THUYẾT MINH SKKN sổ TAY từ VỰNG TIẾNG ANH CHO HS lớp 6

SKKN ‘‘Hướng dẫn học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông tự làm sổ tay từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng ghi nhớ từ’’. SKKN này dành cho đối tượng học sinh vùng cao, không có điều kiện học từ vựng qua mạng internet, hoặc các phương tiện hỗ trợ như flashcard......Dùng cho sách cũ nha các bạn.

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Rạng Đông, ngày 25 tháng 03 năm 2021

THUYẾT MINH SÁNG KIẾN

Tên sáng kiến: ‘‘Hướng dẫn học sinh lớp 6 trường THCS Rạng

Đông tự làm sổ tay từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng ghi nhớ từ’’

Tên cá nhân thực hiện: Nguyễn Thị Phượng

Thời gian đã được triển khai thực hiện: Từ ngày: 25/8/2020 đến ngày

25/3/2021

1 Sự cần thiết, mục đích của việc thực hiện sáng kiến

Trong Tiếng Anh chúng ta không thể rèn luyện và phát triển bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết của học sinh mà không dựa vào nền tảng của từ vựng Nếu không có số vốn từ cần thiết, các em sẽ không nghe được và hệ quả của nó là không nói được, đọc không được và viết cũng không xong, cho dù các em có nắm vững mẫu câu

Đối với vấn đề giao tiếp thì từ vựng chính là gốc rễ của vấn đề Khi giao tiếp, người đọc và người nghe thường xuyên chú ý vào nội dung của người xung quanh muốn thể hiện ra hơn là ngữ pháp câu từ Một trong những câu nói khá nổi tiếng của David A Wilkins từng nói: “Không có ngữ pháp thì ít thông tin truyền đạt Không có từ vựng thì không có một thông tin nào được truyền đạt cả.”

Qua thực tế dạy học những năm qua, mặc dù khi ở trên lớp đã được giáo viên áp dụng các hình thức và phương pháp dạy từ vựng tối ưu hiệu quả nhất, nhưng việc ghi nhớ từ của các em vẫn còn rất hạn chế Phương pháp học từ vựng ở nhà của các em học sinh vẫn thường được diễn ra theo kiểu hoàn toàn quên ngay 80% số từ đã học một cách rất dễ dàng như: học từ vựng theo cột riêng lẻ, học từ xong không ôn tập và sử dụng, học không cảm xúc, học từ vựng không có chủ đề, học từ vựng không theo ngữ cảnh cụ thể… Khi được hỏi đến, nhiều học sinh rơi vào trạng thái: Học 10 từ nhưng chỉ nhớ được 2-3 từ, từ này trông “quen quen” nhưng không nhớ đã gặp ở đâu rồi, không biết từ này mình dùng đã đúng chưa, học thuộc từ rồi nhưng đến khi dùng đến lại nhớ nhớ quên

quên… Thậm chí nhiều học sinh luôn coi từ vựng là một thứ đáng sợ, không thể làm chủ được nó

Vấn đề được đặt ra ở đây là làm thế nào để học sinh ghi nhớ từ lâu trong quá trình học để vận dụng từ sao cho phù hợp và có hiệu quả tốt Hiện nay với

sự phát triển của công nghệ thông tin, việc tìm nguồn tài liệu cho việc học của học sinh trở nên thuận tiện hơn rất nhiều; trên thị trường cũng có rất nhiều sản phẩm phục vụ cho việc học từ vựng Tuy nhiên để những học sinh vùng khó khăn như học sinh trường THCS Rạng Đông có thể tiếp cận và vận dụng thì

không phải dễ Và đó cũng là lí do tôi áp dụng giải pháp “Hướng dẫn học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông tự làm sổ tay từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng ghi nhớ từ” với mong muốn góp một phần để nâng cao chất lượng dạy học môn Tiếng

Anh, đồng thời phát triển một số phẩm chất và năng lực cho học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông

2 Phạm vi triển khai thực hiện

Phạm vi: Sáng kiến được áp dụng đối với học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông

3 Mô tả sáng kiến

a Tình trạng giải pháp đã biết

Tôi đã tiến hành khảo sát với 30 học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông

mà tôi đang trực tiếp giảng dạy về cách học từ vựng ở nhà của các em với các câu hỏi:

1 Em học từ vựng ở nhà như thế nào?

2 Với cách học đó em có nhớ từ được lâu không và em có thấy hứng thú khi học từ vựng như thế không?

3 Khi muốn tìm lại từ vựng để ôn tập, em làm thế nào?

Tôi nhận được các câu trả lời như sau:

- Đối với câu hỏi 1: 100% học sinh trả lời là các em học thuộc lòng bằng cách đọc hoặc viết đi viết lại theo nội dung trong vở ghi hoặc sách giáo khoa

- Đối với câu hỏi 2: 100% học sinh trả lời là các em không nhớ được nhiều từ và cảm thấy rất lộn xộn, các em cũng cảm thấy uể oải, không hứng thú

- Đối với câu hỏi 3: 100% học sinh trả lời là các em phải lục và tìm lại trong vở ghi hoặc sách giáo khoa

* Ưu điểm:

Với phương pháp học “thủ công” này, các em không phải tốn kém nhiều

* Nhược điểm:

Tuy nhiên, với phương pháp học từ trên, các em chỉ nhìn mặt chữ rồi nhớ một cách thụ động và thường quên rất nhanh, bởi nó không gợi được sự tư duy, không ghi dấu ấn được trong đầu các em về các từ vựng đó Đặc biệt, đối với đối tượng học sinh lớp 6 tại trường THCS Rạng Đông, các em ở độ tuổi hiếu động, thường ham chơi hơn ham học nên cách học này vừa tốn nhiều thời gian, vừa không mang lại hiệu quả cao cho việc học và ghi nhớ từ vựng của các em

b Nội dung của giải pháp đề nghị công nhận sáng kiến

Mục đích của giải pháp

Trong sáng kiến này tôi tiến hành nghiên cứu tính hiệu quả của việc hướng dẫn học sinh lớp 6 tự làm sổ tay từ vựng nhằm đạt được những mục đích sau:

Phân tích so sánh về thực trạng trong quá trình học sinh tự học từ vựng theo cách truyền thống và tự học với cuốn sổ tay tự làm

Phân tích và chứng minh những điểm mới, điểm sáng của giải pháp mới nhằm mục đích phối hợp hiệu quả nhất với những phương pháp cũ đã áp dụng

Nêu cụ thể khả năng áp dụng của giải pháp mới nhằm đem lại hiệu quả trong quá trình dạy và học Tiếng Anh ở đơn vị

Chứng minh giải pháp mới có lợi ích cao để có thể đạt đến mục tiêu của quá trình dạy học ngoại ngữ cũng như chứng minh tính hiệu quả, chất lượng của phương pháp tự học từ vựng bằng sổ tay tự làm

Mô tả chi tiết bản chất, nội dung của giải pháp

“Hướng dẫn học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông

tự làm sổ tay từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng ghi nhớ từ”

Sử dụng hình ảnh là cách học và ghi nhớ các từ vựng Tiếng Anh bằng cách sử dụng các hình ảnh để minh họa cho các từ vựng cần học Tại sao học bằng hình ảnh lại giúp học sinh nhớ được từ vựng nhanh và lâu hơn? Vì khi ghi nhớ, não bộ có xu hướng ghi nhớ những hình ảnh nhiều hơn là chỉ chữ đơn thuần và khi phải nhớ lại, não bộ cũng có xu hướng đưa lại những hình ảnh trước tiên, sau đó là sự móc nối tới các chữ cái Phương pháp này đã được các nhà khoa học chứng mình rằng hiệu quả gấp nhiều lần so với cách học vẹt đọc thuộc từ và nghĩa một cách lặp đi lặp lại Chính vì vậy mà, phương pháp học và ghi nhớ Tiếng Anh bằng hình ảnh ngày càng trở nên phổ biến và được sử dụng rộng rãi

Dưới đây là 3 bước tôi đã hướng dẫn học sinh thực hiện để có thể tự tạo ra được cuốn sổ tay từ vựng bằng hình ảnh để có được trí nhớ từ vựng tốt nhất:

Bước 1: Chuẩn bị các chủ đề từ vựng

Trước tiên, cần chuẩn bị những chủ đề phù hợp nhất Đối với học sinh lớp

6 thì các chủ đề từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh đơn giản, gần gũi sẽ giúp các

em có một khởi đầu tốt và không bị nản chí ngay từ đầu Để thuận lợi cho quá trình các em thực hiện, tôi cung cấp hình ảnh theo các chủ đề cho các em Các chủ đề có thể như:

Vegetables: rau củ

Fruits: các loại quả trái cây

Jobs:

Màu

sắc

School: các từ vựng liên quan đến trường học

Weather: thời tiết

Feelings: Cảm xúc

Parts of the body: Các bộ phận cơ thể người.

