ;

-thảo luận nhóm; giải quyết vấn đề; trình bày 1 phút

? Em hãy nêu những hiểu biết của bản thân về sự phân bố dân cư ở nước ta hiện nay Em có

biết nước ta có những loại hình quần cư nào? Các loại hình quần cư đó có đặc điểm gì khácnhau?

2) Kết nối:

GV.Theo Niên giám thống kê của nước ta năm 2009,Việt Nam có diện tích 331.201km2 và

số dân là 86.024,6 nghìn người.Vậy mật độ dân số nước ta năm 2009 là bao nhiêu? Sự phân

bố dân cư, các hình thức quần cư, cũng như quá trình đô thị hoá ở nước ta có đặc điểm gì?Chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài học hôm nay

Hoạt Động của Giáo Viên và Học Sinh Nội dung

HĐ1 Tìm hiểu tình hình phân bố dân cư nước

ta.

I Mật độ dân số và phân

bố dân cư.

Mật độ dânsố(ng\km2)Trung

GV Diện tích nước ta thuộc loại lãnh thổ trung bình

thế giới.- dân số thuộc loại nước có dân đông trên

thế giới

? Quan sát H3.1/sgk/11 Em hãy nhận xét sự phân

bố dân cư ở nước ta?

? Hãy cho biết dân cư tập trung đông đúc ở những

vùng nào? thưa thớt ở những vùng nào? vì sao?

GV Đồng bằng chiếm 1/4 diện tích tự nhiên tập

trung 3/4 số dân

- Hai đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu

Long, vùng Đông Nam Bộ

+ ở miền núi và cao nguyên - dân cư thưa chiếm

3/4diện tích tự nhiên có 1/4 số dân

? Dựa vào hiểu biết thực tế và sgk cho biết sự phân

bố dân cư giữa nông thôn và thành thị ở nước ta có

đặc điểm gì?

? Dân cư sống tập trung nhiều ở nông thôn chứng tỏ

nền kinh tế nước ta có trình độ như thế nào?

->Thấp, chậm phát triển

? Dân cư phân bố không đều có những khó khăn gì?

HS: gây ra thừa lao động thiếu việc làm,tệ nạn xã

hội,làm cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm môi trường,khó

giải quyết phúc lợi xã hội

1 Mật độ dân số.

- Mật độ dân số nước tavào loại cao trên thế giới259ng\km2(2009) và ngàycàng tăng

2 Phân bố dân cư.

*Dân cư nước ta phân bốkhông đều theo lãnh thổ:

+ Tập trung đông đúc ởđồng bằng, ven biển vàcác đô thị.( ĐBSH có mật

độ dân số cao nhất.1192ng/km2)

+ Miền núi, dân cư thưathớt.(Tâybắc67ng/km2,Tâynguyên 84 ng/km2 có mật

độ dân số thấp nhất.)

+ Phân bố dân cư giữathành thị và nông thôncũng chênh lệch nhau: Thành thị : 26% (2003) Nông thôn :74% (2003)

? Đứng trước vấn đề đó Đảng và nhà nước ta đã

làm gì để giảm bớt sự chênh lệch vể dân số?

HS:

-Tổ chức di dân đến các vùng kinh tế mới

-Xây dựng các nông lâm trường ở miền núi

-Xâydựng các xí nghiệp,khu công nghiệp thu hút

lao động từ nông thôn ra thành thị

GV Chuyển ý:

Con người luôn thích nghi với thiên nhiên khai thác

thiên nhiên để phát triển kinh tế và xã hội, tạo ra sự

đa dạng trong sinh hoạt, sản xuất Hiện nay nước ta

có những loại quần cư nào? Mỗi loại có đặc điểm

gì?

HĐ2 Tìm hiểu các loại hình quần cư thành thị

và nông thôn theo chức năng và hình thái quần

cư.

? Em hãy nhắc lại có mấy loại hình quần cư?

GV.Chia lớp làm 4 nhóm, 2 bàn 1 nhóm - 2 nhóm

thảo luận 1 kiểu quần cư:

* Nhóm 1,3 - kiểu quần cư nông thôn:

? Dựa trên thực tế địa phương và vốn hiểu biết hãy

cho biết đặc điểm kiểu quần cư nông thôn (mật độ,

kiến trúc nhà ở, tên gọi, hoạt động kinh tế)?

- Làng cổ Việt Nam có luỹ tre xanh bao bọc, đình

làng cây đa bến nước,trồng lúa nước,nghề thủ công

truyền thống

- Bản buôn (dân tộc ít người) nơi gần nguồn nước,

có đất canh tác sản xuất nông, lâm kết hợp có dưới

100 hộ dân làm nhà sàn tránh thú dữ, ẩm

- Làng, bản cách xa nhau là nơi ở, nơi sản xuất chăn

nuôi, kho chứa, sân phơi

? Hãy nêu những thay đổi hiện nay của quần cư

nông thôn mà em biết? Lấy ví dụ ở địa phương em?

(- đường, trường, trạm điện đã thay đổi diện mạo

làng quê - nhà cửa, lối sống, số người không tham

gia sản xuất nông nghiệp )

* Nhóm 2,4 - kiểu quần cư thành thị:

? Dựa vào vốn hiểu biết và sgk nêu đặc điểm của

quần cư thành thị nước ta? (mật độ,kiến trúc nhà ở,

tên gọi, hoạt động kinh tế)?

? Quan sát H3.1 nêu nhận xét về sự phân bố các đô

II Các loại hình quần cư.

1 Quần cư nông thôn.

- Các điểm dân cư cách xanhau, nhà ở và tên gọiđiểm dân cư có khác nhaugiữa các vùng miền, cácdân tộc

- Hoạt động kinh tế chủyếu là nông nghiệp

-Quần cư nông thôn đang

có nhiều thay đổi trongquá trình công nghiệp hoá

- hiện đại hoá

2 Quần cư thành thị

- Nhà cửa san sát, kiểu nhàống khá phổ biến

- Các thành phố là hoạtđộng công nghiệp dịch vụ,

là trung tâm kinh tế, chínhtrị, văn hoá, khoa học kĩ

thị của nước ta? giải thích?

GV Chuyển ý: Hiện nay phần lớn dân cư nước ta

sống ở nông thôn Quá trình đô thị hoá sẽ làm tỉ lệ

này thay đổi như thế nào?

HĐ3 Tìm hiểu quá trình đô thị hoá ở nước ta:

? Dựa vào bảng 3.1/sgk/13 hãy Nhận xét về số dân

thành thị và tỉ lệ dân thành thị của nước ta?

HS: Số dân thành thị và tỉ lệ dân thành thị của nước

ta tăng liên tục từ 1995 - 2003 tăng mạnh từ 1995

 2003, nhưng tỉ lệ đó còn thấp)

? - Sự thay đổi tỉ lệ dân thành thị đã phản ánh quá

trình đô thị hoá ở nước ta như thế nào?

HS: Sự thay đổi dân thành thị phản ánh quá trình đô

thị hoá còn thấp  kinh tế nông nghiệp còn ở vị trí

khá cao

? Quan sát H3.1/sgk/11cho nhận xét về sự phân bố

các thành phố lớn? (đồng bằng, ven biển )

? Vấn đề bức xúc cần giải quyết cho dân cư tập

trung quá đông ở thành phố lớn? (việc làm, nhà ở,

kết cấu hạ tầng đô thị, chất lượng môi trường đô

thị)

? Lấy ví dụ minh hoạ việc mở rộng qui mô các

thành phố?

GV:chuẩn kiến thức:

? Nêu hậu quả của việc phát triển đô thị không đi

đôi với việc phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ môi

trường

thuật

- Phân bố, tập trung ởĐồng bằng và ven biển

III Đô thị hoá.

- Số dân đô thị tăng, quy

mô đô thị được mở rộng,phổ biến lối sống thànhthị

- Trình độ đô thị hoá thấp

Phần lớn các đô thị nước

ta thuộc loại vừa và nhỏ

3.Thực hành: ? yêu cầu 2 HS dựa vào bản đồ phân bố dân cư và đô thị VN trình bảy về sự

phân bố dân cư, đặc điểm của đô thị và sự phân bố của đô thị nước ta

? yêu cầu 2 HS trình bày sự khác nhau giưa 2 hình thức quần cư ở Việt Nam

4.Vận dụng:Viết báo cáo ngắn gọn mô tả đặc điểm về quần cư ở địa phương em sinh sống

Ngày : 06/9/2016

Tiết 4: Bài 4: LAO ĐỘNG VÀ VIỆC LÀM

CHẤT LƯỢNG CUỘC SỐNG

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

Qua bài này học sinh cần:

1.Kiến thức: Trình bày được đặc điểm về nguồn lao động và việc sử dụng lao động.

