NỘI DUNG 2: TÌM HIỂU MỤC TIÊU CỦA CHƯƠNG TRÌNH MÔN ÂM NHẠC VÀ YÊU CẦU CẦN ĐẠT VỀ PHẨM CHẤT, NĂNG LỰC .... 4 CHÚ GIẢI THUẬT NGỮ Chương trình giáo dục phổ thông: CT GDPT là văn bản thể hiệ
Trang 10
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
TÀI LIỆU TẬP HUẤN
HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH
MÔN ÂM NHẠC (Trong Chương trình Giáo dục phổ thông 2018)
HÀ NỘI, 2019
Trang 21
MỤC LỤC
KÍ HIỆU VIẾT TẮT 3
CHÚ GIẢI THUẬT NGỮ 4
NỘI DUNG KHÓA TẬP HUẤN 6
A MỤC TIÊU 6
B NỘI DUNG TẬP HUẤN 6
1 NỘI DUNG 1: TÌM HIỂU ĐẶC ĐIỂM VÀ QUAN ĐIỂM XÂY DỰNG CHƯƠNG TRÌNH MÔN ÂM NHẠC 6
2 NỘI DUNG 2: TÌM HIỂU MỤC TIÊU CỦA CHƯƠNG TRÌNH MÔN ÂM NHẠC VÀ YÊU CẦU CẦN ĐẠT VỀ PHẨM CHẤT, NĂNG LỰC 7
3 NỘI DUNG 3: TÌM HIỂU NỘI DUNG GIÁO DỤC MÔN ÂM NHẠC 9
4 NỘI DUNG 4: THỰC HIỆN DẠY HỌC HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC THEO CHƯƠNG TRÌNH MÔN ÂM NHẠC 11
C DỰ KIẾN KẾ HOẠCH TẬP HUẤN 13
D ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ TẬP HUẤN 14
PHỤ LỤC 1 KẾ HOẠCH DẠY HỌC /GIÁO ÁN MINH HOẠ 16
PHỤ LỤC 2 ĐỀ KIỂM TRA MINH HOẠ 22
Trang 32
TÁC GIẢ VÀ CỘNG TÁC VIÊN
Tác giả
ThS Lê Anh Tuấn,Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam
ThS Đỗ Thanh Hiên, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội
ThS Hồ Ngọc Khải, Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh
Cộng tác viên
TS Trần Bảo Lân, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
ThS Trần Hương Giang, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
Trang 4GV
HS
HV SGK
TH THCS THPT
Báo cáo viên Chương trình Giáo dục phổ thông Giáo viên
Học sinh Học viên Sách giáo khoa Tiểu học
Trung học cơ sở Trung học phổ thông
Trang 5
4
CHÚ GIẢI THUẬT NGỮ Chương trình giáo dục phổ thông: CT GDPT là văn bản thể hiện mục
tiêu giáo dục phổ thông, quy định các yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực của học sinh, nội dung giáo dục, phương pháp giáo dục và phương pháp đánh giá kết quả giáo dục, làm căn cứ quản lí chất lượng giáo dục phổ thông; đồng thời là cam kết của Nhà nước nhằm bảo đảm chất lượng của cả hệ thống và từng
cơ sở giáo dục phổ thông
Chương trình tổng thể: là văn bản quy định những vấn đề chung nhất, có
tính chất định hướng của chương trình giáo dục phổ thông, bao gồm: quan điểm xây dựng chương trình, mục tiêu chương trình giáo dục phổ thông và mục tiêu chương trình từng cấp học, yêu cầu cần đạt về phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi của học sinh cuối mỗi cấp học, hệ thống môn học và hoạt động giáo dục, thời lượng của từng môn học và hoạt động giáo dục, định hướng nội dung giáo dục bắt buộc ở từng cấp học đối với tất cả học sinh trên phạm vi toàn quốc, định hướng về phương pháp giáo dục và đánh giá kết quả giáo dục, điều kiện thực
hiện chương trình giáo dục phổ thông
Chương trình môn học và hoạt động giáo dục: là văn bản xác định vị trí,
vai trò môn học và hoạt động giáo dục trong thực hiện mục tiêu giáo dục phổ thông, mục tiêu và yêu cầu cần đạt, nội dung giáo dục cốt lõi của môn học và hoạt động giáo dục ở mỗi lớp học hoặc cấp học đối với tất cả học sinh trên phạm
vi toàn quốc, định hướng kế hoạch dạy học môn học và hoạt động giáo dục ở mỗi lớp và mỗi cấp học, phương pháp và hình thức tổ chức giáo dục, đánh giá kết quả giáo dục của môn học và hoạt động giáo dục
Đánh giá tổng kết: đánh giá tổng kết, còn gọi là đánh giá kết quả, là đánh
giá có tính tổng hợp, bao quát, nhằm cung cấp thông tin về sự tinh thông, thành thạo của HS ở các mặt nội dung kiến thức, kĩ năng và thái độ sau khi kết thúc một khóa học, lớp học hoặc một môn học
Đánh giá quá trình: là hoạt động đánh giá diễn ra trong tiến trình thực hiện
