Giai cấp công nhân : Là những người làm công trong các hầm mỏ đồn điền nhà máy bị bóc lột sức lao động hết sức nặng nề đời sống vất vả thiếu thốn có tinh thần đấu tranh kiên quyết nhất s[r]
Trang 1PHÒNG GD&ĐT KẾ SÁCH ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI VÒNG HUYỆN NĂM HỌC: 2016-2017
MÔN: Lịch sử
(Thời gian làm bài 150 phút, không kể thời gian phát đề)
Đề chính thức
Đề thi này có 01 trang
Lịch sử thế giới (10 điểm)
Câu 1 Cách mạng CuBa diễn ra trong bối cảnh nào? Trình bày diễn biến cuộc
đấu tranh lật đổ chế độ độc tài Ba-ti-xta của nhân dân CuBa? Ý nghĩa lịch sử Hãy trình bày những hiểu biết của em về mối quan hệ hữu nghị giữa nhân dân CuBa và
nhân dân Việt nam? (4 điểm)
Câu 2 Bằng kiến thức đã học trong chương trình Lịch sử lớp 8 Em hiểu thế nào
là Cách mạng tư sản, Cách mạng vô sản? (2 điểm)
Câu 3 Trình bày những thành tựu chủ yếu của cuộc cách mạng khoa học - kỹ
thuật từ sau chiến tranh thế giới thứ 2 đến nay Phân tích ý nghĩa và tác động của nó đối với đời sống con người Em hiểu như thế nào về câu nói của nhà khoa học A-Nô-ben:
“Tôi hi vọng rằng nhân loại sẽ rút ra được từ những phát minh khoa học nhiều điều tốt
hơn là điều xấu”? (4 điểm)
Lịch sử Việt Nam (10 điểm)
Câu 1 Nguyễn Tất Thành đã nhận định như thế nào về đường lối cứu nước của
các bậc tiền bối đi trước như Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh? Con đường cứu nước
của Nguyễn Ái Quốc có gì khác so với Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh? (3,0 điểm)
Câu 2 Chỉ ra những ưu điểm và hạn chế của các trào lưu cải cách Duy tân ở Việt
Nam cuối thế kỷ XIX? Liên hệ với sự phát triển của đất nước ta ngày nay, là học sinh
em cần phải làm gì để xây dựng quê hương, đất nước mình ngày thêm giàu mạnh? (3,0 điểm)
Câu 3 Trình bày sự phân hoá giai cấp trong xã hội Việt Nam từ sau chiến tranh
thế giới thứ nhất, thái độ chính trị của từng giai cấp Theo em vì sao giai cấp công nhân Việt Nam có tinh thần cách mạng kiên quyết nhất và có khả năng lãnh đạo cách mạng
Việt Nam? (4 điểm)
….…….Hết…………
Trang 2ĐÁP ÁN Lịch sử thế giới.
Câu 1:
*Bối cảnh:
- Sau Chiến tranh thế giới II, dưới sự giúp đỡ của Mĩ, tháng 3/1952 tướng Ba-ti-xta đã thiết lập chế độ độc tài quân sự ở CuBa Chính quyền Ba-ti-Ba-ti-xta đã xóa bỏ bản Hiến pháp tiến bộ, cấm các đảng phái chính trị hoạt động và bắt giam hàng chục vạn người yêu nước.(0,5 điểm)
- Không cam chịu sự thống trị của chế độ độc tài, các tầng lớp nhân dân Cuba đã bền bỉ tiến hành cuộc đấu tranh giành chính quyền Mở đầu cho một giai đoạn mới của cuộc đấu tranh giành chính quyền là cuộc tấn công pháo đài Môn-ca-đa (0,5 điểm)
*Diễn biến :
- Sau khi cầm quyền , Ba-ti-xta đã giải tán quốc hội, tàn sát 20.000 chiến sĩ yêu nước và cầm tù hàng chục vạn người.Trước sự khủng bố của chế độ độc tài, nhân dân CuBa đứng lên dấu tranh, tiêu biểu là cuộc tấn công vào pháo đài Môn-ca-đa ngày 26/7/1953 của 135 thanh niên yêu nước, dưới dự lãnh đạo của Phi-đen ca-xtơ-rô Cuộc tấn công tuy thất bại nhưng có ý nghĩa rất lớn …cũng từ đó phong trào cách mạng lấy tên là “phong trào 26/7” ra đời, ( 0.5 điểm)
