Nghiên cứu thu nhận, tinh sạch mangiferin từ lá xoài và đề xuất ứng dụng vào sản phẩm thực phẩm dành cho người tiểu đường

So sánh hàm lượng mangiferin và đánh giá khả năng kháng oxy hóa của dịch chiết lá xoài ở ba phương pháp trong dung môi nước và ethanol 3.4.. Mục tiêu 2: Xác định hoạt tính sinh học: tính

NGHI N C U THU NH N TINH SẠCH MANGIFERIN T

Á OÀI VÀ ĐỀ UẤT NG DỤNG VÀO SẢN PHẨM THỰC

PHẨM DÀNH CHO NGƯỜI TIỂU ĐƯỜNG

Mã số: B2018-ĐN02-45

Chủ nhiệm đề tài: TS NGUYỄN THỊ TRÚC OAN

Đà Nẵng 07/2021

DaihocDaNang

ii DaihocDaNang

NHỮNG THÀNH VI N THAM GIA NGHI N C U ĐỀ TÀI

STT Họ và tên Đơn vị công tác và

lĩnh vực chuyên môn

Nội dung nghiên cứu cụ thể đƣợc giao

1 TS Nguyễn

Thị Trúc Loan

Khoa Hóa, Trường ĐH Bách khoa, ĐH Đà Nẵng

Chủ nhiệm đề tài Toàn bộ nội dung liên quan đến đề tài

2 ThS Bùi Viết

Cường

Khoa Hóa, Trường ĐH Bách khoa, ĐH Đà Nẵng

Định lượng và định tính dịch chiết mangiferin bằng HPLC

4 ThS Trần Thị

Ánh Tuyết

Khoa Hóa, Trường ĐH Bách khoa, ĐH Đà Nẵng

Nghiên cứu sản phẩm ứng dụng DaihocDaNang

iv

Mục lục

THÔNG TIN KẾT QUẢ NGHI N C U

INFORMATION ON RESEARCH RESULTS

MỞ ĐẦU

MỤC TI U ĐỐI TƯỢNG PHẠM VI CÁCH TIẾP C N PHƯƠNG PHÁP NGHI N C U

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN Ý THUYẾT

1.1 Tổng quan về phân loại thực vật học vùng trồng thành phần hóa học và dược lý của cây xoài

2.2 Phương pháp nghiên cứu

2.2.1 Phương pháp định tính và định lượng mangiferin trong dịch chiết

và cao chiết lá xoài, cao phân doạn và mangiferin tinh sạch

2.2.2 Nghiên cứu lựa chọn nguyên liệu lá xoài

2.2.3 Khảo sát và so sánh một số điều kiện chiết lá xoài trong dung môi nước và ethanol bằng nhiều phương pháp chiết

2.2.4 Tối ưu hóa quá trình chiết mangiferin bằng phương pháp đáp ứng

bề mặt đáp ứng (RSM) theo mô hình Box-behnken

2.2.5 Khảo sát các điều kiện tinh sạch dịch chiết mangiferin

2.2.6 Phương pháp tính hiệu xuất thu nhận và độ tinh khiết của mangiferin

2.2.7 Phương pháp đo hoạt tính kháng oxy hóa bằng thuốc thử DPPH 2.2.8 Phương pháp đánh giá hoạt tính kháng khuẩn bằng phương pháp khoanh giấy khuếch tán trên môi trường thạch

2.2.9 Kết quả thử nghiệm hoạt tính gây độc tế bào ung thư

2.2.10 Phương pháp đánh giá khả năng kháng tiểu đường

2.2.11 Phương pháp nghiên cứu và phát triển sản phẩm thực phẩm có

bổ sung mangiferin từ lá xoài

2.2.12 Các phương pháp phân tích một số chỉ tiêu hóa lý và vi sinh khác

2.2.13 Phương pháp xử lý số liệu

DaihocDaNang

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ VÀ THẢO U N

3.1 Kết quả khảo sát bước sóng hấp thụ cực đại của mangiferin chuẩn và dịch chiết mangiferin từ lá xoài trong dung môi nước và ethanol

3.1.1 Bước sóng hấp thu cực đại của dung dịch mangiferin chuẩn và dịch chiết mangiferin trong dung môi nước

3.1.2 Bước sóng hấp thu cực đại của dung dịch mangiferin chuẩn và dịch chiết mangiferin trong dung môi ethanol và kết quả xây dựng đường chuẩn

