Một số biện pháp tổ chức hoạt động giáo dục lấy trẻ làm trung tâm áp dụng hiệu quả cho trẻ 5-6 tuổi ở trong các trường mầm non nông thôn - ngoại thành

Mục tiêu nghiên cứu của sáng kiến kinh nghiệm là đội ngũ giáo viên thực chương trình giáo dục mầm non song thực giáo dục “Lấy trẻ làm trung tâm” còn lúng túng, cách lựa chọn biện pháp, hình thức tổ chức hoạt động cho trẻ tích cực hứng thú, chưa có kinh nghiệm thực tiễn việc tổ chức hoạt động theo hướng lấy trẻ làm trung tâm . Đa số dạy trẻ theo hướng lấy giáo viên làm trung tâm, cô hướng dẫn nhiều, nói nhiều, trẻ thực hành trao đổi ít.

s¸ng kiÕn kinh nghiÖm

Đ  tài: “ ề M t s  bi n pháp t  ch c ho t đ ng giáo d c ộ ố ệ ổ ứ ạ ộ ụ

l y tr  làm trung tâm áp d ng hi u qu  cho tr  5­6 tu i ấ ẻ ụ ệ ả ẻ ổ    trong các tr ng m m non nông thôn ­ ngo i thành

d y h c l y tr  làm trung tâmạ ọ ấ ẻ   19

4 T  h c, t  b i dự ọ ự ồ ưỡng nâng cao nh n th c và phậ ứ ương pháp 

v  “ d y h c l y tr  làm trung tâm”ề ạ ọ ấ ẻ 25

5 Ph i h p v i cha m  tr  khi t  ch c các ho t  đ ng giaóố ợ ớ ẹ ẻ ổ ứ ạ ộ  

d ng môi trự ường giáo d c trong trụ ường m m non. Chầ ương trình “giáo d cụ  

l y tr  làm  trung tâm”ấ ẻ  được xây d ng d a trên h ng thú, nhu c u, kinhự ự ứ ầ  nghi m và kh  năng c a tr  Chệ ả ủ ẻ ương trình này s  t o c  h i cho tr  đẽ ạ ơ ộ ẻ ượ  cphát tri n toàn di n, không ch  chú tr ng t i s  phát tri n trí tu  mà còn nuôiể ệ ỉ ọ ớ ự ể ệ  

dưỡng tâm h n, phát tri n th  ch t và kh  năng giao ti p xã h i c a tr ồ ể ể ấ ả ế ộ ủ ẻ  

Chương   trình   không   ch   quan   tâm   t i   trỉ ớ ẻ "h c   đọ ược   cái   gì" mà   còn   chú 

tr ngọ  "h c nh  th  nào",ọ ư ế  t c là cho tr  nh ng tr i nghi m h c t p tích c cứ ẻ ữ ả ệ ọ ậ ự  

đ  phát tri n đam mê ham h c h i c a tr  và kh  năng t  h c.V i quanể ể ọ ỏ ủ ẻ ả ự ọ ớ  

đi mể  “m i đ a tr  là m t cá th  riêng bi t”ỗ ứ ẻ ộ ể ệ  và “m i đ a tr  đ u có c  h iỗ ứ ẻ ề ơ ộ  

được h c b ng nhi u cách khác nhau”ọ ằ ề , vì v y d y cho tr  m m non c nậ ạ ẻ ầ ầ  

được ti p c n v i phế ậ ớ ương pháp “l y tr  làm trung tâm”.ấ ẻ  Đó là phương pháp 

mà giáo viên c n chú ý đ n h ng thú, nhu c u, kh  năng, th  m nh c a m iầ ế ứ ầ ả ế ạ ủ ỗ  

tr  đ  hi u, đánh giá đúng và tôn tr ng.ẻ ể ể ọ  Các nhà giáo d c đ u ph i th a nh nụ ề ả ừ ậ  

m t đi u r ng cách ti p c n t t nh t đ  giáo d c tr  l a  tu i m m non đó làộ ề ằ ế ậ ố ấ ể ụ ẻ ứ ổ ầ  

l y tr  làm trung tâm và  ng d ng các phấ ẻ ứ ụ ương pháp d y h c tích c c đ  thúcạ ọ ự ể  

đ y s  phát tri n tính ch  đ ng, kh  năng t  duy ph n bi n và gi i quy tẩ ự ể ủ ộ ả ư ả ệ ả ế  

v n đ  cho tr  Các cách ti p c n t t thấ ề ẻ ế ậ ố ườ  th  hi n tính tích h p cao và k tng ể ệ ợ ế  

n i vi c h c v i th c t  đ i s ng c a tr ố ệ ọ ớ ự ế ờ ố ủ ẻ

      T  ch c ho t đ ng cho tr  theo hổ ứ ạ ộ ẻ ướng l y tr  làm trung tâm nhi m vấ ẻ ệ ụ quan tr ng vi c th c chọ ệ ự ương trình giáo d c m m non cách hi u qu , đ mụ ầ ệ ả ả  

b o ch t lả ấ ượng phát tri n toàn di n phù h p v i cá nhân tr , đ t m c tiêuể ệ ợ ớ ẻ ạ ụ  giáo d c đ  Th c đi u góp ph n nâng cao ch t lụ ề ự ề ầ ấ ượng t  ch c ho t đ ng choổ ứ ạ ộ  

tr  nhà trẻ ường, nâng cao k t d y h c cho giáo viên phù h p v i tr  tu i m mế ạ ọ ợ ớ ẻ ổ ầ  non theo yêu c u phát tri n ngành h c M m non ầ ể ọ ầ Vi c t  ch c các ho t đ ngệ ổ ứ ạ ộ  giáo d c theo quan đi m “l y tr  làm trung tâm” là yêu c u xuyên su t trongụ ể ấ ẻ ầ ố  quá trình th c hi n chự ệ ương trình giáo d c m m non trong nh ng năm g nụ ầ ữ ầ  

đây. Năm h c 2017­2018, nh m th c hi n có ch t lọ ằ ự ệ ấ ượng, đ t hi u qu  n iạ ệ ả ộ  dung này, S , Phòng GD&ĐT đã ch  đ o các trở ỉ ạ ường m m non đ y m nh vi cầ ẩ ạ ệ  

t  ch c các ho t đ ng giáo d c tr  theo quan đi mổ ứ ạ ộ ụ ẻ ể  “Giáo d c l y tr  làmụ ấ ẻ  trung tâm” phù h p v i đi u ki n th c t  c a trợ ớ ề ệ ự ế ủ ường, l p và kh  năng c a trớ ả ủ ẻ theo các n i dung c a B  tiêu chí th c hành áp d ng quan đi m giáo d c  l yộ ủ ộ ự ụ ể ụ ấ  

tr  làm trung  tâm  trong trẻ ường m m non.ầ

     Ch t lấ ượng giáo d cụ  mà trẻ lĩnh h i ch a cao? ộ ư T iạ  ch a phát huy h t khư ế ả năng, ti m th c đ a ề ứ ứ trẻ . Trong th c t  ự ế trẻ h c hình th c cũ, ọ ứ trẻ h c b  chiọ ị  

ph i nhi u ố ề giáo viên, trẻ ch a phát huy hư ướng l yấ  trẻ làm trung tâm, nghĩa trẻ 

ch a th  h t kh  năng, nhu c u h ng thú ho t đ ng h c.  Ph i xây d ng kư ể ế ả ầ ứ ạ ộ ọ ả ự ế 

ho ch gi ng d y l a ch n hình th c t  ch c ho t  ạ ả ạ ự ọ ứ ổ ứ ạ đ ng nh m l y tr  làmộ ằ ấ ẻ  trung tâm mang l i hi u qu , sát v i th c t , phù h p v i tình hình nh n th cạ ệ ả ớ ự ế ợ ớ ậ ứ  

tr  l p       ẻ ớ V i các trớ ường m m non nông thôn ngo i thành  n i mà cầ ạ ơ ơ 

s  v t ch t, trang thi t b  đ u t , trình đ  nh n th c c a ph  huynh, tr  ….ở ậ ấ ế ị ầ ư ộ ậ ứ ủ ụ ẻ  

