Câu 9: Nêu cách chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh đã được biên soạn trong Kế hoạch dạy học của chủ đề; cách quan sát hoạt động học của học sinh, những khó khăn mà học sinh có thể gặp..[r]
Trang 1CHỦ ĐỀ 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ DẠY HỌC CÂU HỎI THẢO LUẬN:
Câu 1:Thầy (cô) hiểu về dạy học tích hợp liên môn như thế nào? Trong quá trình dạy học môn học của mình, thầy (cô) đã từng dạy những KT liên quan đến các môn học khác chưa? Đó
là những KT nào? Ở bài nào? Lớp nào? Liên quan tới môn nào?
Thảo luận:
* Thầy (cô) hiểu về dạy học tích hợp liên môn như thế nào?
- Dạy học tích hợp liên môn thuộc về nội dung dạy học chứ không phải là phương pháp dạy
học
- Dạy học những nội dung kiến thức liên quan đến hai hay nhiều môn học."Tích hợp" là nói đến phương pháp và mục tiêu của hoạt động dạy học còn "liên môn"là đề cập tới nội dung dạy học
- Lồng ghép những nội dung giáo dục có liên quan vào quá trình dạy học một môn học như: lồng ghép đạo đức, GD pháp luật; GD phòng chống tham nhũng; chú trọng tuyên truyền, GD chủ quyền quốc gia về biên giới, biển đảo; sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; bảo vệ môi trường; đa dạng sinh học và bảo tồn thiên nhiên; ứng phó với biến đổi khí hậu, phòng tránh và giảm nhẹ thiên tai; GD an toàn giao thông,…
- Chủ đề có nội dung kiến thức liên quan đến hai hay nhiều môn học, thể hiện ở sự ứng dụng của chúng trong cùng một hiện tượng, quá trình trong các môn tự nhiên.
* Trong quá trình dạy học môn học của mình, thầy (cô) đã từng dạy những KT liên quan đến các môn học khác chưa? Đó là những KT nào? Ở bài nào? Lớp nào? Liên quan tới môn nào?
KHÁC
Chương 2:Bài 1: Làm quen với số nguyên âm
– Toán Lớp 6 *) Môn Địa Lý:- Độ cao của đỉnh núi, độ sâu của của Vịnh…
Giới thiệu về đỉnh Phanxipang,…
Chương 2 Bài 4 Một số bài toán về đại lượng
tỉ lệ nghịch
Sách giáo khoa Toán 7
* Môn Vật Lý:
Mối quan hệ giữa vận tốc, thời gian, quãng đường Liên quan giữa năng suất và thời gian hoàn thành công việc
Chương 3 Bài 5 Giải toán bằng cách lập hệ
phương trình
Luyện tập 1 - Toán 9
*Môn Vật Lý: bài tập về các đại lượng vật lý.
*Môn Hóa Học: Bài tập về các chất hóa học.
*Môn Toán hình học: bài tập về giải tam giác.
Bài 5 Từ bài toán đến chương trình
Sách giáo khoa Tin học THCS quyển 3 – Lớp
8
* Môn Toán: diện tích hình tam giác, giải
phương trình bậc nhất,…
* Môn Vật lý: đại lượng vật lý.
* Kiến thức đời sống: Nấu ăn, pha trà…
Câu 2:Nếu những kiến thức nói trên được kết hợp để dạy học cùng với các môn học có liên quan, thầy (cô) hãy cho biết có những ưu điểm gì? Hạn chế gì?
Thảo luận:
* Những ưu điểm:
- Những vấn đề thực tiễn sinh động gây hứng thú hơn cho học sinh
- Những vấn đề thực tiễn sẽ được giải quyết sâu sắc và triệt để
- Giúp tinh giảm kiến thức cho học sinh ở lớp
Trang 2- Giúp giảm tải chương trình cho giáo viên trong việc giảng dạy.