3.2 Kết quả khảo sát lựa chọn dung môi chiết và nguyên liệu lá xoài

3.3 Kết quả khảo sát một số điều kiện chiết mangiferin từ lá xoài trong các dung môi nước và ethanol

3.3.1 Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình chiết mangiferin từ lá xoài trong dung môi nước

3.3.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình chiết mangiferin từ lá xoài trong dung môi ethanol

3.3.3 So sánh hàm lượng mangiferin và đánh giá khả năng kháng oxy hóa của dịch chiết lá xoài ở ba phương pháp trong dung môi nước và ethanol

3.4 Tối ưu hóa quy trình chiết mangiferin từ lá xoài trong dung môi ethanol bằng phương pháp chiết siêu âm

3.5 Kết quả định tính các chất và mangiferin trong cao thô bằng phản ứng màu đặc trưng và định lượng mangiferin bằng phương pháp HPLC

3.5.1 Kết quả định tính các chất và mangiferin trong cao thô bằng phản ứng màu đặc trưng

3.5.2 Kết quả định lượng mangiferin trong cao thô bằng phương pháp HPLC

3.6 Kết quả nghiên cứu làm sạch dịch chiết mangiferin từ lá xoài

3.6.1 Kết quả định lượng hàm lượng mangiferin trong cao phân đoạn khi chiết lỏng – lỏng với ethylacetate bằng HPLC

3.6.2 Kết quả quá trình tinh sạch mangiferin bằng sắc ký cột silica gel pha thường và rửa kết tinh bằng các dung môi khác nhau

3.6.3 Kết quả tính toán hiệu xuất thu cao thô và mangiferin tinh sạch 3.6.4 Đề xuất quy trình chiết xuất và tinh sạch mangiferin từ lá xoài ở quy mô phòng thí nghiệm

DaihocDaNang

3.8 Kết quả thử nghiệm hoạt tính gây độc tế bào ung thư

3.9 Kết quả đánh giá khả năng kháng tiểu đường của mangiferin tinh sạch

3.10 Kết quả đánh giá tính an toàn thực phẩm của mangiferin tinh sạch

3.11 Kết quả nghiên cứu xây dựng qui trình sản xuất một số sản phẩm thực phẩm chức năng từ lá xoài dành cho người tiểu đường

3.11.1 Nghiên cứu xây dựng quy trình sản xuất bánh yến mạch bổ sung mangiferin

3.11.2 Nghiên cứu xây dựng quy trình sản xuất sữa yến mạch bổ sung mangiferin

3.11.3 Xây dựng bảng công bố sản phẩm thực phẩm chức năng

KẾT U N VÀ KIẾN NGHỊ

DaihocDaNang

THÔNG TIN KẾT QUẢ NGHI N C U

1 Thông tin chung:

- Tên đề tài: Nghiên cứu thu nhận, tinh sạch mangiferin từ lá xoài và đề xuất ứng dụng vào sản phẩm thực phẩm dành cho người tiểu đường

- Mã số: B2018-ĐN02-45

- Chủ nhiệm đề tài: TS Nguyễn Thị Trúc Loan

- Tổ chức chủ trì: Trường Đại học Bách khoa, Đại học Đà Nẵng

- Thời gian thực hiện: 24 tháng (Từ tháng 08 năm 2018 đến tháng 07 năm 2020)

2 Mục tiêu: Mục tiêu 1: Nghiên cứu lựa chọn nguyên liệu, dung môi

chiết và một số điều kiện chiết lá xoài trong các dung môi hữu cơ bằng nhiều phương pháp chiết Định lượng và định tính dịch chiết lá xoài bằng HPLC Tối ưu hóa và đề xuất quy trình chiết và làm sạch dịch chiết

Mục tiêu 2: Xác định hoạt tính sinh học: tính kháng oxy hóa, tính

kháng khuẩn, hoạt tính gây độc tế bào, hoạt tính kháng tiểu đường và khẳng định tính an toàn thực phẩm của dịch chiết lá xoài được chọn

Mục tiêu 3: Sản xuất một số thực phẩm chức năng từ mangiferin từ lá

xoài dành cho người tiểu đường

3 Tính mới và sáng tạo:

Sử dụng nguồn lá xoài già thuộc giống xoài keo trồng ở Đà Nẵng để trích ly mangiferin mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn so với việc sử dụng lá xoài non do nguồn lá nguyên liệu dễ kiếm, rẻ tiền và có thể sử dụng để trích ly ở quy mô lớn

