Tham nhũng là một hiện tượng lịch sử gắn liền với sự ra đời của nhà nước và quyền lực. Hiện nay tham nhũng đã trở thành một vấn nạn chung đáng báo động của mọi quốc gia, dân tộc trên thế giới. Tham nhũng đã gây thiệt hại rất lớn về tài sản của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; biến dạng méo mó quá trình phân hoá giàu nghèo; làm thay đổi cả chính sách, pháp luật; làm tha hoá đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước; ảnh hưởng xấu đến những chuẩn mực đạo đức xã hội, làm vẩn đục những truyền thống tốt đẹp của dân tộc; gây giảm niềm tin của nhân dân đối với nhà nước; đặc biệt nguy hại là suy giảm uy tín quốc gia trong các quan hệ hợp tác phát triển. Nhìn chung, công tác phòng, chống tham nhũng ở nước ta trong những năm qua có sự chuyển biến tích cực cả về nhận thức, hành động và trong phòng ngừa, xử lý hành vi tham nhũng. Công tác tuyên truyền, giáo dục về phòng, chống tham nhũng luôn được đẩy mạnh, gắn với Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, qua đó góp phần nâng cao nhận thức, tạo sự đồng thuận xã hội, củng cố niềm tin và quyết tâm của cán bộ, đảng viên và nhân dân vào công tác này. Tuy nhiên nhìn thẳng vào thực tế chúng ta thấy rằng tham nhũng vận là một vấn đề quốc nạn ở nước ta, gây hậu quả trên mọi lĩnh vực, đặc biệt là đối với sự phát triển kinh tế.
Trang 24 Đề xuất các phương án xử lý tình huống 12
5 Lựa chọn phương án và lập kế hoạch tổ chức thực hiệnphương án đã lựa chọn 13
Trang 3MỞ ĐẦU
Tham nhũng là một hiện tượng lịch sử gắn liền với sự ra đời của nhà nước
và quyền lực Hiện nay tham nhũng đã trở thành một vấn nạn chung đáng báođộng của mọi quốc gia, dân tộc trên thế giới Tham nhũng đã gây thiệt hại rấtlớn về tài sản của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân;biến dạng méo mó quá trình phân hoá giàu nghèo; làm thay đổi cả chính sách,pháp luật; làm tha hoá đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước; ảnh hưởng xấu đếnnhững chuẩn mực đạo đức xã hội, làm vẩn đục những truyền thống tốt đẹp củadân tộc; gây giảm niềm tin của nhân dân đối với nhà nước; đặc biệt nguy hại làsuy giảm uy tín quốc gia trong các quan hệ hợp tác phát triển
Nhìn chung, công tác phòng, chống tham nhũng ở nước ta trong nhữngnăm qua có sự chuyển biến tích cực cả về nhận thức, hành động và trong phòngngừa, xử lý hành vi tham nhũng Công tác tuyên truyền, giáo dục về phòng,chống tham nhũng luôn được đẩy mạnh, gắn với Cuộc vận động “Học tập vàlàm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, qua đó góp phần nâng cao nhậnthức, tạo sự đồng thuận xã hội, củng cố niềm tin và quyết tâm của cán bộ, đảngviên và nhân dân vào công tác này Tuy nhiên nhìn thẳng vào thực tế chúng tathấy rằng tham nhũng vận là một vấn đề quốc nạn ở nước ta, gây hậu quả trênmọi lĩnh vực, đặc biệt là đối với sự phát triển kinh tế
Sự nghiệp đổi mới đất nước do Đảng lãnh đạo đòi hỏi phải phát huy sứcmạnh và trí tuệ sáng tạo của nhân dân, trong đó đội ngũ cán bộ là “lực lượngnòng cốt, có vị trí chiến lược trọng sự nghiệp cách mạng” [2, tr.89] Từ thựctiễn xây dựng đội ngũ cán bộ của Đảng trong những năm đầu chính quyền Xôviết non trẻ, V.I.Lênin khẳng định: “Nghiên cứu con người, tìm ra những cán
bộ có bản lĩnh Hiện nay đó là vấn đề then chốt; nếu không thế thì tất cả mọimệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ là mớ giấy lộn” [9, tr.421] Ở Việt Nam, Chủtịch Hồ Chí Minh dạy rằng: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc; muôn việcthành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” [5, tr.269-273]
Cán bộ, công chức các cấp có vị trí, vai trò hết sức quan trọng trong việc
Trang 4vọng của quần chúng nhân dân đến với cấp trên Đồng thời cán bộ, công chứccác cấp còn phải giải quyết các công việc hàng ngày có tính chất quản lý, tựquản mọi mặt ở cơ sở Trong quá trình thực thi nhiệm vụ, cán bộ, công chức cáccấp phải chịu sự giám sát trực tiếp, hàng ngày của nhân dân.
