SỰ LÃNH đạo HIỂU QUẢ QUA CÁCH TIẾP CẬN LÃNH đạo THEO đặc ĐIỂM LÃNH đạo THEO KỸ NĂNG

TÓM TẮTBài viết nói lên những đặc điểm và kỹ năng mà một nhà lãnh đạo cần có để có thể tạo ra sự lãnh đạo hiểu quả thông qua hai cách tiếp cận lãnh đạo, đó là tiếp cận theo đặc điểm và t

ĐẠI HỌC UEH TRƯỜNG KINH DOANH KHOA QUẢN TRỊ

BÀI TIỂU LUẬN KHÔNG THUYẾT TRÌNH

MÔN LÃNH ĐẠO

ĐỀ TÀI: SỰ LÃNH ĐẠO HIỂU QUẢ QUA CÁCH TIẾP CẬN

LÃNH ĐẠO THEO ĐẶC ĐIỂM & LÃNH ĐẠO THEO KỸ NĂNG.

Mã lớp học phần: 21C1MAN50201807

Giảng viên: Trần Hà Triều Bình

Sinh viên thực hiện: Nguyễn Duy Khánh

Lớp: AD007 – Khóa: K45

Mssv: 31191026457

TÓM TẮT 1

TỪ KHÓA 1

GIỚI THIỆU 2

1 Lý do thực hiện 2

2 Vấn đề nghiên cứu 2

3 Nội dung chính 2

ĐÁNH GIÁ VỀ LÝ THUYẾT CỦA HAI CÁCH TIẾP CẬN LÃNH ĐẠO 3

1 Tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm 3

1.1 Trí thông minh 3

1.2 Sự tự tin 4

1.3 Sự quyết tâm 4

1.4 Tính chính trực 4

1.5 Khả năng ngoại giao tốt 4

1.6 Mô hình năm yếu tố về nhân cách của nhà lãnh đạo 5

1.7 Trí tuệ cảm xúc 5

1.8 Cách tiếp cận đặc điểm diễn ra như thế nào? 6

2 Tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng 7

2.1 Ba phương pháp kỹ năng 7

2.1.1 Kỹ năng chuyên môn 7

2.1.2 Kỹ năng nhân sự 7

2.1.3 Kỹ năng tư duy 8

2.2 Mô hình kỹ năng 8

2.2.1 Năng lực 8

2.2.2 Thuộc tính cá nhân 9

2.2.3 Kết quả lãnh đạo 10

2.2.4 Kinh nghiệm làm việc 10

2.2.5 Ảnh hưởng môi trường 11

2.2.6 Cách tiếp cận kỹ năng hoạt động như thế nào 11

3 Liên hệ thực tiễn 12

THẢO LUẬN VÀ GỢI Ý VỀ CÁC CÁCH TIẾP CẬN 13

1 Cách tiếp cận đặc điểm 13

1.1 Ưu điểm 13

2 Cách tiếp cận kỹ năng 14

2.1 Ưu điểm 14

2.2 Nhược điểm 14

KẾT LUẬN VÀ ĐƯA RA HƯỚNG LÝ THUYẾT MỚI 15

TÀI LIỆU THAM KHẢO 16

TÓM TẮT

Bài viết nói lên những đặc điểm và kỹ năng mà một nhà lãnh đạo cần có để có thể tạo ra sự lãnh đạo hiểu quả thông qua hai cách tiếp cận lãnh đạo, đó là tiếp cận theo đặc điểm và theo kỹ năng Thông qua bài viết, ta sẽ thấy được những đặc điểm, nhân cách, kỹ năng của một người lãnh đạo hiệu quả Bài viết còn cho thấy những

ưu điểm và nhược điểm của hai cách tiếp cận này Từ đó, các nhà lãnh đạo có thể xem xét để tiếp thu hoặc loại bỏ những yếu tố không cần thiết đối với mỗi cá nhân