- Cuối tháng 11/1956, Phi-đen cùng 81 đồng chí trên con tàu Gran-ma đã trở về
Tổ quốc, vừa đặt chân trên đất liền bị quân đội Ba-ti-xta bao vây và tấn công : 26 chiến
sĩ bị thiêu sống, 44 chiến sĩ hy sinh, chỉ còn lại 12 chiến sĩ trong đó có Phi-đen và tiếp tục chiến đấu ở vùng rừng núi Xi-e-ra Ma-e-xtơ-ra.Từ năm 1957-1958 lực lượng đã phá tan nhiều cuộc càn quét và loại khỏi vòng chiến đấu 1000 tên và bắt sống 443 tên.( 0.5 điểm)
- Từ cuối năm 1958, các binh đoàn cách mạng do Phi-đen làm Tổng chỉ huy đã liên tiếp mở các cuộc tiến công Ngày 1/1/1959, chế độ độc tài Ba-ti-xta bị lật đổ Cách mạng CuBa đã giành thắng lợi Trong chiến thắng Hi-rô CuBa đã tiêu diệt gọn 1300 tên lính đánh thuê của Mĩ trong 72 giờ Chính trong giờ phút quyết liệt của cuộc chiến đấu, Phi-đen đã tuyên bố với thế giới: CuBa tiến lên chủ nghĩa xã hội.( 0.5 điểm)
*Ý nghĩa: Đánh dấu bước phát triển mới của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở Mĩ La-tinh Làm thất bại âm mưu của Mĩ trong việc chinh phục CuBa, cổ vũ cho phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở các nước trong khu vực Xứng đáng là lá cờ đầu của phong trào giải phóng dân tộc ở Mi La-tinh.( 0,5 điểm)
*Trong kháng chiến chống Mĩ của nhân dân Việt Nam, Phi-đen Ca-xtơ-rô là nguyên thủ nước ngoài duy nhất đã vào tuyến lửa Quảng Trị để động viên nhân dân ta Phi-đen và nhân dân CuBa luôn ủng hộ cuộc kháng chiến của nhân dân Việt Nam “ Vì Việt Nam , CuBa sẵn sàng hiến cả máu” CuBa đã cử các chuyên gia, bác sĩ nghiên cứu bệnh sốt rét, mổ cho thương binh ở chiến trường Sau năm 1975, CuBa đã giúp nhân dân Việt Nam xây dựng thành phố Vinh, bệnh viện CuBa ở Đồng Hới( Quảng Bình),… ( 1 điểm)
Trang 3Câu 2 (2 điểm)
- Cách mạng tư sản là cuộc cách mạng do giai cấp tư sản lãnh đạo,nhằm đánh
đổ chế độ phong kiến lỗi thời mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển, xác lập sự thống trị của giai cấp tư sản 1điểm
- Cách mạng vô sản là cuộc cách mạng do giai cấp vô sản lãnh đạo, nhằm dùng
bạo lực cách mạng lật đổ ách thống trị của giai cấp tư sản lập nên chế độ XHCN 1điểm
Câu 3 (4 điểm)
* Nguyên nhân: Nhằm đáp ứng những nhu cầu vật chất và tinh thần ngày càng
cao của cuộc sống con người nhất là trong tình hình bùng nổ dân số thế giới và các
nguồn tài nguyên thiên nhiên ngày càng cạn kiệt 0.5 điểm
* Thành tựu
- Từ sau chiến tranh thế giới thứ 2, cuộc cách mạng khoa học – kỹ thuật đã đạt
được những tiến bộ phi thường và những thành tựu kỳ diệu trên tất cả các lĩnh vực:
- Trong lĩnh vực khoa học cơ bản con người đã đạt được những phát minh to lớn, đánh dấu những bước nhảy vọt trong Toán học, Vật lý, Hóa học và Sinh học Con người đã áp dụng vào kỹ thuật và sản xuất để phục vụ cuộc sống của mình Hai thành tựu quan trọng là tạo ra Cừu Đô-li bằng phương pháp sinh sản vô tính và “Bản đồ gen