hoạt động giảng dạy môn học, khóa học, cung cấp thông tin phản hồi cho người học biết được mức độ đạt được của bản thân so với mục tiêu giáo dục, qua đó điều chỉnh cách học, cách dạy giúp người học tiến bộ Đánh giá quá trình còn được biết đến như đánh giá vì sự tiến bộ của người học
Giai đoạn giáo dục cơ bản: là giai đoạn giáo dục gồm 9 năm đầu tiên của
giáo dục phổ thông (từ lớp 1 đến lớp 9) nhằm trang bị cho học sinh tri thức, kĩ
Trang 65
năng nền tảng; hình thành, phát triển các phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi; chuẩn bị tâm thế cho việc thích ứng với những thay đổi nhanh chóng và nhiều mặt của xã hội tương lai; đáp ứng yêu cầu phân luồng sau trung học cơ sở theo các hướng: học lên trung học phổ thông, học nghề hoặc tham gia cuộc sống lao động
Giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp: là giai đoạn giáo dục 3 năm
cuối của giáo dục phổ thông (từ lớp 10 đến lớp 12) nhằm phát triển năng lực theo sở trường, nguyện vọng của từng học sinh, bảo đảm học sinh tiếp cận nghề nghiệp, chuẩn bị cho giai đoạn học sau giáo dục phổ thông có chất lượng hoặc tham gia cuộc sống lao động
Môn học và hoạt động giáo dục bắt buộc: là môn học mà mọi học sinh
đều phải học và hoạt động giáo dục mà mọi học sinh đều phải tham gia
Môn học lựa chọn: là môn học được học sinh chọn theo định hướng nghề
nghiệp
Môn học tự chọn: là môn học không bắt buộc, được học sinh chọn theo
nguyện vọng
Năng lực: là thuộc tính cá nhân được hình thành, phát triển nhờ tố chất sẵn
có và quá trình học tập, rèn luyện, cho phép con người huy động tổng hợp các kiến thức, kĩ năng và các thuộc tính cá nhân khác như hứng thú, niềm tin, ý chí, thực hiện thành công một loại hoạt động nhất định, đạt kết quả mong muốn trong những điều kiện cụ thể
Năng lực cốt lõi: là năng lực cơ bản, thiết yếu mà bất kì ai cũng cần phải
có để sống, học tập và làm việc hiệu quả
Năng khiếu: là những năng lực đặc biệt về trí tuệ, văn nghệ, thể thao, kĩ
năng sống, nhờ tố chất sẵn có ở mỗi người
Phẩm chất: là những tính tốt thể hiện ở thái độ, hành vi ứng xử của con người;
cùng với năng lực tạo nên nhân cách con người
Yêu cầu cần đạt: là kết quả mà học sinh cần đạt được về phẩm chất và năng
lực sau mỗi cấp học, lớp học ở từng môn học và hoạt động giáo dục; trong đó, mỗi cấp học, lớp học sau đều có những yêu cầu riêng cao hơn, đồng thời bao gồm những yêu cầu đối với các cấp học, lớp học trước đó
Trang 76
NỘI DUNG KHOÁ TẬP HUẤN
A MỤC TIÊU
Sau khóa tập huấn, học viên:
- Trình bày được các nội dung cốt lõi của CT môn Âm nhạc trong CTGDPT 2018 Cụ thể là:
+ Trình bày được đặc điểm và quan điểm xây dựng CT môn Âm nhạc
+ Nêu được mục tiêu của CT môn Âm nhạc
+ Phân tích được yêu cầu cần đạt về phẩm chất, năng lực cần hình thành, phát triển cho HS trong dạy học môn Âm nhạc
+ Trình bày được nội dung giáo dục môn Âm nhạc
+ Thiết kế được giáo án và tổ chức dạy học hình thành, phát triển năng lực trong môn Âm nhạc
- Có khả năng là những báo cáo viên nguồn làm tốt công tác tập huấn cho các đối tượng tiếp theo trong lộ trình triển khai CTGDPT 2018
B NỘI DUNG TẬP HUẤN
1 Nội dung 1: Tìm hiểu đặc điểm và quan điểm xây dựng chương trình môn Âm nhạc
1.1 Mục tiêu
- Nêu được đặc điểm của CT môn Âm nhạc
- Trình bày và phân tích được quan điểm xây dựng CT môn Âm nhạc, lấy được dẫn chứng trong CT môn Âm nhạc để làm rõ quan điểm đó
1.2 Nguồn tài liệu, học liệu
- Mục I và mục II của Tài liệu TEXT: Tài liệu tìm hiểu chương trình môn
Âm nhạc trong Chương trình GDPT 2018
- Chương trình môn Âm nhạc, tài liệu hỏi đáp, INFOGRAPHIC và VIDEO
1.3 Tiến trình tổ chức hoạt động
Hoạt động 1 Giới thiệu những nội dung chính của đợt tập huấn 15 ph
- Khái quát mục tiêu tập huấn, nội dung, phương pháp tập huấn;
nguồn tài liệu
- Các nội dung chính
? Học viên đã đọc CT tổng thể/ CT môn Âm nhạc chưa?
