Mô hình thông tin công trình (Building Information Modeling, viết tắt là BIM) trong ngành xây dựng được chính phủ các nước rất quan tâm. Việt Nam là một trong số nước đang triển khai thí điểm công nghệ BIM vào các dự án xây dựng, giao thông, hạ tầng. Gần đây, một số nội dung liên quan đến BIM đã được đề cập trong các văn bản tại Việt Nam. Bài báo sẽ trình bày quy trình áp dụng BIM của hãng Autodesk trong quản lý thi công dự án các công trình cầu đường và hạ tầng tại Việt Nam.
Trang 1NGHIÊN CỨU ÁP DỤNG MÔ HÌNH THÔNG TIN (BIM)
TRONG QUÂN LÝ THI CÔNG DỰ ÁN CÆU Đ ỜNG –
HÄ TÆNG TÄI VIỆT NAM Trần Văn Thắng 1 , Nguyễn Tuấn Dũng 2 , Nguyễn Quang Phúc 3 ,
Lê Văn Phúc 3
, Trần Hữu Bằng 4
1 Công ty TNHH Tư vấn Thiết kế Xây dựng – Giao thông Đại Hùng,
2 Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Giao thông Vận tải phía Nam (Tedisouth),
3 Trường Đại học Giao thông Vận tải, 4 Trường Đại học Thủ Dầu Một
Tóm tắt
Mô hình thông tin công trình (Building Information Modeling, viết tắt là BIM) trong ngành xây dựng được chính phủ các nước rất quan tâm Việt Nam là một trong số nước đang triển khai thí điểm công nghệ BIM vào các dự án xây dựng, giao thông, hạ tầng Gần đây, một số nội dung liên quan đến BIM đã được đề cập trong các văn bản tại Việt Nam Bài báo sẽ trình bày quy trình áp dụng BIM của hãng Autodesk trong quản lý thi công dự án các công trình cầu đường và hạ tầng tại Việt Nam
1 Đặt vấn đề
Mô hình thông tin xây dựng Building Information Modeling (BIM) ngày càng trở nên quan trọng đối với ngành xây dựng Việt Nam, đặc biệt là sau khi Đề án áp dụng Mô hình thông tin công trình (BIM) trong hoạt động xây dựng và quản lý vận hành công trình được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 2500/QĐ-TTg ngày 22/12/2016 cũng như Nghị định số 15/2021/NĐ-CP về việc Quy định chi tiết một số nội dung về quản lý dự án đầu
tư xây dựng và một số văn bản được phê duyệt liên quan khác
Việc ứng dụng mô hình thông tin BIM trong thiết kế và quản lý hạ tầng tại Việt Nam là rất cần thiết không chỉ cho đơn vị tư vấn – thi công – giám sát – chủ đầu tư, mà cho cả các cơ quan quản lý nhà nước Do đó, nội dung bài báo này rất phù hợp với xu thế tiếp cận công nghệ 4.0 trong quản lý, thi công công trình cầu đường, hạ tầng kỹ thuật
Xuất phát từ thực trạng hiện nay, các thông tin liên quan hạ tầng đều được thiết kế và quản lý, lưu trữ dưới dạng hồ sơ giấy gây khó khăn trong quá trình lưu trữ, cập nhật, sửa đổi
và chia sẻ thông tin Đồng thời, Việt Nam đang đẩy mạnh triển khai chuyển đổi số hướng tới xây dựng đô thị thông minh Do đó, thực tiễn đặt ra nhu cầu cần có sự phát triển về mặt ứng dụng mô hình thông tin BIM trong việc quản lý thi công công trình cầu đường và hạ tầng kỹ thuật Đây là hành động hết sức cần thiết và việc sử dụng BIM có những ưu điểm sau :
– Mô hình hóa thông tin hạng mục công trình cầu đường và hạ tầng kỹ thuật;
– Lập biện pháp thi công, trình tự và tiến độ thi công theo công nghệ BIM trực quan;
Trang 2– Tiết kiệm thời gian, chi phí cho chủ đầu tư;
– Thuận lợi trong việc lưu trữ, cập nhật, sửa đổi, kết nối và chia sẻ dữ liệu cho tư vấn thiết kế, nhà thầu, tư vấn giám sát và chủ đầu tư;