- Nguồn lao động: Nguồn lao động nước ta dồi dào và tăng nhanh, mặt mạnh và hạn chếcủa nguồn lao động

- Sử dụng lao động: Cơ cấu sử dụng lao động trong các ngành ktế đang thay đổi theo hướngtích cực

-Biết được sức ép của dân số đối với việc giải quyết việc làm

- Nguồn lao động dồi dào trong điều kiện nền kinh tế chưa phát triển đã tạo ra sức ép rất lớnđối với vấn đề giải quyết việc làm

- Trình bày được hiện trạng chất lượng cuộc sống ở nước ta

- Chất lượng cuộc sống của nhân dân ta còn thấp, chênh lệch giữa các vùng, giữa thành thị

và nông thôn

2.Kỹ năng: Biết phân tích biểu đồ, bảng số liệu về cơ cấu lao động phân theo thành thị,

nông thôn, theo đào tạo; cơ cấu sử dụng lao động theo ngành; cơ cấu sử dụng lao đông theothành phần kinh tế ở nước ta

- Phân tích mối quan hệ giữa môi trường sống và chất lượng cuộc sống

3.Thái độ:Có ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường nơi đang sống và các nơi công cộng khác,

tham gia tích cực các hoạt động bảo vệ môi trường ở địa phương

II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

- Các biểu đồ về cơ cấu lao động (sgk phóng to)

III.TIẾN TRÌNH DẠY H ỌC

1 Ổn định tổ chức:

2 Kiểm tra bài cũ:

? Trình bày đặc điểm phân bố dân cư ở nước ta?

? Nêu đặc điểm các loại hình quần cưở nước ta?

3 Bài mới.

GV.:? Trong gia ình em, nh ng ai i l m vi c đ ữ đ à ệ để nuôi s ng c nh v nh ng ai do cònố ả à à ữ

nh ho c gi y u, m au, không i l m? Nh ng ngỏ ặ à ế ố đ đ à ữ ườ đ à đểi i l m nuôi gia ình angđ đ

tu i n o v nh ng khó kh n n o ã g p trong quá trình l m vi c có thu nh p

cho gia ình.đ

Hoạt Động của Giáo Viên và Học Sinh Nội dung

Hoạt động 1 Tìm hiểu đặc điểm về nguồn lao

động và việc sử dụng lao động.

? Nhắc lại nguồn lao động bao gồm những

người thuộc độ tuổi nào ?

I Nguồn lao động và sử dụng lao động.

1 Nguồn lao động.

? Dựa vào kênh chữ sgk và vốn hiểu biết nêu

đặc điểm nguồn lao động nước ta ?

- Nước ta có nguồn lao động dồidào, và tăng nhanh

? Nguồn lao động nước ta có những mặt mạnh

và hạn chế gì trong phát triển kinh tế -xã hội

+Mặt mạnh:Người lao động ViệtNam có tính cần cù, sáng tạo cónhiều kinh nghiệm trong sảnxuất:N-L-NN, tiểu thủ côngnghiệp và có khả năng tiếp thukhoa học kỹ thuật Chất lượngnguồn lao động ngày càng đượcnâng cao

+ Lực lượng lao động hạn chế vềthể lực và chất lượng (78,8%không qua đào tạo).

? Dựa vào H4.1/sgk/15 hãy nhận xét cơ cấu lực

lượng lao động giữa thành thị và nông thôn, giải

thích nguyên nhân?

HS.-Do nền kinh tế nước ta chủ yếu sản xuất

nông nghiệp,công nghiệp và dịch vụ chưa phát

triển

-Phần lớn lao động nước ta hạn chế về trình độ

? Để nâng cao chất lượng nguồn lao động cần

có những giải pháp gì?

HS:- Đầu tư cho giáo dục và đào tạo

- Tăng cường hợp tác lao động với nước ngoài

- Đa dạng hoá các loại hình đào tạo nghề

Chuyển ý: Nước ta có nguồn lao động dồi dào,

tăng nhanh, mỗi năm tăng hơn một triệu lao

động Vậy lực lượng lao động ở nước ta được sử

dụng như thế nào?

2 Sử dụng lao động.

?Dựa vào H4.2/sgk/16 cho biết lực lượng lao

động nước ta làm việc trong những ngành kinh

tế nào?

-Lao động nước ta làm việc trong các ngành N-L-NN,công nghiệp-xây dựng, dịch vụ nhưng tập trung chủ yếu trong ngành nông, lâm, ngư nghiệp

? Nhận xét sự thay đổi cơ cấu lao động theo

ngành ở nước ta?

GV:Qua biểu đồ nhìn chung có sự thay đổi sự

chuyển dịch mạnh theo hướng công nghiệp hoá

biểu hiện ở tỉ lệ lao động trong các ngành công

nghiệp và xây dựng, dịch vụ tăng, số lao động

làm việc trong các ngành nông, lâm , ngư

nghiệp ngày càng giảm  sự thay đổi theo

chiều hướng tích cực, tuy vậy phần lớn lao động

vẫn còn tập trung trong nhóm nghành nông,

lâm , ngư nghiệp Sự gia tăng lao động trong

nhóm ngành công nghiệp và xây dựng vẫn còn

chậm chưa đáp ứng được yêu cầu sự nghiệp

CNH, HĐH đất nước

GV Chuyển ý: Nguồn lao động dồi dào trong

điều kiện kinh tế chưa phát triển tạo nên sức ép

rất lớn đối với xã hội.Thực trạng vấn đề việc

làm của người lao động Việt Nam hiện nay ra

sao? chúng ta cùng tìm hiểu II

- Cơ cấu sử dụng lao động trongcác ngành kinh tế đang thay đổitheo hướng tích cực,nhưng cònchậm

Hoạt Động 2: Tìm hiểu về sức ép của dân số

đối với việc giải quyết việc làm.

II Vấn đề việc làm

?Tại sao nói vấn đề việc làm đang là vấn đề gay

gắt ở nước ta?

? Liên hệ vấn đề việc làm và giải quyết việc làm

ở địa phương em ?

? Tại sao tỉ lệ thất nghiệp và thiếu việc làm rất

cao nhưng lại thiếu lao động có tay nghề ở các

khu vực cơ sở kinh doanh, khu dự án công nghệ

cao?

+Nguồn lao động dồi dào trongđiều kiện nền kinh tế chưa pháttriểnđã tạo ra sức ép rất lớn đốivới vấn đề giải quyết việc làm -Khu vùc nông thôn: Thiếu việclàm .thời gian lao động chỉ đạt77.7% người dân đổ về thành phố

để làm thuê -Nguyên nhân: do đặc điểm sảnxuất mùa vụ của sản xuất nôngnghiệp, sự phát triển ngành nghề

ở nông thôn còn hạn chế

- Khu vùc thành thị: tỉ lệ thấtnghiệp tương đối cao khoảng 6%

? Để giải quyết vấn đề việc làm theo em cần

phải có những giải pháp gì?

Chuyển ý: Ngoài vấn đề việc làm, ngày nay

người ta còn quan tâm đến chất lượng cuộc sống

của người dân Vậy chất lượng cuộc sống của

người dân nước ta ra sao chúng ta cùng tìm hiểu

tiếp

+ Để giải quyết việc làm nước ta

có các hướng giải quyết chủ yếulà:

- Phân bố lại dân cư giữa cácvùng

-Đa dạng hoá hoạt động kinh tế ởnông thôn

-Phát triển cá hoạt động côngnghiệp,dịch vụ để tạo việc làmmới ở đô thị

-Đa dạng hoá các loại hình đàotạo,hướng nghiệp,dạy nghề

-Đẩy mạnh xuất khẩu lao động

Hoạt Động 3: Tìm hiểu hiện trạng chất lượng

cuộc sống ở nước ta.

III.Chất lượng cuộc sống.

