Bài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH

Bài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNHBài 6 - QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH, CHỮA BỆNH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ THIẾT BỊ DỤNG

CỤ Y TẾ TRONG CÁC CƠ SỞ KHÁM

BỆNH, CHỮA BỆNH

Nội dung bài giảng

1 Vai trò của khử khuẩn tiệt khuẩn dụng cụ y tế

2 Nguyên tắc và phương pháp khử khuẩn tiệt khuẩn các

dụng cụ y tế

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

khử khuẩn tiệt khuẩn dụng cụ y tế

Khái niệm và phân tích vai trò của khử

khuẩn tiệt khuẩn dụng cụ y tế

 Khái niệm chung :

 Làm sạch : là quá trình sử dụng biện pháp cơ học để làm sạch những tác

nhân nhiễm khuẩn và chất hữu cơ bám trên những dụng cụ, mà không nhất

thiết phải tiêu diệt được hết các tác nhân nhiễm khuẩn;

 Khử khuẩn : là quá trình loại bỏ hầu hết hoặc tất cả vi sinh vật

gây bệnh trên dụng cụ nhưng không diệt bào tử vi khuẩn.

 Tiệt khuẩn : là quá trình tiêu diệt hoặc loại bỏ tất cả các dạng

của vi sinh vật sống bao gồm cả bào tử vi khuẩn

 Nguyên tắc làm sạch, khử khuẩn và tiệt khuẩn dụng cụ y tế :

 Dụng cụ khi sử dụng cho mỗi người bệnh phải đƣợc xử lý thích hợp,

 Dụng cụ sau khi xử lý phải được bảo quản bảo đảm vô khuẩn và an toàn cho đến khi sử dụng,

 NVYT phải được huấn luyện và trang bị đầy đủ các phương tiện phòng hộ khi xử lý các dụng cụ,

 Dụng cụ y tế trong các cơ sở KBCB phải được quản lý và xử lý tập trung.

Khái niệm và phân tích vai trò của khử

khuẩn tiệt khuẩn dụng cụ y tế

 Phân loại dụng cụ (theo phân loại của Spaudling) :

 Dụng cụ phải Tiệt khuẩn (thiết yếu - Critical Items): Là những dụng cụ được sử

dụng để đưa vào mô, mạch máu và các khoang vô khuẩn

 Dụng cụ phải Khử khuẩn mức độ cao (bán thiết yếu - Semi-critical Items): Là

những dụng cụ tiếp xúc với niêm mạc hoặc da bị tổn thương, tối thiểu phải đượcKhử khuẩn mức độ cao bằng hóa chất Khử khuẩn

 Dụng cụ phải Khử khuẩn mức độ trung bình-thấp (không thiết yếu- Non critical items): Là những DC tiếp xúc với da lành, nhƣng không tiếp xúc với niêmmạc

Khái niệm và phân tích vai trò của khử

khuẩn tiệt khuẩn dụng cụ y tế

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

An tồn BN: Dựa vào nguy cơ lây nhiễm từ DC

DC cần KK thơng

thường :

Tiếp xúc với vùng da

nguyên vẹn hoặc khơng

tiếp xúc trực tiếp với BN

DC cần KKMĐC:

Tiếp xúc bề mặt niêm mạc, vùng da tổn thương

DC cần TK:

Sử dụng trong các thủ thuật xâm nhập qua

da, nhiêm mạc, tiếp xúc tổ chức vơ khuẩn

PHÂN LOẠI/LỰA CHỌN

MỨC ĐỘ KK-TK

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

khuẩn tiệt khuẩn các dụng cụ y tế

Nguyên tắc và các phương pháp xử lý các

dụng cụ y tế

 Các ph ương pháp khử khuẩn:

 Khử khuẩn theo phương pháp Pasteur :

 Là quá trình khử khuẩn bằng nước nóng được thực hiện bằng việc sử dụng lòhấp Pasteur tự động hóa hay máy rửa khử khuẩn

 Những dụng cụ được tiệt khuẩn theo phương pháp Pasteur phải được làmsạch bằng chất tẩy và nước trước khi đem khử khuẩn

 Trong quá trình khử khuẩn, dụng cụ phải được ngâm hoàn toàn trong nước

 Dụng cụ bán thiết yếu thích hợp với phương pháp khử khuẩn Pasteur.

Nguyên tắc và các phương pháp xử lý các

dụng cụ y tế

 Các ph ương pháp khử khuẩn:

 Khử khuẩn theo phương pháp chiếu đến cực tím :

 Vi sinh vật bị bất hoạt bởi ánh sáng cực tím ở bước sóng 250-280nm => Hiệuquả của đèn phụ thuộc vào độ dài bước song, nhiệt độ, loại vsv và cường độtia cực tím

 Là phương pháp làm sạch không khí nhưng không dung để ngăn ngừa nhiễmtrùng phòng mổ

 Hiệu quả tốt hơn nếu được lắp đặt ở ống thông khí

Nguyên tắc và các phương pháp xử lý các

dụng cụ y tế

 Các ph ương pháp tiệt khuẩn:

 Hấp ướt (hơi nóng ẩm bằng autoclave) :

 Là phương pháp thông thường, thích hợp và được sử dụng rộng rãi nhất đểtiệt khuẩn cho tất cả các dụng cụ xâm lấn chịu được nhiệt và độ ẩm

 Phương pháp này tin cậy, không độc, rẻ tiền, nhanh chóng diệt được các tác nhân gây bệnh, bao gồm cả bào tử, ít tốn thời gian.

