Công tác tư tưởng lý luận là một bộ phận quan trọng của công tác xây dựng Đảng và hoạt động lãnh đạo của Đảng tác động vào đội ngũ cán bộ đảng viên và quần chúng nhân dân, định hướng nhận thức, giải quyết mâu thuẩn tư tưởng, phát huy tiềm năng sáng tạo trên lĩnh vực tinh thần, nhằm xác lập thế giới quan và hệ tư tưởng của giai cấp công nhân, hình thành con người mới và xã hội mới. Công tác tư tưởng, lý luận giữ một vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trong xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, góp phần làm cho hệ tư tưởng vô sản ăn sâu vào nhận thức của quần chúng nhân dân, khơi dậy và phát huy sức mạnh của cả dân tộc và sức mạnh của cả thời đại, đưa cách mạng nước ta đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Nghị quyết Trung ương lần thứ 5 khóa IX của Đảng chỉ rõ: “Trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn coi trọng công tác tư tưởng, lý luận, là một bộ phận của công tác xây dựng Đảng, là nhân tố hàng đầu cấu thành hoạt động lãnh đạo của Đảng, sinh mệnh của Đảng cũng như sự thành bại của cách mạng có quan hệ trực tiếp với hoạt động tư tưởng lý luận của Đảng” .
Trang 1NGHị QUYếT trung ương V KHOá X
Công tác tư tưởng lý luận là một bộ phận quan trọngcủa công tác xây dựng Đảng và hoạt động lãnh đạo củaĐảng tác động vào đội ngũ cán bộ đảng viên và quần chúngnhân dân, định hướng nhận thức, giải quyết mâu thuẩn tưtưởng, phát huy tiềm năng sáng tạo trên lĩnh vực tinh thần,nhằm xác lập thế giới quan và hệ tư tưởng của giai cấp côngnhân, hình thành con người mới và xã hội mới Công tác tưtưởng, lý luận giữ một vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trongxây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức,góp phần làm cho hệ tư tưởng vô sản ăn sâu vào nhận thứccủa quần chúng nhân dân, khơi dậy và phát huy sức mạnhcủa cả dân tộc và sức mạnh của cả thời đại, đưa cách mạngnước ta đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác Nghị quyếtTrung ương lần thứ 5 khóa IX của Đảng chỉ rõ: “Trong quátrình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn coi trọng công tác tưtưởng, lý luận, là một bộ phận của công tác xây dựng Đảng,
là nhân tố hàng đầu cấu thành hoạt động lãnh đạo của Đảng,sinh mệnh của Đảng cũng như sự thành bại của cách mạng
Trang 2có quan hệ trực tiếp với hoạt động tư tưởng lý luận của
Trong quân đội, công tác tư tưởng, lý luận là một bộphận hữu cơ trong công tác tư tưởng lý luận của Đảng, làmột mặt hoạt động cơ bản của công tác đảng, công tác chínhtrị, đặt dưới sự lãnh đạo của cấp uỷ Đảng, sự chỉ đạo củachính uỷ, chính trị viên, sự hướng dẫn của cơ quan chính trị
để bồi dưỡng nâng cao trình độ lý luận chính trị, tư tưởng,văn hoá, đạo đức cách mạng, phát triển đời sống tinh thầncủa cán bộ, chiến sĩ, tham gia đấu tranh trên mặt trận tưtưởng lý luận nhằm xây dựng quân đội vững mạnh về chínhtrị, tư tưởng và tổ chức hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ đượcgiao Công tác tư tưởng, lý luận giữ vị trí rất quan trọng trongxây dựng bản chất giai cấp công nhân, mục tiêu chiến đấucho quân đội trong toàn bộ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổquốc xã hội chủ nghĩa Góp phần xây dựng tình đoàn kếtthống nhất ý chí và hành động cách mạng, tạo nên sức mạnhchính trị tinh thần to lớn, giữ vững và tăng cường sự lãnh đạocủa Đảng đối với quân đội
Quá trình xây dựng, chiến đấu trưởng thành của quânđội đã khẳng định vai trò to lớn của công tác tư tưởng, lýluận Ngày nay trước yêu cầu mới của sự nghiệp cách mạng,nhiệm vụ quân đội có sự phát triển muốn xây dựng quân đội