Trong nghiên cứu này chúng tôi so sánh đầy đủ ảnh hưởng của các phương pháp chiết truyền thống (chiết Shoxlet) và chiết hiện đại (chiết hỗ trợ siêu âm và vi sóng) đến hiệu xuất chiết và khả năng kháng oxy hóa của dịch chiết từ lá xoài

Nghiên cứu này so sánh đầy đủ về khả năng tinh sạch dịch chiết thô từ

lá xoài bằng phương pháp sử dụng dung môi có độ phân cực khác nhau, phương pháp sắc kí hấp phụ hạt nhựa và phương pháp sắc ký cột – 2 phương pháp tinh sạch được xếp vào nhóm phương pháp xanh và thân thiện với môi trường Đồng thời công bố đầy đủ về hoạt tính kháng oxy hóa và kháng khuẩn của các dịch chiết thô, dịch chiết phân đoạn và dịch chiết sau tinh sạch

Nghiên cứu phát triển sản phẩm thực phẩm có bổ sung mangiferin với mục đích hướng đến sức khỏe người bị bệnh tiểu đường, nâng cao giá trị trị khoa học, giá trị sử dụng, giá trị kinh tế của cây xoài ở khu vực miền Trung – Tây Nguyên nói riêng

DaihocDaNang

viii

4 Kết quả nghiên cứu:

- Đã đề xuất lá xoài già thuộc giống xoài keo trồng tại Đà Nẵng làm nguyên liệu cho quá trình chiết mangiferin

- Dung môi ethanol cho hiệu quả chiết cao hơn và dịch chiết trong ethanol cho khả năng kháng oxy hóa cao hơn so với chiết trong dung môi nước Ngoài ra hàm lượng mangiferin được chiết bằng phương pháp có hỗ trợ siêu âm cao hơn phương pháp chiết Soxhlet và phương pháp chiết có hỗ trợ vi sóng Đồng thời khả năng kháng oxi hóa của dịch chiết từ phương pháp có hỗ trợ siêu âm cũng cao hơn so với hai phương pháp còn lại

- Kết quả tối ưu hóa quá trình chiết mangiferin từ lá xoài trong dung môi ethanol bằng phương pháp siêu âm đã đưa ra các thông số chiết tối ưu như sau: tỷ lệ nguyên liệu/dung môi (w/v) 1/10, nồng độ ethanol 58,99°, nhiệt độ siêu âm 59,29°C và thời gian siêu âm 4,15 phút với hàm lượng mangiferin là 0,14 µg/ml

- Mangiferin được tinh sạch bằng phương pháp chiết phân đoạn lỏng – lỏng và sắc ký cột hở với pha tĩnh được nhồi bởi silicagel 60 có độ tinh khiết là 94,2 %, cao hơn so với kết quả nghiên cứu tinh sạch mangiferin bằng nhựa macroporous D101 (độ tinh khiết 68 %) và nghiên cứu tinh sạch mangiferin bằng các dung môi có độ phân cực khác nhau (độ tinh khiết 72

%), hiệu xuất điều chế mangiferin tinh sạch đạt 0,82% tính theo nguyên liệu bột lá xoài Mangiferin tinh sạch ở nồng độ 0,994mg/ml có thể ức chế 47,1% hoạt tính của enzyme α-amylase thô chiết từ hạt đại mạch và thể hiện tính an toàn thực phẩm ở các chỉ tiêu kim loại nặng và vi sinh vật

- Đã khảo sát hoạt tính kháng oxy hóa của cao thô, các cao phân đoạn, mangiferin chuẩn và mangiferin tinh sạch Kết quả cho thấy hoạt tính kháng oxy hóa của mangiferin tinh sạch thu được rất tốt với IC50 = 15,548 μg/mL, cao hơn cao thô 1,77 lần (IC50 = 27,522 μg/mL), cao hơn mangiferin chuẩn 1,05 lần (IC50 = 16,383 μg/mL) và thấp hơn so với vitamin C 6,09 lần (IC50 = 2,5508 μg/mL)

- Đã khảo sát hoạt tính kháng khuẩn của cao thô, các cao phân đoạn, mangiferin chuẩn và mangiferin tinh sạch bằng phương pháp khoanh giấy khuếch tán trên môi trường thạch đối với vi khuẩn E coli, Salmonella và nấm mốc Aspergillus flavus Kết quả cho thấy cao thô có khả năng kháng tốt vi khuẩn E coli còn cao ethylacetate có khả năng kháng tốt cả vi khuẩn