– Tiết kiệm nhân lực, thời gian trong tìm kiếm và truy vấn thông tin liên quan đến cầu đường và hạ tầng, phục vụ quản lý và vận hành;
– Góp phần xây dựng sản phẩm số, công nghệ số, chính quyền điện tử, đô thị thông minh
2 Lợi ích mà BIM m ng lại trong t chức thi công cầu đường, hạ tầng
Trong vài năm qua, BIM đã là chủ đề rất được quan tâm tại Việt Nam Có rất nhiều sự nhầm lẫn về BIM trong xây dựng về cách nó có thể giúp các nhà thầu Một quan niệm sai lầm phổ biến là BIM chỉ đơn thuần là một công nghệ hỗ trợ thiết kế 3D BIM thực sự là một quá trình tạo và quản lý tất cả thông tin về một dự án, dẫn đến kết quả đầu ra chứa các mô tả kỹ thuật số cho mọi khía cạnh của dự án vật lý Xây dựng mô hình thông tin cho phép các dự án được xây dựng ảo trước khi chúng được xây dựng thực tế, loại bỏ nhiều sự kém hiệu quả và các vấn đề nảy sinh trong quá trình thi công xây dựng
2.1 Tăng hợp tác và giao tiếp
Các mô hình BIM kỹ thuật số cho phép chia sẻ, cộng tác và lập phiên bản, đây là điều
mà các bộ bản vẽ trên giấy không làm được Với các công cụ dựa trên đám mây như Autodesk's BIM 360, cộng tác BIM có thể diễn ra liền mạch trên tất cả các lĩnh vực trong dự
án Hệ sinh thái BIM 360 cho phép các nhóm chia sẻ các mô hình dự án và phối hợp lập kế hoạch, đảm bảo tất cả các bên liên quan đến thiết kế đều có cái nhìn sâu sắc về dự án Quyền truy cập đám mây cũng cho phép các nhóm dự án đưa văn phòng đến hiện trường Với các ứng dụng như công cụ Autodesk BIM 360, các nhóm có thể xem xét các bản vẽ và mô hình tại chỗ và trên thiết bị di động của họ, đảm bảo họ có quyền truy cập vào thông tin dự án cập nhật bất kỳ lúc nào
2.2 Tính toán chi phí sớm
Nhiều chủ đầu tư, nhà thầu, tư vấn xây dựng nhận ra rằng việc ước tính sớm hơn trong giai đoạn lập kế hoạch cho phép ước tính chi phí xây dựng hiệu quả hơn, điều này đã dẫn đến
sự phát triển của công cụ ước tính chi phí dựa trên mô hình (còn gọi là 5D BIM) Việc sử dụng các công cụ BIM như utodesk's Revit và BIM 360 Docs sẽ tự động hóa công việc tốn nhiều thời gian trong việc định lượng và áp dụng chi phí, cho phép người ước tính tập trung vào các yếu tố có giá trị cao hơn, chẳng hạn như xác định các cụm xây dựng và rủi ro bao thanh toán
2.3 Hình hóa dự án
Bằng cách sử dụng BIM, bạn có thể lập kế hoạch và hình dung toàn bộ dự án trong quá trình tiền xây dựng, trước khi hoàn thiện công trình Mô phỏng sử dụng không gian và hình ảnh hóa 3D cho phép khách hàng trải nghiệm không gian sẽ trông như thể nào, cung cấp khả năng thay đổi trước khi bắt đầu xây dựng Có một cái nhìn tổng quan hơn ngay từ đầu sẽ giảm
thiểu những thay đổi tốn kém và mất thời gian sau này
Trang 32.4 Phát hiện sớm và tăng khả năng phối hợp
BIM cho phép bạn điều phối tốt hơn các giao dịch và nhà thầu phụ, phát hiện các xung đột nội bộ hoặc bên ngoài trước khi bắt đầu xây dựng Bằng cách tránh xung đột, kỹ sư giảm
số lượng làm lại cần thiết cho bất kỳ công việc nhất định nào Với BIM, bạn có cơ hội lập kế hoạch trước khi xây dựng Bạn có thể tránh những thay đổi vào phút cuối và các vấn đề không lường trước được bằng cách cho phép xem và nhận xét trên nhiều lĩnh vực