1 Ban t t ng v n hóa Tw, NQ h i ngh l n th 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14.
Trang 3luôn trung thành tuyệt đối với Đảng, nhà nước và nhân dân,vững vàng về chính trị, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụđược giao thì trước hết phải tăng cường công tác tư tưởng,
lý luận của Đảng trong quân đội, một đòi hỏi khách quankhông thể thiếu được trong giai đoạn cách mạng hiện nay.Chủ nghĩa Mác - Lênin chỉ rõ tồn tại xã hội và ý thức xã hội
có mối quan hệ biện chứng với nhau, tồn tại xã hội quyết định
ý thức xã hội, đồng thời ý thức xã hội có vai trò to lớn tácđộng trở lại tồn tại xã hội Sự tác động trở lại của ý thức xãhội đối với tồn tại xã hội diễn ra theo hai chiều hướng kìmhãm hoặc thúc đẩy sự phát triển của xã hội ý thức xã hội lỗithời lạc hậu thì kìm hãm, ngược lại ý thức xã hội tiến bộ, cáchmạng thì thúc đẩy sự phát triển của xã hội Lý luận cáchmạng có vai trò hết sức to lớn đối với tiến trình phát triển của
xã hội, C.Mác đã chỉ rõ: “Lý luận cũng sẽ trở thành lực lượng
Đảng ta khẳng định chủ nghĩa Mác - Lênin là tinh hoa trí tuệcủa loài người, là sản phẩm có tính quy luật của sự phát triểnnhững tư tưởng tiên tiến của nhân loại chỉ ra quy luật vậnđộng, phát triển khách quan của xã hội loài người là tiến lênchủ nghĩa cộng sản Do đó, từ khi ra đời cho đến nay Đảng taluôn khẳng định: chủ nghĩa Mác - Lênin là nền tảng tư tưởng,kim chỉ nam cho mọi hành động của Đảng Chủ nghĩa Mác -
2 C.Mác-Ph ngghen to n t p, t p 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 Ăngghen toàn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580.
Trang 4Lênin là hệ thống lý luận mở cách mạng và khoa học của giaicấp công nhân, là sự khái quát thực tiễn đấu tranh cáchmạng của giai cấp công nhân, là hệ tư tưởng, là vũ khí lý luậncủa giai cấp công nhân, chủ nghĩa Mác - Lênin đã chỉ ra sứmệnh lịch sử của giai cấp công nhân là thủ tiêu chủ nghĩa tưbản, xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản trênphạm vi toàn thế giới Lý luận Mác - Lênin là thế giới quan,phương pháp luận, là vũ khí lý luận sắc bén và hoàn bị nhất
để giải phóng giai cấp, giải phóng con người thoát khỏi ách
áp bức bóc lột, bất công Khi bàn về vai trò quan trọng của lýluận cách mạng Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định:“Không có
lý luận cách mệnh, thì không có cách mệnh vận động…chỉ cótheo lý luận cách mệnh tiền phong đảng cách mệnh mới làm
Công tác tư tưởng lý luận có vai trò rất quan trọng trong tổchức xây dựng và hoạt động của Đảng Cộng sản, là cơ sở đểxây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức.Công tác tư tưởng lý luận đã tuyên truyền, giáo dục lý luậncho cán bộ, đảng viên quán triệt sâu sắc đường lối quan điểmcủa Đảng, nâng cao nhận thức cho Đảng, lý giải những vấn
đề do thực tiễn cuộc sống đặt ra Đồng thời trang bị cho đảngviên kiến thức lý luận để đấu tranh chống lại các quan điểmsai trái thù địch, góp phần xây dựng các tổ chức đảng từ
3 H Chí Minh to n t p, t p 2, Nxb CTQG, H, 1995, tr 259 ồ Chí Minh toàn tập, tập 2, Nxb CTQG, H, 1995, tr 259 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580.