Nhận thức rõ vị trí, tầm quan trọng của cán bộ, công chức nói chung,cán bộ, công chức cấp phòng nói riêng và thực trạng chất lượng về mọi mặtcủa đội ngũ này, trong những năm qua chính quyền các cấp đã luôn quan tâmđến việc quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ cán bộ, công chức cấpphòng Qua việc quy hoạch, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chứccấp phòng, đến nay đội ngũ cán bộ, công chức cấp phòng đã có sự phát triển
cả về số lượng và chất lượng Cơ bản đội ngũ cán bộ, công chức cấp phòngvững vàng về chính trị, có đạo đức trong sạch về lối sống, có trí tuệ, kiến thức
và trình độ năng lực để thực hiện các nhiệm vụ được giao, góp phần khẳngđịnh vai trò là hạt nhân lãnh đạo toàn diện các mặt công tác, khơi dậy đượcnguồn lực của nhân dân, nâng cao trình độ dân sinh, dân trí, dân chủ ở cơ sở,đời sống nhân dân được nâng lên đáng kể, góp phần to lớn vào sự nghiệp pháttriển kinh tế - xã hội, xây dựng Đảng, chính quyền, đảm bảo về chính trị, anninh - quốc phòng ở các địa phương
Phòng Quản lý ngân sách, Sở tài chính tỉnh Vĩnh Phúc có chức năng,nhiệm vụ
Giúp Giám đốc Sở triển khai các nhiệm vụ theo thẩm quyền, phối hợp vớicác đơn vị của Sở, các cấp, các ngành có liên quan xây dựng chương trình, kếhoạch dài hạn, kế hoạch tài chính - ngân sách nhà nước 3 năm và kế hoạch tàichính 5 năm theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước, phù hợp với quyhoạch, kế hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội của địa phương
Quản lý ngân sách và nguồn vốn ODA, bao gồm nguồn vốn ODA vay lại
trên địa bàn theo quy định của pháp luật (trừ quản lý và quyết toán vốn đầu tư
dự án ODA) Hướng dẫn các cơ quan, đơn vị, cơ quan tài chính xây dựng dự
toán ngân sách nhà nước hàng năm; tổ chức thực hiện dự toán ngân sách theoLuật Ngân sách nhà nước
Trang 5Xây dựng phương án phân cấp nguồn thu và nhiệm vụ chi của từng cấpngân sách của địa phương; Định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngânsách địa phương; quy định về phí, lệ phí báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh, trìnhHội đồng nhân dân tỉnh quyết định theo thẩm quyền; đề xuất cơ chế, chính sách,chế độ và giải pháp quản lý về tài chính, ngân sách thuộc nhiệm vụ của phòng;Phối hợp với các cơ quan liên quan trong quản lý thu thuế, phí, lệ phí và cáckhoản thu khác trên địa bàn.
Tổng hợp, lập dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn, dự toán thu,chi ngân sách địa phương, phương án phân bổ ngân sách địa phương báo cáo Ủyban nhân dân tỉnh, trình Hội đồng nhân dân tỉnh quyết định
Đề xuất điều chỉnh dự toán ngân sách địa phương, phương án cân đốingân sách và các biện pháp cần thiết để hoàn thành nhiệm vụ thu, chi ngân sáchđược giao báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh trình Hội đồng nhân dân tỉnh quyếtđịnh theo thẩm quyền
Thẩm định quyết toán thu ngân sách nhà nước phát sinh trên địa bànhuyện và quyết toán chi ngân sách huyện, xã; thẩm định và thông báo quyết toánđối với các cơ quan, đơn vị có sử dụng nguồn ngân sách nhà nước thuộc phạm
vi quản lý của phòng
Lập tổng quyết toán thu, chi ngân sách hàng năm của địa phương trình Ủyban nhân dân tỉnh báo cáo Hội đồng nhân dân tỉnh phê duyệt, báo cáo Bộ Tài chính;
Quản lý chương trình mục tiêu quốc gia và chương trình mục tiêu: Căn