2.5 Tiết kiệm chi phí và giảm rủi ro
Một nghiên cứu của McKinsey cho thấy 75% các công ty đã áp dụng BIM đã báo cáo lợi nhuận tích cực và các khoản đầu tư của họ Nhưng BIM có thể giúp bạn tiết kiệm tiền theo
vô số cách nếu bạn biết tận dụng nó Sự hợp tác chặt chẽ hơn với các nhà thầu có thể dẫn đến giảm phí bảo hiểm rủi ro đấu thầu, giảm chi phí bảo hiểm, ít biến động tổng thể hơn và ít cơ hội yêu cầu bồi thường hơn Tổng quan tốt hơn về dự án trước khi bắt đầu cho phép đúc sẵn nhiều hơn và giảm lãng phí vật liệu không sử dụng, giảm chỉ phí lao động cho công việc tài liệu và thông tin sai lệch Nhiều công ty đang sử dụng BIM và công nghệ xây dựng để giảm chí phí và giảm thiểu rủi ro
2.6 Cải thiện chu kỳ dự án
Cùng với việc tiết kiệm chi phí, BIM còn giúp tiết kiệm thời gian bằng cách giảm thời gian của các chu kỳ dự án và loại bỏ các khoảng lùi tiến độ xây dựng BIM cho phép thiết kế
và tài liệu được thực hiện cùng một lúc, và tài liệu có thể dễ dàng thay đổi để thích ứng với thông tin mới như điều kiện địa điểm Các lịch trình có thể được lập kế hoạch chính xác hơn
và được truyền đạt chính xác, sự phối hợp được cải thiện giúp các dự án có nhiều khả năng được hoàn thành đúng hạn hoặc sớm hơn
2.7 Tăng năng suất
Dữ liệu BIM có thể được sử dụng để tạo ngay bản vẽ sản xuất hoặc cơ sở dữ liệu cho mục đích sản xuất, cho phép tăng cường sử dụng công nghệ xây dựng module và đúc sẵn Bằng cách thiết kế, chí tiết hóa và xây dựng ngoại vi trong một môi trường được kiểm soát, bạn có thể giảm thiểu lãng phí, tăng hiệu quả và giảm chỉ phí lao động và vật liệu
2.8 Tạo nên nền tảng xây dựng an toàn
BIM có thể giúp cải thiện an toàn xây dựng bằng cách xác định các mối nguy hiểm trước khi chúng trở thành vấn đề và tránh các rủi ro vật lý bằng cách hình dung và lập kế hoạch hậu cần công trường trước thời hạn Phân tích rủi ro trực quan và đánh giá an toàn có thể giúp đảm bảo an toàn trong quá trình thực hiện dự án
2.9 Nâng cao chất lượng dự án công trình xây dựng giao thông, hạ tầng
Độ tin cậy tăng lên của mô hình phối hợp trực tiếp dẫn đến chất lượng công trình cao hơn Bằng cách chia sẻ các công cụ BIM chung, các thành viên trong nhóm có kinh nghiệm hơn sẽ làm việc cùng với các nhà xây dựng trong tất cả các giai đoạn của dự án, giúp kiểm soát tốt hơn các quyết định kỹ thuật xung quanh việc thực hiện thiết kế Các cách tối ưu để xây dựng một dự án là có thể được thử nghiệm và lựa chọn sớm trong dự án, các khiếm khuyết về cấu trúc có thể được xác định trước khi xây dựng
Trang 42.10 Bàn giao công trình với cơ sở dữ liệu hoàn chỉnh
Thông tin trong mô hình cũng cho phép nhìn thấy hoạt động của công trình sau khi kết thúc xây dựng Sử dụng phần mềm xây dựng, bản ghi kỹ thuật số liên tục, chính xác về thông tin công trình có giá trị cho việc quản lý và cải tạo cơ sở vật chất trong toàn bộ vòng đời của