? Những điều học viên mong muốn khi tham gia tập huấn?
Mời học viên chia sẻ ý tưởng về chủ đề tập huấn
Trang 87
Hoạt động 2 Tìm hiểu đặc điểm và quan điểm xây dựng CT
môn Âm nhạc
BCV trình bày:
- Mục tiêu của hoạt động
- Các vấn đề cơ bản về đặc điểm CT môn Âm nhạc 2018 và quan
điểm xây dựng CT môn Âm nhạc
- BCV chia nhóm, giao nhiệm vụ cho các nhóm (phiếu giao nhiệm
vụ số 01)
15 ph
PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ SỐ 01 Đọc tài liệu, thảo luận các vấn đề sau:
1 Đặc điểm CT môn Âm nhạc
2 Các quan điểm xây dựng CT môn Âm nhạc 2018
- Mối quan hệ giữa CT môn Âm nhạc với CT tổng thể về quan điểm xây dựng chương trình
- Các quan điểm xây dựng CT môn Âm nhạc
3 Đặt câu hỏi (nếu có)
Yêu cầu:
- Cá nhân nghiên cứu tài liệu, trao đổi trong nhóm
- Nhóm báo cáo sản phẩm bằng bài trình bày PowerPoint hoặc trên giấy A0
- HV làm việc theo nhóm thực hiện nhiệm vụ trong phiếu giao
BCV tổ chức cho các nhóm khác góp ý kiến, tổng kết, đánh giá
Thảo luận các câu hỏi nếu có
15 ph
1.4 Dự kiến sản phẩm hoạt động và định hướng đánh giá quá trình
- Sản phẩm: PowerPoint (bài thảo luận trên giấy A0) trình bày về đặc điểm,
phân tích được quan điểm xây dựng CT môn Âm nhạc 2018
- Định hướng đánh giá: So sánh bài trình bày của nhóm học viên với các tài
liệu do các tác giả CT xây dựng
2 Nội dung 2: Tìm hiểu mục tiêu của chương trình môn Âm nhạc và yêu cầu cần đạt về phẩm chất, năng lực
2.1 Mục tiêu
- Nêu được mục tiêu của CT môn Âm nhạc
Trang 98
- Trình bày và phân tích được yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực CT môn Âm nhạc
2.2 Nguồn tài liệu, học liệu
- Mục III và mục IV của Tài liệu TEXT: Tài liệu tìm hiểu chương trình
môn Âm nhạc trong Chương trình GDPT 2018
- Chương trình môn Âm nhạc, tài liệu hỏi đáp, INFOGRAPHIC và VIDEO
2.3 Tiến trình tổ chức hoạt động
Hoạt động 1 Tìm hiểu mục tiêu của CT môn Âm nhạc
BCV trình bày các vấn đề cơ bản về mục tiêu của CT môn Âm nhạc
và giao nhiệm vụ cho học viên theo phiếu giao nhiệm vụ số 02
10 ph
PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ SỐ 02 Nhiệm vụ : Cá nhân tự nghiên cứu
1 Nêu được căn cứ để xác định mục tiêu của CT môn Âm nhạc ?
2 Nêu được mục tiêu cụ thể của CT môn Âm nhạc ?
3 Đặt các câu hỏi có liên quan
- HV thực hiện nhiệm vụ 1 (hoạt động cá nhân) phiếu giao nhiệm vụ
- BCV tổ chức cho các học viên khác chia sẻ, thảo luận Trao đổi
các câu hỏi được đặt ra BCV tổng kết, đánh giá
10 ph
Hoạt động 2 Tìm hiểu yêu cầu cần đạt về phẩm chất, năng lực
BCV : Trình bày phân tích yêu cầu cần đạt để xác định các phẩm
1 Nêu được căn cứ xác định các yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực?
2 Nêu được các yêu cầu cần đạt về phẩm chất chủ yếu và đóng góp của môn Âm
nhạc trong việc bồi dưỡng phẩm chất cho học sinh?