GV:giảng về chỉ số HDI của Việt Nam,xếp thứ

19\175 quốc gia năm 2005

- Chất lượng cuộc sống của nhândân ta còn thấp, chênh lệch giữacác vùng, giữa thành thị và nôngthôn

? Dựa vào kênh chữ cùng hiểu biết hãy nêu lên

những dẫn chứng nói về chất lượng cuộc sống

của nhân dân ta đang được cải thiện

HS Giáo dục: phát triển đủ các cấp học mầm

non  đại học và sau đại học

- Y tế: phát triển, tỉ lệ tử vong suy dinh dưỡng

của trẻ em ngày càng giảm, nhiều dịch bệnh bị

đẩy lùi

- Tuổi thọ,thu nhập được nâng nên

- Chất lượng cuộc sống đang đượccải thiện:

+ Giáo dục: tỷ lệ người biết chữđạt 90,3%.(năm 1999)

+ Các vấn đề về giáo dục ,y tế, nhà

ở, đều được cải thiện

+Mức thu nhập bình quân đầungườitănglên:440USD\người(năm2002)lên 720USD(năm 2006)

- Người dân hưởng dịch vụ xã hội ngày càng tốt

hơn

GV Tuy nhiên còn chênh lệch giữa các vùng.

+ Vùng núi phía Bắc - Bắc Trung Bộ, Duyên hải

Nam Trung Bộ, GDP thấp nhất

+ Đông Nam Bộ GDP cao nhất

- Chênh lệch giữa các nhóm thu nhập cao, thấp

tới 8,1 lần

+Người dân hưởng dịch vụ xã hộingày càng tốt hơn

4 Củng cố:

? Trong các hướng giải quyêt việc làm mà ta vừa học ,gia đìng em đang tham gia vào hướng

giải quyết nào?

? Bản thân và gia đình em đã và đang thực hiện những giải pháp nào nhằm nâng cao chất

lượng cuộc sống của các thành viên trong gia đình?

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

Qua bài này học sinh cần:

1.Kiến thức:

Biết được cách phân tích và so sánh tháp dân số

-Nhận biết và giải thích được sự thay đổi cơ cấu dân số theo độ tuổi của nước ta

2.Kỹ năng:

Thiết lập mối quan hệ giữa gia tăng dân số với cơ cấu dân số theo độ tuổi, giữa dân số vàphát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

3.Thái độ:

Có trách nhiệm đối với cộng đồng về quy mô gia đình hợp lí

II CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI.

Động não: ? Tháp dân số thể hiện những vấn đề nào của dân số.

? Hình dạng của tháp dân số có thể cho biết điều gì.

2.Kết nối:

GV Để rèn luyện, nâng cao kĩ năng phân tích, so sánh tháp dân số, từ đó tìm được sự thayđổi và xu hướng thay đổi cơ cấu dân số theo tuổi ở nước ta; đồng thời xác lập mối quan hệgiữa gia tăng dân số với cơ cấu dân số theo độ tuổi, giữa dân số và phát triển kinh tế xã hội;chúng ta cùng thực hiện nội dung bài thực hành trong tiết học ngày hôm nay

Hoạt Động của GV và HS Nội dung

Hoạt động 1: Tìm hiểu cấu trúc tháp dân số và

sự thay đổi của cơ cấu dân số theo độ tuổi ở nước

ta

-Học Sinh đọc yêu cầu Bài Tập 1/sgk/18

? Nhắc lại về cấu trúc tháp dân số.

-Giáo viên chia lớp thành 3 nhóm

+Nhóm 1:Căn cứ vào độ cao,chiều rộng,độ dốc của

tháp,hãy so sánh hình dạng hai tháp dân số

+Nhóm 2: Căn cứ vào số liệu ghi trên hai tháp dân

số ,hãy so sánh cơ cấu dân số của hai tháp dân số

+Nhóm 3: Căn cứ vào số liệu và hình dạng tháp,hãy

so sánh tỉ lệ dân số phụ thuộc của hai tháp dân số

GV: Tỉ lệ dân số phụ thuộc (Tỉ số phụ thuộc là tỉ số

giữa người chưa đến tuổi laođộng và số người ngoài

tuổi lao động với người đang trong tuổi lao động

của dân cư 1 vùng, 1 nước) hoặc tương quan giữa

1 Bài tập 1

- Quan sát tháp dân số năm

1989 và 1999

- Hình dạng: Đều có đáyrộng, đỉnh nhọn, sườn dốc,nhưng đáy ở tháp nhóm 0-

14 tuổi của năm 1999 thuhẹp hơn năm 1989

- Cơ cấu dân số theo độtuổi: tỷ lệ người dưới vàtrong độ tuổi lao động đềucao, song độ tuổi dưới tuổilao động của năm 1999nhỏ hơn năm 1989 Độ

tổng số người dưới độ tuổi LĐộng và trên độ tuổi

LĐộng so với số người ở tuổi LĐộng, tạo nên mối

quan hệ trong dân số gọi là tỉ lệ phụ thuộc

- Đại diện nhóm trình bày kết quả - HS nhóm khác

- Tỉ lệ phụ thuộc, cao,song năm 1999 nhỏ hơnnăm 1989

Năm

Các yếu tố

Hình dạng của tháp. Đỉnh nhọn, đáy rộng Đỉnh nhọn, đáy rộng

nhưng chân đáy thu hẹp

? Nhận xét về sự thay đổi của cơ

cấu dân số theo độ tuổi ở nước ta?

? Giải thích nguyên nhân?

2 Bài tập 2.

- Sau 10 năm (1989-1999) tỉ lệ nhóm tuổi 0

 14 đã giảm xuống (từ 39% xuống 35,5%)nhóm tuổi trên 60 tuổi có chiều hướng giatăng (từ 7,2%  8,1%) tỉ lệ nhóm tuổi laođộng tăng lên (Từ 53,8% 58,4%)

- Do thực hiện tốt kế hoạch hoá gia đình vànâng cao chất lượng cuộc sống, chế độ dinhdưỡng cao hơn trước, điều kiện y tế vệ sinhchăm sóc sức khoẻ tốt;=> nên ở nước ta dân

số có xu hướng “Già” đi (tỉ lệ trẻ em giảm,

tỉ lệ người trong và trên lao động tăng lên)

Hoạt Động 2: cơ cấu dân số

theo độ tuổi có những thuận lợi,

khó khăn và biện pháp khắc

phục.

? Cơ cấu dân số theo độ tuổi của

nước ta có thuận lợi và khó khăn

gì cho phát triển kinh tế - XH?

? Chúng ta cần phải có những biện

pháp nào để từng bước khắc phục

những khó khăn này?

GV- Cơ cấu dân số theo độ tuổi

nước ta có xu hướng đang “già đi”

3 Bài tập 3.

a Thuận lợi và khó khăn:

* Thuận lợi:

- Nguồn LĐ dồi dào, tăng nhanh

- Một thị trường tiêu thụ mạnh tạo đk pháttriển các ngành dịch vụ

* Khó khăn: - Gây sức ép lớn đến vấn đề giảiquyết việc làm

- Tài nguyên cạn kiệt, môi trường ô nhiễm,nhu cầu gdục ytế nhà ở cũng căng thẳng

 Chất lượng cuộc sống chậm cải thiện

b Giải pháp khắc phục:

- Giảm tỉ lệ sinh bằng cách thực hiện tốt

nhưng vẫn thuộc dạng cơ cấu dân

số trẻ (đáy rộng, đỉnh nhọn, sườn

dốc)

HS Thảo luận cặp đôi.

Đại diện một số cặp trình bày (thể

hiện bằng bản đồ tư duy)

? Nêu nhận xét về sự thay đổi cơ cấu dân số theo giới tính Nam ,Nữ của hai tháp dân số.

?Em hiểu thế nào là “bất bình đẳng giới” và cần có những giải pháp giải quyết như thế nàotrước thực trạng “bất bình đẳng giới” ở nước ta đang gia tăng

4.Vận dụng.Tìm và phân tích tháp dân số của một nước phát triển, rút ra một số đặc điểm

dân số của nước đó

Ngày: 11/9/2016

ĐỊA LÍ KINH TẾ Tiết 6: BÀI 6: SỰ PHÁT TRIỂN NỀN KINH TẾ VIỆT NAM

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

1.Kiến thức: Thấy được chuyển dịch cơ cấu kinh tế là nét đặc trưng của công cuộc đổi

- Biết việc khai thác tài nguyên quá mức, MT bị ô nhiễm là một khó khăn trong quá trìnhphát triển kinh tế đất nước

2.Kỹ năng:Phân tích biểu đồ, số liệu thống kê để nhận xét sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở

nước ta

Đọc bản đồ, lược đồ các vùng kinh tế và vùng kinh tế trọng điểm để nhận biết vị trí cácvùng kinh tế và vùng kinh tế trọng điểm của nước ta

3.Thái độ: Có ý thức về sự phát triển nền kinh tế VNam.

Không ủng hộ những hoạt động kinh tế có tác động xấu đến môi trường

II CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI.