- Khi nhiều vấn đề thực tiễn được giải quyết sâu sắc, triệt để từ đó khích thích niềm đam
mê, hăng say trong học sinh Từ đó tạo ra kĩ năng nhìn nhận, phát hiện vấn đề trong thực tiễn để giải quyết các vấn đề trong thực tiễn
- Nâng cao kiến thức liên môn cho giáo viên…
* Những hạn chế:
- Giáo viên phải tìm hiểu sâu hơn những kiến thức thuộc các môn học khác Nên vất vả hơn, phải xem xét, rà soát nội dung chương trình, sách giáo khoa (SGK) của các môn liên quan, trong khi điều kiện cơ sở vật chất (thiết bị thông tin ,truyền thông) phục vụ cho việc dạy học trong nhà trường còn nhiều hạn chế nhất là các trường ở nông thôn
-Vì có độ vênh về kiến thức giữa các môn học nên việc tích hợp để dạy sẽ khó khăn Ví dụ: kiến thức tin học 8 về ngôn ngữ lập trình, kiến thức toán học được tích hợp Nếu phần kiến thức chung về toán học được dạy ở lớp dưới học sinh không đủ trình độ để tiếp nhận kiến thức, khi sử dụng kiến thức chung giải quyết vấn đề về lập trình ở lớp 8 học sinh sẽ không còn nhớ được những nội dung đã học ở lớp dưới sẽ không hiểu và viết chương trình
- Học sinh chưa quen với cách học mới, quên kiến thức cũ của các môn tích hợp nên tỏ ra lạ
lẫm, không quen
Câu 3: Thầy (cô) hãy đề xuất 01 chủ đề tích hợp liên môn giữa môn học mà thầy (cô) đang phụ trách với một hoặc nhiều môn học khác.
Thảo luận:
Đề xuất chủ đề tích hợp liên môn: Vận dụng kiến thức liên môn vào chủ đề " Môi Trường ”
- Môn Toán : Giải bài toán bằng cách lập phương trình – Lớp 8: Học sinh biết lập phương trình
từ bài toán vật lí
- Môn Sinh học: Các vấn đề về trồng rừng, bảo vệ rừng.
- Môn GDCD: cụ thể ở GDCD 7 ( Bài 14): “Bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên”
giáo dục các em nâng cao ý thức trong vấn đề bảo vệ môi trường
Câu 4: Theo thầy (cô), việc dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn gặp phải những khó khăn gì? Đề xuất những giải pháp để khắc phục những khó khăn đó.
Thảo luận:
* Những khó khăn trong việc dạy học theo chủ đề tích hợp liên môn:
- Giáo viên THCS chỉ chuyên sâu kiến thức một lĩnh vực, việc tích hợp liên môn sẽ khó khăn
vì vậy cần có thời gian tìm hiểu mở rộng kiến thức
- Vấn đề tâm lý chủ yếu vẫn quen dạy theo chủ đề đơn môn nên khi dạy theo chủ đề tích hợp, liên môn, các giáo viên sẽ vất vả hơn, phải xem xét, rà soát nội dung chương trình, sách giáo khoa (SGK) hiện hành để loại bỏ những thông tin cũ, lạc hậu, đồng thời bổ sung, cập nhật những thông tin mới, phù hợp Nội dung của phương pháp dạy tích hợp, liên môn cũng yêu cầu GV cấu trúc, sắp xếp lại nội dung dạy học trong chương trình hiện hành theo định hướng phát triển năng lực học sinh nên không tránh khỏi làm cho giáo viên có cảm giác ngại thay đổi
- Giáo viên lúng túng, bỡ ngỡ khi tiếp cận với thực hiện dạy học theo chủ đề tích hợp, liên môn
- Nội dung kiến thức còn chồng chéo giữa các môn, và thời điểm sử dụng kiến thức giữa các môn không giống nhau Dạy học tích hợp lên môn dễ gây xáo trộn trong chương trình giáo dục
- Cơ sở vật chất, trang thiết bị của một số địa phương còn nhiều hạn chế chưa đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của quá trình học
* Giải pháp khắc phục những khó khăn:
- Bồi dưỡng kiến thức cho giáo viên về nội dung các môn học khác liên quan
- Tổ chức tập huấn cho giáo viên về dạy học tích hợp
Trang 3- Sắp xếp lại chương trình dạy học logic, hợp lí.