E coli và Salmonella Tuy nhiên, mangiferin chuẩn và mangiferin tinh sạch được vẫn chưa xuất hiện vòng kháng đối với những chủng vi sinh vật này Kết quả cho thấy cao ethylacetate có khả năng kháng oxy hóa và kháng khuẩn rất tốt, là một nguồn tiềm năng mới của chất chống oxy hóa tự nhiên

DaihocDaNang

và tác nhân kháng khuẩn cho ngành công nghiệp dược phẩm và đặc biệt là thực phẩm

- Đã nghiên cứu phát triển 2 sản phẩm thực phẩm chức năng dành cho người tiểu đường từ yến mạch có bổ sung mangiferin là bánh quy yến mạch

và sữa yến mạch Hai sản phẩm đều đạt các yêu cầu về tiêu chuẩn chất lượng và được người tiêu dùng đánh giá yêu thích ở mức khá

2 Nguyen Thi Truc Loan, Исследование И Разработка Печенья Из

Яхты С Прибавлениеm Мангифери- На Для Диабетиков, Сборник

Научных Статей И Докладов VI Международной Практической Конференции Продовольственная Безопасность: Научное, Кадровое И Информационное Обеспечение, ФГБОУ ВО

Научно-«ВГУИТ»: ООО «РИТМ», 2019, Tr.410-420

3 Nguyễn Thị Trúc Loan, So Sánh Quá Trình Chiết Mangiferin Từ Lá Xoài Keo Trong Dung Môi Ethanol Bằng Phương Pháp Chiết Truyền Thống Và Chiết Có Hỗ Trợ Siêu Âm, Tạp Chí Khoa Học Và Công Nghệ Đại Học Đà Nẵng, 9(130).2018, Tr 78-82

5.2 Sản phẩm sinh viên nghiên cứu khoa học

1 Trần Thị Duyên, lớp 14H2B, Nghiên cứu đánh giá hoạt tính sinh học của mangiferin từ dịch chiết lá xoài

2 Nguyễn Thị Mỹ Phương, lớp 14H2B, Nghiên cứu tinh sạch dịch chiết mangiferin từ bột lá xoài bằng phương pháp truyền thống và hiện đại

3 Hồ Thị Cỏ May, lớp 15H2B, Tinh sạch dịch chiết mangiferin từ lá xoài bằng phương pháp chiết phân đoạn và đánh giá hoạt tính sinh học của mangiferin sau tinh sạch

4 Nguyễn Thị Hồng Vân, lớp 15H2B, Nghiên cứu phát triển sản phẩm sữa yến mạch bổ sung mangiferin từ lá xoài dành cho người bệnh đái thảo đường

5.3 Sản phẩm quy trình chiết mangiferin quy mô phòng thí nghiệm

1 Quy trình chiết mangiferin trong dung môi ethanol bằng phương pháp chiết có hỗ trợ siêu âm

DaihocDaNang

Đề tài được sử dung làm tư liệu hữu ích cho sinh viên, các nhà nghiên cứu trong lãnh vực công nghệ thực phẩm

DaihocDaNang

INFORMATION ON RESEARCH RESULTS

1 General information:

Project title: Study on extraction, purification mangiferin from mango leaves and propose its application on food product for diabetics

Code number: B2018-ĐN02-45

Coordinator: Dr Nguyen Thi Truc Loan

Implementing institution: The University of Da Nang, University of Science and Technology

Duration: from August of 2018 to July 2020

2 Objective(s):

Objective 1: Study and choosing mango leaf, extraction solvents and some extraction conditions of mangiferin from mango leaves by various extraction methods Qualitification and quantitification of mango leaf extract by HPLC Optimization and proposing the extraction and purification process

Objective 2: Determination of biological activities: antioxidant, antibacterial, cytotoxic, antidiabetic activities and the safety of the mango extract

Objective 3: Producing some functional foods adding mangiferin from mango leaves for diabetics

3 Creativeness and innovativeness:

Using the old mango leaves to extract mangiferin will bring higher economic efficiency than the source of leaves that are easy to obtain, cheap and can be used for large-scale extraction

In this study we compared fully the effect of traditional extraction method (Sohxlet) and modern method (UAE and MAE) to the mass and the antioxidant activity of extract

