THỰC TRẠNG ĐỘNG LỰC VÀ TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH ..... 35 2.2 THỰC TRẠNG TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔ
Trang 1LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn là công trình nghiên cứu của cá nhân, tôi không sao chép của ai, do tôi tự nghiên cứu đọc, tổng hợp và thực hiện Các số liệu, kết quả trình bày trong luận văn này là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình khoa học nào trước đây
Trà Vinh, ngày 26 tháng 10 năm 2020
Người thực hiện
Trần Ngọc Trang
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Đầu tiên, em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Quý Thầy Cô khoa Quản lý Nhà nước, Quản trị Văn phòng trường Đại học Trà Vinh, cùng các Quý Thầy Cô đã tận tình giảng dạy, truyền đạt và trang bị cho em những kiến thức quý báu trong suốt thời gian
qua để tôi có thể vận dụng những kiến thức đã học vào trong đề tài của mình Đây chắc
chắn sẽ là những kiến thức quý báu, là hành trang để em có thể vững bước sau này
Đặc biệt, em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến PGS.TS Phan Trung Hiền, Thầy đã dành nhiều thời gian quý báu của mình tận tình hướng dẫn cho em hoàn thành luận văn này
Em xin chân thành cảm ơn những người bạn, những đồng nghiệp đã tận tình hỗ trợ, góp ý và giúp đỡ tôi trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu
Trang 3MỤC LỤC
Lời cam đoan i
Lời cảm ơn ii
Mục lục iii
Danh mục bảng vii
PHẦN MỞ ĐẦU 1
1 TÍNH CẤP THIẾT ĐỀ TÀI 1
2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 2
3 TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI 2
4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 5
5 PHẠM VI GIỚI HẠN NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI 6
6 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU VÀ ĐỐI TƯỢNG KHẢO SÁT 6
7 KẾT CẤU ĐỀ TÀI 6
CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN VỀ ĐỘNG LỰC VÀ TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP 7
1.1 ĐỘNG LỰC VÀ TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP 7
1.1.1 Khái quát về cán bộ, công chức 7
1.1.1.1 Khái niệm về cán bộ 7
1.1.1.2 Khái niệm về công chức 7
1.1.2 Khái niệm về động lực và tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp 8
1.1.2.1 Khái niệm động lực làm việc của cán bộ, công chức 8
1.1.2.2 Khái niệm tạo động lực làm việc của cán bộ, công chức 10
1.1.3 Vai trò của động lực làm việc 10
1.1.3.1 Đối với cán bộ, công chức 10
1.1.3.2 Đối với tổ chức 11
1.1.3.3 Đối với xã hội 12
1.1.4 Các lý thuyết về tạo động lực làm việc 13
1.1.4.1 Học thuyết nhu cầu của David McClelland 13
Trang 41.1.4.2 Học thuyết tăng cường tích cực của B.F.Skinner 14
1.1.4.3 Học thuyết hệ thống hai yếu tố của Frederick Hezberg 15
1.1.4.4 Học thuyết kỳ vọng của Vroom 15
1.1.4.5 Học thuyết thiết lập mục tiêu của Edwin A.Locke 16
1.1.4.6 Học thuyết công bằng của J Stacy Adams 16
1.1.4.7 Thuyết X và Y của Douglas McGregor 17
1.1.5 Các biện pháp tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức 18
1.1.5.1 Tạo động lực bằng chính sách đào tạo, bồi dưỡng 18
1.1.5.2 Tạo động lực thông qua công tác đánh giá 18
1.1.5.3 Tạo động lực thông qua chính sách chế độ phúc lợi 18
1.1.5.4 Tạo động lực thông qua tạo cơ hội thăng tiến 19
1.1.6 Các biểu hiện động lực làm việc của cán bộ, công chức 20
1.1.6.1 Biểu hiện động lực làm việc của cán bộ, công chức 20
1.1.6.2 Tầm quan trọng động lực làm việc của cán bộ, công chức 21
1.2 SỰ CẦN THIẾT TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC 21
1.3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CỦA CÁN BỘ, CÔNG CHỨC 22
1.3.1 Yếu tố Môi trường làm vệc 22
1.3.2 Yếu tố đánh giá kết quả công việc 23
1.3.3 Yếu tố lương, thưởng và chế độ phúc lợi 23