Có nhi u h n ch  .Khi áp d ng quan đi m giáo d c l y tr  làm trung tâm trề ạ ế ụ ể ụ ấ ẻ ẻ cũng được ti p c n m t cách hoàn ch nh các quan đi m giáo d c ti n b   ế ậ ộ ỉ ể ụ ế ộ

    T i các ạ  trườ  M mng ầ  non  nông thôn ngo i thành. ạ  Đ i ngũ ộ giáo viên th cự  

chương trình giáo d cụ  m mầ  non song th c ự giáo d cụ  “L y ấ trẻ làm trung tâm” còn  lúng túng, cách l a ch n ự ọ bi nệ  pháp, hình th c t  ch c ho t đ ng ứ ổ ứ ạ ộ cho trẻ tích c c h ng thú, ch a có kinh nghi m th c ti n vi c t  ch c ho t đ ng theoự ứ ư ệ ự ễ ệ ổ ứ ạ ộ  

hướng l yấ  trẻ làm trung tâm . Đa số d y ạ trẻ theo hướng l yấ  giáo viên làm trung tâm, cô hướng d n nhi u, nói nhi u, ẫ ề ề trẻ th c hành trao đ i ít. ự ổ

T  nh ng th c tr ng trên khi n tôi trăn tr  suy nghĩ trăn tr  làm th  nào đ , choừ ữ ự ạ ế ở ở ế ể  

tr  m m non  nói chung và tr  5­6 tu i nói riêng trong các trẻ ầ ẻ ổ ường m m non nôngầ  thôn ngo i thành  đ c ti p c n ph ng pháp d y h c l y tr  làm trung tâmạ ượ ế ậ ươ ạ ọ ấ ẻ  

m t  cách tho i mái, không gò bó, th  đ ng. ộ ả ụ ộ Vì v y tôi quy t đ nh ch n đ  tàiậ ế ị ọ ề  

“M t s  bi n pháp t  ch c các ho t đ ng giáo duc “l y tr  làm trung tâm ộ ố ệ ổ ứ ạ ộ ấ ẻ  

“ áp d ng hi u qu  cho  tr  5­6 tu i   các tr ụ ệ ả ẻ ổ ở ườ ng m m non nông thôn ầ   ngo i thành  ạ ”. đ  th c hi n và nghiên c u vi t thành sáng ki n kinh nghi mể ự ệ ứ ế ế ệ  trong năm h c này.ọ

B. GI I QUY T V N ĐẢ Ế Ấ Ề

I. C  S  KHOA H C C A Đ  TÀIƠ Ở Ọ Ủ Ề

      Theo ý ki n chuyên gia module ế m mầ  non , nhà giáo d cụ  ph i th a nh nả ừ ậ  

đi u “Cách ti p c n t t đ  ề ế ậ ố ể giáo  d cụ   trẻ  l yấ   trẻ  làm  trung  tâm  ng d ngứ ụ  

phương pháp d y h c tích c c nh m thúc đ y phát tri n, tính ch  đ ng, khạ ọ ự ằ ẩ ể ủ ộ ả 

t  ph n ư ả bi nệ  gi i v n đ  tr ” Đ  đ t hi u cao công tác ả ấ ề ẻ ể ạ ệ giáo d cụ  không khác 

đ i ngũ ộ giáo viên nhân t  đ nh ch t lố ị ấ ượng giáo d cụ  . 

      Theo Ti n sĩ Phan Th  Thu Hi n: “Chế ị ề ương trình giáo d cụ  m mầ  non t tố  

chương trình l yấ  trẻ làm trung tâm Có nghĩa xây d ng d a h ng thú, nhu c u,ự ự ứ ầ  kinh nghi m kh  ệ ả trẻ Chương trình t o h i ạ ộ cho trẻ phát tri n toàn di n, khôngể ệ  

tr ng t i phát tri n trí tu  mà nuôi dọ ớ ể ệ ưỡng tâm h n, phát tri n th  ch t khồ ể ể ấ ả giao ti p xã h i tr ”ế ộ ẻ  M i đ a tr  cá th  riêng bi t, Chúng khác th  ch t, tìnhỗ ứ ẻ ể ệ ể ấ  

c m, xã h i, trí tu , hoàn c nh gia đình, văn hóa tâm lý, mà tr  có nhu c u,ả ộ ệ ả ẻ ầ  

h ng thú, cách h c cách ti p thu khác chúng thành công   l a tu i m m non,ứ ọ ế Ở ứ ổ ầ  

ho t đ ng ch  đ o tr  “Ch i mà h c, h c mà ch i ” thông qua ho t đ ng đaạ ộ ủ ạ ẻ ơ ọ ọ ơ ạ ộ  

d ng phong phú mà tr  lĩnh h i ki n th c s ng xung quanh tr  nh  có canạ ẻ ộ ế ứ ố ẻ ờ  thi p, h  tr  nhà giáo d c Môi trệ ổ ợ ụ ường giáo d c trụ ường m m non t  h p đi uầ ổ ợ ề  

ki n t  nhiên, xã h i c n thi t, tr c ti p  nh hệ ự ộ ầ ế ự ế ả ưởng đ n ho t đ ng chăm sóc,ế ạ ộ  giáo d c, hi u ho t đ ng nh m góp ph n th c m c tiêu, nhi m v  chăm sócụ ệ ạ ộ ằ ầ ự ụ ệ ụ  giáo d c trụ ẻ

     N u tr  t o nhi u h i t  tham gia tr i nghi m khám phá, gi i s  tình cóế ẻ ạ ề ộ ự ả ệ ả ố  

v n đ  tr  phát tri n t  sáng t o, giúp tr  có nhi u h i phát tri n ngôn ng ,ấ ề ẻ ể ư ạ ẻ ề ộ ể ữ  tình c m xã h i, phát tri n th m m , th  ch t, phát tri n nh n th c Nh ngả ộ ể ẩ ỹ ể ấ ể ậ ứ ữ  

l i ích có liên h  tr c ti p v i phợ ệ ự ế ớ ương pháp d y giáo viên, bi n pháp t  ch cạ ệ ổ ứ  

ho t đ ng cho tr  theo hạ ộ ẻ ướng l y tr  làm trung tâm Vì c n d y tr  theo hìnhấ ẻ ầ ạ ẻ  

th c “L y tr  làm trung tâm ” Vì ngứ ấ ẻ ười mu n nghe làm mà thân ch a bi t, trố ư ế ẻ 

em v y, chúng tích c c ho t đ ng khám phá, tìm tòi, thích h c ch a th y ch aậ ự ạ ộ ọ ư ấ ư  

bi t V y mu n tr  h c t p tích c c giáo viên không nên d y tr  tr  bi t màế ậ ố ẻ ọ ậ ự ạ ẻ ẻ ế  

ph i d y mà tr  c n, đi u mà tr  thích nghe, giáo viên c n h  tr  cho trả ạ ẻ ầ ề ẻ ầ ỗ ợ ẻ 

th c ý tự ưởng mà tr  phát minh Th  nên ho t đ ng ph i hẻ ế ạ ộ ả ướng vào tr , nghĩaẻ  

l y tr  làm trung tâm  ấ ẻ

        Thông qua s  phố ương pháp s  ph m nh : Quan sát, kh o nghi m, th cư ạ ư ả ệ ự  hành nh m th c m c tiêu giáo d c l y tr  làm trung tâm hằ ự ụ ụ ấ ẻ ướng đ n hìnhế  thành phát tri n toàn di n cho tr  . Chính nhi m v  giáo viên m m non ph iể ệ ẻ ệ ụ ầ ả  

l a ch n n i dung, xác đ nh m c tiêu đ i hình th c t  ch c ho t đ ng, nh mự ọ ộ ị ụ ổ ứ ổ ứ ạ ộ ằ  lôi tham gia tích c c tr  nh m nâng cao ch t lự ẻ ằ ấ ượng giáo d c T  ch c ho tụ ổ ứ ạ  

