Đ/a: H1: Đặc điểm sán dây thích nghi rất cao với đời sống kí sinh trong ruột người như: Cơ quan bám tăng cường 4 giác bám, một số có thêm móc bám, dinh dưỡng bằng cách thẩm thấu chất din[r]
Trang 1Tuần : 06 Ngày soạn :
Tiết : 12 Ngày dạy :
Bài 12: MỘT SỐ GIUN DẸP KHÁC VÀ ĐẶC ĐIỂM
CHUNGCỦA NGÀNH GIUN DẸP
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
- Nắm được hình dạng, vòng đời của một số giun dẹp kí sinh
- Hs thông qua các đại diện của ngành giun dẹp nêu được những đặc điểm chung của giun dẹp
2 Kỹ năng:
- Rèn kỹ năng quan sát, phân tích, so sánh
- Kỹ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ:
- Giáo dục ý thức vệ sinh cơ thể và môi trường
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1 GV: Tranh một số giun dẹp kí sinh.
2 HS: Kẻ bảng 1 vào vở bài tập.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Ổn định lớp.
- Kiểm tra sĩ số
2 KTBC.
Giáo viên đặt câu hỏi
H Cấu tạo sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh như thế nào?
H Vì sao trâu bò nước ta mắc bệnh sán lá gan nhiều?
H Hãy trình bày vòng đời của sán lá gan?
Gọi Hs khác nhận xét – bổ sung
GV: Nhận xét – Ghi điểm
3 Bài mới.
Mở bài: Sán lá gan sống kí sinh có đặc điểm nào khác với sán lông sống tự do?
Hôm nay chúng ta sẽ nghiên cứu tiếp một số giun dẹp kí sinh
HOẠT ĐỘNG 1: Một số giun dẹp khác
Mục tiêu: Nêu một số đặc điểm của giun dẹp kí sinh và biện pháp phòng
chống.
- Gv yêu cầu Hs đọc SGK và
quan sát hình 12.1, 12.2,
12.3, thảo luận nhóm trả lời
- Hs tự quan sát tranh hình SGK tr 44 ghi nhớ kiến thức
I Một số giun dẹp khác.
- Đa số giun dẹp sống
Trang 2câu hỏi hoàn thành nội dung
bảng- Dựa vào bảng trả lời
các câu hỏi
H Kể tên một số giun dẹp kí
sinh?
H Giun dẹp thường kí sinh
ở bộ phận nào trong cơ thể
người và động vật? Vì sao?
H Để đề phòng giun dẹp kí
sinh cần phải ăn uống giữ vệ
sinh như thế nào cho người
và gia súc?
- Gv cho các nhóm phát biểu
ý kiến chữa bài
- Gv cho Hs đọc mục “ Em
có biết” cuối bài trả lời câu
hỏi:
H Sán kí sinh gây tác hại
như thế nào?
H Em sẽ làm gì để giúp mọi
người tránh nhiễm giun
sán?
- Gv cho học sinh rút ra kết
luận
- Thảo luận nhóm thống nhất ý kiến trả lời câu hỏi
Yêu cầu:
+ Máu, ruột, gan, cơ Vì những cơ quan này nhiều chất dinh dưỡng
+ Giữ vệ sinh ăn uống cho người và động vật, vệ sinh môi trường
- Đại diện nhóm trình bày ý kiến nhóm khác bổ sung ý kiến
- Yêu cầu nêu được:
+ Sán kí sinh lấy chất dinh dưỡng của vật chủ, làm cho vật chủ gầy yếu
+ Tuyên truyền vệ sinh, an toàn thực phẩm, không ăn thịt lợn, bò gạo
* Kết luận:
Một số kí sinh
- Sán lá máu trong máu người.
- Sán bã trầu trong ruột lợn.