người”0,5 đ
- Phát minh ra các công cụ sản xuất mới: Máy tính điện tử, máy tự động và hệ
thống máy tự động 0,25
- Tìm ra các nguồn năng lượng mới hết sức phong phú: Năng lượng nguyên tử,
năng lượng mặt trời, năng lượng gió, thủy triều…0,25 đ
- Sáng chế những vật liệu mới như: Chất dẻo Pôlime, những vật liệu siêu bền, siêu
nhẹ, siêu dẫn, siêu cứng…0,25
- Cuộc “Cách mạng xanh” trong nông nghiệp đã khắc phục được nạn thiếu lương
thực, nạn đói kéo dài 0,25
- Đạt được những thành tựu thần kỳ trong lĩnh vực giao thông vận tải, thông tin liên lạc
- Đạt được bước tiến phi thường trong lĩnh vực chinh phục vũ trụ: Phóng vệ tinh
nhân tạo, bay vào vũ trụ, đặt chân lên Mặt Trăng 0,25
Ý nghĩa: Mang lại những tiến bộ phi thường, những thành tựu kỳ diệu và những đổi thay to lớn trong cuộc sống con người.0.25
Tác động:
Tích cực: Giải phóng lao động chân tay nặng nhọc đưa tới những thay đổi lớn về
cơ cấu dân cư lao động 0,25
Tiêu cực: Chế tạo các loại vũ khí hủy diệt, tình trạng ô nhiễm môi trường, tai nạn
lao động và tai nạn giao thông, những dịch bệnh mới cùng những đe dọa về đạo đức xã
hội và an ninh đối với đời sống con người 0.25
*Câu nói của nhà khoa học A.Nô- ben: “Tôi hi vọng rằng nhân loại sẽ rút ra được từ những phát minh khoa học nhiều điều tốt hơn là điều xấu”:
Trang 4- Điều mà A.Nô-ben nói chính là: Khoa học-kĩ thuật phát triển đã mang lại cuộc sống vật chất và tinh thần tốt đẹp cho con người, cuộc sống con người văn minh hơn,con người phải biết phát huy những thành tựu rực rỡ của khoa học-kĩ thuật vào trong cuộc
sống 0.5 điểm
- Đồng thời con người cũng phải khắc phục những hạn chế của nó với phương châm: “Khoa học-kĩ thuật phát triển phải phục vụ đời sống con người, làm cho cuộc sống của chúng ta ngày càng tốt đẹp hơn,chứ không phải là huỷ diệt con người”(Bởi vì Khoa học kĩ thuật phát triển cũng được sử dụng để trở thành phương tiện chiến tranh
gây thảm họa cho nhân loại thể hiện qua hai cuộc chiến tranh thế giới) 0.5 điểm
Lịch sử Việt Nam.
Câu 1: 3 điểm
- Nguyễn Tất Thành nhận xét về con đường cứu nước của các vị tiền bối đi trước
+ Về Phan Bội Châu: “Đưa hổ cửa trước, rước beo cửa sau”.0.25
+ Về Phan Châu Trinh: “ Xin giặc rủ lòng thường”.0.25
- Phan Bội Châu đi theo con đường bạo động cách mạng , hướng về phương Đông, nhưng sai lầm của cụ là quá tin và bị động vào Nhật không nhận rõ bản chất của
đế quốc vì thế con đường cứu nước của Phan Bội Châu thất bại, không phù hợp với xu
thế khách quan của thời đại 0.5
- Phan Châu Trinh theo con đường thương thuyết, kêu gọi hoà bình, cụ mang những tư duy rất mới mẻ của Phương Tây, nhưng sai lầm của Phan Châu Trinh là sự cải lương và thụ động trong đường lối “xin Pháp rủ lòng thương” nên con đường cứu nước
của cụ cũng bị lịch sử sàng lọc 0.5
- Điểm mới trong hướng đi tìm đường cứu nước của Nguyễn Tất Thành là: Người