(+) Tư duy

Thu thập và xử lí thông tin từ lược (HĐ1, HĐ2)

Phân tích những khó khăn trong quá trình phát triển nền kinh tế của Việt Nam

(+)Giao tiếp

Trình bày suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, lắng nghe, phản hồi tích cực, hợp tác và làm việccặp (HĐ2)

(+)Tự nhận thức

Thể hiện sự tự tin khi làm việc cá nhân và trình bày thông tin (HĐ1)

III.CÁC PHƯƠNG PHÁP,KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC:

Động não; thuyết trình nêu vấn đề;

HS làm việc cá nhân/ cặp; trình bày 1 phút

IV ĐỒ DÙNG DẠY HỌC:

Bản đồ các vùng kinh tế trọng điểm Việt Nam

Biểu đồ về sự chuyển dịch cơ cấu GDP từ 1991 đến 2002 (phóng to)

IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1 Khám phá:

? Em hãy kể tên các sản phẩm kinh tế chủ yếu của nước ta? Những sản phẩm nào là sản

phảm truyền thống và những sản phảm nào mới được sản xuất trong những năm gần đây?

2 Kết nối.

GV Nền kinh tế nước ta trải qua quá trình phát triển lâu dài và nhiều khó khăn từ 1986

nước ta bắt đầu công cuộc đổi mới Cơ cấu kinh tế đang chuyển dịch ngày càng

- Nền kinh tế đạt được những thành tựu nhưng cũng đứng trước những khó khăn tháchthức Đó chính là nội dung bài học hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu

Hoạt Động của Gíao Viên và Học Sinh Nội dung

HĐ1:Tìm hiểu nền kinh tế nước ta trong

thời kì đổi mới

? Công cuộc Đổi nền kinh tế nước ta bắt

đầu từ năm nào? Nét đặc trưng của công

cuộc Đổi mới nền kinh tế nước ta?

HS: Đọc thuật ngữ "chuyển dịch cơ cấu

kinh tế” “cơ cấu kinh tế”/sgk/153

? Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế được thể

I Nền kinh tế nước ta trước thời kỳ đổi mới(giảm tải)

II Nền kinh tế nước ta trong thời kì đổi mới.

1 Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

- Nét đặc trưng của Đổi mới kinh tế là sựchuyển dịch cơ cấu kinh tế

hiện trên các mặt nào?

? Dựa vào H6.1 nhận xét xu hướng chuyển

dịch cơ cấu ngành kinh tế? Xu hướng này

thể hiện rõ ở những khu vực nào?(Nông,

lâm, ngư nghiệp, công nghiệp xây dựng)

a)Chuyển dịch cơ cấu ngành:

Giảm tỉ trọng khu vực Nông Lâm Ngư nghiệp, tăng tỉ trọng khu vực côngnghiệp - xây dựng và dịch vụ

- nước ta đang chuyển dịch từ nước nôngnghiệp sang nước công nghiệp

GV Cùng với chuyển dịch cơ cấu ngành là

chuyển dịch cơ cấu lãnh thổ

? Dựa vào SGK trình bày nội dung của

chuyển dịch cơ cấu lãnh thổ

? Dựa vào H6.2/sgk/21,hãy xác định các

vùng kinh tế của nước ta,

? Xác định phạm vi lãnh thổ của các vùng

kinh tế trọng điểm?

HS Đọc thuật ngữ "Vùng kinh tế trọng

điểm" sgk - 156

? - Kể tên các vùng kinh tế giáp biển, vùng

kinh tế không giáp biển?

? Nêu ảnh hưởng của các vùng kinh tế

trọng điểm đến sự phát triển kinh tế xã hội?

? Với đặc điểm tự nhiên các vùng kinh tế

giáp biển có ý nghĩa gì trong phát triển

kinh tế ?

HS Chỉ có Tây Nguyên không giáp biển, 6

vùng kinh tế khác đều giáp biển  cho

phép kết hợp kinh tế trên đất liền với kinh

tế biển, đảo

Cơ cấu GDP theo thành phần KT của nước

ta(đơn vị %)

Thành phần 1995 2000 2009

b)Chuyển dịch cơ cấu lãnh thổ:

- Hình thành các vùng chuyên canh trongnông nghiệp, các lãnh thổ tập trung côngnghiệp, dịch vụ tạo nên các vùng kinh tếphát triển năng động

c) Chuyển dịch cơ cấu thành phần kinhtế:

? Bằng vốn hiểu biết và qua các phương

tiện thông tin em cho biết nền kinh tế nước

ta đã đạt được những thành tựu to lớn ntn?

? Nêu những thách thức trong phát triển

kinh tế nước ta?

-Từ nền kinh tế chủ yếu là khu vực nhànước và tập thể sang nền kinh tế nhiềuthành phần

2.Những thành tựu và thách thức a) Thành tựu:

-Tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định vàtương đối vững chắc

- Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướngcông nghiệp hoá

- Nền kinh tế nước ta đang hội nhập vàonền kinh tế khu vực và toàn cầu

-Tự nhiên: Nhiều tài nguyên bị khai thácquá mức.Môi trường ô nhiễm

Tiết 7: BÀI 7: CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ

PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN BỐ NÔNG NGHIỆP.

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

(1)Kiến thức: Nhận biết được ý nghĩa kinh tế và ảnh hưởng của các nhân tố tự nhiên, kinh

tế – xã hội đối với sự phát triển và phân bố nông nghiệp của nước ta

- Nhân tố tự nhiên: Tài nguyên thiên nhiên là tiền đề cơ bản

- Nhân tố kinh tế -xã hội: Điều kiện kinh tế xh là yếu tố quyết định đến sự phát triển

(2)Kỹ năng: Biết đánh giá giá trị kinh tế các tài nguyên thiên nhiên.

-Biết sơ đồ hoá các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố nông nghiệp của nướcta

Liên hệ được với thực tiễn địa phương

(3)Thái độ: Không ủng hộ những hoạt động làm ô nhiễm, suy thoái và suy giảm đất, nước,

khí hậu, sinh vật

II Đồ dùng dạy học

- Bản đồ địa lí tự nhiên Việt Nam

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1.Ổn định lớp.

2 Kiểm tra 15 phút:

? Phân tích sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế của nước ta kể từ khi đất nước bước vào công

cuộc đổi mới.?Nêu một số thành tựu của nền kinh tế nước ta trong thời kỳ đổi mới

Đáp án:

* sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta thể hiện qua các mặt:(7 đ )

+ Chuyển dịch cơ cấu ngành: - Giảm tỉ trọng ngành Nông - Lâm - Ngư nghiệp, tăng tỉ trọngngành công nghiệp - xây dựng và dịch vụ

+ Chuyển dịch cơ cấu lãnh thổ: - Hình thành vùng chuyên canh trong nông nghiệp,các lãnhthổ tập trung công nghiệp ,dịch vụ tạo nên các vùng kinh tế phát triển năng động

+ Chuyển dịch cơ cấu thành phần kinh tế: - Từ nền kinh tế chủ yếu là nhà nước và tập thểsang kinh tế nhiều thành phần

* Thành tựu:(3 đ ) - Tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định và tương đối vững chắc

- Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng công nghiệp hoá

- Nền kinh tế nước ta đang hội nhập vào nên kinh tế khu vực và toàn cầu

3 Bài mới.:

Nước ta từ một nước thiếu ăn đã vươn lên đủ ăn, hiện nay là một trong những nước xuấtkhẩu gạo hàng đầu thế giới Nguyên nhân nào đã thúc đẩy nền nông nghiệp nước ta pháttriển nhanh, có năng suất cao, chất lượng tốt như vậy Chúng ta tìm hiểu bài học hôm nay?

Hoạt Động của GV và HS Nội dung

HĐ1:? Hãy cho biết sự phát triển và phân bố nông

nghiệp phụ thuộc vào những tài nguyên nào của tự

nhiên?

GV: chia lớp thành 4 nhóm thảo luận về 1 tài nguyên

(về đặc điểm, thuận lợi, khó khăn, biện pháp) theo nội

dung trong phiếu học tập

- Đại diện nhóm phát biểu - HS nhóm khác nhận xét –

bố miền núi và trung

du(Tây Nguyên,Đông Nam

Bộ)

-Trồng cây lươngthực(lúa) hoamàu

-Cây công nghiệp lâu năm ,ngắn ngày, ăn quả nhiệt đới (Cao su, càfê )

- Diện tích đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp,đất xấu tăng

-Thâm canhtăng vụ

- Nhiều thiên tai:bão, gió

- Cây cối xanhtươi quanh nămpháttriển nhanh

trồng cây nhịêtđới, cận nhiệt đới,

- Nấm mốc, sâubệnh,

- Hiện tượngsương muối, réthại

tây khô nóng,rét hại, ôn đới.