Trang 5Trung ương đến địa phương trong sạch vững mạnh Giữvững nguyên tắc tập trung dân chủ, giải quyết tốt mối quan
hệ nội tại trong Đảng
V.I.Lênin chỉ rõ: “Chỉ Đảng nào được một lý luận tiên phonghướng dẫn thì mới có khả năng làm tròn vai trò người chiến
chính trị của giai cấp công nhân thì phải được trang bị lý luậncách mạng, khoa học mới có khả năng giáo dục, giác ngộtuyên truyền cho giai cấp công nhân và quần chúng nhân dânlao động về mục tiêu, lý tưởng Đồng thời có cơ sở xây dựngđường lối, là vũ khí tư tưởng chống lại chủ nghĩa cơ hội xétlại V.I.Lênin cho rằng: “Không thể có một Đảng xã hội chủnghĩa vững mạnh nếu không có lý luận cách mạng để đoànkết tất cả những người xã hội chủ nghĩa lại để họ rút ra từtrong lý luận đó tất cả những điều của họ và đem áp dụng lýluận đó vào những phương pháp đấu tranh và phương pháp
Kế thừa tư tưởng đó Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Đảng
mà không có lý luận dẫn đường cũng như người không có trí
vai trò hết sức to lớn đối với Đảng Do đó, Đảng ta là phải
4 V.I.Lênin to n tâp, t p 6, Nxb ti n b Maxc va, 1978, tr 32 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ến bộ Maxcơva, 1978, tr 32 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ơva, 1978, tr 32.
5 V.I.Lênin tòa t p, t p 4, Nxb ti n b Maxc va, 1978, tr 232 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ến bộ Maxcơva, 1978, tr 32 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ơva, 1978, tr 32.
6 H Chí Minh to n t p, t p 2, Nxb CTQG, H 1995, tr.268 ồ Chí Minh toàn tập, tập 2, Nxb CTQG, H, 1995, tr 259 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580.
Trang 6nắm vững, vận dụng sáng tạo và không ngừng bổ sung pháttriển hoàn thiện lý luận cách mạng
Nhìn lại quá trình phát triển của xã hội loài người chúng tathấy rằng: cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa là cuộc cáchmạng sâu sắc, toàn diện và triệt để nhất trên tất cả các lĩnhvực của đời sống xã hội Vì vậy, công tác tư tưởng lý luận cóvai trò hết sức quan trọng trong việc tuyên truyền giác ngộ,tập hợp và phát huy đông đảo mọi lực lượng, mọi tổ chức,mọi phương tiện vật chất, lý giải và dự báo những vấn đề dothực tiễn cuộc sống đặt ra
Sự sụp đổ của các nước xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông
Âu có nhiều nguyên nhân Một trong những nguyên nhân chủyếu là do công tác tư tưởng lý luận không được chú ý đúngmức, lý luận thường bị lạc hậu so với thực tiễn cuộc sống,không dự báo và lý giải kịp thời những vấn đề mà thực tế đòihỏi, lý luận không được bổ sung phát triển kịp thời với tìnhhình thực tiễn dẫn tới bị khủng hoảng thoái trào Khủnghoảng về lý luận kéo theo khủng hoảng về chính trị Đó là bàihọc xương máu của các Đảng Cộng sản về việc hạ thấp vaitrò công tác tư tưởng lý luận
Sự nghiệp đổi mới đất nước theo định hướng XHCN ởViệt Nam chúng ta đang đặt ra nhiều vấn đề mới và phức tạpđòi hỏi công tác tư tưởng lý luận phải đi sâu quán triệt, tuyêntruyền, giáo dục lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ
Trang 7Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng lý giải nhiều vấn
đề về chủ nghĩa xã hội, về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội,
về phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủnghĩa Làm sáng tỏ những vấn đề trên, công tác tư tưởng lýluận sẽ góp phần đắc lực vào sự nghiệp đổi mới ở nước tahiện nay Quá trình đổi mới ở nước ta đã thu được nhiềuthắng lợi bước đầu, tuy nhiên do tính chất khó khăn, phức tạptrên con đường đi tới chủ nghĩa xã hội, vì thế, nó đang đặt ranhiều vấn đề mà công tác tư tưởng lý luận phải giải quyết Cóthể nói rằng, chưa bao giờ công tác tư tưởng lý luận lại cầnthiết và có tầm quan trọng lớn lao như hiện nay Công tác tưtưởng lý luận là cơ sở khoa học cho việc hoạch định đườnglối, chính sách của Đảng, cung cấp những luận cứ khoa họccho sự nghiệp đổi mới và phải tăng cường công tác tư tưởng