để có được sự lãnh đạo hiểu quả riêng cho mình Qua một ví dụ cụ thể về tỷ phú Phạm Nhật Vượng – chủ tịch tập đoàn Vingroup sẽ giúp ta hiểu rõ và biết cách ứng dụng hai cách tiếp cận lãnh đạo vào tổ chức

TỪ KHÓA

Lãnh đạo hiệu quả, Tiếp cận theo đặc điểm, Tiếp cận theo kỹ năng

GIỚI THIỆU

1 Lý do thực hiện

Từ năm 1900 đến nay, lãnh đạo đươc định nghĩa với nhiều khái niệm khác nhau Hiện nay, chúng ta có một khái niệm chung cho lãnh đạo ‘ Lãnh đạo là một quá trình theo đó một cá nhân tác động đến nhóm để đạt được mục tiêu chung’

Với mỗi công ty, doanh nghiệp hay bất kỳ một nhóm, một tổ chức nào thì người đứng đầu, người lãnh đạo luôn đóng vai trò quan trọng nhất – là người truyền cảm hứng, giữ linh hồn và dẫn dắt tổ chức đi lên Kỹ năng lãnh đạo cũng là một nghệ thuật

mà không phải ai cũng hiểu một cách thấu đáo Cùng với việc trong thời đại hội nhập ngày nay, để lãnh đạo một tổ chức tồn tại lâu dài cũng là vấn đề khó khăn Lãnh đạo là một chức năng cơ bản của quản trị, tất cả các chức năng trong quản trị sẽ không hoàn thành tốt nếu các nhà quản trị không hiểu các yếu tố con người trong các hoạt động của họ và không biết lãnh đạo con người để đạt được kết quả như mong muốn

Để hoàn thành tốt các yếu tố trên, người lãnh đạo cần phải có những đặc điểm

và kỹ năng cần thiết để quản lý hiệu quả tổ chức Đó là lí do để tôi thực hiện bài viết này Bài viết này nghiên cứu về các tác động của các tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm

và lãnh đạo theo kỹ năng Qua đó, các nhà lãnh đạo sẽ hiểu rõ hơn về các đặc tính và

kỹ năng cần có để hiểu con người và giải quyết vấn đề của tổ chức Điều này rất quan trọng đối với một nhà lãnh đạo

2 Vấn đề nghiên cứu

Hiện nay, với sự phát triển và thay đổi liên tục của xã hội thì việc quản lí và đưa một doanh nghiệp hay tổ chức phát triển bền vững là một vấn đề không hề đơn giản Các nhà lãnh đạo phải tìm hiểu và trao dồi các đặc điểm cá nhân và những kỹ năng cần thiết về sự lãnh đạo hiệu quả Đó là những vấn đề liên quan đến các tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm và lãnh đạo theo kỹ năng

3 Nội dung chính

Với các tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm, nội dung tập trung chủ yếu vào các đặc điểm về: trí thông minh, sự thông minh, quyết tâm, chính trực và khả năng ngoại

giao tốt Đó là những đặc điểm mà các cá nhân có thể hy vọng sở hữu hoặc muốn rèn luyện nếu họ muốn những người khác coi là nhà lãnh đạo Ngoài ra, các nhà lãnh đạo cũng nên tìm hiểu về mô hình năm yếu tố nhân cách của nhà lãnh đạo; trí tuệ cảm xúc

và các tiếp cận đặc điểm diễn ra như thế nào?