In this study we also compared fully the purify of extracts using solvents of different polarities method, resin adsorption chromatography and column chromatography - 2 methods - classified in the group of green and environmentally friendly methods Simultaneously, full publication on antioxidant and antibacterial activities of crude extracts, fractional extracts and post-purification extracts was given

Research and development of food products supplemented with mangiferin with the aim of targeting the health of people with diabetes, improving the scientific value, using value and economic value of mango trees in the Central - Central Highlands region in particular

DaihocDaNang

- The crude mangiferin which purified by liquid-liquid fractional extraction with the open column chromatography with silica gel 60 was to

be obtain mangiferin with a purity of 94,2%, higher in comparing with the research of purification of mangiferin by macroporous resin D101 and research of purification of mangiferin with solvents of different Purified mangiferin at a concentration of 0,994mg/ml can inhibit 47,1% of the α-amylase enzyme activity extracted from barley seeds and demonstrate food safety requirements for metal and microbiological criteria

- The antioxidant activity of the purified mangiferin was obtained very well with IC50 = 15,548 μg/mL, 1,77 times higher than crude high (IC50 = 27,522 μg/mL), 1,05 times higher than standard mangiferin (IC50 = 16,383 μg/mL) and low 6,09 times higher than vitamin C (IC50 = 2,5508 μg/mL)

- The crude extract had good resistance to E coli bacteria and the ethylacetate fraction had good resistance to both E coli and Salmonella However, standard mangiferin and purified mangiferin had not yet developed resistance to these microorganisms The results showed that ethylacetate fraction had very good antioxidant and antibacterial properties, which is a new potential source of natural antioxidants and antibacterial agents for the pharmaceutical and especially food industries

- Researched and developed 2 functional food products for diabetics from oats adding mangiferin: oat biscuits and oat milk Both products meet the requirements of quality standards and were rated “good” by consumers

DaihocDaNang

2 Nguyen Thi Truc Loan, Исследование И Разработка Печенья Из

Яхты С Прибавлениеm Мангифери- На Для Диабетиков, Сборник

Научных Статей И Докладов VI Международной Практической Конференции Продовольственная Безопасность: Научное, Кадровое И Информационное Обеспечение, ФГБОУ ВО

Научно-«ВГУИТ»: ООО «РИТМ», 2019, Tr.410-420

3 Nguyễn Thị Trúc Loan, So Sánh Quá Trình Chiết Mangiferin Từ Lá Xoài Keo Trong Dung Môi Ethanol Bằng Phương Pháp Chiết Truyền Thống Và Chiết Có Hỗ Trợ Siêu Âm, Tạp Chí Khoa Học Và Công Nghệ Đại Học Đà Nẵng, 9(130).2018, Tr 78-82

3 Ho Thi Co May, class 15H2B, Purification of mangiferin extract from mango leaves by fractional extraction method and assessment of bioactivity of mangiferin after purification

4 Nguyen Thi Hong Van, class 15H2B, Research and development of oat milk products supplemented with mangiferin from mango leaves for diabetes patients

5.3 Extraction process of mangiferin at laboratory

1 Extraction process of mangiferin in ethanol by ultrasonic assisted extraction method

2 Purification process of mangiferin extract from mango leaves by liquid-liquid fractionation method combining open column chromatography with silica gel

5.4 Fuctional food products:

1 Mangiferin-added oat biscuits for diabetics

2 Mangiferin oat milk tea products for diabetics

6 Transfer alternatives, application institutions, impacts and benefits of research results: The research results of the project can

transfer the technology of extracting and purifying mangiferin from mango leaves and producing 2 functional food products: oat biscuits and oat milk mangiferin-supplemented for diabetics for companies and manufacturers in the pharmaceutical and food technology The topic is used as useful material for students and researchers in the field of food technology

DaihocDaNang

1

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu

Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới, tỷ lệ bệnh đái tháo đường ở Việt Nam tăng nhanh nhất thế giới Trong 10 năm qua, số bệnh nhân mắc bệnh đái tháo đường đã tăng đến 211 % với gần 5 triệu người mắc và cứ 10

ca thì có 6 ca được chẩn đoán có biến chứng Hiện nay số lượng người tử vong do mắc bệnh tiểu đường cao gấp 3 lần so với số người mắc bệnh HIV/AIDS hay lao và cao gấp 10 lần so với số người mắc bệnh sốt r t Cho đến nay Tây y vẫn khẳng định là bệnh tiểu đường không thể nào trị dứt mà chỉ có thể kiểm soát, nghĩa là giữ đường huyết ở một mức có thể chấp nhận được bằng cách theo đuổi nếp sống lành mạnh như kiêng ăn, giảm cân, vận động thường xuyên, và mỗi ngày phải uống các loại thuốc tây hạ đường huyết hoặc phải chích insulin suốt đời