Bước 2: Chuẩn bị bút màu, vở để vẽ sẵn sàng

Sau khi có được những từ vựng và nhóm từ vựng Tiếng Anh để sẵn sàng nạp vào trí nhớ, bạn nào có điều kiện thì có thể chọn cách lên mạng và tìm kiếm các hình ảnh về những từ vựng này, hoặc các thẻ từ vựng (flashcard) đã được dựng sẵn để tải về rồi in ra học Cách này có thể tiết kiệm được thời gian và đồng thời cũng khá tiện lợi vì các thẻ từ vựng theo chủ đề hiện nay có sẵn rất nhiều trên mạng

Tuy nhiên, đối với hầu hết học sinh tại trường THCS Rạng Đông không

có điều kiện như vậy, tôi hướng dẫn các em tự bắt tay và sử dụng màu mà các

em vẫn dùng khi học môn Mĩ thuật, bút chì, bút của mình để thiết kế riêng những hình ảnh sinh động cho từ vựng các em muốn học, có thể dựa theo tư liệu giáo viên cung cấp, rồi cho ra lò một cuốn sổ từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh của riêng mình Một điểm đáng lưu ý khi tự thiết kế hình ảnh cho từ vựng của các em là khuyến khích các em sử dụng thật nhiều màu sắc, bởi nhiều màu sắc

sẽ khiến cho việc học từ vựng không còn khô khan, lý thuyết và nhàm chán nữa

mà cực kì sinh động, lúc các em giở ra học sẽ cảm thấy hứng thú, việc ghi nhớ

từ trở nên dễ dàng hơn và có thêm động lực học tập

Bước 3: Kiểm tra và vận dụng trí nhớ

Khi đã nắm được những từ vựng trong tay rồi, công việc lúc này là áp dụng những từ vựng các em đã học được vào lời nói và những tình huống giao tiếp hằng ngày Để có thể biết cách áp dụng những từ vựng này một cách tự nhiên và trôi chảy nhất, sau mỗi lần minh họa từ vựng, tôi yêu cầu học sinh có thể đặt câu luôn cho những từ đó Và cần lưu ý học sinh không thể bỏ qua phần phát âm Khi mỗi khi hình ảnh xuất hiện trong đầu, các em hãy đọc lớn lên tên gọi của hình ảnh đó bằng từ vựng tiếng Anh Sự kết hợp giữa hình ảnh và âm thanh một cách bài bản sẽ giúp bộ não hoạt động hiệu quả trong việc ghi nhớ thông tin tốt hơn nữa

Những khác biệt, tính mới của giải pháp

Việc dùng hình ảnh để học sinh tiếp thu từ vựng không phải mới trong công tác giảng dạy môn Tiếng Anh ở trường THCS Rạng Đông Tuy nhiên để học sinh tự tổng hợp lại từ vựng như 1 cuốn sổ tay bằng hình ảnh để làm thành

tư liệu tự học bài thì chưa được áp dụng Hướng dẫn các em tự làm sổ tay từ vựng bằng hình ảnh không những tiết kiệm được chi phí phù hợp với hoàn cảnh

và điều kiện kinh tế của các em mà còn khơi gợi sự hứng thú của các em đối với môn học Các em sẽ chủ động tiếp thu kiến thức từ trong quá trình các em thực hiện nhiệm vụ Quyển sổ tay như 1 chiến lợi phẩm mà các em thu được để háo hức so sánh với bạn bè Khi học sinh có hứng thú, niềm say mê sẽ giúp các em phát huy được năng lực tư duy, khả năng tự học và óc sáng tạo; để từ đó nâng cao chất lượng bộ môn nói riêng và góp phần nâng cao chất lượng giáo dục nói chung là vấn đề hết sức quan trọng trong quá trình dạy học của giáo viên và đáp ứng được yêu cầu về đổi mới giáo dục hiện nay

Theo Tiến sĩ Trần Ðình Châu, Vụ trưởng, Giám đốc Dự án phát triển giáo dục THCS 2, một số kết quả nghiên cứu cho thấy bộ não người sẽ hiểu sâu, nhớ lâu và in đậm cái mà chính mình suy nghĩ, tự viết, vẽ ra Vì vậy, việc hướng dẫn học sinh tự làm nên cuốn sổ tay từ vựng bằng hình ảnh sẽ giúp học sinh học tập một cách tích cực, huy động tối đa tiềm năng của bộ não; giúp cho các em phát triển khả năng thẩm mỹ do việc thiết kế mầu sắc đẹp, sắp xếp các từ vựng theo chủ đề một cách khoa học, lô-gích, dễ hiểu và sống động Việc nâng cao khả năng ghi nhớ từ vựng của các em học sinh sẽ góp phần vào nâng cao chất lượng môn học tại trường THCS Rạng Đông

Giải pháp có khả năng áp dụng với đối tượng học sinh lớp 6 trong toàn trường THCS Rạng Đông nói riêng và các trường THCS vùng khó nói chung