Nước - Mạng lưới sông ngòi dàyđặc,nguồn nước phong

phú nhưng phân bố không

đều

-Đảm bảo việctưới tiêu câytrồng

-Mùamưa->lũ lụt

Mùakhôthiếunước

- Trồng rừng

và bảovệ rừngđầu nguồn

- Giảm số lượngđánh bắt,

- Xây dựngvườnquốcgia.Trồng câygây

? Tại sao thuỷ lợi là biện pháp hàng đầu trong thâm

canh nông nghiệp ở nước ta?

HS - Chống úng, lụt, mùa mưa bão

- Cung cấp nước tưới mùa khô

- Cải tạo đất xấu để mở diện tích canh tác, thay đổi cơ

cấu mùa vụ ,đưa vụ đông thành vụ chính ,thay đổicơ cấu

cây trồng

HĐ2.Tìm hiểu các nhân tố kinh tế – xã hội ảnh

hưởng đến sự phát triển và phân bố nông nghiệp.

?Nêu đặc điểm,thuận lợi, khó khăn dân cư và lao động

nông thôn?

? Nêu đặc điểm,thuận lợi, khó khăn cơ sở vật chất ,kỹ

thuật?

? Quan sát H7.2 Kể tên 1 số cơ sở vật chất - kĩ thuật

trong nông nghiệp để minh hoạ rõ hơn sơ đồ H7.2?

? Nêu đặc điểm,thuận lợi, khó khăn chính sách phát

triển nông nghiệp ?

? Sự phát triển công nghiệp chế biến có ảnh hưởng ntn

đến sự phát triển và phân bố nông nghiệp?

-Nền nông nghiệp nước ta chịuảnh hưởng mạnh mẽ của cácĐKTN,TNTN->là tiền đề,là cơ

sở tự nhiên và cơ bản có nhiềuthuận lợi để nước ta phát triểnmột nền NN nhiệt đới đa dạng

II Các nhân tố kinh tế - xã hội.

1.Dân cư và lao động nông thôn

+ Đặc điểm: - Chiếm tỉ lệ

cao,nhiều kinh nghiệm sảnxuất nông nghiệp

- Năm 2003: 74% dân số sốngnông thôn và 60% lao độnglàm việc trong lĩnh vực nôngnghiệp

+Thuận lợi:Cần cù, nhiều kinhnghiệm sản xuất nông nghiệp+ Khó khăn:Tiếp thu kinhnghiệm khoa học kĩ thuật vàosản xuất nông nghiệp chưacao, thiếu việc làm

2.Cơ sở vật chất kĩ thuật

- Cơ sở vật chất kĩ thuật ngàycàng hoàn thiện:

+ Hệ thống thuỷ lợi, dịch vụtrồng trọt, chăn nuôi,

+Tạo điều kiện phát triển nôngnghiệp

3.Chính sách phát triển nông nghiệp

- Nhiều chính sách nhằm thúcđẩy nông nghiệp phát triển:

HS:-Giúp sử dụng và bảo quản sản phẩm được lầu dài

? Cho ví dụ cụ thể để thấy rõ vai trò của thị trường đối

với tình hình sản xuất một số nông sản ở địa phương

em?

+ Những chính sách mới củaĐảng và Nhà nước là cơ sởđộng viên nông dân vươn lênlàm giàu

+ Phát triển kinh tế hộ giađình, trang trại, hướng xuấtkhẩu

4 Thị trường

- Thị trường trong và ngoàinước ngày càng được mởrộng:

+ Thị trường có vai trò quantrọng, nó là đầu ra cho sảnphẩm, nó quyết định quá trìnhsản xuất

+ Thị trường nước ta được mởrộng thúc đẩy sản xuất đa dạnghoá sản phẩm nông nghiệp,chuyển đổi cơ cấu cây trồng,vật nuôi

Thị trường trong nước còn hạnchế, trong khi thị trường ngoàinước ngoài còn nhiều biếnđộng

Ngày: 19/9/2016

Tiết 8: BÀI 8: SỰ PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN BỐ NÔNG NGHIỆP.

I MỤC TIÊU BÀI HỌC:

Qua bài này học sinh cần:

(1)Kiến thức: Trình bày được tình hình phát triển và phân bố của sản xuất nông nghiệp.

- Biết ảnh hưởng của việc phát triển nông nghiệp tới môi trường; trồng cây công nghiệp.Phá thế độc canh là 1 trong những biện pháp BVMT

(2)Kỹ năng: Phân tích bản đồ, lược đồ nông nghiệp hoặc Atlat Địa lí Việt Nam và bảng

phân bố cây công nghiệp để thấy rõ sự phân bố của một số cây trồng, vật nuôi chủ yếu ởnước ta

(3)Thái độ: Giáo dục HS lòng yêu thiên nhiên đất nước Có ý thức trong học tập địa lí.

II CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI

(+) Tư duy:

Thu thập và xử lí thông tin từ lược đồ ,bảng số liệu,

phân tích mỗi quan hệ giữa điều kiện tự nhiên,kinh tế xã hội với sự phân bố một số nghànhtrồng trọt và chăn nuôi (HĐ1, HĐ2)

III.CÁC PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC

- Động não; thuyết trình nêu vấn đề; suy nghĩ - cặp đôi - chia sẻ; thảo luận nhóm

IV.ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

V TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1.Ổn định lớp.

2 Kiểm tra bài cũ:

? Phân tích những thuận lợi,khó khăn của tài nguyên thiên nhiên để phát triển Nông nghiệp.

? vẽ sơ đồ các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố nông nghiệp.

3 Bài mới

Hoạt Động của GV và HS Nội dung

? Em hãy cho biết cơ cấu ngành nông nghiệp.

73.524.71.8

71.4 26.9 1.7

? Em hãy nhận xét tỉ trọng và xu hướng thay đổi tỉ

trọng ngành trồng trọt và chăn nuôi trong cơ cấu

I Ngành trồng trọt

-Cơ cấu ngành trông trọt:cây

những nhóm cây trồng nào?

? Nhận xét sự thay đổi tỉ trọng của cây lương thực

và cây công nghiệp trong cơ cấu giá trị sản xuất

ngành trồng trọt

? Sự thay đổi này nói lên điều gì?

- Sự thay đổi đó cho thấy nước ta đang thoát khỏi

tình trạng độc canh cây lúa  ngành trồng trọt

đang phát triển đa dạng cây trồng

? Nêu cơ cấu cây lương thực?

? Dựa vào H8.2 hãy trình bày các thành tựu chủ

yếu trong sản xuất lúa thời kì 1980 - 2002

GV Hướng dẫn HS tính từng tiêu chí:

VD Diện tích năm 1980 - 2002 tăng từ 5600 

7504  tăng 1904 gấp 1,34 lần Sản lượng lúa

cả năm tăng 22,8 triệu tấn gấp 3 lần Sản lượng

bình quân đầu người tăng 215kg gấp 2 lần Năng

suất lúa tăng 24,1 tạ/ha  gấp 2,2 lần ⇒ Các

chỉ tiêu về sản xuất lúa năm 2002 đều tăng lên rõ

rệt so với các năm trước

?Giải thích tại sao ngành trồng lúa đạt những

thành tựu trên?

HS Do đường lối chính sách của Đảng và Nhà

nước: giao đất, giao ruộng cho người nông dân,

cung cấp giống mới cho năng suất cao, đầu tư cơ

sở vật chất kĩ thuật, mở rộng thị trường

? Dựa vào H8.1 và vốn hiểu biết hãy cho biết đặc

điểm phân bố nghề trồng lúa ở nước ta?

? Trong hai vùng trọng điểm, vùng nào là vựa

lúa lớn nhất của cả nước? vì sao?

HS ĐBSCL là vựa lúa lớn nhất nước ta vì diện

tích đất trồng lúa lớn, hằng năm sản lượng thu

được là rất cao

? Dựa vào thông tin sgk và hiểu biết của bản

thân hãy cho biết vai trò cây công nghiệp?