cứ đề nghị của cơ quan quản lý chương trình, phối hợp với Phòng Tổ chức hànhchính sự nghiệp, cơ quan liên quan thẩm định phương án phân bổ vốn sự nghiệpchương trình mục tiêu quốc gia trình Ủy ban nhân dân tỉnh quyết định; Hướngdẫn công tác quản lý, sử dụng và quyết toán các chương trình mục tiêu quốc gia;Phối hợp với Phòng Tổ chức hành chính sự nghiệp phân bổ vốn chương trìnhmục tiêu do các cơ quan quản lý chương trình tỉnh đề nghị
Quản lý quỹ dự trữ tài chính, quỹ phòng chống tội phạm của tỉnh
Trang 6Tổng hợp các chế độ, chính sách mới phát sinh ngoài định mức phân bổ
dự toán chi thường xuyên báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh, trình Bộ Tài chính bổsung kinh phí theo quy định
Quản lý các khoản nợ công và viện trợ dành cho địa phương theo quyđịnh của pháp luật Quản lý tài chính nhà nước đối với nguồn viện trợ nướcngoài; của các tổ chức phi chính phủ trực tiếp cho địa phương; triển khai việcphát hành trái phiếu và các hình thức vay nợ khác của địa phương; xác định tỷ lệbội chi ngân sách địa phương hàng năm theo quy định của Luật Ngân sách nhànước và Luật Quản lý nợ công;
Thẩm định kế hoạch lựa chọn nhà thầu theo quy định của Luật Đấu thầuvới nguồn kinh phí được giao mua sắm, sửa chữa cho các đơn vị thuộc phòngquản lý (trừ tài sản mua sắm tập trung)
Trải qua quá trình xây dựng và phát triển, đội ngũ cán bộ, nhân viên củaPhòng Quản lý ngân sách, Sở tài chính tỉnh Vĩnh Phúc không ngừng lớn mạnh
về số lượng và chất lượng, hiện nay cơ cấu tổ chức của phòng gồm 1 Trưởngphòng và 2 Phó Trưởng phòng, tổng số cán bộ, nhân viên của hòng là 20, đa sốđội ngũ có trình độ Đại học và trên đại học với nhiều chuyên môn lĩnh vực đểđáp ứng yêu cầu công việc
Tuy nhiên, hiện nay tình trạng cán bộ Phòng Quản lý ngân sách, Sở tàichính tỉnh Vĩnh Phúc còn hạn chế về năng lực, phong cách, tác phong công tácvẫn còn hạn chế Trong những năm qua, lãnh đạo phòng đã quan tâm xây dựngđội ngũ cán bộ, công chức cấp phòng có bản lĩnh chính trị vững vàng, có nănglực trình độ chuyên môn nghiệp vụ nhằm đáp ứng yêu cầu trong tình hình thựctiễn Tuy nhiên trong bối cảnh có nhiều yếu tố tác động đến quá trình phát triểnkinh tế - xã hội, sự biến động của nền kinh tế thị trường , một số cán bộ, côngchức không giữ vững được phẩm chất chính trị, tha hóa về lối sống, đạo đức nên đã có hành vi tham ô, tham nhũng, vụ lợi cá nhân nhằm thoả mãn nhữngnhu cầu, lợi ích của bản thân
Việc xử lý cán bộ, công chức vi phạm trong thi hành nhiệm vụ, công vụ làmột yêu cầu tất yếu của quy chế cán bộ công chức Xử lý cán bộ công chức cấp
Trang 7phòng có ý nghĩa rất quan trọng trong công tác quản lý Nhà nước Vì cán bộ,công chức cấp Phòng là đội ngũ gần dân nhất nên việc khen thưởng, kỷ luật đốivới đội ngũ này đã phản ánh chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức củaNhà nước đến với nhân dân nhanh nhất, gần nhất, tạo cơ chế giám sát của nhândân đối với công tác này Đồng thời, phản ánh sâu sắc nguyên tắc tôn trọng vàthực hiện pháp chế xã hội chủ nghĩa trong quản lý cán bộ, công chức Ngoài tínhpháp lý thì xử lý cán bộ, công chức vi phạm kỷ luật trong thi hành nhiệm vụ,công vụ còn mang tính đạo đức, có ý nghĩa giáo dục đối với bản thân cán bộ,công chức vi phạm đồng thời là một bài học cho những cán bộ, công chức đangthực thi nhiệm vụ công vụ ở các ngành, các cấp.