chọn cho mình con đường sang phương Tây, sang chính đất nước đang kìm hãm, đô hộ đất nước mình Nơi sào huyệt của chủ nghĩa đế quốc để tìm hiểu yù nghĩa thực sự của
các từ: “ Tự do - Bình đẳng - Bác ái” để trở về giúp cho dân tộc mình… ( 1 đ)
Đó là một con đường đúng đắn, sáng tạo, sáng suốt không mang tính chủ quan mà mang tính chất thời đại, chỉ có đi sâu vào tìm hiểu chính kẻ thù của mình để tìm ra bản
chất thì mới nhận diện kẻ thù một cách chính xác 0.5
Câu 2: ( 3,0 đ)
Học sinh chỉ ra những ưu điểm và hạn chế của trào lưu cải cách Duy tân ở Việt
Nam cuối thế kỷ XIX
- Ưu điểm: Các đề nghị cải cách đều xuất phát từ lòng yêu nước tấm lòng tha thiết muốn phụng sự Tổ quốc của những nhà yêu nước có tư tưởng tiến bộ những đề
xuất này mong muốn đưa đất nước phát triển giàu mạnh, thoát khỏi họa ngoại xâm 1 điểm
- Hạn chế: Một số đề nghị cải cách vượt quá khả năng thực hiện lúc bấy giờ, chưa
chỉ ra được những mâu thuẫn nội tại trong nước 1 điểm
- Học sinh liên hệ với sự phát triển nhanh, mạnh, bền vững của đất nước ta hiện nay chính là nhờ vào sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam
Trang 5(0.5 đ)
- Học sinh nêu trách nhiệm học tập và rèn luyện của bản thân mình trong việc xây
dựng đất nước ngày nay (0.5 đ)
Câu 3 (4 điểm)
-Với chính sách khai thác bóc lột của thực dân Pháp xã hội Việt Nam có sự biến đổi sâu sắc:
cấu kết chặt chẽ với thực dân Pháp để áp bức bóc lột nông dân, vẫn còn một bộ phận
nhỏ có tinh thần yêu nước 0,5đ
và địa chủ cướp đoạn ruộng đất phải chịu nhiếu thứ thuế và các khoản phụ thu phải đi phu, đi lính…Một bộ phận nhỏ thành tá điền, một bộ phận phải tha phương cầu thực, một bộ phận thành công nhân Họ căm thù thực dân Pháp và phong kiến tay sai nên sẵn
sàng tham gia các cuộc đấu tranh do bất kỳ ai phát động để dành lại tự do no ấm.0.5 đ
nghiệp hoặc chủ hãng buôn họ bị tư bản Pháp chèn ép có tinh thần cách mạng nhưng
không triệt để mang tính 2 mặt 0,5 đ
buôn bán nhỏ…cuộc sống bấp bênh, có tinh thần cách mạng sẵn sàng tham gia các cuộc
vận động cứu nước 0,5đ
máy bị bóc lột sức lao động hết sức nặng nề đời sống vất vả thiếu thốn có tinh thần đấu tranh kiên quyết nhất sẵn sàng tham gia cách mạng Họ là lực lượng lãnh đạo sau này
0,5 đ
- Giai cấp công nhân Việt Nam có tinh thần cách mạng kiên quyết nhất, họ là giai cấp có khả năng lãnh đạo cách mạng Việt Nam vì:
Họ đại diện cho lực lượng sản xuất tiến bộ nhất, điều kiện lao động và sinh hoạt
tập trung, tính kỷ luật cao 0.5
Họ bị ba tầng áp bức bóc lột của Đế quốc, phong kiến và tư sản mại bản Đời
sống vật chất và tinh thần hết sức thấp kém và khổ cực 0.5
Có quan hệ tự nhiên gắn bó với giai cấp nông nhân Vừa mới ra đời đã tiếp thu ảnh hưởng mạnh mẽ phong trào cách mạng thế giới đặc biệt là Cách mạng Tháng Mười
Nga và chủ nghĩa Mác-Lênin.0.5
Với những nguyên nhân trên giai cấp công nhân Việt Nam sớm trở thành lực lượng chính trị độc lập, thống nhất tự giác trong cả nước trên cơ sở đó nhanh chóng vươn lên nắm quyền lãnh đạo cách mạng Việt Nam
….…….Hết…………