Với các tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng, các cá nhân cần phải tìm hiểu về mô hình ba phương pháp kỹ năng của Katz, đó là: kỹ năng chuyên môn, kỹ năng nhân sự

và kỹ năng tư duy Bên cạnh đó, mô hình kỹ năng được phát minh bởi Munford và các đồng nghiệp cũng là những kỹ năng mà các cá nhân cần học hỏi để trở thành nhà lãnh đạo hiệu quả Mô hình này đánh giá mối quan hệ giữa kỹ năng là kiến thức của người lãnh đạo với khả năng hoàn thành công việc của họ

Thông qua cách tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm và kỹ năng, các nhà lãnh đạo

sẽ biết được mình có các đặc điểm nào và các kỹ năng nào mình đã có và các vấn đề

mà mình cần phải học hỏi và cải thiện Tuy nhiên, các cách tiếp cận theo đặc điểm và

kỹ năng đều có ưu và nhược điểm Do đó, các nhà lãnh đạo phải xem xét và lựa chọn các yếu tố để có được sự lãnh đạo hiệu quả

ĐÁNH GIÁ VỀ LÝ THUYẾT CỦA HAI CÁCH TIẾP CẬN LÃNH ĐẠO

1 Tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm.

Một danh sách mở rộng các đặc điểm mà các cá nhân có thể hy vọng sở hữu hoặc muốn rèn luyện nếu họ muốn được những người khác coi là nhà lãnh đạo Trọng tâm của danh sách này bao gồm 5 yếu tố: trí thông minh, sự tự tin, sự quyết tâm, tính chính trực và khả năng ngoại giao tốt Ngoài ra, mô hình năm yếu tố về nhân cách của một lãnh đạo và trí tuệ cảm xúc, các cá nhân cũng cần phải quan tâm và học hỏi để trở thành nhà lãnh đạo hiệu quả

1.1 Trí thông minh

Trí thông minh hay còn gọi là khả năng trí tuệ có liên quan tích cực đến khả năng lãnh đạo Dựa trên phân tích một loạt các nghiên cứu về trí thông minh và các chỉ

số lãnh đạo khác nhau, Zaccaro et al (2004) đã cho ta thấy rằng các nhà lãnh đạo có

xu hướng có trí thông minh cao hơn những người không lãnh đạo Khả năng giao tiếp mạnh mẽ và khả năng nhận thức và lý luận sẽ khiến một người trở thành người lãnh

đạo tốt hơn Mặc dù thông minh là tốt, nhưng nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, trí thông minh của các nhà lãnh đạo không nên khác biệt quá nhiều đối với nhân viên Nếu chỉ

số IQ của nhà lãnh đạo quá khác biệt với nhân viên cấp dưới, nó có thể gây tác động ngược trở lại với khả năng lãnh đạo Các nhà lãnh đạo có năng lực cao hơn thì sẽ gặp khó khăn giao tiếp với nhân viên vì ý tưởng và suy nghĩ của các nhà lãnh đạo quá tiên tiến và nâng cao khiến các nhân viên của họ không hiểu rõ và không chấp nhận được

1.2 Sự tự tin

Sự tự tin là một đặc điểm mà các cá nhân cần phải có để trở thành nhà lãnh đạo

Sự tự tin là khả năng chắc chắn về năng lực và kỹ năng của chính bản thân Nó bao gồm cảm giác tự trọng và tự đảm bảo và tin tưởng rằng một người sẽ tạo ra sự khác biệt Lãnh đạo liên quan đến việc ảnh hưởng đến người khác, và sự tự tin cho phép người lãnh đạo cảm thấy yên tâm rằng những nỗ lực của họ để gây ảnh hưởng đến người khác là phù hợp và đúng đắn

1.3 Sự quyết tâm

Các nhà lãnh đạo cần thể hiện sự quyết tâm của mình Quyết tâm là mong muốn hoàn thành công việc và bao gồm các đặc điểm như chủ động, kiên trì, uy thế và cương quyết Một người có tính quyết tâm luôn sẵn sàng khẳng định mình, chủ động,

và có khả năng kiên trì khi đối mặt với những trở ngại Và sự quyết tấm sẽ ảnh hưởng rất lớn đến những nhân viên Họ cần có một người lãnh đạo đầy quyết tâm để duy trì