HS: dựa vào SGK trả lời

? cho biết cơ cấu cây công nghiệp

? Nêu sự phân bố các cây công nghiệp ở nước

ta? Những vùng nào phát triển cây công nghiệp

nhiều nhất ? Tại sao?

lương thực chiếm tỉ trọng lớnnhưng có xu hướng giảm dần:cây công nghiệp có xu hướngtăng nhanh.cây ăn quả đang pháttriển

=>Từ một nước NN chủ yếu độccanh cây lúa,nước ta đẩy mạnhsản xuất nhiều loại cây trồngkhác nhau, có nhiều sản phẩmxuất khẩu như gạo, cà phê, cao

su, trái cây

1 Cây lương thực.

-Cơ cấu cây lương thực:lúa vàhoa màu Lúa là cây trồng chính.-Diện tích, năng suất, sản lượnglúa, sản lượng lúa bình quân đầungười không ngừng tăng =>nướcxuất khẩu gạo đứng thứ 2 thếgiới

- Lúa được trồng ở khắp nơi tậptrung chủ yếu ở đồng bằng sôngHồng và sông Cửu Long

2 Cây công nghiệp

-Cây công nghiệp hàng năm : Lạc,đậu tương

-Cây công nghiệp lâu năm : cafe cao su,tiêu

- Cây công nghiệp phân bố hầuhết trên 7 vùng sinh thái nông

? Xác định trên bảng 8.3 các cây công nghiệp

chủ yếu được trồng ở Tây Nguyên và Đông Nam

Bộ?

? Cho biết tiềm năng của nước ta cho việc phát

triển và phân bố cây ăn quả?

HS Khí hậu có sự phân hóa, tài nguyên đất đa

dạng,

- Dựa vào hiểu biết của mình em hãy cho biết

cây ăn qủa được trồng nhiều nhất ở miền nào?

Tại sao ?

HS Nam Bộ: - Đặc điểm khí hậu, diện tích đất

đai, giống cây nổi tiếng, vùng nhiệt đới điển

hình

HĐ2:Tìm hiểu ngành chăn nuôi ở nước ta.

? Trong nông nghiệp ngành chăn nuôi chiếm tỉ

trọng như thế nào? Theo hình thức nào?

? Dựa vào H8.2 xác định vùng chăn nuôi trâu, bò

chính ở nước ta?mục đích làm gì?

? Tại sao hiện hay chăn nuôi bò sữa đang phát

triển ven các thành phố lớn?

-> gần thị trường tiêu thụ

? Lợn được nuôi nhiều ở đâu ? vì sao?

? Dựa vào SGK cho biết đặc điểm phát triển gia

cầm nước ta? Hiện nay chăn nuôi gia cầm đang

gặp phải khó khăn gì?

nghịêp cả nước tập trung nhiềunhất ở Tây Nguyên và ĐôngNam Bộ

3 Cây ăn quả

- Do điều kiện tự nhiên nên trồngđược nhiều cây ăn quả có giá trịcao

- Đông Nam Bộ và đồng bằngsông Cửu Long là vùng trồngcây ăn quả lớn nhất nước ta

II Ngành chăn nuôi

-Chiếm tỉ trọng nhỏ trong nôngnghiệp

1.Chăn nuôi trâu,bò

-Trâu bò chăn nuôi chủ yếu ởtrung du và miền núi chủ yếu lấysức kéo

2.Chăn nuôi lợn

Lợn được nuôi tập trung ởĐBSH và ĐBSCL là nơi cónhiều lương thực và đông dân

3.Chăn nuôi gia cầm:

-Gia cầm phát triển nhanh ở cácvùng đồng bằng

4.củng cố :

? gọi học sinh lên bảng xác định 7 vùng sinh thái trong nông nghiệp và cho biết sản phẩm

nông nghiệp chủ yếu của từng vùng

?Vì sao có sự khác nhau về các loại cây ăn quả ở MB và MN

LÂM NGHIỆP, THỦYSẢN

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

1 Kiến thức:

- Nhận biết được vai trò và hiện trạng tài nguyên rừng nước ta

- Trình bày được thực trạng và phân bố ngành Lâm nghiệp của nước ta; vai trò của từngloại rừng

-Trình bày được thực trạng và phân bố ngành thủy sản của nước ta

- Tài nguyên rừng của nước ta bijkhai thác quá mức , tỉ lệ đất có rừng che phủ thấp;Songthời gian gần đây diện tích rừng đã tăng nhờ vào việc đầu tư trồng và bảo vệ rừng

-Môi trường ở nhiều vùng ven biển bị suy thoái,nguồn lợi thủy sản giảm nhanh

2 K ĩ năng :

-Có kĩ năng đọc bản đồ,lược đồ Lâm nghiệp và thủy sản Việt Nam

- Phân tích bảng số liệu, vẽ biểu đồ đường

3 Thái độ:

- Có ý thức bảo vệ tài nguyên trên cạn và dưới nước

- Không đồng tình với những hành vi phá hoại môi trường.(chặt phá cây,săn bắt chimthú,đánh bắt thủy sản bằng thuốc nổ )

II CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI.

- Thu thập và xử lí thông tin (HĐ1, HĐ2,HĐ3)

- Đảm nhiệm trách nhiệm (HĐ1,HĐ3)

- Trình bày suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, lắng nghe, phản hồi tích cực, hợp tác và làm việcnhóm (HĐ2,HĐ3)

- Thể hiện sự tự tin (HĐ1)

III CÁC PHƯƠNG PHÁP,KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC

- Suy nghĩ - cặp đôi - chia sẻ; thảo luận nhóm; HS làm việc cá nhân; trò chơi

GV: Nước ta có 3/4 diện tích là đồi núi và đường bờ biển dài tới 3260km đó là điều kiện

thuận lợi để phát triển lâm nghiệp và thủy sản.Lâm nghiệp và thủy sản đã có đóng góp to lớn cho nền kinh tế đất nước như thế nào ta cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay

2.Kết nối.

HĐộng của GV và HS Nội dung

HĐ1.:Tìm hiểu tài nguyên rừng ở nước ta.

GV Lâm nghiệp có vị trí đặc biệt trong phát

triển KT- XH và giữ gìn môi trường sinh thái

? Vai trò của ngành Lâm nghiệp.

? Dựa vào SGK và vốn hiểu biết cho biết thực

trạng rừng nước ta hiện nay?

-Độ che phủ rừng :35% (năm 2000)

này cao hay thấp?vì sao?(nước ta 3/4đồi núi)

? Nguyên nhân làm cho tài nguyên rừng bị cạn

kiệt?

? Tài nguyên rừng cạn kiệt gây ra hậu quả gì?

? Giải pháp,hướng phát triển như thế nào?

? Dựa vào bảng 9.1/sgk/34 hãy cho biết cơ cấu

các loại rừng ở nước ta

? Cho biết vai trò của từng loại rừng đối với phát

triển KT- XH và bảo vệ môi trường ở nước ta?

-Cơ cấu các loại rừng ở nước ta+Rừng sản xuất:cung cấp gỗ và cáclâm sản khác

+Rừng phòng hộ:chống thiên tai,bảo vệ môi trường

+Rừng đặc dụng: Bảo vệ hệ sinhthái các giống loài quý hiếm

HĐ2:Trình bày thực trạng phát triển và phân

bố ngành lâm nghiệp.

? Dựa vào chức năng từng loại rừng và H9.2 cho

biết sự phân bố các loại rừng?

?Cơ cấu ngành lâm nghiệp gồm những hoạt động

nào?

HS:khai thác,chế biến ,trồng rừng,bảo vệ rừng

? Khai thác lâm sản tập trung chủ yếu ở đâu?

Tên các trung tâm chế biến gỗ?

HS: Khai thác lâm sản tập trung chủ yếu ở trung

du và miền núi Bắc Bộ, Tây Nguyên, Bắc trung

Bộ

Các trung tâm chế biến gỗ: Bắc Giang, Vinh,

Quy Nhơn, TP HCM

? Việc đầu tư trồng rừng đem lại lợi ích gì? Tại

sao chúng ta phải vừa khai thác vừa bảo vệ rừng?

HĐ3:Trình bày sự phát triển và phân bố

-Rừng sản xuất:ở núi thấp,trung du.

-Rừng phòng hộ:ở núi cao,ven biển-Rừng đặc dụng:ở môi trường tiêubiểu điển hình cho các hệ sinh thái-Ngành lâm nghiệp chủ yếu baogồm các hoạt động:

+Khai thác:hằng năm cả nước khaithác 2.5triệu m3gỗ,các sản phẩm lâmnghiệp đa dạng và chỉ được khaithác trong khu rừng sản xuất,

+Chế biến gỗ và các lâm sảnkhác:gắn liền với các vùng nguyênliệu

+Trồng rừng mới tăng độ che phủ,tu

bổ và bảo vệ rừng phòng hộ và rừngđặc dụng theo mô hình :nông –lâmkết hợp

trọng điểm của nước ta?