lý luận của Đảng để đấu tranh chống lại các quan điểm thùđịch sai trái Chúng ta biết rằng đấu tranh tư tưởng là mộtloại hình của đấu tranh giai cấp, nó có vai trò hết sức quantrọng, là màn giáo đầu của mọi cuộc cách mạng Nó đánhvào ý thức tư tưởng của con người, đặc biệt trong chiến lược
“diễn biến hòa bình” của chủ nghĩa đế quốc và các thế lựcthù địch Kẻ thù coi hoạt động tư tưởng lý luận là mũi đột phánhằm gây hoảng loạn niềm tin của nhân dân về mục tiêu conđường mà chúng ta đã chọn, tạo ra khoảng trống về ý thức
hệ để dần dần chúng đưa hệ tư tưởng tư sản vào và từng
Trang 8bước xóa nhòa hệ tư tưởng xã hội chủ nghĩa với các thủđoạn: kích động, xuyên tạc sự thật, đưa ra vấn đề dân chủ,nhân quyền, dân tộc, tôn giáo, được chúng coi là bốn mũixung kích để trọc thủng mặt trận chính trị tư tưởng của ta.Chính Nic-xơn đã nhiều lần nhắc lại trong cuốn “Chiến thắngkhông cần chiến tranh” Năm 1999 cho rằng: Mặt trận tưtưởng là mặt trận quyết định nhất, toàn bộ vũ khí của chúng
ta, các hoạt động mậu dịch, viện trợ, quan hệ kinh tế sẽkhông đi đến đâu nếu chúng ta thất bại trên mặt trận tư tưởng Và chính Clintơn đã từng nói: thực lực của chúng ta là côngtác tư tưởng
Trong những năm qua, các thế lực thù địch đã hoạt động ráoriết trên lĩnh vực tư tưởng lý luận để chống phá các nước xãhội chủ nghĩa, đặc biệt là Việt Nam Chúng tiến công dồndập, toàn diện vào nền tảng tư tưởng của Đảng ta, đó là lýluận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh Nội dung
tư tưởng mà chúng truyền bá hiện nay là sự sùng bái nềnkinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa, ca ngợi chế độ tư bảnchủ nghĩa, phê phán, phủ định chủ nghĩa xã hội, đề cao dânchủ tư sản, đòi đa nguyên, đa đảng, phê phán sự lãnh đạocủa Đảng ta là độc tài, là Đảng trị, đề cao chủ nghĩa tự dothực dụng…trên lĩnh vực lý luận quân sự, chúng đang ra sứcrêu rao về một “sức mạnh quân sự mới” của vũ khí côngnghệ cao hòng gây tâm lý lo sợ, hoảng loạn trong xã hội Tất
Trang 9cả những điều đó đều nhằm phủ nhận hệ tư tưởng chính trịcủa Đảng ta, làm cho nhân dân ta từ bỏ con đường xã hộichủ nghĩa mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn Bêncạnh sự tiến công của các thế lực thù địch, một số phần tử
cơ hội hữu khuynh bất mãn như: Hà Sĩ Phu, Lữ Phương, BùiTín…cũng điên cuồng chống phá xuyên tạc sự thật, phủ nhận
lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin và đường lối, quan điểm củaĐảng ta Nhất là những năm cuối thế kỷ XX khi một loạt cácnước xã hội chủ nghĩa sụp đổ
Hiện nay một số phần tử cơ hội, phản động đã viết tài liệudưới danh nghĩa “thư kiến nghị”, “góp ý kiến” nhưng thựcchất là phản bác lại quan điểm của Đảng Chúng còn gửi tàiliệu ra nước ngoài để công bố, tung tin rồi lại phát tán vàotrong nước Rõ ràng cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng lýluận hiện nay là rất gay go quyết liệt Hơn nữa, tư duy củaĐảng ta trên lĩnh vực tư tưởng, lý luận, báo chí còn chậm đổimới Sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ta đối với côngtác tư tưởng lý luận chưa đúng tầm trong điều kiện Đảng cầmquyền Một số cấp uỷ còn biểu hiện chưa coi trọng, hữukhuynh, nể nang, né trách đối với những quan điểm sai trái
có tính nguyên tắc, chưa gắn chặt công tác tư tưởng vớicông tác tổ chức, cán bộ và kiểm tra của Đảng Công táctổng kết thực tiễn, nghiên cứu về tư tưởng, lý luận và báo chíchưa theo kịp sự phát triển của tình hình Vì vậy, tăng cường
Trang 10đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng lý luận hiện nay là tráchnhiệm của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta, của mỗi cán