Vì vậy, việc nâng cao hiệu quả trong công tác xử lý cán bộ, công chức viphạm trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ, nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ công
chức đáp ứng yêu cầu của thời kỳ đổi mới là nhiệm vụ quan trọng của Đảng và
Nhà nước ta Việc xử lý cán bộ, công chức vi phạm đòi hỏi phải tuân thủ đầy đủquy trình thủ tục do pháp luật quy định đồng thời phải đảm bảo tính giáo dục cao,việc xử lý phải đúng người, đúng tội, có lý có tình Sau khi tham gia lớp bồidưỡng lãnh đạo, quản lý cấp Phòng, với những tình huống cụ thể xảy ra trong quá
trình công tác, tôi lựa chọn đề tài: “Xử lý tình huống lãnh đạo trong phòng
chống tham nhũng” làm tiểu luận tình huống.
Trang 8NỘI DUNG
1 Mô tả tình huống
Bà Nguyễn Thị H, sinh ngày 25/3/1980, dân tộc Kinh; quê quán: phườngNgô Quyền, thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh; trình độ học vấn: Đại học Tháng 6năm 2005, bà Nguyễn Thị H được tuyển dụng vào Phòng Quản lý ngân sách,
Sở Tài chính tỉnh Vĩnh Phúc Bà Nguyễn Thị H là Chuyên viên của Phòngđồng thời được giao thêm nhiệm vụ quản lý tài chính của đơn vị, hàng năm bàNguyễn Thị H đều hoàn thành tốt nhiệm vụ, được đánh giá là cán bộ, công chức
có năng lực, trình độ chuyên môn tốt
Ngày 10 tháng 7 năm 2020 thực hiện Quyết định số 41/QĐ-UBND ngày
05 tháng 6 năm 2020 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc về việcthành lập Đoàn Thanh tra tài chính tại các phòng, ban thuộc thành phố Đoànthanh tra gồm các thành viên thuộc các đơn vị Thanh tra tỉnh, sở Tài chính Nội
dung thanh tra “Về việc chấp hành pháp luật, chính sách, chế độ trong quản lý,
sử dụng tài chính của Nhà nước” tại Phòng Quản lý ngân sách, Sở Tài chính
tỉnh Vĩnh Phúc niên độ ngân sách năm 2015-2020 và thời kỳ có liên quan, thờigian thanh tra là 30 ngày kể từ ngày công bố Quyết định thanh tra Đoàn đã tiếnhành thanh tra theo kế hoạch tại Phòng Quản lý ngân sách, Sở Tài chính tỉnhVĩnh Phúc, trong quá trình thanh tra phát hiện Phòng chưa thực hiện đúng theoquy định tại Nghị định số 222/2013/NĐ-CP ngày 31 tháng 12 năm 2013 của
Chính phủ về thanh toán bằng tiền mặt; Thông tư Số: 136/2018/TT-BTC Sửa
đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 13/2017/TT-BTC ngày 15 tháng 02năm 2017 của Bộ Tài chính quy định quản lý thu, chi bằng tiền mặt qua hệthống kho bạc nhà nước, ngày 28 tháng 12 năm 2018
Đoàn yêu cầu kiểm kê quỹ tiền mặt tại đơn vị, qua đối chiếu Đoàn thanhtra phát hiện số tiền chênh lệch không có lý do là 1.000.000 đồng
Sau khi phát hiện vụ việc, trên cơ sở tập hợp các chứng từ, tài liệu có liênquan đến công tác thanh tra do đơn vị cung cấp, Đoàn đã tham mưu tỉnh VĩnhPhúc ban hành công văn yêu cầu và đề nghị Phòng Tài chính, Kho Bạc Nhànước tỉnh cung cấp tài liệu có liên quan và phối hợp trong công tác, qua đó đã
Trang 9xác minh nguồn gốc số tiền trên, số tiền trên là tiền quỹ của Phòng Quản lýngân sách, Sở Tài chính tỉnh Vĩnh Phúc còn dư.