 Có thể làm ảnh hỏng một số dụng cụ như làm ăn mòn và giảm tính chính xáccủa các dụng cụ vi phẫu và cháy đèn của đèn soi tay cầm trong nha khoa

Nguyên tắc và các phương pháp xử lý các

dụng cụ y tế

 Các ph ương pháp tiệt khuẩn:

 Tiệt khuẩn bằng khí (ethylene oxide) :

 Phương pháp này tương hợp với nhiều loại dụng cụ, khả năng thẩm thấu cao,không làm hỏng dụng cụ, thích hợp cả với những dụng cụ có lòng ống dài, kíchthước nhỏ

 Nhược điểm : Hơi ethylene oxide độc, có khả năng gây cháy nổ Thời gian tiệtkhuẩn lâu và bắt buộc phải có bộ phận xử lý khí thải cuối cùng để không gâytác động đến môi trường

Nguyên tắc và các phương pháp xử lý các

dụng cụ y tế

 Các ph ương pháp tiệt khuẩn:

 Hấp khô (hơi nóng khô) :

 Được sử dụng để tiệt trùng duy nhất cho những dụng cụ không có nguy cơ bịhỏng như các ống chích thủy tinh dùng lại, các loại thuốc mỡ hoặc dầu, dụng

cụ sắc nhọn

 Ưu điểm : rẻ tiền, không độc hại với môi trường, dễ lắp đặt.

 Nhược điểm : Làm hỏng các dụng cụ kim loại, cao su Không được khuyến cáo

sử dụng trong bệnh viện

Nguyên tắc và các phương pháp xử lý các

dụng cụ y tế

 Các ph ương pháp tiệt khuẩn:

 Sử dụng plasma (kết hợp hơi và plasma hydrogen peroxide) :

 Tiệt khuẩn các thiết bị bằng cách khuyếch tán hydrogen peroxide vào buồng vàsau đó “kích hoạt” các phân tử hydrogen peroxide thành dạng plasma

 Ưu điểm : tiệt khuẩn nhanh, an toàn, không làm hỏng dụng cụ, không để lại dưlượng độc hại, an toàn với người dùng

 Thích hợp để TK các DC nội soi và vi phẫu trong các chuyên khoa khác nhau:phẫu thuật tổng quát, phẫu thuật tim, thần kinh, mắt …

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

Quy trình quản lý hĩa chất vật tư trong Kiểm sốt

nhiễm khuẩn

 Phân loại các loại hĩa chất :

 Hĩa chất khử khuẩn mức độ thấp : Tiêu diệt các vi khuẩn thực vật và

virus cĩ vỏ bọc

 Hĩa chất khử khuẩn mức độ trung bình : Tiêu diệt các vi khuẩn thực vật,

virus cĩ vỏ bọc và nấm

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y TẾ CÔNG CỘNG

GẮN KẾT – PHÁT TRIỂN – HỘI NHẬP

Danh mục hĩa chất thường dùng trong khử khuẩn, tiệt

khuẩn dụng cụ y tế.

Câu 1: Nguyên tắc làm sạch, khử khuẩn và tiệt khuẩn dụng cụ y tế, NGOẠI TRỪ :

Câu 2: Khử khuẩn là quá trình:

A Loại bỏ hầu hết hoặc tất cả vi sinh vật gây bệnh trên dụng cụ nhưng không diệt

bào tử vi khuẩn

B Loại bỏ một phần vi sinh vật gây bệnh trên dụng cụ

C Loại bỏ hầu hết hoặc tất cả vi sinh vật gây bệnh trên dụng cụ bao gồm cả bào

Câu 3: Những dụng cụ được sử dụng để đưa vào mô, mạch máu là các dụng

cụ :

A Chỉ cần được làm sạch

B Cần phải được khử khuẩn mức độ thấp, trung bình

C Cần phải được khử khuẩn mức độ cao

D Cần phải được tiệt khuẩn

Câu 4: Dụng cụ tiếp xúc với niêm mạc hoặc da bị tổn thương là những dụng

cụ tối thiểu cần được :

Câu 5: Các phương pháp tiệt khuẩn bao gồm các phương pháp, NGOẠI TRỪ:

Tài liệu tham khảo

1 Bộ Y tế (2018) Quy định Kiểm soát nhiễm khuẩn trong các cơ sở khám chữa bệnh

Thông tư 16/2018/TT-BYTTrường Đại học Y tế công cộng (2016), An toàn vệ sinh lao động trong ngành y tế

2 Bộ Y tế (2012) Hướng dẫn khử khuẩn, tiệt khuẩn dụng cụ trong cơ sở khám bệnh, chữa

bệnh Ban hành kèm theo Quyết định số: 3671/QĐ-BYT ngày 27 tháng 9 năm 2012 của

Bộ Y tế

3 Bộ Y tế (2011) Quy định về quản lý hóa chất, chế phẩm diệt côn trùng, diệt khuẩn dùng

trong lĩnh vực gia dụng và y tế Thông tư 29/2011/TT-BYT

4 RutalaWA (1996) APIC guideline for selection and use of disinfectants Am J Infect

Control

5 William A Rutala; David J Weber (2004) Disinfection and Sterilization

6 CDC (2008) Guideline for Disinfection and Sterilization in Healthcare Facilities, 2008