- Thường xuyên tổ chức họp chuyên môn (liên môn) để thảo luận, giải quyết các vấn đề vướng mắc này sinh trong quá trình thực hiện
- Cần có thời gian hợp lý để có sự chuẩn bị các điều kiện cần thiết nhất đáp ứng được quá trình đổi mới để giáo viên và học sinh không bị sốc khi thực hiện
- Trang bị cơ sở vật chất đầy đủ hơn cho việc dạy và học của giáo viên và học sinh
Câu 5: Nêu các phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực mà thầy (cô) đã biết và đã từng áp dụng trong dạy học bộ môn Có thể áp dụng những phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực
đó cho việc dạy học các chủ đề tích hợp liên môn không? Tại sao?
Thảo luận:
* Các phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực đã biết và đã từng áp dụng trong dạy học
bộ môn:
- Phương pháp dạy học giải quyết vấn đề
- Phương pháp dạy học dự án
- Phương pháp bàn tay nặn bột
- Phương pháp dạy học trải bàn
- Dạy học theo lý thuyết kiến tạo
- Kỹ thuật Sơ đồ tư duy
- Kỹ thuật Đặt câu hỏi
- Kỹ thuật động não
- Kỹ thuật mảnh ghép
- Kỹ thuật chia nhóm
- Kỹ thuật phòng tranh
- Kỹ thuật Hỏi và trả lời
* Có thể áp dụng một cách sáng tạo, linh hoạt và phù hợp với năng lực và điều kiện của từng chủ đề dạy học tích hợp liên môn, cũng như điều kiện dạy học tại địa phương
Sở dĩ chúng ta không nên áp dụng một cách máy móc các phương pháp dạy học tích cực vào từng chủ đề dạy học tích hợp liên môn vì tùy vào đặc thù kiến thức và đặc điểm của các hoạt động
để xây dựng một kế hoạch dạy học có hiệu quả và đi đúng tinh thần chung là phát huy năng lực, phẩm chất toàn diện cho học sinh
Câu 6: Trình bày tóm tắt tiến trình sư phạm của phương pháp dạy học tích cực được sử dụng trong chủ đề, thể hiện qua nội dung chủ đề.
Thảo luận:
Phương pháp 1: Dạy
học giải quyết vấn đề
-Chuyển giao nhiệm vụ, bất ổn hóa tri thức, phát biểu vấn đề
Nêu tình huống có tiềm ẩn vấn đề Phát biểu vấn đề
Pha 2: Học sinh hành động độc lập tự chủ, trao đổi tìm tòi, giải quyết vấn đề
Giải quyết vấn đề: Suy đoán thực hiện giải pháp
Kiểm tra xác nhận kết quả: xem xét
sự phù hợp của lý thuyết và thực nghiệm
Pha 3: Tranh luận, thể chế hóa, Trình bày, thông bao, thảo luận, bảo
Trang 4vận dụng tri thức mới vệ kết quả
Vận dụng tri thức mới để giải quyết nhiệm vụ đặt ra tiếp theo
Phương pháp 2: dạy
học dự án Giai đoạn 1: Thiết kế dự án -xác định mục tiêu-xây dựng ý tưởng dự án, thiết kế các
hoạt động -Xây dựng câu hỏi định hướng -Lập kế hoạch đánh giá, xây dựng tiêu trí đánh giá
-Xây dựng tài nguyên tham khảo Giai đoạn 2: Tiến hành dạy học
theo dự án -Học sinh xác định thảo luận ý tưởng-Đánh giá nhu cầu, kiến thức dạy học
trước khi thực hiện dự án -Chia nhóm lập kế hoạch thực hiện
dự án -Học sinh thực hiện dự án
Giai đoạn 3: Kết thúc dự án:
Câu 7 Nêu rõ mục đích, phương thức hoạt động và sản phẩm học tập của học sinh trong mỗi hoạt động học thể hiện trong Kế hoạch dạy học của chủ đề; đề xuất việc điều chỉnh để phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương.