và thực hiện tốt nhiệm vụ của tổ chức, vượt qua mọi trở ngại phía trước

1.4 Tính chính trực

Tính chính trực là một trong những đặc điểm lãnh đạo quan trọng Tính chính trực là chất lượng của trung thực và đáng tin cậy Người chính trực là những người tuân thủ một bộ nguyên tắc mạnh mẽ và chịu trách nhiệm về hành động của họ Các nhà lãnh đạo có tính chính trực sẽ truyền được cảm hứng cho nhân viên của họ niềm tin vì nhân viên tin tưởng vào những gì họ nói và những gì họ làm Nói chung, tính chính trực sẽ làm cho một nhà lãnh đạo đáng tin cậy và đáng để cho chúng ta tin tưởng

Trong xã hội của chúng ta ngày nay, tính chính trực đã nhận được rất nhiều sự quan tâm trong mọi lĩnh vực không chỉ riêng kinh doanh như giáo dục, chính trị, Do

đó, xã hội đang đòi hỏi tính chính trực cao hơn ở các nhà lãnh đạo của nó

1.5 Khả năng ngoại giao tốt

Một đặc điểm quan trọng mà những nhà lãnh đạo cần có là khả năng ngoại giao tốt Khả năng ngoại giao là khuynh hướng của những nhà lãnh đạo tìm kiếm những mối quan hệ xã hội thích hợp Những nhà lãnh đạo có khả năng giao tiếp tốt thường thân thiện, phóng khoáng, nhã nhặn, lịch thiệp và khéo léo

Để trở thành một nhà lãnh đạo tài năng và có hiệu quả thì các cá nhân không chỉ cần có năm đặc điểm quan trọng trên mà còn cần có những đặc điểm lãnh đạo khác như các đặc điểm của Stogdil (1940), Mann (1959), Stogdil (1974), Tuy nhiên, hầu hết các đánh giá về đặc điểm lãnh đạo đều là định tính

1.6 Mô hình năm yếu tố về nhân cách của nhà lãnh đạo.

Trong 25 năm qua, các nhà nghiên cứu đã nhất trí cao về những yếu tố cơ bản tạo nên cái mà chúng ta gọi là nhân cách (Goldberg, 1990; McCrae & Costa, 1987) Những yếu tố này, thường được gọi là Big Five, bao gồm tâm lý bất ổn, hướng ngoại, cởi mở, dễ chịu và tận tâm

Tâm lý bất ổn: Xu hướng hay chán nản, lo lắng, cảm thấy không an toàn, dễ bị

tổn thương và hay hằn học

Hướng ngoại: Xu hướng những người có tính hoà đồng, quyết đoán và có

những hành động tích cực

Cởi mở: Xu hướng những người có hiểu biết rộng, sáng tạo, sâu sắc và ham học

hỏi

Dễ chịu:Xu hướng những người dễ chấp nhận, dễ thích nghi, dễ tin, biết chăm sóc

Tận tâm: Xu hướng những người chu đáo, ngăn nắp, biết kiểm soát, đáng tin và

quả quyết

Trong đó, Hướng ngoại là yếu tố có liên hệ mạnh nhất đến lãnh đạo Nó là đặc điểm quan trọng nhất của người lãnh đạo Sau đó, theo thứ tự là sự tận tâm, cởi mở và tâm lý bất ổn Yếu tố cuối cùng là tính dễ chịu được cho là chỉ có mối quan hệ nhỏ đến lãnh đạo

Để đánh giá mối liên hệ giữa Big Five và khả năng lãnh đạo, Judge, Bono, Ilies,

và Gerhardt (2002) đã tiến hành một phân tích tổng hợp chính của 78 nghiên cứu về

tính cách và lãnh đạo được công bố từ năm 1967 đến 1998 Do đó, mô hình năm yếu

tố nhân cách của một nhà lãnh đạo mang tính định lượng

1.7 Trí tuệ cảm xúc

Một cách khác để đánh giá tác động của các đặc điểm đối với khả năng lãnh đạo là thông qua khái niệm trí tuệ cảm xúc, xuất hiện vào những năm 1990 như một lĩnh vực nghiên cứu quan trọng trong tâm lý học Trí tuệ cảm xúc là khả năng nhận thức và biểu lộ cảm xúc, để thuận tiện cho việc suy nghĩ, thấu hiểu và suy luận với cảm xúc và quản lý cảm xúc một cách hiệu quả ở bên trong cá nhân mỗi người và trong các mối quan hệ với người khác