- Sán dây trong ruột người và
cơ ở trâu, bò, lợn.
kí sinh như : + Sán lá máu: Trong máu người
+ Sán bã trầu: Trong ruột lợn
+ Sán dây: Ruột người
và cơ ở trâu bò, lợn
- Chúng sống chủ yếu trong nội quan của động vật và người, gây tác hại cho vật chủ
- Cần có các biện pháp vệ sinh hợp lýđể phòng các bệnh về giun dẹp
Đại
diện
Nơi kí
sinh
nhập
Cách phòngchống
Sán
lá
gan
Ruột trâu
bò
Gây hại cho vật chủ Đường têu hoá thực hiện chế độ 3
sạch
Sán
dây
Ruột non
người và
cơ bắp trâu
Làm người bệnh xanh xao vàng vọt Lợn và trâu bò bị bệnh gạo
Qua đường tiêu hóa
ăn sạch, thực hiện
vệ sinh an toàn thực phẩm
Trang 3Sán
lá
máu
Trong máu
người
Gây bệnh nguy hiểm cho người và động vật
Qua da (do trong đất có phân bón
và nước tưới
Dùng đồ bảo hộ lao động Phun thuốc bảo vệ thực vật
Sán
bã
trầu
Ruột lợn convật đau ốm, sức
sống yếu
Đường tiêu hóa Vệ sinh thực phẩm
cho vật nuôi
HOẠT ĐỘNG 2: Đặc điểm chung
Mục tiêu: HS nêu được đặc điểm chung cơ bản của ngành giun dẹp.
- Gv cho Hs nghiên cứu SGK,
thảo luận và hoàn thành bảng 1
- Gv kẻ sẵn bảng để học sinh chữa
bài
- Gv gọi Hs chữa bài điền vào
bảng 1
- Gv ghi bổ sung của các nhóm
- Gv cho Hs xem bảng 1 chuẩn
kiến thức
- Cá nhân đọc thông tin SGK tr45, nhớ lại kiến thức ở bài trước thảo luận nhóm hoàn thành bảng 1
- Đại diện nhóm lên bảng ghi kết quả của nhóm
- Nhóm khác theo dõi bổ sung
- Hs tự sửa chữa nếu cần
BẢNG: Một số đặc điểm của đại diện Giun dẹp
T
T
Đại diện
Đặc điểm so sánh
Sán lông
(sống tự do)
Sán lá gan
(Kí sinh
Sán dây
(kí sinh)
8 Phát triển qua các giai đoạn ấu
trùng
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung
- Gv yêu cầc các
nhóm xem lại bảng 1
thảo luận tìm đặc
điểm chung của
ngành giun dẹp
- Thảo luận nhóm
yêu cầu nêu được:
+ Đặc điểm cơ thể + Đặc điểm một số cơ quan
+ Cấu tạo cơ thể liên
II Đặc điểm chung của ngành giun dẹp:
- Cơ thể dẹp có đối xứng 2 bên
- Phân biệt đầu đuôi lưng bụng
- Ruột phân nhánh, chưa có hậu môn
Trang 4- Gv yêu cầu Hs tự
rút ra kết luận
quan đến lối sống
- Đại diện nhóm trình bày nhóm khác bổ sung
- Số lớn giun dẹp kí sinh còn có thêm: Giác bám
- Cơ quan sinh dục phát triển
- Phát triển qua các giai đoạn ấu trùng
IV CỦNG CỐ:
- Gv cho học sinh đọc phần ghi nhớ SGK
- Gv sử dụng câu hỏi 1 , 2, 3
Đ/a: H1: Đặc điểm sán dây thích nghi rất cao với đời sống kí sinh trong ruột người
như:
Cơ quan bám tăng cường (4 giác bám, một số có thêm móc bám), dinh dưỡng bằng cách thẩm thấu chất dinh dưỡng qua thành cơ thể, mỗi đốt có 1 cơ quan sinh sản lưỡng tính…Như vậy cả cơ thể có hàng trăm cơ quan sinh sản lưỡng tính
H2: Sán lá, Sán dây xâm nhập vào cơ thể qua đường ăn uống là chủ yếu
Riêng sán lá máu, ấu trùng xâm nhập qua da
H3: Người ta dùng đặc điểm cơ thể dẹp để đặt tên cho ngành Giun dẹp vì đặc
điểm này được thể hiện triệt để nhất trong cả các đại diện của ngành và cũng giúp
dễ phân biệt với giun tròn và với giun đốt sau này
V DẶN DÒ: Về nhà học bài, Chuẩn bị bài mới:
- Học bài trả lời câu hỏi trong SGK
- Tìm hiểu thêm về sán kí sinh
- Tìm hiểu thêm về giun đũa