Thảo luận:
Hoạt động Mục đích Phương thức hoạt động Sản phẩm của HS
Khởi động Tạo ra tình huống có
vấn đề Xem video,hình ảnh,phần mềm mô
phỏng nhận nhiệm
vụ giải quyết vấn đề
Báo cáo của các nhóm:
Đề xuất giải thích hiện tượng
Hình thành kiến thức Hình thành kiến thức
mới
Học sinh làm việc cá nhân theo nhóm
Báo cáo kết quả
Luyện tập và giao
nhiệm vụ về nhà Vận dụng kiến thứcđã học giải thích các
tình huống thực tiễn
và nhận nhiệm vụ về nhà
Làm việc cá nhân Bài tập và báo cáo cá
nhân
Câu 8: Nêu những thiết bị dạy học, học liệu được sử dụng trong mỗi hoạt động (nếu có) đã được biên soạn trong Kế hoạch dạy học của chủ đề; đề xuất những thiết bị dạy học, học liệu có thể thay thế.
Thảo luận:
Trang 5Những thiết bị dạy học, học liệu được sử dụng
- Sách giáo khoa Toán 6, 7, 8, 9
- Sách giáo viên Toán 6, 7, 8, 9
- Sách tham khảo toán 6, 7, 8, 9
- Sách giáo khoa Tin học 6, 7, 8, 9
- Sách giáo viên Tin học 6, 7, 8, 9
- Tài liệu liên quan tới môi trường
- Tìm kiếm các hình ảnh liên quan đến việc ô nhiễm môi trường trên Google
- Sử dụng Power point để soạn giảng
- Phần mềm sách giáo khoa Toán
- Máy tính
- Máy chiếu
- Loa đài
Câu 9: Nêu cách chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh đã được biên soạn trong Kế hoạch dạy học của chủ đề; cách quan sát hoạt động học của học sinh, những khó khăn mà học sinh
có thể gặp ; các biện pháp giúp học sinh vượt qua khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ học tập; biện pháp theo dõi, giúp đỡ học sinh hoạt động học ở ngoài lớp, ở nhà và cộng đồng; biện pháp
tổ chức cho học sinh báo cáo và thảo luận về sản phẩm học tập;
Thảo luận:
1 Chuyển giao nhiệm vụ Nêu tình huống có vấn đề
2 Quan sát hoạt động của học sinh Theo dõi hoạt động của nhóm và cá
nhân, phát hiện tiến độ thực hiện nhiệm vụ
3 Dự đoán những khó khăn của học sinh Quan sát trực tiếp
4 Biện pháp giúp học sinh vượt qua khó
khăn hoàn thành nhiệm vụ
Pháp vấn và đề xuất giải pháp giải quyết
5 Biện pháp theo dõi hoạt động của học
sinh ngoài lớp học
Học sinh các nhóm theo dõi chéo
6 Tổ chức học sinh báo cáo sản phẩm Trình chiếu báo cáo của nhóm và cá
nhân, theo dõi thảo luận
Câu 10: Nêu phương án đánh giá kết quả hoạt động học của HS đã được thể hiện trong KHDH của chủ đề (đánh giá bằng quan sát, nhận xét; cách biên soạn câu hỏi/bài tập/nhiệm vụ HT; cách đánh giá sản phẩm HT của HS; cách tổ chức cho HS tự đánh giá, đánh giá đồng đẳng; cách ghi nhật kí dạy học ); đề xuất các phương án đánh giá khác có thể sử dụng.
Thảo luận:
- Đánh giá bằng quan sát, nhận xét
Trang 6- Biên soạn câu hỏi/bài tập/nhiệm vụ học tập
- Ghi nhật kí dạy học
- Đánh giá sản phẩm học tập của học sinh theo các tiêu chí, thang điểm đã theo mẫu
- Tổ chức cho học sinh tự đánh giá, đánh giá đồng đẳng
- Kiểm tra trong thời gian ngắn