Hiện nay có nhiều nghiên cứu cho thấy khả năng hạ đường huyết của một số loại thuốc nguồn gốc từ thiên nhiên và có đến 1/3 số bệnh nhân sử dụng thuốc nguồn gốc thiên nhiên với mục đích kiểm soát tình trạng đường huyết cho khả năng khả quan Trước thực trạng đó, nhu cầu về các sản phẩm có nguồn gốc từ thiên nhiên trong việc hỗ trợ điều trị, phòng ngừa bệnh tiểu đường ngày càng cao

Mangiferin là một C-glucoside xanthan có công thức phân tử là

C19H18O11 (M = 445,35) được Wiechowski (1923) phân lập từ vỏ cây xoài

và được Iseda (1957) xây dựng cấu trúc, sau đó được Ramanahan và Sechadi (1960) đã nghiên cứu điều chỉnh lại cấu trúc Cấu trúc được thừa nhận hiện nay là một glycoside có phần aglycon có bộ khung xanthan với nhóm hydroxyl là một phân tử glucose đính vào C số 2

Mangiferin là những tinh thể hình phiến dài hoặc là ở dạng bột, màu vàng nhạt, mịn, vị hơi đắng, cay, không mùi hoặc thơm nhẹ Là hợp chất có cấu tạo bền vững hầu như không tan trong nước, ít tan trong ethanol, chloroform và không tan trong các dung môi không phân cực Trong tự nhiên nó tồn tại ở dạng liên kết với các đường, tan nhiều trong nước nóng, hỗn hợp ethanol - H2O, aceton - H2O, dioxan – nước nóng Mangiferin có tác dụng tác dụng chống viêm, chống oxy hóa, diệt virus Herpes, tạo inteferol trong máu giúp ngăn ngừa viêm nhiễm của virus Đặc biệt mangiferin có tác dụng hạ đường huyết do giảm kích thích tế bào tuyến tụy bài tiết insulin, làm tăng độ nhạy cảm của mô tế bào với insulin và ức chế

sự tạo đường mới ở gan và cơ (do ức chế tác dụng tăng đường máu của adrenalin) do đó đây là một loại dược phẩm có ý nghĩa quan trọng trong

DaihocDaNang

việc ức chế chuyển glucogen thành gluco giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường và ổn định đường huyết

Mangiferin có thể được chiết xuất từ một số loại thực vật như trong lá trầm hương (17,16 mg/g), trong cây qu o (40 – 50 mg/g) và đặc biệt trong

lá xoài chất này chiếm khoảng 58,46 mg/g cao hơn hẳn so với các loại nguyên liệu khác

Cây xoài có tên hoa học Mangifera Indica L., thuộc họ Đào lộn hột Anacardiaceae có nguồn gốc từ n Độ hiện được trồng ở hơn 90 nước trên thế giới và là loại trái cây được ưa chuộng thứ 2 chỉ sau chuối Hầu hết các

bộ phận của cây xoài đều có thể được sử dụng để chiết xuất các hợp chất có hoạt tính sinh học Sản lượng xoài toàn cầu đã tăng gấp hai chỉ trong vòng

10 năm từ 2001 đến 2010 Ở Việt Nam, xoài được trồng nhiều nhất ở Đồng bằng song Cửu Long và một số khu vực miền Trung – Tây Nguyên và các tỉnh Tây Bắc … Năm 2013, sản lượng xoài cả nước vào khoảng 780 000 tấn (đứng thứ 13 trên thế giới)

Xoài keo là giống xoài được trồng rất phổ biến ở khu vực miền Trung – Tây Nguyên, lượng lá xoài hàng năm bị cắt tỉa để nuôi trái rất lớn và không được sử dụng Chính vì vậy việc sử dụng nguồn lá xoài này để trích ly mangiferin sẽ cho lại hiệu quả kinh tế cao hơn do nguồn lá nguyên liệu dễ kiếm, rẻ tiền và có thể sử dụng để trích ly ở quy mô lớn