1.3.4 Phong cách lãnh đạo 24
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG ĐỘNG LỰC VÀ TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 26
2.1 KHÁI QUÁT VỀ ĐẶC ĐIỂM, TÌNH HÌNH TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 26
2.1.1 Vị trí, chức năng, nhiệm vụ của Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 26
2.1.1.1 Vị trí, chức năng, nhiệm vụ của Đảng ủy Khối các cơ quan 26
2.1.1.2 Vị trí, chức năng, nhiệm vụ của Đảng ủy Khối doanh nghiệp 28
2.1.1.3 Tổ chức bộ máy của Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp 30
2.1.2 Về số lượng, cơ cấu, nhiệm vụ của Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 30
Trang 52.1.2 Về độ tuổi 34
2.1.3 Về giới tính 34
2.1.4 Về trình độ 35
2.2 THỰC TRẠNG TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 35
2.2.1 Thực trạng biện pháp tạo động lực làm việc bằng tác động vào môi trường làm việc 35
2.2.2 Thực trạng biện pháp tạo động lực làm việc bằng đánh giá công việc 37
2.2.3 Thực trạng biện pháp tạo động lực làm việc bằng chính sách tiền lương, thưởng và chế độ phúc lợi 38
2.2.4 Thực trạng công tác tạo động lực làm việc thông qua phong cách lãnh đạo 42
2.3 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 43
2.3.1 Ưu điểm 43
2.3.2 Hạn chế 44
2.3.3 Nguyên nhân hạn chế 47
2.4 BÀI HỌC KINH NGHIỆM ĐƯỢC RÚT RA TỪ THỰC TIỄN 48
CHƯƠNG 3 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN À DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 51
3.1 PHƯƠNG HƯỚNG TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 51 3.1.1 Tạo động lực bằng chính sách khen thưởng cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 51
3.1.2 Nâng cao chất lượng đánh giá cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 52
3.2 MỘT SỐ GIẢI PHÁP TẠO ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI ĐẢNG ỦY KHỐI CÁC CƠ QUAN VÀ DOANH NGHIỆP TỈNH TRÀ VINH 54
3.2.1 Nâng cao cơ sở vật chất, môi trường làm việc của cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 55
Trang 63.2.2 Rà soát lại chức năng, nhiệm vụ của cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ
quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 56
3.2.3 Chính sách đào tạo và lương, thưởng, chính sách phúc lợi cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 57
3.2.4 Chính sách liên quan tới tính chất công việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 60
3.2.5 Tạo cơ hội thăng tiến cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 60
3.2.6 Đổi mới công tác đánh giá cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 62
KẾT LUẬN 64
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 66
PHỤ LỤC 1
Trang 7DANH MỤC BẢNG
Số hiệu bảng Tên bảng Trang (Phụ lục)
Bảng 2.1 Thống kê tần suất về độ tuổi 5 Bảng 2.2 Thống kê về tần suất của giới tính 5 Bảng 2.3 Thống kê tần suất về học vấn 5 Bảng 2.4 Đánh giá của cán bộ, công chức về môi trường và không khí làm việc của Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh 6 Bảng 2.5 Mức độ hài lòng của cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh đối với công tác xây dựng môi trường làm việc 6 Bảng 2.6 Mức độ hài lòng của người cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan
và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh đối với công tác đánh giá thực hiện công việc 7 Bảng 2.7 Mức chi các ngày lễ, tết trong năm của Đảng ủy khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh năm 2017- 2019 7 Bảng 2.8 Mức chi thăm hỏi, hiếu hỉ của Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh từ năm 2017- 2019 7 Bảng 2.9 Mức chi quà cho con cán bộ, công chức của Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh từ năm 2017- 2019 8 Bảng 3.1 Số lượng cán bộ, công chức đi bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ từ năm 2015 đến 2019 9