Xác minh được nguồn gốc số tiền, Đoàn thanh tra đã tiến hành rà soát lại
tổ chức công tác quản lý tiền mặt, quản lý thu - chi tiền mặt tại Phòng Quản lýngân sách và xác định được trách nhiệm có liên quan là Bà Nguyễn Thị H(Chuyên viên của Phòng đồng thời được giao thêm nhiệm vụ quản lý tài chínhcủa đơn vị) Sau khi làm việc trực tiếp với Đoàn thanh tra bà Nguyễn Thị H đãthừa nhận: bà đã dùng các chứng từ, hóa đơn giả để kê khai chênh lệch lên với
số tiền là 1.000.000 đồng Số tiền này được bà sử dụng vào mục đích cá nhân
Kết thúc thời hạn thanh tra, Đoàn thanh tra đã làm việc với Phòng Quản lýngân sách và có kiến nghị xử lý vụ việc trên theo hướng tạm đình chỉ công tác.Đồng thời, yêu cầu chuyên viên Nguyễn Thị H hoàn trả số tiền trên vào quỹ tiềnmặt của Phòng, thủ quỹ viết bảng kiểm điểm và đề nghị tỉnh họp kiểm điểm đốivới bà Nguyễn Thị H, tuỳ theo mức độ vi phạm mà áp dụng hình thức kỷ luậttheo phân cấp thẩm quyền
Ngày 15 tháng 7 năm 2020, tỉnh Vĩnh Phúc đã họp kiểm điểm đối với bàNguyễn Thị H, tại cuộc họp bà Nguyễn Thị H đã nhận trách nhiệm và sớm hoàntrả số tiền trên vào quỹ và xin được tiếp tục làm việc tại Phòng Quản lý ngânsách Xét hành vi, mức độ vi phạm và thái độ thành khẩn nhận trách nhiệm của bàNguyễn Thị H, Hội đồng kỷ luật của tỉnh đã thống nhất xử lý vụ việc trên theohướng yêu cầu bà Nguyễn Thị H nộp lại khoản tiền vào quỹ; xử lý bằng hình thức
“Cảnh cáo” và đề nghị bà Nguyễn Thị H nghiêm túc kiểm điểm bản thân
Đúng thời gian quy định bà Nguyễn Thị H nộp bản kiểm điểm và bồi hoànlại số tiền 1.000.000đồng cho đơn vị
2 Xác định mục tiêu xử lý tình huống, cơ sở lý luận để
xử lý tình huống
2.1 Xác định mục tiêu xử lý tình huống
Theo quy định của pháp luật thì mọi hành vi vi phạm thì tuỳ theo mức độ
vi phạm mà có chế tài xử phạt khác nhau Với vụ việc trên, vấn đề đặt ra là căn cứ
Trang 10vào mức độ vi phạm, đối tượng vi phạm và hậu quả đã được khắc phục kịp thời
để xử lý sao cho đúng quy định của pháp luật vừa đảm bảo lợi ích của cán bộ,công chức, vừa giữ nghiêm kỷ cương phép nước, để người vi phạm thấy rõ đượcnhững hành vi vi phạm của mình, tự nhận hình thức kỷ luật để sửa chữa khắcphục trong thời gian tới và chấp hành nghiêm chỉnh quyết định xử lý kỷ luật của
cơ quan Nhà nước có thẩm quyền
Để xử lý nghiêm những hành vi vi phạm của cán bộ, công chức trong thihành công vụ, đồng thời để làm gương thì xử lý đối với hành vi xâm tiêu tiềnquỹ của bà Nguyễn Thị H bằng hình thức kỷ luật buộc thôi việc là chính đáng.Hành vi của bà Nguyễn Thị H đã vi phạm pháp luật được quy định tại Khoản 4Điều 14 Nghị định số 34/2011/NĐ-CP ngày 17 tháng 5 năm 2011 của Chính phủQuy định về xử lý kỷ luật đối với công chức [3, tr.78]
Xử lý kỷ luật buộc thôi việc đối với bà Nguyễn Thị H sẽ có ý nghĩa:
Xử lý nghiêm công chức có hành vi vi phạm pháp luật trong khi thi hànhcông vụ, coi thường kỷ luật lao động, nội quy quy chế của cơ quan, đơn vị nhằmđảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật đồng thời có ý nghĩa giáo dục, răn đenhững cán bộ, công chức khác, đặc biệt là cán bộ, công chức được giao, giữ, quản
lý nguồn tài chính công
Công chức bị kỷ luật nhận thấy rõ hành vi vi phạm pháp luật của mình vàphải chịu trách nhiệm trước pháp luật với những vi phạm do mình gây ra đồngthời đây là cơ hội để công chức vi phạm nhìn nhận lại bản thân, có ý thức sửachữa để tìm cơ hội việc làm mới, tiếp tục phục vụ nhân dân, phục vụ đất nước,trở thành người có ích cho xã hội
Việc xử lý vi phạm pháp luật đối với công chức trong thi hành công vụ,
được cơ quan Nhà nước thực hiện nghiêm minh, xử lý đúng “người”, đúng
“tội” có ý nghĩa rất lớn đối với công tác quản lý cán bộ, công chức trên địa bàn,
đảm bảo tính pháp chế xã hội chủ nghĩa Ngoài ra còn có ý nghĩa làm thay đổi
nhận thức của một số ít bộ phận quần chúng nhân dân có suy nghĩ “dân vi phạm