đ ng đ t tr  vào trung tâm chộ ặ ẻ ương  trình giáo d c, có nghĩa t o h i cho trụ ạ ộ ẻ tham gia vào ho t đ ng nh : Tr i nghi m: Tr  h c qua th c t , qua vi c làm,ạ ộ ư ả ệ ẻ ọ ự ế ệ  qua khám phá tìm tòi Giao ti p: Chia s  v i b n h c t  ngế ẻ ớ ạ ọ ừ ười Suy ng m: Suyẫ  nghĩ v n d ng đi u lĩnh h i áp d ng vào vi c gi i v n đ  Trao đ i: Di n đ tậ ụ ề ộ ụ ệ ả ấ ề ổ ễ ạ  chia s  ….ẻ

        Các phương pháp “D y h c tích c c”, “L y ngạ ọ ự ấ ườ ọ làm trung tâm” i h c 

đ a l i hi u cao Theo ti n sĩ Phan Th  Thu Hi n, chuyên gia ư ạ ệ ế ị ề giáo d c hàngụ  

đ u Vi t Nam ầ ệ cho bi t “Cách ti p nh n t t đ  ế ế ậ ố ể giáo  d cụ  phương pháp d yạ  

h c tích c c nh m thúc đ y phát tri n tính ch  đ ng, kh  t  ph n ọ ự ằ ẩ ể ủ ộ ả ư ả bi nệ  gi iả  

v n đ  ấ ề cho trẻ cách ti p c n t t, thế ậ ố ường th  tính tích h p cao k t n i vi cể ợ ế ố ệ  

h c v i th c t  đ i s ng tr ” Hi n gi i có ọ ớ ự ế ờ ố ẻ ệ ớ số mô hình, cách ti p c n ế ậ giáo 

d cụ  đ u đ i nhà chuyên gia ầ ờ giáo d cụ  đánh giá cao Đi n mô hình có t  lâu cóể ừ  giá tr  Montessori (Italy) hay mô hình xây d ng g m Reggo Emilia (Italy), Highị ự ồ  Scope (M ) M i mô hình, cách ti p c n có  u đi m nhỹ ỗ ế ậ ư ể ược đi m khác nhau,ể  

h u h t nhà ầ ế giáo d cụ  hàng đ u gi i th a nh n mô hình k  t t Đi n chầ ớ ừ ậ ể ố ể ươ  ngtrình High Scope (M ), 70% ỹ trẻ th c chự ương trình đ n ế tu iổ  đ t 90 + IQ có cóạ  30% trẻ không h c ọ m mầ  non đ t m c đ  ạ ứ ộ T iạ  trườ  M mng ầ  non Ea Na, vào kế 

ho ch nhi m v  năm h c 20162017 trạ ệ ụ ọ ường: Chương trình giáo d cụ  M mầ  non theo Thông t  17/2009/TTBGDĐT ngày 25 tháng năm 2009 B  ư ộ trưở   Bộ ngGiáo d cụ  Đào t o   l a ạ Ở ứ tu iổ  M mầ  non: Ho t đ ng ch  đ o ạ ộ ủ ạ trẻ “Ch i màơ  

h c, h c mà ch i” thông qua ho t đ ng đa d ng phong phú mà ọ ọ ơ ạ ộ ạ trẻ lĩnh h iộ  

ki n th c s ng xung quanh ế ứ ố trẻ. 

         Đ  tài chú tr ng và xoay quanh và các bi n pháp nh m giúp tr  5­6 tu iề ọ ệ ằ ẻ ổ  tham gia h c t p h ng thú, tích c c. V i kinh nghi m còn h n ch , v n hi uọ ậ ứ ự ớ ệ ạ ế ố ể  

bi t ch a nhi u nên trong quá trình nghiên c u và th c hi n các bi n phápế ư ề ứ ự ệ ệ  

ch  y u đi sâu vào các n i dung nh  t o môi trủ ế ộ ư ạ ường h c t p thu n l i l y trọ ậ ậ ợ ấ ẻ làm trung tâm đ i v i tr , chú tr ng vi c đ i m i v  hình th c t  ch c c aố ớ ẻ ọ ệ ổ ớ ề ứ ổ ứ ủ  giáo viên, phát huy tính tích c c t  giác c a tr , t o c  h i đ  tr  th  hi nự ự ủ ẻ ạ ơ ộ ể ẻ ể ệ  

kh  năng c a b n thân, m nh d n tham gia vào các ho t đ ng, ph i k t h pả ủ ả ạ ạ ạ ộ ố ế ợ  

ch t ch  cùng v i các ban ngành đoàn th  trong công tác chăm sóc giáo d cặ ẽ ớ ể ụ  

tr ẻ

      Th c hi n và  ng d ng b n sáng ki n: ự ệ ứ ụ ả ế M t s  bi n pháp  t  ch c ho t ộ ố ệ ổ ứ ạ  

đ ng  giáo d c “L y tr  làm trung tâm”  áp d ng hi u qu    cho tr  5­6 tu i ộ ụ ấ ẻ ụ ệ ả ẻ ổ  

 tr ng m m non

ơ ườ ầ    nông thôn – ngo i thành”  ạ  s  m  ra m t h ng đi m iẽ ở ộ ướ ớ  cho giáo viên trong vi c đ i m i phệ ổ ớ ương pháp, góp ph n nâng cao ch t lầ ấ ượ  nggiáo d c   trong các truong m m non vùng nôn thôn – ngo i thành còn g pụ ở ầ ạ ặ  nhi u khó khăn .ề  

 II.C  S  TH C TI N:Ơ Ở Ự Ễ

1.Đ c đi m tình hình ặ ể

Nhi m v  năm h c 2017 ệ ụ ọ – 2018 ngành h c ọ m mầ  non ti p t c th c  hi n ế ụ ự ệ giáo 

d cụ   có ch t lấ ượng chương trình  giáo  d cụ   m mầ   non  m i, t  ch c t t ho tớ ổ ứ ố ạ  

đ ng ộ cho trẻ theo hướng l yấ  trẻ làm trung tâm . Mu n nâng cao ch t lố ấ ượ  nggiáo d cụ  trước h t ph i nâng cao ch t lế ả ấ ượng đ i ngũ ộ giáo viên gi i chuyênỏ  môn, v ng vàng nghi p v , có ph m ch t đ o ữ ệ ụ ẩ ấ ạ đ cứ  t t, có k  nghi p v  số ỹ ệ ụ ư 

ph m, nhi t tình yêu ngh  m n  ạ ệ ề ế trẻ  g n gũi  ầ trẻ  Bi t  ng d ng công nghế ứ ụ ệ thông tin khai thác thông tin m ng nh m áp d ng vào ho t đ ng thi t th cạ ằ ụ ạ ộ ế ự  cách h p lý mang tính ợ giáo d cụ  cao . Bi t ph i h p ch t ch  v i cha m  ế ố ợ ặ ẽ ớ ẹ trẻ 

đ  nuôi dể ưỡng chăm sóc giáo d cụ  trẻ Tăng cường t  ch c ho t đ ng ổ ứ ạ ộ cho trẻ theo hướng l yấ  trẻ làm trung tâm 

     Tr ng m m non n i tôi đang công tác ườ ầ ơ là m t trộ ường m m non nông thôn ,ầ  

n m   cu i huy n Gia Lâm . Năm 2016 trằ ở ố ệ ường được xây giai đo n 1 g m 10ạ ồ  phòng h c và khu hi u b  , trọ ệ ộ ường v n còn 2 đi m l  n m r i rác   2 thônẫ ể ẻ ằ ả ở  trong xã . Năm 2017­ 2018 dướ ựi s  ch  đ o c a Ban giám hi u nhà trỉ ạ ủ ệ ường, tôi 