Trang 8PHẦN MỞ ĐẦU
1 TÍNH CẤP THIẾT ĐỀ TÀI
Động lực làm việc có vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực, hiệu quả làm việc cho mỗi cán bộ, công chức và mỗi cơ quan, đơn vị Vì vậy, việc tạo động lực làm việc là vấn đề được quan tâm thường xuyên nhằm phát huy nội lực bên trong của một cơ quan, đơn vị trên cơ sở tận dụng những yếu tố bên ngoài nhằm mang lại sự phát triển hiệu quả cho cơ quan, đơn vị
Tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức có tầm quan trọng đặc biệt, bởi họ
là bộ phận trọng yếu quyết định đến hiệu lực, hiệu quả làm việc của bộ máy Nhà nước Mục đích quan trọng nhất của tạo động lực là sử dụng hợp lý nguồn cán bộ, công chức, khai thác hiệu quả nguồn lực con người nhằm không ngừng nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chức, bao gồm tổ chức hành chính Nhà nước Công cuộc cải cách hành chính ở nước Việt Nam hiện nay sẽ không thể thành công nếu không có đội ngũ cán bộ, công chức có đủ năng lực, trình độ, nhiệt tình và đặc biệt là động lực làm việc Chính vì vậy, động lực làm việc có ảnh hưởng to lớn và quan trọng đến hiệu lực, hiệu quả làm việc của tổ chức hành chính Nhà nước, nên tạo động lực làm việc cần được quan tâm hàng đầu ở bất cứ cơ quan, đơn vị nào Động lực xuất phát từ bản thân của mỗi con người, khi con người ở những vị trí khác nhau, với những đặc điểm tâm lý khác nhau sẽ có những mục tiêu mong muốn khác nhau
Trong những năm gần đây, một thực tế khiến các nhà lãnh đạo, quản lý và toàn
xã hội quan tâm, đó là tình trạng “chảy máu chất xám” ở khu vực công, không ít cán
bộ, công chức giỏi, có chuyên môn, nghiệp vụ cao xin thôi việc, từ bỏ khu vực công để gia nhập vào khu vực tư Tình trạng này ngày càng diễn ra phổ biến, phức tạp và có xu hướng ngày càng gia tăng Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, nhưng một trong những nguyên nhân được đề cập nhiều nhất đó là cán bộ, công chức cảm thấy thiếu động lực làm việc do một số điều kiện liên quan đến con đường chức nghiệp Do
đó, nhiệm vụ quan trọng của các nhà lãnh đạo, quản lý là làm sao tạo được động lực làm việc cho cán bộ, công chức trong cơ quan, đơn vị mình phụ trách
Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh được thành lập theo Quyết định
số 4501-QĐ/TU, ngày 18/4/2019 của Tỉnh ủy “Hợp nhất Đảng ủy Khối các Cơ quan tỉnh và Đảng ủy Khối Doanh nghiệp tỉnh thành Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh
Trang 9nghiệp tỉnh trực thuộc Tỉnh ủy Trà Vinh” Biên chế của Đảng ủy Khối được Tỉnh ủy
giao là 29 cán bộ, công chức nhưng hiện chỉ có 26 cán bộ, công chức làm việc vì một
số cán bộ, công chức do sáp nhập nên được nghỉ chờ đến tuổi để hưu; Đảng bộ hiện có
83 tổ chức cơ sở Đảng (trong đó 38 đảng bộ cơ sở, 45 chi bộ cơ sở) với 6.021 đảng viên Vấn đề đã và đang gặp khó khăn là biên chế ít mà chi bộ, đảng bộ trực thuộc quá nhiều
và đảng viên cũng quá đông nên cán bộ, công chức tại cơ quan bị áp lực bởi công việc, vấn đề là làm thế nào để cán bộ, công chức có được động lực để làm việc
Nhận thấy tầm quan trọng của những vấn đề nêu trên, học viên đã lựa chọn đề tài
nghiên cứu “Tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh” làm nội dung của luận văn Thạc sĩ
2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
- Mục tiêu chung
Tập trung nghiên cứu thực tế và phân tích các chính sách, cơ chế tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh, luận văn đưa ra một số phương hướng và một số giải pháp nhằm tăng cường động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh
- Mục tiêu cụ thể