5 Kết quả, hiệu quả mang lại

- Dưới đây là ví dụ một số trang trong những cuốn sổ tay học tập của học sinh tự làm được sau khi tôi hướng dẫn:

- Tôi tiến hành khảo sát lại 30 em học sinh trên về việc học và ghi nhớ từ vựng ở nhà có áp dụng biện pháp tôi hướng dẫn là tự làm sổ tay từ vựng bằng hình ảnh:

1 Với cách học với sổ tay bằng hình ảnh, em có nhớ từ được lâu không?

2 Em có hứng thú với cách học này không?

3 Khi muốn nhớ lại những từ vựng để ôn tập, em làm thế nào?

Tôi nhận được các câu trả lời như sau:

+ Đối với câu hỏi 1: 100% học sinh trả lời là các em nhớ từ dễ và lâu hơn

+ Đối với câu hỏi 2: 100% học sinh trả lời là các em thấy rất thú vị khi

có thể vừa chơi, vừa học và tự tay thiết kế được cuốn sổ tay từ vựng bằng hình ảnh của riêng mình, việc học từ vựng không còn quá khó khăn đối với các em

+ Đối với câu hỏi 3: 100% học sinh trả lời là các em chỉ cần mường tượng đến những hình ảnh mình đã vẽ và ghi chú từ vựng đó trong các trang của cuốn sổ tay là có thể nhớ được nhiều từ hơn trước Cách học này vừa dễ hiểu, vừa không bị tốn tiền mua, vừa thú vị nữa

- Kết quả tiến bộ cũng được chứng thực qua so sánh công tác kiểm tra thường xuyên về việc nhớ và vận dụng từ vựng của các em trên lớp trong năm học 2020-2021 như sau:

Lượng từ nhớ được

( %)

Lượng từ vận dụng được

( %)

Khảo sát trước khi áp

Khảo sát sau khi áp

- Kết quả học tập tiến bộ được chứng thực qua so sánh kết quả kiểm tra định kì của các em trên lớp trong năm học 2020-2021 như sau:

Giỏi (%) Khá (%) TB, Y, Kém (%)

Khảo sát trước khi

Khảo sát sau khi áp

Nhìn vào các bảng đối chiếu trên thấy được kết quả học tập bộ môn Tiếng Anh của các em tiến bộ rõ ràng sau khi được hướng dẫn thực hiện giải pháp

6 Đánh giá về phạm vi ảnh hưởng của giải pháp

Giải pháp “Hướng dẫn học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông tự làm sổ tay từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng ghi nhớ từ” có tác dụng tối ưu trong việc thu

hút hầu hết đối tượng học sinh vào việc học từ vựng, kích thích khả năng tư duy, sáng tạo, sự tự tin của học sinh và giúp các em dễ dàng nắm bắt cũng như khắc sâu được lượng từ mới được học Hơn thế nữa, việc hướng dẫn học sinh tự làm

sổ tay từ vựng không chỉ bó hẹp trong việc dùng hình ảnh mà còn có thể từ đó

mở rộng thêm tùy vào nội dung chương trình từng khối trong việc học Tiếng Anh ở bậc THCS, bậc Tiểu Học cho học sinh các trường vùng khó thuộc Phòng Giáo dục và đào tạo Huyện Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên

7 Kiến nghị, đề xuất:

- Về phía phụ huynh học sinh cần: Kiểm tra đôn đốc việc chuẩn bị bài, học bài của học sinh ở nhà Tạo điều kiện và khuyến khích học sinh học tập tích

- Về phía nhà trường: Hỗ trợ, ủng hộ tích cực cho giáo viên trong việc áp dụng giải pháp mới này vào trong thực tiễn

- Về phía giáo viên: phải có kế hoạch chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ, cặn kẽ, khoa học, chủ động, không gây tốn kém về tài chính, nhưng phải đem lại hiệu quả cao

Trên đây là giải pháp “Hướng dẫn học sinh lớp 6 trường THCS Rạng Đông tự làm sổ tay từ vựng Tiếng Anh bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng ghi nhớ từ” của tôi, rất mong

nhận được sự đóng góp, bổ sung ý kiến của các đồng nghiệp để cho giải pháp trên được hoàn thiện hơn

Ý kiến xác nhận

của thủ trưởng đơn vị

Rạng Đông, ngày 25 tháng 3 năm 2021

Người thuyết minh

Nguyễn Thị Phượng

XÁC NHẬN CỦA NHÀ TRƯỜNG

DANH MỤC CHÚ THÍCH CHỮ VIẾT TẮT, KHÁI NIỆM

PHỤ LỤC

1 Sự cần thiết, mục đích của việc thực hiện sáng kiến 1- 2

6 Phạm vi ảnh hưởng của giải pháp 12-13