đượ ực s  phân công ch  nhi m l p m u giáo 5 ­ 6 tu i A1 v i t ng s  tr  50ủ ệ ớ ẫ ổ ớ ổ ố ẻ  

tr  Qua đi u tra v  m t tâm sinh lý c a tr  cũng nh  các đi u ki n c a l p,ẻ ề ề ặ ủ ẻ ư ề ệ ủ ớ  

tôi th y nh ng thu n l i và khó khăn sau:ấ ữ ậ ợ

L p đớ ược trang b  đ y đ  đ  dùng ph c v  các môn h c đị ầ ủ ồ ụ ụ ọ ược trang bị 

ti vi, máy tính đ y đ  thu n l i cho vi c d y và h c.ầ ủ ậ ợ ệ ạ ọ

Môi trường l p h c s ch s , thoáng mát, đ y đ  ánh sáng nên tr  cóớ ọ ạ ẽ ầ ủ ẻ  

m t môi trộ ường h c t p t t.ọ ậ ố

T t c  các l p l n đấ ả ớ ớ ược h c t i khu tr ng tâm nên vi c trao đ i, h cọ ạ ư ệ ổ ọ  

h i v  chuyên môn, giao l u gi a cô và tr  đỏ ề ư ữ ẻ ược thu n l i h n trậ ợ ơ ước

* Đ i v i giáo viên ố ớ

­  Là giáo viên  có chuyên môn nghi p v , yêu ngh  m n tr , tr  kh e nhi tệ ụ ề ế ẻ ẻ ỏ ệ  tình . Đ t trình đ  trên chu n ạ ộ ẩ

­ B n thân tr c ti p tham gia khóa h c b i dả ự ế ọ ồ ưỡng thường xuyên qua đ t t pợ ậ  

hu  n module tr c tuy n ấ ự ế Sở Giáo d cụ  Hà N i có module ộ m mầ  non 1D đ  c pề ậ  

đ n phế ương pháp giáo d cụ  l yấ  trẻ làm trung tâm, thi t k  môi ế ế trườ  giáo ng

d cụ  l yấ  trẻ làm trung tâm cách l p k  ho ch quan đi m ậ ế ạ ể giáo d cụ  l yấ  trẻ làm trung tâm . 

­ B n thân tôi luôn gả ương m u đi đ u trong vi c  áp d ng các hình th c tẫ ầ ệ ụ ứ ổ 

ch c ho t đ ng l y tr  làm trung tâm ứ ạ ộ ấ ẻ

­ Đ  có th  áp d ng t t nh t tôi luôn say mê h c t p nghiên c u, h c h i chể ể ụ ố ấ ọ ậ ứ ọ ỏ ị 

em đ ng nghi p đ  tìm ra các hình th c t  ch c l y tr  làm trung tâm hay,ồ ệ ể ứ ổ ứ ấ ẻ  

hi u qu  th c s  gây h ng thú cho trệ ả ự ự ứ ẻ

­ Bên c nh đó tôi còn tích c c h c h i các hình th c t  c c l y tr  làm trungạ ự ọ ỏ ứ ổ ứ ấ ẻ  tâm qua sách báo, m ng internet….ph n nào giúp tôi hi u đạ ầ ể ượ ầc t m quan 

tr ng c a vi c áp d ng hình th c t  ch c l y tr  làm trung tâm ọ ủ ệ ụ ứ ổ ứ ấ ẻ

­ B n thân  đả ược Ban Giám Hi u phân công  ph  trách  l p M u giáo l n A1 ,ệ ụ ớ ẫ ớ  

là t  trổ ưởng  chuyên môn kh i  m u giáo l n nên  thố ẫ ớ ường xuyên được tham 

d  các bu i ki n t p, t p hu n có áp d ng hình th c  t  ch c l y tr   làmự ổ ế ậ ậ ấ ụ ứ ổ ứ ấ ẻ  trung tâm t  đó tôi rút đừ ượ nhi u kinh nghi m khi d y tr  ề ệ ạ ẻ

* Đ i v i tr : ố ớ ẻ

­ Tr  kh e m nhẻ ỏ ạ , nhanh nh n, đa s  tr  có tính t  l p cao ẹ ố ẻ ự ậ

­ Tr  t  ra r t h ng thú khi đẻ ỏ ấ ứ ược ti p c n phế ậ ương pháp d y h c l y tr  làmạ ọ ấ ẻ  trung tâm 

* Đ i v i ph  huynh : ố ớ ụ

­  M t s  ph  huynh hi n nay đ u r t tr  nên nh n th c quan tâm đ u t  choộ ố ụ ệ ề ấ ẻ ậ ứ ầ ư  con cái r t nhi u , ph  huynh cũng đòi h i tr  nh n th c nh ng cái m i mấ ề ụ ỏ ẻ ậ ứ ữ ớ ẻ nên cũng d  dàng khi giáo viên truy n t i hình th c t  ch c l y tr  làm trungễ ề ả ứ ổ ứ ấ ẻ  tâm 

3. Khó khăn: 

­ Đa sô giáo viên ch a nh n th c đ y đ  v  phư ậ ứ ầ ủ ề ương pháp hình th cứ  

d y tr  “l y h c sinh làm trung tâm”, còn lúng túng trong vi c v n d ngạ ẻ ấ ọ ệ ậ ụ  

chương trình giáo d c m m non m i vào th c t  gi ng d y. T  ch c các ho tụ ầ ớ ự ế ả ạ ổ ứ ạ  

đ ng  còn đ c l p, tách r i, mang n ng cung c p ki n th c cho tr , ch a phátộ ộ ậ ờ ặ ấ ế ứ ẻ ư  huy được tính tích c c, ch  đ ng, sáng t o   tr , giáo viên ch a bi t t o môiự ủ ộ ạ ở ẻ ư ế ạ  

trường đ  tr  để ẻ ược h c t p, tham quan khám phá   m i lúc m i n i. ọ ậ ở ọ ọ ơ

­ Phương pháp t  ch c các ho t đ ng trong chổ ứ ạ ộ ương trình còn d a vàoự  bài so n m u ch a sáng t o th c hi n, còn c ng nh c ạ ẫ ư ạ ự ệ ứ ắ

­   các trỞ ường m m non nông thôn n i mà c  s  v t ch t còn nhi uầ ơ ơ ở ậ ấ ề  

h n ch   đ  dùng, đ  ch i ch a th t s  phong phú v  ch ng lo i, ch a cóạ ế ồ ồ ơ ư ậ ự ề ủ ạ ư  nhi u đ  ch i phát tri n trí tu ề ồ ơ ể ệ

­ Do đi u ki n kinh t  c a đ a phề ệ ế ủ ị ương còn nhi u khó khăn nên vi cề ệ  quan tâm chăm sóc con em c a đa s   ph  huynh h c sinh ch a đáp  ng v iủ ố ụ ọ ư ứ ớ  nhu c u giáo d c ngày càng cao hi n nay. Nhu c u v  kinh t , m u sinh đầ ụ ệ ầ ề ế ư ượ  cquan tâm nhi u h n nhu c u h c t p. Ph  huynh h c sinh ch a n m rõ quanề ơ ầ ọ ậ ụ ọ ư ắ  

đi m giáo d c hi n nay, thái đ  h p tác giáo d c tr  ch a rõ ràng, ch a th ngể ụ ệ ộ ợ ụ ẻ ư ư ố  

nh t v i nhà trấ ớ ường. Giáo d c tr    gia đình mang tính áp đ t và thi u làmụ ẻ ở ặ ế  

gương t t cho tr  noi theo.ố ẻ  

­ L p k  ho ch ho t đ ng ngày còn theo thói quen cũ. H  th ng câuậ ế ạ ạ ộ ệ ố  

h i  ch a phát huy tích c c c a tr , ch a tìm hi u, ch a đánh giá đỏ ư ự ủ ẻ ư ể ư ược v nố  

ki n th c, k  năng c a tr ế ứ ỹ ủ ẻ

  ­ Đánh giá tr  hàng ngày còn chung chung, ch a th  hi n vi c quan sátẻ ư ể ệ ệ  các bi u hi n, các hành vi cũng nh  vi c ti p thu ki n th c, kĩ năng c a trể ệ ư ệ ế ế ứ ủ ẻ 

m t cách rõ nét. ộ

      ­ Ngoài ra, giáo viên ch a m nh d n, t  tin đ  đ c l p xây d ng kư ạ ạ ự ể ộ ậ ự ế 

ho ch, nên ch a th  hi n nét đ c tr ng riêng c a m i cá nhân, ch a t o đạ ư ể ệ ặ ư ủ ỗ ư ạ ượ  c