Trí tuệ cảm xúc có liên quan đến cảm xúc (xúc cảm) và suy nghĩ (trí năng) và

sự tác động qua lại giữa hai miền này Trong khi trí thông minh liên quan đến khả năng của chúng ta để tìm hiểu thông tin và áp dụng nó vào các nhiệm vụ cuộc sống, thì trí tuệ cảm xúc quan tâm đến khả năng hiểu cảm xúc của chúng ta và áp dụng chúng vào cuộc sống

Thang đo MSCEIT đo lường trí tuệ cảm xúc như một tập hợp khả năng trí tuệ, bao gồm khả năng nhận thức, dễ hiểu và quản lý cảm xúc

Trí tuệ cảm xúc dường như là một cấu trúc quan trọng Những người nhạy cảm hơn với cảm xúc của họ và tác động cảm xúc của họ lên người khác sẽ là những nhà lãnh đạo hiệu quả hơn

1.8 Cách tiếp cận đặc điểm diễn ra như thế nào?

Cách tiếp cận đặc điểm tập trung chủ yếu vào những nhà lãnh đạo mà không tập trung vào những người đi theo và hoàn cảnh Điều này làm cho phương pháp tiếp cận đặc điểm về mặt lý thuyết trở nên đơn giản hơn so với các phương pháp khác Về bản chất, phương pháp tiếp cận theo đặc điểm quan tâm đến những đặc điểm mà nhà lãnh đạo thể hiện và ai có những đặc điểm này

Cách tiếp cận đặc điểm gợi ý rằng các tổ chức sẽ hoạt động tốt hơn nếu những người ở vị trí quản lý có hồ sơ lãnh đạo được chỉ định Để tìm được người phù hợp, các tổ chức thường sử dụng các công cụ đánh giá đặc điểm

Phương pháp tiếp cận đặc điểm cũng được sử dụng để nâng cao nhận thức và phát triển cá nhân Bằng cách phân tích những đặc điểm riêng của họ, các nhà quản lý

có thể biết được điểm mạnh và điểm yếu của họ, và có thể cảm nhận được cách những người khác trong tổ chức nhìn nhận họ Đánh giá đặc điểm có thể giúp người quản lý xác định xem họ có đủ phẩm chất để thăng tiến hoặc chuyển sang các vị trí khác trong công ty hay không

Thông qua phân tích đặc điểm của bản thân, quản lý có thể biết được điểm mạnh và điểm yếu của họ và cảm nhận được những người khác trong tổ chức thấy họ như thế nào

Đánh giá đặc điểm đưa ra cho mỗi cá nhân một cái nhìn rõ ràng hơn về họ Nên làm thế nào để phù hợp với hệ thống cấp bậc của tổ chức? Nên thay đổi như thế nào để phát huy những điểm mạnh và hạn chế những điểm yếu của bản thân?

