Thí sinh có thể trình bày theo những cách khác nhau, trong đó cần nêu được bài học về lẽ sống từ đoạn trích như: học cách bao dung, tha thứ và biết ơn học cách viết những đau buồn hận th[r]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TỈNH YÊN BÁI
ĐỀ CHÍNH THỨC
KÌ THI TUYỂN SINH LỚP 10 THPT
NĂM HỌC 2014 - 2015 Môn thi: NGỮ VĂN
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
Khóa thi ngày: 27/6/2014
HƯỚNG DẪN CHẤM
(Bản Hướng dẫn chấm gồm 02 trang)
Giáo viên cần nắm vững yêu cầu hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của học sinh, tránh đếm ý cho điểm Do đặc trưng môn Ngữ văn và tính chất của đề thi, giáo viên chủ động linh hoạt trong vận dụng tiêu chuẩn cho điểm Bản hướng dẫn chỉ xác định yêu cầu cơ bản, trên cơ sở đó, người chấm cân nhắc từng trường hợp cụ thể để cho điểm Những bài viết có cảm xúc và sáng tạo cần được khuyến khích.
Nếu học sinh làm bài theo cách riêng nhưng đáp ứng được những yêu cầu cơ bản của đáp
án thì vẫn cho đủ điểm như hướng dẫn quy định (đối với từng phần).
Phần hướng dẫn chấm, cho điểm bao gồm cả yêu cầu về kĩ năng, yêu cầu về kiến thức Điểm toàn bài là 10,0 Điểm từng câu hỏi có thể chia nhỏ tới 0,25 Những bài có sáng tạo, tư duy tốt có thể cho điểm tối đa Cộng điểm toàn bài không làm tròn số.
1 (2đ)
1 Các từ in đậm thuộc từ loại nào?
2 Theo em, người kia sẽ trả lời như thế nào?
Thí sinh có thể trình bày, diễn đạt theo những cách khác nhau, nhưng cần có
câu trả lời phù hợp với nội dung đoạn trích, như: Những điều viết trên cát sẽ
mau chóng xóa nhòa theo thời gian, nhưng không ai có thể xóa được những
điều tốt đẹp đã được ghi tạc trên đá, trong lòng người…
0,5
3 Bài học rút ra cho bản thân.
Thí sinh có thể trình bày theo những cách khác nhau, trong đó cần nêu được
bài học về lẽ sống từ đoạn trích như: học cách bao dung, tha thứ và biết ơn
(học cách viết những đau buồn hận thù trên cát và khắc ghi những ân nghĩa
trên đá)…
0,75
2 (3đ)
Hãy viết một đoạn văn (khoảng 150 đến 200 từ) trình bày suy nghĩ của em
về một thói hư tật xấu khá phổ biến ở học sinh hiện nay.
Yêu cầu về kĩ năng:
Học sinh biết cách viết bài nghị luận xã hội về một hiện tượng trong cuộc sống.
Bố cục bài viết rõ ràng, chặt chẽ, không mắc lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp.
Yêu cầu về kiến thức:
Học sinh có thể có những cách trình bày khác nhau nhưng cần nêu rõ được
hiện tượng, phân tích mặt sai trái của nó, chỉ ra nguyên nhân và bày tỏ ý kiến
của bản thân Cụ thể như sau:
1 Giới thiệu vấn đề nghị luận: một thói hư tật xấu khá phổ biến trong học
sinh hiện nay (nói tục, quay cóp trong thi cử, nói chuyện riêng trong giờ học,
vứt rác bừa bãi nơi công cộng…).
0,5
2 Nội dung:
* Biểu hiện của thói hư tật xấu: kể ra các biểu hiện cụ thể, mức độ phổ biến của
hiện tượng.
* Nêu được những nguyên nhân cơ bản: khách quan, chủ quan…
* Chỉ ra hậu quả: với bản thân, với tập thể…
* Một số giải pháp khắc phục.
* Khái quát lại vấn đề, liên hệ bản thân
0,5 0,5 0,5 0,5 0,5
Trang 23 (5đ)
Cảm nhận của em về vẻ đẹp đoạn thơ sau:
Thuyền ta lái gió với buồm trăng
……….
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào (Đoàn thuyền đánh cá, Huy Cận, Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục, 2005, tr.140)
Yêu cầu kĩ năng:
Học sinh biết làm bài văn nghị luận về một đoạn thơ theo đặc trưng thể loại.
Bài viết có kết cấu chặt chẽ, bố cục rõ ràng, luận điểm, luận cứ thuyết phục,
diễn đạt câu văn gợi cảm, không mắc lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp.
Yêu cầu kiến thức:
Học sinh có thể có nhiều cách diễn đạt khác nhau song cần đáp ứng được các
nội dung sau:
A Mở bài:
- Giới thiệu nhà thơ Huy Cận và bài thơ Đoàn thuyền đánh cá.
- Khái quát nội dung đoạn thơ, trích dẫn đoạn thơ.
0,5
B Thân bài:
1 Nội dung :
* Vẻ đẹp của con người được miêu tả ở nhiều góc độ:
- Khỏe khoắn, đầy hứng khởi trong không khí lao động - hoạt động đánh cá
khẩn trương, sôi nổi: dò bụng biển, dàn đan thế trận, hát bài ca gọi cá vào…
- Tư thế, tầm vóc lớn lao, thậm chí sánh ngang vũ trụ: lái gió, buồm trăng, lướt
giữa mây cao, dò bụng biển…
- Tình yêu, lòng biết ơn đối với biển cả: biển cho ta cá như lòng mẹ…
Con người làm chủ cuộc đời, làm chủ biển trời quê hương.
1,5
* Vẻ đẹp và sự giàu có của thiên nhiên:
- Không gian bao la, rộng mở, vừa kì vĩ, tráng lệ vừa nên thơ với biển, trăng,
sao, mây, gió…
- Màu sắc rực rỡ, lộng lẫy, lấp lánh của nước, cá, trăng Thủ pháp nhân hóa
trong câu thơ Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe/ Đêm thở: sao lùa nước Hạ
Long tạo ra cảnh thực mà đẹp như mộng…
Vẻ đẹp của con người và thiên nhiên hài hòa, hô ứng nhau tạo thành vẻ đẹp
vừa tráng lệ vừa gần gũi với con người Đặc biệt, vẻ đẹp của thiên nhiên có tác
dụng làm tôn lên vẻ đẹp và tầm vóc của con người.
1,5
2 Nghệ thuật:
- Nét nổi bật là sự kết hợp giữa bút pháp hiện thực và lãng mạn.
- Hình ảnh thơ vừa kì vĩ vừa lung linh huyền ảo, tạo nên bởi trí tưởng tượng
bay bổng và những liên tưởng phong phú, bất ngờ.
- Âm hưởng, giọng điệu trong đoạn thơ vừa sôi nổi, khỏe khoắn vừa bay bổng,
nhịp thơ biến hóa linh hoạt.
1,0
C Kết luận:
- Đánh giá khái quát đoạn thơ: khúc tráng ca, ca ngợi thiên nhiên và con người.
- Khẳng định lại giá trị bài thơ, vị trí tác giả Huy Cận.
0,5
……… HẾT………….