? Hãy cho biết những khó khăn do thiên nhiên

gây ra cho nghề khai thác và nuôi trồng thuỷ

sản?

GV:Nguồn lợi về thủy sản đang suy giảm,phần

lớn là do con người chưa biết khai thác hợp

lý:khai thác mang tính hủy diệt:dùng mìn Do

biển bị ô nhiễm dẫn đến nhiều loại thủy sản mất

môi trường sinh sống hoặc hạn chế về sản lượng

? Quan sát Bảng 9.2 hãy so sánh số liệu trong

bảng, rút ra nhận xét về sự phát triển của ngành

thuỷ sản?

? Các tỉnh có sản lượng khai thác và nuôi trồng

thuỷ sản lớn ở nước ta?

? Theo em cần có những biện pháp gì để bảo vệ

nguồn lợi thủy sản,giúp ngành thủy sản phát

triển bền vững?

rừng ngập mặn  để nuôi trồngthủy sản

*Khó khăn-Tự nhiên: Hay bị thiên tai(bão,sương mù )

+Ngành thủy sản phát triển mạnhtrong đó sản lượng khai thác chiếm

tỉ trọng lớn +Các tỉnh có sản lượng khai tháclớn: Kiên Giang, Cà Mau, Bà Rịa -Vũng Tàu, Bình Thuận

- Các tỉnh có sản lượng nuôi trồnglớn: Cà Mau, An Giang, Bến Tre

BÀI 10: THỰC HÀNH:VẼ VÀ PHÂN TÍCH BIỂU ĐỒ VỀ SỰ THAY ĐỔI

CƠ CẤU DIỆN TÍCH GIEO TRỒNG PHÂN THEO CÁC LOẠI CÂY, SỰ TĂNG TRƯỞNG ĐÀN GIA SÚC, GIA CẦM (Lấy điểm 15 phút)

- Rèn luyện kĩ năng xử lí bảng số liệu và nhận xét biểu đồ

- Vẽ biểu đồ hình tròn và biểu đồ đường

3 Thái độ:

- HS có ý thức khi thực hành

II.Đồ dùng dạy học

- Thước kẻ, compa, thước đo độ, máy tính bỏ túi

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1 Ổn định

2 Kiểm tra bài cũ:

Không kiểm tra bài cũ (vì HS làm kiểm tra )

3 Bài mới.

GV Nêu nhiệm vụ của tiết thực hành

- Trên lớp mỗi cá nhân chọn một trong hai bài tập thực hành

Bài tập 1: (10 điểm)

GV.Treo bảng số liệu (Bảng 10.1)

38/SGK

GV Hướng dẫn HS theo các bước.

Bước 1:Xử lí số liệu: chuyển từ số liệu

tuyệt đối sang số liệu tương đối (%)

đường tròn trở lên thì tâm của đường

tròn nằm trên một đường thẳng ngang

Bước 3:Hưỡng dẫn học sinh cách vẽ

biểu đồ cơ cấu theo qui tắc bắt đầu vẽ

1.Hưỡng dẫn học sinh các bước vẽ biểu đồ

cơ cấu Bài tập 1:

-Xử lí số liệuCác nhómcây

-Học sinh vẽ biểu đồ vào vở

* Nhận xét: Nhìn chung diện tích gieo trồng

qua các năm 1990-2002 đều tăng(năm1990:9040.0 ->2002: 12831.4 tăng 3791.4nghìn ha)

-Cụ thể: Cây lương thực:diện tích gieo trồngtăng từ 6474,6 (năm 1990) lên 8320,3 (năm2002) tăng 1845,7 nghìn ha - Nhưng tỉ trọng

từ "Tia 12 giờ" vẽ theo chiều thuận

kim đồng hồ.và ghi đại lượng % vào

phần vừa chia.kí hiệu khác nhau giữa

các đại lượng

Bước 4: Ghi tên biểu đồ ngay dưới

biểu đồ và đặt bảng chú giải ngay dưới

tên biểu đồ

.? Từ bảng số liệu và biểu đồ đã vẽ

hãy nhận xét về sự thay đổi qui mô

diện tích và tỉ trọng diện tích gieo

- Cây lương thực - thực phẩm, cây ăn quả, câykhác: - Diện tích gieo trồng tăng 807,7 nghìn

ha và tỉ trọng cũng tăng từ 15,1% lên 16,9%

2 Bài tập 2:( 10 điểm )

- Vẽ - phân tích biểu đồ đường

* Nhận xét và giải thích:

- Đàn lợn và đàn gia cầm tăng nhanh nhất vì đây

là nguồn cung cấp thịt chủ yếu:- Do nhu cầu về thịt, trứng tăng nhanh, -Do giải quyết tốt nguồnthức ăn cho chăn nuôi, có nhiều hình thức chăn nuôi đa dạng, ngay cả chăn nuôi theo hình thức công nghiệp ,hộ gia đình

- Đàn bò tăng nhẹ, đàn trâu không tăng chủ yếu

do cơ giới hoá trong nông nghiệp nên nhu cầu sức kéo của trâu, bò trong nông nghiệp đã giảmxuống Song đàn bò đã được chú ý chăn nuôi

-Trình bày được ảnh hưởng của các nhân tố tự nhiên,kinh tế – xã hội ảnh hưởng đến sự phát

triển và phân bố công nghiệp

- Biết nước ta có nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú, đa dạng, tạo điều kiện để pháttriển 1 nền công nghiệp có cơ cấu đa ngành và phát triển các ngành công nghiệp trọng điểm.

- Thấy được sự cần thiết phải bảo vệ, sử dụng các tài nguyên thiên nhiên 1 cách hợp lí đểphát triển công nghiệp

-Nắm được vấn đề khai thác thủy điện,nhiệt điện, khai thác dầu mỏ và khí đốt

2 K ĩ năng :

-Sơ đồ hóa các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố công nghiệp.

- Phân tích được mối quan hệ giữa các nhân tố tự nhiên,kinh tế-xã hội đối với phát triển và

phân bố công nghiệp

- Nhận xét nguồn tài nguyên khoáng sản trên bản đồ địa chất – k/sản Việt Nam

GV: Tài nguyên thiên nhiên là tài sản quí giá của quốc gia, là cơ sở quan trọng hàng đầu để

phát triển công nghiệp Khác với nông nghiệp, sự phát triển và phân bố công nghiệp chịu tácđộng trước hết bởi các nhân tố kinh tế xã hội

HĐ1: Phân tích các nhân tố tự nhiên ảnh

hưởng đến sự phát triển và phân bố công

nghiệp ở nước ta.

? Dựa vào kiến thức đã học em hãy nhắc lại

nước ta có những loại TNTN nào?

? Em có nhận xét gì về TNTN nước ta ?

-Quan sát hình 11.1 SGK trang 39

? Kể tên các loại tài nguyên tự nhiên có ảnh

hưởng đến sự phát triển và phân bố công

nghiệp của nước ta?

? Dựa vào bản đồ Địa chất - khoáng sản

nhận xét về ảnh hưởng của phân bố tài

nguyên khoáng sản tới phân bố công nghiệp?

I Các nhân tố tự nhiên.

- Tài nguyên thiên nhiên đa dạng, tạo cơ sởnguyên liệu, nhiên liệu và năng lượng đểphát triển công nghiệp đa ngành.(hình 11.1)

- Một số tài nguyên có trữ lượng lớn, là cơ sở

để phát triển ngành công nghiệp trọng điểm

? Nêu ảnh hưởng của sự phân bố tài nguyên

khoáng sản tới sự phân bố công nghiệp, tạo thế

? Dân cư đông, nguồn LĐộng lớn ảnh hưởng

đến sự phát triển và phân bố công nghiệp như

thế nào?

*Nhóm 2: ? Cơ sở vật chất kĩ thuật trong công

nghiệp và cơ sở hạ tầng nước ta có đặc điểm gì?

? Việc cải thiện hệ thống đường giao thông có ý

nghĩa như thế nào với sự phát triển công

nghiệp?

HS:Việc cải thiện hệ thống đường giao thông

có ý nghĩa lớn đối với phát triển công nghiệp

+ Giảm chi phí vận tải

+ Rút ngắn thời gian vận chuyển

+ Đảm bảo việc chuyên chở nguyên liệu đến nơi

chế biến và sản phẩm đến nơi tiêu thụ

? Thị trường có ý nghĩa như thế nào đối với sự

phát triển công nghiệp? (Thị trường có vai trò là

yếu tố đầu ra của sự phát triển và phân bố công

nghiệp)

-Đại diện nhóm báo cáo kết quả Nhóm khác bổ

sung ,nhận xét

GV chuẩn kiến thức.Sự phát triển và phân bố

công nghiệp nước ta phụ thuộc mạnh mẽ vào

các nhân tố kinh tế xã hội

- Sự phân bố tài nguyên tạo các thế mạnhkhác nhau về công nghiệp của từng vùng

II Các nhân tố kinh tế xã hội.