2 Tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng

Dựa trên nghiên cứu trong quản trị và những quan sát trực tiếp của Katz về các giám đốc điều hành tại nơi làm việc, ông cho rằng quản trị hiệu quả (tức là lãnh đạo) phụ thuộc vào ba kỹ năng cá nhân cơ bản: chuyên môn, nhân sự và tư duy Katz lập luận rằng những kỹ năng này hoàn toàn khác với những đặc điểm hoặc phẩm chất của những nhà lãnh đạo Kỹ năng là những gì nhà lãnh đạo có thể hoàn thành, trong khi đặc điểm cho biết nhà lãnh đạo là ai (tức là các đặc điểm bẩm sinh của họ) Các kỹ năng của nhà lãnh là khả năng sử dụng kiến thức và năng lực của một người để hoàn thành mục tiêu Những kỹ năng lãnh đạo này có thể có sẵn hoặc các nhà lãnh đạo có thể được đào tạo để phát triển chúng

2.1 Ba phương pháp kỹ năng

2.1.1 Kỹ năng chuyên môn

Kỹ năng chuyên môn là kiến thức về kĩ năng và sự thành thục về một công việc nhất định Nó bao gồm khả năng chuyên môn, khả năng phân tích và khả năng vận dụng công cụ và kĩ thuật

Kỹ năng chuyên môn là quan trọng nhất ở cấp quản lý cấp dưới và cấp trung và

ít quan trọng hơn ở cấp quản lý cấp cao Các cá nhân ở cấp cao phụ thuộc vào những nhân viên có tay nghề cao để xử lý các vấn đề kỹ thuật trong hoạt động thực tế

2.1.2 Kỹ năng nhân sự

Kỹ năng nhân sự là kiến thức và khả năng làm việc với mọi người Đó là những khả năng giúp một nhà lãnh đạo làm việc hiệu quả với những nhân viên, đồng nghiệp

và cấp trên để hoàn thành mục tiêu của tổ chức Kỹ năng nhân sự cho phép một nhà lãnh đạo hỗ trợ các thành viên trong nhóm làm việc, hợp tác như một nhóm thật sự để đạt được các mục tiêu chung

Các nhà lãnh đạo có kỹ năng nhân sự sẽ điều chỉnh những ý tưởng của họ với ý tưởng của những người khác Hơn nữa, các nhà lãnh đạo tạo ra một bầu không khí tin cậy, nơi mà nhân viên có thể cảm thấy thoải mái và an tâm và là nơi họ có thể cảm thấy được khuyến khích tham gia vào việc lập kế hoạch những điều sẽ ảnh hưởng đến

họ

Kĩ năng này quan trọng với cả 3 cấp quản trị Mặc dù các nhà quản lý ở cấp thấp hơn có thể giao tiếp với số lượng nhân viên lớn hơn nhiều, nhưng kỹ năng nhân

sự cũng quan trọng như nhau ở cấp trung và cấp cao

2.1.3 Kỹ năng tư duy

Kỹ năng tư duy là khả năng làm việc với các ý tưởng và khái niệm Trong khi

kỹ năng chuyên môn là giải quyết với mọi thứ và kỹ năng nhân sự là giải quyết với con người Một nhà lãnh đạo có kỹ năng tư duy sẽ cảm thấy thoải mái khi nói về những ý tưởng hình thành nên một tổ chức và những vấn đề phức tạp liên quan Họ giỏi trong việc diễn đạt các mục tiêu của công ty thành lời Hơn nữa, họ có thể hiểu và diễn đạt các nguyên tắc kinh tế ảnh hưởng đến công ty Một nhà lãnh đạo có kỹ năng

tư duy làm việc dễ dàng với các khái niệm trừu tượng và giả định

Kỹ năng tư duy có liên quan đến công việc trí óc để định hình ý nghĩa của các vấn đề về tổ chức hoặc chính sách — hiểu được công ty đại diện cho điều gì và nó đang ở đâu hoặc nên đi đến đâu

Do đó, kỹ năng tư duy rất quan trọng đối với nhà quản trị cấp cao

Tóm lại, cách tiếp cận ba kỹ năng bao gồm kỹ năng chuyên môn, nhân sự và kỹ năng tư duy Điều quan trọng đối với nhà lãnh đạo là phải có cả ba kỹ năng; tùy thuộc vào vị trí của họ trong cấu trúc quản lý thì một số kỹ năng quan trọng hơn những kỹ năng khác

2.2 Mô hình kỹ năng