h ng thú và ch a phát huy đứ ư ược tính tích c c c a tr ự ủ ẻ

III.  M T S  BI N PHÁP Ộ Ố Ệ

1. Bi n pháp 1 : ệ Xây d ng k  ho ch ự ế ạ giáo d c ụ l y tr  làm trung tâmấ ẻ  phù h p v i trợ ớ ường, l pớ

Xây d ng k  ho ch là m t bi n pháp quan tr ng trong quá trình th cự ế ạ ộ ệ ọ ự  

hi n nh ng vi c c n làm c a ngệ ữ ệ ầ ủ ười giáo viên. Vi c l p k  ho ch giáo d cệ ậ ế ạ ụ  giúp cho giáo viên th c hi n m c tiêu giáo d c đ y đ , có h  th ng, giúp giáoự ệ ụ ụ ầ ủ ệ ố  viên d  ki n trự ế ước n i dung, th i gian đ  t  ch c các ho t đ ng m t cáchộ ờ ể ổ ứ ạ ộ ộ  

hi u qu ệ ả

K  ho ch là c  s  đ  th ng nh t m i ho t đ ng. Giáo viên ph i hìnhế ạ ơ ở ể ố ấ ọ ạ ộ ả  dung đượ ỏc r  ràng công vi c s p ph i làm và hoàn toàn ch  đ ng công vi cệ ắ ả ủ ộ ệ  trong nhóm, l p, đ ng th i đ a các ho t đ ng vào n  n p.ớ ồ ờ ư ạ ộ ề ế

Giáo viên c n l p k  ho ch th c hi n l y tr  làm trung tâm đ  xác đ nhầ ậ ế ạ ự ệ ấ ẻ ể ị  các n i dung phù h p nh t đ i v i tr  trong nhóm l p mình. Qua đó, tôi cóộ ợ ấ ố ớ ẻ ớ  

đi u ki n quan tâm đ n tr  h n, bi t nh ng m t m nh, ti n b  c a tr  đ  cóề ệ ế ẻ ơ ế ữ ặ ạ ế ộ ủ ẻ ể  

nh ng tác đ ng phù h p. ữ ộ ợ

Đ  xây d ng để ự ược k  ho ch giáo d c l y tr  làm trung tâm  c n hi uế ạ ụ ấ ẻ ầ ể  rõ:

* K  ho ch giáo d c l y tr  làm trung tâm làế ạ ụ ấ ẻ :

­ K  ho ch giáo d c căn c  vào tr  nghĩa là căn c  kh  năng, nhu c uế ạ ụ ứ ẻ ứ ả ầ  

h c t p, kinh nghi m s ng c a tr  đ  xác đ nh m c tiêu, c  th  n i dung.ọ ậ ệ ố ủ ẻ ể ị ụ ụ ể ộ

­ T  ch c ho t đ ng luôn đ t tr  vào trung tâm c a quá trình giáo d c,ổ ứ ạ ộ ặ ẻ ủ ụ  

có nghĩa là t o m i c  h i cho tr  đạ ọ ơ ộ ẻ ược tham gia vào các ho t đ ng:ạ ộ

+ Tr i nghi m: tr  đả ệ ẻ ượ ọc h c qua th c t , qua vi c làm, qua khám phá tìmự ế ệ  tòi

+ Giao ti p: Chia s  v i b n và h c t  m i ngế ẻ ớ ạ ọ ừ ọ ười 

+ Suy ng m: suy nghĩ và v n d ng nh ng đi u đã lĩnh h i đẫ ậ ụ ữ ề ộ ược vào 

vi c gi i quy t các tình hu ng.ệ ả ế ố

+ Trao đ i: di n đ t và chia s  suy nghĩ và mong mu nổ ễ ạ ẻ ố

Giáo viên ch  là ngỉ ườ ại t o c  h i, hơ ộ ướng d n, g i m  giúp tr  đẫ ợ ở ẻ ượ  cchi m lĩnh ki n th c.ế ế ứ

Giáo d c l y tr  làm trung tâm đụ ấ ẻ ược xem nh  m t quan đi m d y h cư ộ ể ạ ọ  chi ph i c  m c tiêu, n i dung, phố ả ụ ộ ương pháp, hình th c t  ch c và c  quanứ ổ ứ ả  

đi m d y h c. Do v y, đ  xây d ng để ạ ọ ậ ể ự ược k  ho ch giáo d c l y tr  làmế ạ ụ ấ ẻ  trung tâm m t cách hi u qu , tôi đã quan tâm và th c hi n các vi c làm sau:ộ ệ ả ự ệ ệ

* Xác đ nh m c tiêuị ụ : 

­ Xây d ng k  ho ch l y tr  làm trung tâm đự ế ạ ấ ẻ ược th  hi n ngay t  vi cể ệ ừ ệ  xác 

đ nh m c tiêu và cách vi t m c tiêu. Vì v y khi xác đ nh m c tiêu trong kị ụ ế ụ ậ ị ụ ế 

ho ch b n thân tôi đã căn c  vào nh ng y u t  sau:ạ ả ứ ữ ế ố

   + Kh  năng ti p thu ki n th c, nhu c u h c t p khám phá, s  thíchả ế ế ứ ầ ọ ậ ở  

c a t ng tr  trong l p tôi ph  trách, đ  có đủ ừ ẻ ớ ụ ể ược nh ng k t qu  trên tôi  đãữ ế ả  

l a ch n t  vi c theo dõi, quan sát tr  hàng ngày, h ng  tu n, h ng  tháng… ự ọ ừ ệ ẻ ằ ầ ằ

   + N i dung giáo d c cho t ng đ  tu i (trong chộ ụ ừ ộ ổ ương trình giáo d cụ  

m m non) Ngoài ra, tôi căn c  vào kh  năng, h ng thú c a tr ,; đi u ki nầ ứ ả ứ ủ ẻ ề ệ  nhóm l p; nhu c u, mong mu n c a cha m  tr  mu n tr  có nh ng ki nớ ầ ố ủ ẹ ẻ ố ẻ ữ ế  

th c, k  năng nào đ  phù h p v i đi u ki n s ng c a tr  trong c ng đ ng đứ ỹ ể ợ ớ ề ệ ố ủ ẻ ộ ồ ể xác đ nh m c tiêu phù h p kh  năng, kinh nghi m s ng c a tr , đáp  ngị ụ ợ ả ệ ố ủ ẻ ứ  

được yêu c u c a chầ ủ ương trình, phù h p vói vùng mi n, v i trợ ề ớ ường l p c aớ ủ  tôi. 

   ­ Vi c vi t m c tiêu luôn tôi luôn hệ ế ụ ướng vào tr , nghĩa là tr  s  làmẻ ẻ ẽ  

được gì? s  nh  th  nào? sau m t năm h c (k  ho ch năm), sau 1 tháng (kẽ ư ế ộ ọ ế ạ ế 

ho ch thángạ  trong đó có k  ho ch giáo d c tu n, ngày). Do đó m c tiêu giáoế ạ ụ ầ ụ  

d c nh t là m c tiêu cho m t bài (m t n i dung) giáo viên đ t ra c n c  th ,ụ ấ ụ ộ ộ ộ ặ ầ ụ ể  

đo được, đ t đạ ược, th c t  và có gi i h n v  th i gian đ  có th  d  dàng xácự ế ớ ạ ề ờ ể ể ễ  

đ nh trong m t kho ng th i gian nh t đ nh m c tiêu đã đ t đị ộ ả ờ ấ ị ụ ạ ược ch a. ư

hi n   tệ ượng   tự nhiên   đ n   gi nơ ả  (tr i   s p   m a,ờ ắ ư  

tr i n ng to )ờ ắ

­ Ki n th c: ­ Giúp tr  nh n bi t đế ứ ẻ ậ ế ượ  c

s   tan  ra  c a   đá   khi   nhi t   đ   m   lênự ủ ệ ộ ấ  ( quá trình đá tan thành nước ). 