1 Dân cư và lao động:

Dân cư đông , nguồn lao động dồi dào ,thị trường tiêu thụ lớn , thu hút vốn đầu

tư nước ngoài vào công nghiệp

2.Cơ sở vật chất- kỹ thuật trong công nghiệp và hạ tầng cơ sở

3 Chính sách phát triển công nghiệp:Chính sách phát triển CN gắn liền với việc phát triển kinh tế nhiều thành phần

4 Thị trường:

4.Củng cố

? Cho biết các yếu tố đầu vào,đầu ra ảnh hưởng đến sự phát triển và phân bố công nghiệp

? Phân tích ý nghĩa của việc phát triển nông,ngư nghiệp đối với các ngành công nghiệp chế

biến lương thực thực phẩm

5.Dặn dò:

* Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho giờ sau:

- Về nhà học bài - hoàn chỉnh BT trong vở BT

- Đọc và nghiên cứu trước nội dung bài "sự phát triển và phân bố công nghiệp

Ngày :7/10/2016

TIẾT: 12 BÀI 12: SỰ PHÁT TRIỂN VÀ PHÂN BỐ

CÔNG NGHIỆP.

I MỤC TIÊU BÀI DẠY:

Qua bài này học sinh cần nắm vững

1 Kiến thức:

- Trình bày được tình hình phát triển và một số thành tựu của sản xuất công nghiệp

- Biết sự phân bố của một số ngành công nghiệp trọng điểm

- Biết việc phát triển không hợp lí 1 số ngành công nghiệp đã và sẽ tạo nên sự cạn kiệtkhoáng sản và gây ô nhiễm môi trường

- Thấy được sự cần thiết phải khai thác tài nguyên thiên nhiên một cách hợp lí và BVMTtrong quá trình phát triển công nghiệp

2 Kĩ năng:

- Phân tích các bản đồ, lược đồ công nghiệp hoặc Atlat địa lí Việt Nam để thấy rõ sự phân

bố của một số ngành công nghiệp trọng điểm, các trung tâm công nghiệp ở nước ta

- Xác định trên bản đồ, (lược đồ) công nghiệp Việt Nam hai khu vực tập trung công nghiệplớn nhất là Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Hồng; hai trung tâm công nghiệp lớn nhất là

TP Hồ Chí Minh và Hà Nội

- Phân tích mối quan hệ giữa tài nguyên thiên nhiên và môi trường với hoạt động sản xuấtcông nghiệp

3.Thái độ:

- Có ý thức trong học tập - ý thức bảo vệ môi trường

II CÁC KỸ NĂNG SỐNG CƠ BẢN ĐƯỢC GIÁO DỤC TRONG BÀI.

III.CÁC PHƯƠNG PHÁP, KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC

- Động não; thảo luận nhóm, HS làm việc cá nhân

HĐ1:- Tìm hiểu cơ cấu ngành công nghiệp ở

nước ta.

? Cơ cấu ngành công nghiệp nước ta thể hiện ở

I Cơ cấu ngành công nghiệp.

những mặt nào?

HS: 3 mặt:theo ngành,theo lãng thổ,theo thành

phần kinh tế

? Dựa vào sgk và thực tế hãy cho biết cơ cấu công

nghiệp theo thành phần kinh tế ở nước ta phân ra

như thế nào?

? Cơ cấu theo ngành phân ra như thế nào?

? Cơ cấu theo lãnh thổ như thế nào?

? Em có nhân xét gí về cơ cấu CN nước ta?

? Dựa vào H12.1 kể tên các ngành CN trọng

điểm? sắp xếp thứ tự các ngành công nghiệp trọng

điểm nước ta theo tỉ trọng từ lớn đến nhỏ?

? Thế nào là ngành CN trọng điểm?

HS:- là ngành công nghiệp chiếm tỉ trọng lớn

trong cơ cấu sản xuất công nghiệp

-Có thế mạnh lâu dài, mang lại hiệu quả kinh tế

cao

- Tác động mạnh mẽ đến các ngành kinh tế khác

HĐ2:Tìm hiểu các ngành công nghiệp trọng

điểm ở nước ta.

GV Phát phiếu học tập cho các nhóm

HS Dựa vào H12.2, 12.3 và kiến thức đã học

hoàn thành phiếu học tập

- Đại diện nhóm trình bày kết quả - HS nhóm

khác nhận xét bổ sung trên lược đồ

GV Chuẩn kiến thức bằng bảng phụ - nội dung:

- Cơ cấu ngành công nghiệp phân theothành phần kinh tế:

+Cơ sở nhà nước+Cơ sở ngoài nhà nước+Cơ sở có vốn đầu tư nước ngoài.-Cơ cấu ngành đa dạng

+CN năng lượng+CN vật liệu xây dựng+CN sản xuất công cụ lao động+CN SX và chế biến hàng tiêu dùng

- Cơ cấu theo lãnh thổ +Tập trung CN lớn (ĐNB,ĐBSH)+Tập trung CN vừa (DHNTB,ĐBSCL)+ Tập trung CN nhỏ (TN,BTB)

=>Công nghiệp nước ta có cơ cấu đadạng

-Ngành công nghiệp trọng điểm làngành công nghiệp chiếm tỉ trọng lớntrong cơ cấu sản xuất công nghiệp Cóthế mạnh lâu dài, mang lại hiệu quảkinh tế cao và tác động mạnh mẽ đếncác ngành kinh tế khác

II Các ngành công nghiệp trọng điểm

- Khai thác than và dầu khí

- Quảng Ninh (90% trữ lượng than cả nước)

-Thềm lục địa phía Nam

(dầu khí).

2 Điện

- Nguồn thuỷ năng dồi dào; tài nguyên than phong phú

- Trong nước và xuất khẩu

- Cơ cấu đa dạng - Khắp cả nước, đặc biệt TP

HCM, Hà Nội, Biên Hoà,

- TP HCM, Hà Nội, Đà Nẵng, Nam Định,

? Xác định các mỏ than và dầu khí đang

được khai thác

? Tại sao các TP - TP HCM, Hà Nội, Đà

Nẵng, Nam Định là những trung tâm dệt

may lớn nhất nước ta?

? Nhận xét về sự phát triển và phân bố ngành

công nghiệp trọng điểm nước ta?

HS Các ngành công nghiệp trọng điểm nước

ta có những bước phát triển

- Công nghiệp trọng điểm nước ta chủ yếu

phân bố ở đồng bằng và ven biển

HĐ3: Tìm hiểu các trung tâm công nghiệp

lớn ở nước ta.

? Dựa vào H12.3, hãy xác định 2 khu vực tập

trung công nghiệp lớn nhất cả nước? Kể tên 1

số trung tâm công nghiệp tiêu biểu cho 2 khu

vực trên?

HS - Hà Nội: luyện kim, cơ khí, hoá chất, sx

vật liệu xây dựng, chế biến lương thực thực

phẩm, sản xuất hàng tiêu dùng

- TP HCM: - Năng lượng, cơ khí, hoá chất,

luyện kim,

+ Khu vực có mức độ tập trung công nghiệp

công nghiệp cao: ĐBSH và phụ cận, Đông

Nam Bộ, TP HCM, Vũng Tàu

- Các ngành công nghiệp trọng điểm pháttriển dựa trên thế mạnh về tài nguyên thiênnhiên và nguồn lao động dồi dào

- Tập trung chủ yếu ở đồng bằng ven biển

III- Các trung tâm công nghiệp lớn.

- Các trung tâm công nghiệp lớn nhất:TPHCM và Hà Nội

- Hai khu vực có mức độ tập trung côngnghiệp cao:

+ Đồng bằng sông Hồng và vùng phụ cận.+ Đông Nam Bộ

3.Th ực hành

* Chọn ý em cho là đúng trong các câu sau:

Câu 1: Cơ sở nhiên liệu và năng lượng nào giúp công nghiệp điện ở các tỉnh phía Bắc phát triển ổn định và vững chắc

a Than đá, dầu mỏ c Than đá, dầu mỏ, thuỷ năng

b Thuỷ năng, than đá d Điện từ tua bin khí, sức gió