dự án Dữ liệu có thể được gửi vào phần mềm bảo trì công trình hiện có để sử dụng sau khi chúng được đưa vào sử dụng Sử dụng một công cụ như utodesk's BIM 360 Ops, các nhà thầu có thể chuyển đổi việc bàn giao công trình bằng cách kết nối dữ liệu BIM được tạo ra trong quá trình thiết kế và xây đựng với hoạt động của công trình Xây dựng mô hình thông tin đã trở thành một công cụ vô giá với vô số lợi ích cho ngành xây dựng Các dự án sử dụng BIM có cơ hội thành công cao hơn và tối đa hóa hiệu quả cho mọi giai đoạn của vòng đời dự
án và hơn thế nữa Tất cả cho thấy lợi ích lớn khi ứng dụng BIM trong thi công
3 Đề xuất quy trình áp dụng BIM trong thi công cho dự án, cầu đường hạ tầng tại Việt Nam
Nhóm tác giả đưa ra đề xuất xây dựng quy trình ứng dụng giải pháp BIM của utodesk trong thi công cầu đường, hạ tầng như sau:
Hiện nay, có rất nhiều bộ phần mềm triển khai BIM trên thế giới như: Trimble, Benley, llplan, tuy nhiên, tại Việt Nam dường như quy trình BIM của hãng utodesk chiếm ưu thế Chính vì vậy, để các đơn vị tư vấn, nhà thầu, chủ đầu tư, đơn vị quản lý dễ dàng, đề xuất quy trình BIM của hãng utodesk vào thiết kế dự án hạ tầng tại Việt Nam Dưới đây là sơ đồ biểu diễn quy trình BIM của hãng utodesk:
Tùy thuộc vào dự án, yêu cầu của chủ đầu tư và các tiêu chuẩn tham khảo thì đơn vị triển khai BIM có những phương án về tổ chức nhân sự cũng như máy móc thiết bị phù hợp, đào tạo nhân sự, bên cạnh đó thống nhất về tổ chức dữ liệu, quy tắc đặt tên, quy trình chuyển giao công nghệ cho các bên liên quan: chủ đầu tư, nhà thầu, cơ quan quản lý
3.1 Giới thiệu các phần mềm hỗ trợ mô hình BIM trong quy trình
Trong quy trình triển khai BIM của hãng Autodesk, mỗi phần mềm có những mục đích khác nhau:
– Autodesk Infraworks: thiết kế phương án mô hình thông tin giao thông, hạ tầng ngầm, cây xanh, chiếu sáng; trình diễn phương án thiết kế
– Autodesk Civil 3D: thiết kế chi tiết mô hình thông tin giao thông, hạ tầng ngầm, cây xanh, chiếu sáng; tính toán khối lượng và trình bày bản vẽ thiết kế từ bước thiết kế cơ sở đến bước thiết kế bản vẽ thi công
AUTODESK
INFRAWORKS360
AUTODESK CIVIL 3D
AUTODESK REVIT AUTODESK NAVISWORKS
AUTODESK BIM 360 DESIGN
Trang 5– Autodesk Revit: xây dựng mô hình thông tin kết cấu hạ tầng ngầm từ tổng thể đến chi tiết, triển khai bản vẽ chi tiết, tự động xuất khối lượng (bê tông, cốt thép, ván khuôn ) từ mô hình – utodesk BIM 360 Design: môi trường trao đổi dữ liệu chung; tổng hợp, quản lý dữ liệu và cộng tác thiết kế của các bên liên quan
– Autodesk Naviswork: tổng hợp mô hình thành phần, lên trình tự thi công, tiến độ thi công, chi phí, kiểm tra mô hình, phân tích va chạm, quản lý thông tin mô hình
4 Các dự án thí điểm BIM trong thi công cầu đường, hạ tầng ở Việt Nam
4.1 Dự án cầu Thủ Thiêm 2
Dự án cầu Thủ Thiêm 2 kết nối trung tâm khu đô thị mới Thủ Thiêm với trung tâm TP HCM hiện đang được xây dựng Hạ tầng gồm: cầu chính, cầu dẫn phía Quận 1 và Quận 2 cũ), hai cầu nhánh N1, N2, hệ thống kết cấu hạ tầng đường, thoát nước mưa, nước thải, chiếu sáng, điện, viễn thông, cấp nước, cây xanh ) Nhịp chính dài 200 mét và tháp cao 111 mét so với bề mặt nước Cầu bao gồm 04 làn đường xe cơ giới, 02 làn xe thô sơ và vỉa hè ở hai bên cầu Đơn vị tư vấn thiết kế và tư vấn BIM: Công ty WSP Finland Ltd và Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Giao thông Vận tải phía Nam (Tedisouth)