­     K   năng:   quan   sát,   phán   đoán   hi nỹ ệ  

tượng đá tan ra thành nước, kh  năng soả  sánh và đ a ra k t lu n.ư ế ậ

­   Thái   đ :   có   ý   th c   b o   v   c   th :ộ ứ ả ệ ơ ể  không nên u ng nhi u nố ề ước đá và tránh 

xa nước sôi nóng

*  L a ch n n i dung giáo d cự ọ ộ ụ : 

­  Khi m c tiêu giáo d c đã đụ ụ ược xác đ nh tôi d a vào m c tiêu đ  cị ự ụ ể ụ 

th  hóa n i dung c a t ng lĩnh v c cho t ng đ  tu i quy đ nh trong chể ộ ủ ừ ự ừ ộ ổ ị ươ  ngtrình vì n i dung giáo d c trong chộ ụ ương trình là nh ng v n đ  c t lõi, c  b n.ữ ấ ề ố ơ ả  

Ví d  n i dung trong lĩnh v c phát tri n nh n th c ­ ph n khám phá khoa h c:ụ ộ ự ể ậ ứ ầ ọ  

đ c đi m, công d ng và cách s  d ng các đ  dùng gia đình ,  so sánh s  khácặ ể ụ ử ụ ồ ự  nhau, gi ng nhau c a 2,3 đ  dùng, đ c đi m công d ng m t s  phố ủ ồ ặ ể ụ ộ ố ương ti nệ  giao thông   d a vào m c tiêu giáo viên c  th  n i dung: đ c đi m, côngự ụ ụ ể ộ ặ ể  

d ng và cách s  d ng đ  dùng  nào? So sánh s  khác nhau và gi ng nhau thìụ ử ụ ồ ự ố  

ph i xác đ nh so sánh đ  dùng nào v i nhau?   Đ c đi m, công d ng c aả ị ồ ớ ặ ể ụ ủ  

phương ti n giao thông nào? xe máy hay ô tô. ệ

­ Nh ng n i dung giáo d c trong k  ho ch là nh ng n i dung c  th ,ữ ộ ụ ế ạ ữ ộ ụ ể  

tr   mu n bi t, g n gũi v i tr , phù h p v i vùng, mi n. ẻ ố ế ẫ ớ ẻ ợ ớ ề

­ M c tiêu và n i dung liên quan v i nhau do đó có m c tiêu thì ph i cóụ ộ ớ ụ ả  

n i dung. M t m c tiêu có th  có 2­3 n i dung ộ ộ ụ ể ộ

* L a ch n ho t đ ng giáo d cự ọ ạ ộ ụ

­ Theo Chương trình giáo d c m m non, ho t đ ng giáo d c g m: Ho tụ ầ ạ ộ ụ ồ ạ  

đ ng ch i, ho t đ ng h c, ho t đ ng ăn, ng , v  sinh cá nhân, ho t đ ng laoộ ơ ạ ộ ọ ạ ộ ủ ệ ạ ộ  

đ ng.ộ

­ T  ch c các ho t đ ng giáo d c l y tr  làm trung tâm thìổ ứ ạ ộ ụ ấ ẻ

+ Người giáo viên là ngườ ưới h ng d n, khuy n kích, g i m , h  tr  vàẫ ế ợ ở ỗ ợ  

t o c  h i nhi u nh t cho tr  đạ ơ ộ ề ấ ẻ ược ho t đ ng, đạ ộ ược trao đ i chia s  trình bàyổ ẻ  

ý ki n c a mình. Đ ng th i giáo viên ph i quan sát đ  đáp  ng nhu c u hamế ủ ồ ờ ả ể ứ ầ  

hi u bi t, tìm tòi, khám phá qua nh ng câu h i th c m c c a tr ể ế ữ ỏ ắ ắ ủ ẻ

+ Tr  luôn tích c c, ch  đ ng tham gia các ho t đ ng, thích làm vi cẻ ự ủ ộ ạ ộ ệ  theo c p, theo nhóm nhómặ

+ Phương pháp, đ  dùng s  d ng, hình th c t  ch c phù h p, đúng lúc,ồ ử ụ ứ ổ ứ ợ  đúng ch  đ  kích thích s  tìm tòi, phám phá c a tr  Chú tr ng cho tr  đỗ ể ự ủ ẻ ọ ẻ ượ  c

tr i nghi m, giao ti p và trình báy ý ki n   ả ệ ế ế

Quan tâm đ n h  th ng câu h i ế ệ ố ỏ

Có hai d ng câu h i chính: Câu h i đóng và câu h i m :ạ ỏ ỏ ỏ ở  

+ Lo i câu h i đóng: câu tr  l i là có ho c không ho c ch  có m t câuạ ỏ ả ờ ặ ặ ỉ ộ  

tr  l i đúng duy nh t. Ch c năng c a lo i câu h i này thả ờ ấ ứ ủ ạ ỏ ường dùng đ  đánhể  giá   m c đ  ghi nh  thông tin, đòi h i t  duy r t ít. Lo i câu h i này thở ứ ộ ớ ỏ ư ấ ạ ỏ ườ  ngdùng trong ph n k t lu n ho c gi i thi u bài đ  ki m tra xem tr  đã hi uầ ế ậ ặ ớ ệ ể ể ẻ ể  nhi m v  và hệ ụ ướng d n c n làm trong ph n phát tri n bài ẫ ầ ầ ể

+ Câu h i m  là lo i câu h i có nhi u đáp án cho tr  l i. Câu h i nàyỏ ở ạ ỏ ề ả ờ ỏ  đòi h i t  duy nhi u thỏ ư ề ường dùng trong ph n gi i thi u và phát tri n bài  ầ ớ ệ ể

Câu h i t t t o ra m t thách th c v  trí tu , tìm ki m hi u bi t và t oỏ ố ạ ộ ứ ề ệ ế ể ế ạ  

h ng thú cho tr  ứ ẻ

Đ  có để ược câu h i t t b n thân tôi đã làm nh  sau: Chú ý đ n m cỏ ố ả ư ế ụ  đích c a câu h i: h i đ  làm gì? Đ  hủ ỏ ỏ ể ể ướng d n, g i m  hay đ  ki m tra,ẫ ợ ở ể ể  đánh giá m c đ  hi u, h i cái gì?  Câu h i ph i phù h p v i trình đ , khứ ộ ể ỏ ỏ ả ợ ớ ộ ả năng đ  tr  có th  tr  l i để ẻ ể ả ờ ược và c  g ng đ  tr  l i. Câu h i t  d  đ n khó,ố ắ ể ả ờ ỏ ừ ễ ế  

t  đ n gi n đ n ừ ơ ả ế ph c t p. Phân b  câu h i cho t t c  các đ i t ng tr : tr  nhútứ ạ ổ ỏ ấ ả ố ượ ẻ ẻ  nhát đ n tr  tích c c.ế ẻ ự  

­ Đ t ít câu h i h n, nh ng câu h i ph i khi n tr  suy nghĩ, không h i trànặ ỏ ơ ư ỏ ả ế ẻ ỏ  lan. 

­ Dành th i gian đ  tr  suy nghĩ tr  l i.ờ ể ẻ ả ờ  

­ Không nên v i đánh giá, hãy đ ng viên, khuy n khích đ  nh n độ ộ ế ể ậ ượ  ccâu tr  l i t t h n t  tr ả ờ ố ơ ừ ẻ  

­ Khuy n khích tr  đ t câu h i.ế ẻ ặ ỏ  

­ Trân tr ng câu h i và câu tr  l i c a tr ọ ỏ ả ờ ủ ẻ  

Ví d  1 s  câu h i m  kích thích tr  suy nghĩ: ụ ố ỏ ở ẻ

* Con nghĩ th  nào? .Làm sao con bi t? ể ế

* T i sao con l i nghĩ nh  v y? ạ ạ ư ậ

* N u  thì sao? N u không… thì sao? ế ế

*Theo con thì đi u gì/cái gì s  x y ra ti p theo? ề ẽ ả ế

Nói tóm l i khi xây d ng k  ho ch l y tr  làm trung tâm là vi c tôi đ tạ ự ế ạ ấ ẻ ệ ặ  

ra các câu h i và tìm l i gi i đáp đ  có m t k  ho ch hoàn ch nh phù h p v iỏ ờ ả ể ộ ế ạ ỉ ợ ớ  

tr ẻ

1. Hi n t i trình đ  c a tr  nh  th  nào ?ệ ạ ộ ủ ẻ ư ế  Kh o sát, tìm hi u tr ả ể ẻ  

2. Tr  c n h c gì ti p theo ?ẻ ầ ọ ế  Ch n m c tiêu.ọ ụ  

3. Tr  c n làm gì đ  đ t nh ng m c tiêu, yêu c u này ?ẻ ầ ể ạ ữ ụ ầ  D  ki n cácự ế  công vi c / ho t đ ng c  th  c a tr  cho tr  tr i nghi m nh m vào các m c tiêuệ ạ ộ ụ ể ủ ẻ ẻ ả ệ ằ ụ  