Hiện nay trên thế giới, công nghệ chiết tách và ứng dụng của chiết xuất

từ lá xoài đã được sử dụng rộng rãi trong dược phẩm Riêng ở Việt Nam, lá xoài mới chỉ được sử dụng trong các bài thuốc cổ truyền, chưa có nhiều công trình khoa học công bố về các thành phần hóa học, hoạt tính sinh học cũng như đánh giá so sánh hiệu quả của các phương pháp chiết hiện đại, trong đó các nghiên cứu ứng dụng dịch chiết từ lá xoài để sản xuất sản phẩm thực phẩm chức năng thì hoàn toàn chưa được đề cập đến

Với mục đích hướng đến sức khỏe người tiêu dùng với thực phẩm chức năng an toàn, nâng cao giá trị trị khoa học, giá trị sử dụng, giá trị kinh tế của cây xoài ở Việt Nam nói chung và khu vực miền Trung – Tây Nguyên nói riêng, chúng tôi đề xuất thực hiện đề tài:“Nghiên cứu thu nhận, tinh sạch mangiferin từ lá xoài và đề xuất ứng dụng vào sản phẩm thực phẩm dành cho người tiểu đường” có tính thực tiễn và tính cấp thiết cao

2 Những đóng góp khoa học của đề tài

Trong nghiên cứu này chúng tôi so sánh đầy đủ ảnh hưởng của các phương pháp chiết truyền thống (chiết Shoxlet) và chiết hiện đại (chiết hỗ trợ siêu âm và vi sóng) đến hiệu suất chiết và khả năng kháng oxy hóa của dịch chiết từ lá xoài

DaihocDaNang

3

Nghiên cứu này so sánh đầy đủ về khả năng tinh sạch dịch chiết thô từ

lá xoài bằng phương pháp sử dụng dung môi có độ phân cực khác nhau, phương pháp sắc kí hấp phụ hạt nhựa và phương pháp sắc ký cột – 2 phương pháp tinh sạch được xếp vào nhóm phương pháp xanh và thân thiện với môi trường Đồng thời công bố đầy đủ về hoạt tính kháng oxy hóa và kháng khuẩn của các dịch chiết thô, dịch chiết phân đoạn và dịch chiết sau tinh sạch

Nghiên cứu phát triển sản phẩm thực phẩm có bổ sung mangiferin với mục đích hướng đến sức khỏe người bị bệnh tiểu đường, nâng cao giá trị trị khoa học của cây xoài ở khu vực miền Trung – Tây Nguyên

3.Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

3.1 Ý nghĩa khoa học của đề tài

Cung cấp thông tin khoa học về hoạt tính sinh học của cao chiết thô, các cao phân đoạn và mangiferin tinh sạch chiết từ lá xoài keo Đà Nẵng Đóng góp vào kho tư liệu khoa học nghiên cứu về mangiferin từ lá xoài, làm cơ sở cho các nghiên cứu sau này

Nghiên cứu lựa chọn nguyên liệu, dung môi chiết và một số điều kiện chiết lá xoài trong các dung môi hữu cơ bằng nhiều phương pháp chiết Định lượng và định tính dịch chiết lá xoài bằng HPLC Tối ưu hóa và đề xuất quy trình chiết và làm sạch dịch chiế

Xác định hoạt tính sinh học: tính kháng oxy hóa, tính kháng khuẩn, hoạt tính gây độc tế bào, hoạt tính kháng tiểu đường và khẳng định tính an toàn thực phẩm của dịch chiết lá xoài được chọn

3.2 Ý nghĩa thực tiễn của đề tài

Nghiên cứu giá trị sử dụng của lá xoài, ứng dụng sản xuất một số thực phẩm chức năng từ mangiferin từ lá xoài dành cho người tiểu đường với mục tiêu đa dạng hóa sản phẩm thực phẩm chức năng trên thị trường Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể chuyển giao công nghệ về chiết xuất và tinh sạch mangiferin từ lá xoài và sản xuất 2 sản phẩm thực phẩm chức năng là bánh quy yến mạch và sữa yến mạch bổ sung mangiferin dành cho người tiểu đường cho các công ty và nhà sản xuất trong lĩnh vực dược phẩm và thực phẩm

Đề tài được sử dung làm tư liệu hữu ích cho sinh viên, các nhà nghiên cứu trong lãnh vực công nghệ thực phẩm

DaihocDaNang