Hình 1 Cầu Thủ Thiêm
Mô hình BIM thí điểm trong giai đoạn thi công cho dự án này: tổ chức thi công mố cầu M1
Hình 2 Mô hình mố cầu M1
Trang 6Các tiêu chuẩn, hướng dẫn áp dụng BIM cho dự án bao gồm: Bim Guidlines For Bridges, Common InfraBIM requyrements YIV2015 Tư vấn BIM bám theo hướng dẫn BIM của các nước phát triển: Bim Guidlines For Bridges, Common InfraBIM requyrements YIV2015 của Phần Lan từ thiết lập kế hoạch triển khai BIM BEP) cho đến quy tắc đặt tên Foder, file, naming code…), phân loại đối tượng nhằm thống nhất giữa các đơn vị: tư vấn thiết kế, nhà thầu thi công, chủ đầu tư Chính vì lý do này đã giúp cho quá trình khai thác BIM cho dự án hiệu quả Dưới đây là một ví dụ về thống nhất đặt tên naming code) cho một mặt cắt ngang đường theo InfraBIM:
Theo InfraBIM, quy tắc đặt tên cho các đối tượng điểm, bề mặt, đường thẳng ) của một mặt cắt đường gồm: chữ số 6 chữ số)_tên đối lượng, còn đối với các cấu kiện kết cấu cầu cũng tương tự, mục đích để quản lý đối tượng cũng như phục vụ quá trình thi công ngoài hiện trường theo công nghệ BIM, đồng thời giúp chủ đầu tư quản lý dễ dàng hơn
Đối với dự án triển khai thí điểm áp dụng mô hình thông tin xây dựng BIM) cho hạng mục mố cầu M1 của dự án cầu Thủ Thiêm 2 có rất nhiều lợi ích như: tăng hiệu quả làm việc nhóm, phát hiện sai sót và báo cáo cho các bên để kịp thời giải quyết, hạn chế phát sinh khối lượng trong quá trình thi công, kiểm soát tiến độ và có biện pháp thi công trực quan, hợp lý… Tuy nhiên, chi phí đầu tư thiết bị khá cao, cần đội ngũ nhân sự triển khai có kiến thức về BIM
4.2 Dự án khu đô thị Vàm Cỏ Đông (Waterpoint)
Khu đô thị Vàm Cỏ Đông nằm dọc theo sông Vàm Cỏ Đông, cách trung tâm Thành phố
Hồ Chí Minh khoảng 35km về phía Đông Nam, thuộc địa bàn tỉnh Long An, Việt Nam Quy
mô dự án: 365ha, đầy đủ hệ thống hạ tầng giao thông đường, thoát nước mưa, nước thải, cấp nước, chiếu sáng, điện, viễn thông, cây xanh…)
Đơn vị thiết kế và triển khai mô hình BIM: Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Giao thông vận tải phía Nam (Tedisouth)
Các tiêu chuẩn, hướng dẫn tham khảo để áp dụng BIM trong dự án: BSI Standards Publication BS EN 17412-1, BIM Project Execution Planning Guide Version 3.0
Bước triển khai BIM thí điểm ở giai đoạn thi công: lập biện pháp thi công, tiến độ thi công phần hạ tầng, cung cấp mô hình BIM theo yêu cầu phục vụ công tác quản lý và vận hành
Hình 3 Tổng quan dự án Waterpoint
Trước khi dự án triển khai, chủ đầu tư cung cấp yêu cầu thông tin mô hình (EIR –
Trang 7liên quan, nội dung model cần mô phỏng và mức độ chi tiết cấu kiện cần thiết, các quy định khác cần tuân thủ (tọa độ, cao độ, model units ), từ đó, tư vấn thiết kế sẽ lập kế hoạch triển khai BIM (BEP) trình cho chủ đầu tư
Trong dự án này, giải pháp BIM cho giai đoạn thi công hạ tầng mà tư vấn thiết kế sử dụng là quy trình BIM của hãng Autodesk với chuỗi phần mềm BIM: Infraworks – Civil 3D – Dynamo – Revit – Navisworks – BIM 360 Mức độ chi tiết của cấu kiện hạ tầng cần thiết Lod of need) được thể hiện thông qua thông tin hình học và phi hình học như sau:
Bề mặt hoàn thiện: chỉ cần thể hiện bề mặt, không thể hiện đường đồng mức
Bề mặt đáy kết cấu áo đường: thể hiện phạm vi lòng đường, bó vỉa, vỉa hè, dải phân
cách, vòng xoay, bãi đỗ xe
Thoát nước mưa: mô hình đúng kích thước hố ga, hố thăm, hố kỹ thuật, cống, gối, cọc
cừ tràm,
Các hệ thống hạ tầng khác như: thoát nước thải, cấp nước, chiếu sáng, viễn thông, cấp
điện, cây xanh cũng phải thể hiện rõ mô hình của các kết cấu, phụ tùng, ống luồn cáp, móng trạm hạ thế, móng tủ điều khiển,
Đối với các hồ sơ 2D sẽ được truy suất từ mô hình BIM như bình đồ trắc dọc giao thông, nút giao, hạ tầng thoát nước mưa, nước thải, cấp nước,…) thì tùy vào yêu cầu cung cấp thông tin từ chủ đầu tư, tư vấn thiết kế sẽ thiết kế mô hình chi tiết các cấu kiện hạ tầng, triển khai cốt
thép cho các kết cấu từ mô hình BIM như: hố ga, hố thăm, hố kỹ thuật, móng tủ điện,… nhằm
kiểm soát chất lượng bản vẽ cũng như khối lượng bê tông, cốt thép, ván khuôn,…
Có một điều đáng lưu ý khi áp dụng BIM cho dự án hạ tầng đó là việc xử lý giao cắt giữa các hệ thống hạ tầng Trong quá trình triển khai có hơn 200 vị trí giao cắt, nếu như chúng ta sử dụng phương pháp thiết kế truyền thống thì rất khó phát hiện và xử lý đồng bộ, tuy nhiên giải pháp BIM đã giúp giải quyết vấn đề giao cắt trước khi thi công một cách triệt
để với thời gian phát hiện giao cắt trung bình 15 giây/vị trí Bên cạnh đó, các vấn đề về chất lượng hồ sơ, độ chính xác thông tin được truy xuất từ mô hình BIM gần như được giải quyết một cách triệt để Sau đó, các mô hình thông tin BIM được tích hợp bằng công cụ Navisworks Manager và đưa lên BIM 360 Glue để phục vụ quản lý và thi công
Trang 85 Kết luận
Hiện nay, trên thế giới cũng như tại Việt Nam việc áp dụng mô hình thông tin công trình BIM là xu thế tất yếu của ngành xây dựng nói chung và lĩnh vực hạ tầng giao nói riêng Chính phủ Việt Nam đang khuyến khích việc áp dụng BIM cho các dự án thí điểm, từ
đó ban hành các hướng dẫn, tiêu chuẩn BIM phù hợp với hoàn cảnh của đất nước
Việc nghiên cứu và áp dụng mô hình thông tin BIM cũng như quy trình BIM của hãng Autodesk là phù hợp với bối cảnh lĩnh vực cầu đường, hạ tầng giao thông tại Việt Nam bởi tính phổ biến của phần mềm, dễ tiếp cận, chi phí bản quyền phù hợp Tuy nhiên, quá trình áp dụng cũng gặp khó khăn về yêu cầu thiết bị máy móc, tiêu chuẩn áp dụng, chính sách cơ chế trong đầu tư xây dựng, khung pháp lý áp dụng BIM
TÀI LIỆU THAM KHÂO
1 Bộ Xây dựng (2021), Công bố hướng dẫn chi tiết Mô hình thông tin công trình BIM) đối với công trình dân dụng và công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị, Quyết định số 347/BXD ngày 02/04/2021
2 Nghị định 15/2021/CP, Quy định chi tiết một số nội dung về quản lý dự án đầu tư xây dựng Điều 6: Ứng dụng mô hình thông tin công trình và giải pháp công nghệ số)
3 Tạ Ngọc Bình, Trần Hồng Mai (2018), Khung pháp lý hỗ trợ, thúc đẩy áp dụng BIM trong ngành
xây dựng Việt Nam, Tạp chí Khoa học Công nghệ Xây dựng - Trường Đại học Xây dựng
4 Vietnam BIM Network (2019), Sử dụng BIM trong cơ sở hạ tầng, truy cập ngày 26-04,
https://vietnambim.net/bim/bim-co-ban/su-dung-bim-trong-co-so-ha-tang.html