đã đ t ra.ặ  

4. Nh ng h c li u nào đữ ọ ệ ược dùng đ  th c hi n k  ho ch này ?ể ự ệ ế ạ  Ch nọ  

h c li u, chu n b  đ  dùng, đ  ch i cho tr  và cô.ọ ệ ẩ ị ồ ồ ơ ẻ  

2.   Bi n pháp 2: Xây d ng môi trệ ự ường giáo d c l y tr  làm trungụ ấ ẻ  tâm 

2.1. Xây d ng môi trự ường xã h i  trong l p lành m nh trong sáng.ộ ớ ạ

   M i đ a tr  là m t cá th  riêng bi t, chúng khác nhau v  th  ch t, tìnhỗ ứ ẻ ộ ể ệ ề ể ấ  

c m, ả xã h i, trí tu , hoàn c nh gia đình, văn hóa và tâm lý. Do đó, m i tr  emộ ệ ả ỗ ẻ  

có h ng thú, cách h c và t c đ  h c t p khác nhau và chúng đ u có th  thànhứ ọ ố ộ ọ ậ ề ể  công. Tr  h c b ng ch i t t nh t khi có ngẻ ọ ằ ơ ố ấ ườ ới l n h  tr  và m  r ng nh ngỗ ợ ở ộ ữ  

gì chúng đang h ng thú và đang th c hi n. Song song v i vi c l p k  ho chứ ự ệ ớ ệ ậ ế ạ  giáo d c l y tr  làm trung tâm, m i nhà trụ ấ ẻ ỗ ường cũng c n ph i xây d ng môiầ ả ự  

trường ho t đ ng cho tr   đạ ộ ẻ ược tr i nghi m. Môi trả ệ ường giáo d c trongụ  

trường m m non là t  h p nh ng đi u ki n t  nhiên – xã h i c n thi t, tr cầ ổ ợ ữ ề ệ ự ộ ầ ế ự  

ti p  nh hế ả ưởng đ n ho t đ ng chăm sóc, giáo d c tr    trế ạ ộ ụ ẻ ở ường m m non.ầ  

Hi u qu  c a nh ng ho t đ ng này nh m góp ph n th c hi n t t m c tiêu,ệ ả ủ ữ ạ ộ ằ ầ ự ệ ố ụ  nhi m v  chăm sóc giáo d c tr  Cóệ ụ ụ ẻ  nhi u cách phân lo i môi tr ng giáo d c:ề ạ ườ ụ  

Có quan đi m cho r ng, môi tr ng giáo d c m m non bao g m môi tr ng tể ằ ườ ụ ầ ồ ườ ự nhiên (nh  các đi u ki n không khí, ánh sáng, ngu n n c, cây xanh, đ a đi mư ề ệ ồ ướ ị ể  

tr ng) và môi tr ng xã h i (bao g m: b u không khí giao ti p trong tr ngườ ườ ộ ồ ầ ế ườ  

m m non, phong cách làm vi c, m i quan h  gi a con ng i v i con ng i, gi aầ ệ ố ệ ữ ườ ớ ườ ữ  

tr ng m m non v i các t  ch c kinh t , xã h i, văn hóa khác…). M t quan đi mườ ầ ớ ổ ứ ế ộ ộ ể  khác l i phân chia môi tr ng giáo d c thành môi tr ng v t ch t và môi tr ngạ ườ ụ ươ ậ ấ ườ  

xã h i. Môi tr ng v t ch t trong tr ng m m non bao g m các trang thi t b , độ ườ ậ ấ ườ ầ ồ ế ị ồ dùng, đ  ch i, không gian ph c v  cho vi c t  ch c các ho t đ ng sinh ho tồ ơ ụ ụ ệ ổ ứ ạ ộ ạ  

h ng ngày c a tr  Môi tr ng v t ch t t o cho tr  nh ng c  h i t t đ  tr  th aằ ủ ẻ ườ ậ ấ ạ ẻ ữ ơ ộ ố ể ẻ ỏ  mãn nhu c u ho t đ ng và phát tri n toàn di n v  m t th  ch t, trí tu  th m mĩ,ầ ạ ộ ể ệ ề ặ ể ấ ệ ẩ  

đ o đ c, xã h i. Môi tr ng xã h i đ c hi u là toàn b  nh ng đi u ki n xã h iạ ứ ộ ườ ộ ượ ể ộ ữ ề ệ ộ  

nh  chính tr , văn hóa, các m i quan h  giúp tr  hình thành nhân cách c a mình.ư ị ố ệ ẻ ủ  Môi tr ng xã h i đ c bi t đ c nh n m nh   đây là môi tr ng giao ti p trongườ ộ ặ ệ ượ ấ ạ ở ườ ế  

tr ng m m non, bao g m s  giao ti p gi a cô và tr , gi a tr  v i tr  và gi a trườ ầ ồ ự ế ữ ẻ ữ ẻ ớ ẻ ữ ẻ 

v i nh ng ng i xung quanh. Môi tr ng này v a mang tính ch t s  ph m, v aớ ữ ườ ườ ừ ấ ư ạ ừ  mang tính ch t gia đình. Vi c phân lo i môi tr ng có th  khác nhau, song đ uấ ệ ạ ườ ể ề  quan tr ng đ i v i giáo d c m m non. Theo tôi, môi tr ng đó c n ph i cung  ngọ ố ớ ụ ầ ườ ầ ả ứ  các đi u ki n c n thi t đ  kích thích và ph c v  tr  ho t đ ng m t cách tích c c,ề ệ ầ ế ể ụ ụ ẻ ạ ộ ộ ự  chăm sóc tr  t t… qua đó, nhân cách tr  s  đ c phát tri n t t và thu n l i.ẻ ố ẻ ẽ ượ ể ố ậ ợ

T  nh ng quan đi m trên b n thân tôi đã nh n th c đ c vi c xây d ngừ ữ ể ả ậ ứ ượ ệ ự  môi tr ng giáo d c phù h p s  là ph ng ti n, là đi u ki n đ  h  phát tri n phùườ ụ ợ ẽ ươ ệ ề ệ ể ọ ể  

h p v i t ng tr  và t ng l a tu i. Đ i v i ph  huynh và xã h i, quá trình xâyợ ớ ừ ẻ ừ ứ ổ ố ớ ụ ộ  

d ng môi tr ng giáo d c s  thu hút đ c s  tham gia c a các b c ph  huynh vàự ườ ụ ẽ ượ ự ủ ậ ụ  

s  đóng góp c a c ng đ ng xã h i đ  th a mãn mong đ i c a h  đ i v i s  phátự ủ ộ ồ ộ ể ỏ ợ ủ ọ ố ớ ự  tri n c a tr  trong t ng giai đo n, trong t ng th i kì.ể ủ ẻ ừ ạ ừ ờ  