Trang 109
3 Nêu được yêu cầu cần đạt về năng lực chung và đóng góp của môn Âm nhạc
trong việc hình thành, phát triển các năng lực chung cho học sinh?
4 Nêu được yêu cầu cần đạt về năng lực đặc thù của môn Âm nhạc?
5 Yêu cầu mỗi nhóm học viên lựa chọn một nội dung cụ thể trong CT môn Âm
nhạc 2018, phân tích yêu cầu cần đạt để cho biết:
- Các yêu cầu cần đạt trong chủ đề đó góp phần hình thành, phát triển cho học sinh những phẩm chất và năng lực nào?
- Các yêu cầu cần đạt đó được diễn tả như thế nào?
- Các yêu cầu cần đạt đó quan hệ như thế nào với yêu cầu về kiến thức, kĩ năng, thái độ?
6 Đặt câu hỏi có liên quan?
BCV : Mời đại diện nhóm trình bày nhiệm vụ và nêu câu hỏi
HV trình bày
10 ph
BCV tổ chức cho các học viên khác chia sẻ Trao đổi các câu hỏi
được đặt ra BCV tổng kết, đánh giá
20 ph
2.4 Dự kiến sản phẩm hoạt động và định hướng đánh giá quá trình
- Sản phẩm: PowerPoint trình bày yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực của CT môn Âm nhạc 2018
- Định hướng đánh giá: So sánh bài trình bày của nhóm học viên với các tài liệu do các tác giả CT xây dựng
3 Nội dung 3: Tìm hiểu nội dung giáo dục môn Âm nhạc
3.1 Mục tiêu
- Trình bày được nội dung của CT môn Âm nhạc 2018
- Phân tích được những điểm mới trong CT môn Âm nhạc 2018 so với CT hiện hành
3.2 Nguồn tài liệu, học liệu
- Mục V của Tài liệu TEXT: Tài liệu tìm hiểu chương trình môn Âm nhạc
trong Chương trình GDPT 2018
- Chương trình môn Âm nhạc, tài liệu hỏi đáp, INFOGRAPHIC và VIDEO
3.3 Tiến trình tổ chức hoạt động
Hoạt động 1 Tìm hiểu nội dung của CT môn Âm nhạc 2018
- BCV trình bày các vấn đề cơ bản về cấu trúc và nội dung của CT 10 phút
Trang 1110
môn Âm nhạc 2018
- BCV giao nhiệm vụ cho học viên thực hiện nhiệm vụ 1 trong
phiếu giao việc số 04
PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ SỐ 04
Đọc mục V của Tài liệu TEXT: Hướng dẫn thực hiện CT môn Âm nhạc 2018;
CT môn Âm nhạc; Tài liệu Hỏi đáp, Infographic và Video giới thiệu CT môn
Âm nhạc Thảo luận và trình bày các nhiệm vụ sau:
Nhiệm vụ 1: Cá nhân tự nghiên cứu
1 Các căn cứ xây dựng nội dung giáo dục của CT môn Âm nhạc?
2 Nội dung CT môn Âm nhạc
3 Đặt câu hỏi có liên quan (nếu có)
- BCV trình bày các vấn đề cơ bản về điểm mới trong CT môn Âm
nhạc 2018 và giao nhiệm vụ 2 trong phiếu giao việc số 04
10 phút
PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ SỐ 04
Đọc mục V của Tài liệu TEXT: Hướng dẫn thực hiện CT môn Âm
nhạc 2018; CT môn Âm nhạc; Tài liệu Hỏi đáp, Infographic và
Video giới thiệu CT môn Âm nhạc Thảo luận và trình bày nhiệm
vụ sau:
Nhiệm vụ 2: Hoạt động theo nhóm
1 Sự kế thừa nội dung của CT môn Âm nhạc hiện hành; sự tiếp thu
kinh nghiệm nước ngoài về xây dựng nội dung của CT môn Âm
nhạc mới; những thay đổi cơ bản về nội dung của CT mới so với
CT hiện hành
2 Đặt câu hỏi có liên quan (nếu có)
Trang 1211
- BCV yêu cầu đại diện 1 nhóm trình bày
- HV đại diện nhóm HV trình bày
15 ph
- BCV tổ chức cho các nhóm khác trao đổi, chia sẻ và giải đáp các
câu hỏi nếu có BCV tổng kết đánh giá
10 ph
3.4 Dự kiến sản phẩm hoạt động và định hướng đánh giá quá trình
- Sản phẩm: PowerPoint trình bày về cấu trúc của CT môn Âm nhạc và những điểm mới nội dung; giải thích điểm mới và so sánh những điểm mới giữa
CT hiện hành và CT môn Âm nhạc 2018
- Định hướng đánh giá: So sánh bài trình bày của nhóm học viên với các tài liệu do các tác giả CT xây dựng
4 Nội dung 4: Thực hiện dạy học hình thành và phát triển năng lực theo chương trình môn Âm nhạc
4.1 Mục tiêu
- Trình bày được định hướng về PPDH trong CT môn Âm nhạc 2018
- Vận dụng được các phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học phát triển
năng lực cho học sinh phù hợp với các dạng chủ đề/ bài học
- Thiết kế được kế hoạch bài học để tổ chức dạy học cho một chủ đề/ bài
học nhằm góp phần phát triển năng lực cho học sinh
- Trình bày được cách đánh giá trong CT môn Âm nhạc
4.2 Nguồn tài liệu, học liệu
- Mục VI, Mục VII và Mục VIII của Tài liệu TEXT: Tài liệu tìm hiểu
chương trình môn Âm nhạc trong Chương trình GDPT 2018
- Chương trình môn Âm nhạc, tài liệu hỏi đáp, INFOGRAPHIC và VIDEO
4.3 Tiến trình tổ chức hoạt động
Hoạt động 1: Tìm hiểu về phương pháp giáo dục trong CT
môn Âm nhạc
- BCV trình bày căn cứ xác định PPGD và định hướng về PPGD
trong CT môn Âm nhạc trong CT môn Âm nhạc 2018
- BCV nêu yêu cầu trong phiếu giao nhiệm vụ số 05 cho học viên
10ph
PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ SỐ 05
Đọc tài liệu, thảo luận nhóm nhiệm vụ sau:
1 Trình bày căn cứ xác định PPGD trong CT môn Âm nhạc 2018?
Trang 1312
2 Trình bày định hướng về PPGD trong CT môn Âm nhạc 2018?
3 Mỗi nhóm chọn 1 chủ đề / bài học và thiết kế kế hoạch bài học? Vận dụng được các phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học phát triển năng lực cho học sinh phù hợp với các dạng chủ đề/ bài học
4 Đặt câu hỏi nếu có
BCV giao nhiệm vụ cho HV thực hiện nhiệm vụ phiếu giao nhiệm
vụ số 05
HV thực hiện nhiệm vụ theo nhóm, tập trung vận dụng được các
phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học phát triển năng lực cho
học sinh phù hợp với các dạng chủ đề/ bài học
30 ph
- BCV mời đại diện nhóm trình bày
- HV: Đại diện nhóm trình bày, có thể nêu câu hỏi để giải đáp chung 15 ph
- BCV tổ chức cho các học viên khác thảo luận, chia sẻ BCV tổng
kết, đánh giá
15 ph
Hoạt động 2: Tìm hiểu về phương pháp đánh giá kết quả giáo
dục trong CT môn Âm nhạc
BCV trình bày định hướng đánh giá kết quả giáo dục trong CT
môn Âm nhạc ?
Giao nhiệm vụ cho các nhóm học viên
10 ph
HV thực hiện nhiệm vụ theo phiếu giao việc số 06 30 ph
PHIẾU GIAO NHIỆM VỤ SỐ 06
Đọc tài liệu, thảo luận nhóm nhiệm vụ sau:
Trình bày căn cứ xác định mục tiêu, nội dung và cách thức đánh
giá trong CT môn Âm nhạc 2018
1 Trình bày định hướng đánh giá kết quả GD trong CT môn Âm
nhạc (mục tiêu; căn cứ; nội dung; hình thức và PP đánh giá)
2 Mỗi nhóm xây dựng 1 đề kiểm tra đánh giá kết quả GD môn
Âm nhạc
3 Đặt câu hỏi nếu có
BCV yêu cầu đại diện các nhóm trình bày và nêu câu hỏi có liên
quan đến vấn đề trình bày
BCV tổ chức thảo luận, chia sẻ, tổng kết Thảo luận các câu hỏi 15 ph