- Tìm hiểu cơ sở lý luận liên quan đến tạo động lực làm việc, các yếu tố tạo động lực, công cụ tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan
và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh
- Phân tích thực trạng đánh giá thực trạng tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh
- Đề xuất một số giải pháp nhằm tạo động lực làm việc cho cán bộ, công chức tại
Đảng ủy Khối các cơ quan và doanh nghiệp tỉnh Trà Vinh trong thời gian tới
3 TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
Động lực làm việc đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng suất, hiệu quả làm việc cho cán bộ, công chức và cơ quan, đơn vị, không ngoại trừ tổ chức hành chính nhà nước hay doanh nghiệp tư nhân Vấn đề tạo động lực không chỉ các nhà khoa học, tâm lý học nghiên cứu, quan tâm mà những người làm lãnh đạo, quản lý cũng hết sức trăn trở Trong những năm gần đây, đã có rất nhiều những công trình nghiên cứu về vấn đề động lực của người lao động nói chung và tạo động lực làm việc của cán bộ, công chức hành chính nói riêng ở Việt Nam theo nhiều nội dung với các cấp độ khác nhau:
Trang 10Tác giả Business Edge, Tạo động lực làm việc - phải chăng chỉ có thể bằng tiền?1
Cuốn sách đặt ra những vấn đề tạo động lực cho người lao động thông qua nhiều phương
thức khác nhau, không chỉ thông qua công cụ tài chính là tiền Xuất phát từ thực tiễn rất nhiều nhà lãnh đạo, quản lý đã phải tự đặt câu hỏi tại sao khi tăng lương mà nhân sự vẫn rời bỏ tổ chức, tại sao người lao động chỉ hết giờ mà không làm hết việc Bởi, tiền có thể là công cụ tạo động lực với đối tượng này, nhưng lại không phải là nhân tố kích thích người khác làm việc Nhà quản lý cần xác định mục tiêu làm việc của người lao động
để tìm công cụ kích thích phù hợp Công trình‘‘Những tác động của quy chế khen thưởng
và đánh giá trong động lực lao động và sự hài lòng”, là nghiên cứu của Nadeem Shiraz
và Majed Rashid thuộc Học viện Interdisciplinary Business Research, Pakistan Đề tài
nghiên cứu vai trò của cơ hội thăng tiến, phong cách lãnh đạo để tạo động lực và sự hài lòng cho nhân viên Kết quả chỉ ra mối quan hệ và sự khác nhau giữa động lực làm việc
và sự hài lòng
Nghiên cứu của Hoàng Thị Hồng Lộc và Nguyễn Quốc Nghi (2014) “Xây dựng khung lý thuyết về động lực làm việc ở khu vực công tại Việt Nam” Hoàng Thị Hồng Lộc (2014), “Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến động lực làm việc của cán bộ công chức, viên chức Trường hợp nghiên cứu: quận Ninh Kiều, Tp Cần Thơ” Nghiên cứu
được thực hiện từ 9/2013 – 6/2014 tại quận Ninh Kiều
Các nghiên cứu là các đề tài khoa học và sách chuyên khảo như đề tài khoa học về
“Nghiên cứu cơ sở khoa học hoàn thiện chế độ công vụ ở Việt Nam” của Nguyễn Trọng Điều; báo cáo tổng hợp đề tài khoa học độc lập cấp nhà nước; Sách chuyên khảo về “Cơ sở
lý luận và thực tiễn xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức” của Thang Văn Phúc và Nguyễn Minh Phương (đồng chủ biên), Nxb Chính trị quốc gia; Đề tài cấp nhà nước của GS.TS Nguyễn Phú Trọng và PGS.TS Trần Xuân Sầm chủ biên: “Luận cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”; Tác giả Nguyễn Thị Phương Lan (2015) với đề tài “Nghiên cứu hoàn thiện hệ thống công cụ tạo động lực cho công chức ở các cơ quan hành chính nhà nước”
Báo cáo tổng hợp đề tài khoa học cấp nhà nước, mã số KX-05-11 Nghiên cứu và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nguồn nhân lực trong quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước, PGS.TS Phạm Thanh Nghị (chủ nhiệm); Nguyễn Thị
Hồng Hải- Trưởng khoa Tổ chức và Quản lý nhân sự Học viện Hành chính với bài viết
1 Business Edge (2002), Tạo động lực làm việc – phải chăng chỉ có thể bằng tiền, Nhà xuất bản trẻ