Trường m m non là môi trầ ường thu n l i đ  hình thành các k  năng xãậ ợ ể ỹ  

h i cho tr : Đ m b o môi trộ ẻ ả ả ường giao ti p thân thi n, hòa đ ng,  m cúng,ế ệ ồ ấ  

c i m  gi a cô và tr , gi a tr  v i tr , gi a tr  v i môi trở ở ữ ẻ ữ ẻ ớ ẻ ữ ẻ ớ ường xung quanh. Quan h  gi a cô và tr , ngệ ữ ẻ ườ ới l n v i tr  ph i th  hi n tình c m yêu thớ ẻ ả ể ệ ả ương, thái đ  tôn tr ng, tin tộ ọ ưởng tr , t o c  h i cho tr  b c l  nh ng suy nghĩ, tâmẻ ạ ơ ộ ẻ ộ ộ ữ  

t  nguy n v ng c a mình. T o đi u ki n cho tr  giao ti p và th  hi n sư ệ ọ ủ ạ ề ệ ẻ ế ể ệ ự quan tâm c a mình đ i v i m i ngủ ố ớ ọ ười, đ i v i s  v t hi n tố ớ ự ậ ệ ượng g n gũiầ  xung quanh. M i c  ch , l i nói, vi c làm c a cô giáo và ngọ ử ỉ ờ ệ ủ ườ ới l n ph i luônả  

m u m c đ  tr  noi theo. M i quan h  gi a tr  v i tr  là quan h  b n bèẫ ự ể ẻ ố ệ ữ ẻ ớ ẻ ệ ạ  cùng h c cùng ch i, đoàn k t, h p tác, chia s , đ ng c m, h c h i l n nhau.ọ ơ ế ợ ẻ ồ ả ọ ỏ ẫ  Giáo viên c n nh y c m đ  t n d ng các m i quan h  gi a tr  v i tr  đầ ạ ả ể ậ ụ ố ệ ữ ẻ ớ ẻ ể giáo d c tr  và có s  th ng nh t gi a trụ ẻ ự ố ấ ữ ường m m non, gia đình và c ngầ ộ  

đ ng xã h i trong vi c ồ ộ ệ chăm sóc, giáo d c trụ ẻ

Môi tr ườ ng xã h i lành m nh trong sáng ộ ạ

2.2 Xây d ng môi trự ường bên ngoài l p h c.ớ ọ

       Môi tr ng ngoài l p h c là y u t  góp ph n tích c c trong các ho t đ ngườ ớ ọ ế ố ầ ự ạ ộ  nâng cao ch t lấ ượng chăm sóc giáo d c toàn di n tr  Nhi u tr ng m m non đãụ ệ ẻ ề ườ ầ  

t p trung xây d ng môi tr ng giáo d c ngoài l p h c an toàn, đ p, h p d n tr ậ ự ườ ụ ớ ọ ẹ ấ ẫ ẻ  

H u h t các nhà tr ng đ u quan tâm, mong mu n đ t đầ ế ườ ề ố ạ ược đó là di n tích đ tệ ấ  trong nhà tr ng, di n tích sân vườ ệ ườn và di n tích các khu v c b  tr  cho ho tệ ự ổ ợ ạ  

đ ng ngoài tr i c a tr  Có di n tích đ t đ  r ng, nhà trộ ờ ủ ẻ ệ ấ ủ ộ ường có th  b  trí cácể ố  khu v c cho tr  ho t đ ng vui ch i, sinh ho t, h c t p ngoài tr i m t cách khoaự ẻ ạ ộ ơ ạ ọ ậ ờ ộ  

h c và phù h p h n. Nh ng yêu c u v  môi tr ng ngoài l p h c c n đ c cácọ ợ ơ ữ ầ ề ườ ớ ọ ầ ượ  nhà qu n lý nghiên c u, tìm hi u nh  b  trí di n tích sân t p th  d c cho trả ứ ể ư ố ệ ậ ể ụ ẻ toàn tr ng và khu ch i th  thao (c t bóng r , thang leo, sân ch i …); khu v cườ ơ ể ộ ổ ơ ự  

ch i v i đ  ch i ngoài tr i (c u trơ ớ ồ ơ ờ ầ ượt, đu quay, đu bay, b p bênh, nhà bóng…);ậ  khu v c ch i “giao thông”; khu v c ch i v i đ t, cát, nự ơ ự ơ ớ ấ ước, đá, s i…; khu v cỏ ự  

tr  tr ng rau, tr ng cây và chăm sóc cây c i, con v t nuôi; khu ch i v i các nhânẻ ồ ồ ố ậ ơ ớ  

v t c  tích, hay còn g i là “vậ ổ ọ ườn c  tích”; khu “sân kh u ngoài tr i”, khu tr ngổ ấ ờ ồ  

c , tr ng hoa, tr ng cây c nh, cây ăn qu , cây bóng mát trên sân tr ng; khu t oỏ ồ ồ ả ả ườ ạ  sân c … h  th ng đ ng đi l i l i trên sân; đ  cao c a h  th ng t ng bao, đỏ ệ ố ườ ố ạ ộ ủ ệ ố ườ ộ 

r ng c a c ng và bi n tr ng; khu đ t b ng tuyên truy n, h p th  cha m …ộ ủ ổ ể ườ ặ ả ề ộ ư ẹ  

Đ c bi t, v i y u t  th i ti t khí h u n ng nóng nhi u, các nhà trặ ệ ớ ế ố ờ ế ậ ắ ề ường c n xácầ  

đ nh sân ch i c a tr  r t c n có cây xanh bóng mát, h  th ng mái tôn mái lá gópị ơ ủ ẻ ấ ầ ệ ố  

ph n t o bóng mát cho sân ch i c a tr  nh ng cũng không th  thay th  cho hầ ạ ơ ủ ẻ ư ể ế ệ 

th ng cây bóng mát đ c, vi c tr ng các cây bóng mát v n ph i đố ượ ệ ồ ẫ ả ược chú tr ng.ọ

 Khu v c ch i v i cát s i ự ơ ớ ỏ

Khu v c v ự ườ n c  tich trong tr ổ ườ ng m m  non ầ

    Môi trường giáo d c ph i th c s  an toàn và có tính th m m  cao. Đ mụ ả ự ự ẩ ỹ ả  

b o v  sinh v  ngu n n c, không khí, v  sinh an toàn trong ăn u ng. Các trangả ệ ề ồ ướ ệ ố  thi t b , đ  dùng, đ  ch i ph i đế ị ồ ồ ơ ả ược b o d ng thả ưỡ ường xuyên, gi  gìn v  sinhữ ệ  

và t o s  h p d n đ i v i tr  Có hàng rào b o v  xung quanh khu v c trạ ự ấ ẫ ố ớ ẻ ả ệ ự ường. Ngoài ra, môi tr ng giáo d c cũng c n t o cho tr  c m giác an toàn v  m t tâmườ ụ ầ ạ ẻ ả ề ặ  lý: đ c yêu thượ ương, đ c tôn tr ng và đáp  ng các nhu c u chính đáng.ượ ọ ứ ầ

C n đa d ng, phong phú, kích thích s  phát tri n c a tr  qua các trang thi t bầ ạ ự ể ủ ẻ ế ị ngoài tr i; kích thích các v n đ ng khác nhau c a tr  T n d ng các ngu nờ ậ ộ ủ ẻ ậ ụ ồ  nguyên v t li u s n có   đ a phậ ệ ẵ ở ị ương đ  tr  khám phá, đ c bi t là ngu n nguyênể ẻ ặ ệ ồ  

li u t  nhiên và ph  li u.ệ ự ế ệ

         Trong nh ng năm g n đây v i chuyên đ  nâng cao ch t lữ ầ ớ ề ấ ượng giáo d cụ  phát tri n v n đ ng (GDPTVĐ) cho tr  trong trể ậ ộ ẻ ường m m non, môi trầ ườ  ngtrong   các   nhà   trường   đã   được   c i   thi n,   đi u   ki n   ph c   v   ho t   đ ngả ệ ề ệ ụ ụ ạ ộ  GDPTVĐ được tăng cường; t ng bừ ước chu n hóa, c  s  v t ch t, trang thi tẩ ơ ở ậ ấ ế  

b , d ng c  GDPTVĐ cho các trị ụ ụ ường, l p m m non đớ ầ ược đ u t  xây d ng.ầ ư ự  Tuy nhiên vi c s p x p, b  trí các khu v c ho t đ ng cho tr  cũng c n ph iệ ắ ế ố ự ạ ộ ẻ ầ ả  

được tính toán phù h p v i khuôn viên c a nhà trợ ớ ủ ường và t n d ng t i đa cậ ụ ố ơ 

h i cho tr  độ ẻ ược tr i nghi m v i các thi t bả ệ ớ ế ị