bộ, đảng viên mà trước hết là đội ngũ cán bộ lãnh đạo, chỉhuy, các cấp, cán bộ làm công tác giảng dạy, nghiên cứutrong các học viện, nhà trường nói chung và Học viện Chínhtrị Quân sự nói riêng
Quá trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của quân đội
đã khẳng định vai trò quan trọng, hiệu quả to lớn của côngtác tư tưởng lý luận đối với việc xây dựng bản chất giai cấpcông nhân, tạo nên sức mạnh chính trị, tinh thần, là vấn đề
có ý nghĩa quyết định nâng cao sức mạnh chiến đấu củaquân đội, bảo đảm cho quân đội thực sự là công cụ bạo lựcsắc bén, lực lượng chính trị tin cậy của Đảng, Nhà nước vànhân dân, góp phần làm cho các Nghị quyết của Đảng trởthành hiện thực trong cuộc sống của toàn xã hội cũng nhưtrong mọi hoạt động của quân đội
Trong những năm qua, trước những diễn biến phức tạp củatình hình thế giới, khu vực và trong nước Công tác tư tưởng
lý luận trong quân đội đã bám sát nhiệm vụ chính trị, đời sống
bộ đội, đã tập trung giáo dục, bồi dưỡng, nâng cao nhận thứcđúng đắn về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách và pháp luật củaNhà nước Bằng nhiều hình thức, phương pháp giáo dục sinhđộng, phù hợp với các đối tượng cho cán bộ, chiến sĩ ở các
Trang 11lĩnh vực, công tác tư tưởng lý luận góp phần nâng cao nhậnthức về quan điểm, đường lối của Đảng, nghiên cứu làmsáng tỏ con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta, vềnhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, xây dựng quânđội nhân dân vững mạnh về chính trị, làm cơ sở nâng caosức mạnh chiến đấu tổng hợp, giữ vững và tăng cường bảnchất giai cấp công nhân, củng cố ngày càng vững chắc trậnđịa tư tưởng của Đảng trong quân đội Đồng thời từng bướcđổi mới tư duy quân sự, xây dựng những quan điểm mới vềbảo vệ Tổ quốc, củng cố quốc phòng và xây dựng quân độitrong điều kiện hòa bình, kinh tế thị trường định hướng xã hộichủ nghĩa, chống “diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ và đềphòng các cuộc xung đột hoặc can thiệp vũ trang cục bộ Một
số thành tựu của các đề tài khoa học quân sự, khoa học xãhội nhân văn quân sự cấp Nhà nước và cấp bộ đã được vậndụng và nghiên cứu xây dựng nền quốc phòng toàn dân, xâydựng lực lượng vũ trang nhân dân, quân đội nhân dân, gópphần tham mưu cho Đảng, Nhà nước, xây dựng và phát triểnnhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc theo đường lối đổi mới của Đảng.Công tác tổng kết thực tiễn được tiến hành thường xuyên đãbám sát đường lối của Đảng, nhiệm vụ chính trị của quân đội,
đã cung cấp những luận cứ khoa học cho việc xây dựngđường lối quốc phòng - an ninh, xây dựng lực lượng vũ trangcủa Đảng và Nhà nước phục vụ cho sự lãnh đạo, chỉ đạo của
Trang 12Đảng ủy Quân sự Trung ương, Bộ Quốc phòng trong việc xâydựng quân đội nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ vàtừng bước hiện đại.
Mặt khác, công tác tư tưởng lý luận đã nhạy bén, chủ động
và kiên quyết đấu tranh trên mặt trận tư tưởng lý luận, chống
“diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ, “phi chính hóa” quân độicủa chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch, bảo vệ chủnghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quanđiểm của Đảng, ngăn chặn có hiệu quả những biểu hiện củanhận thức lệch lạc, sai trái, góp phần làm trong sạch nội bộ,củng cố, tăng cường trận địa tư tưởng trong quân đội và toàn
xã hội Những thành tựu đạt được trên các lĩnh vực của quânđội những năm đổi mới vừa qua là nhân tố có ý nghĩa quyếtđịnh đến toàn bộ hoạt động của công tác tư tưởng lý luậntrong quân đội làm cho nó có sức thuyết phục cao hơn, lòngtin được củng cố và phát triển, bản lĩnh trình độ chính trịđược nâng lên cả trong nhận thức và hoạt động thực tiễn.Tuy nhiên, trước những diễn biến mau lẹ của tình hình,những vấn đề mới phát sinh, phát triển của xã hội và quânđội, công tác tư tưởng lý luận trong quân đội vừa qua vẫn cònnhững bất cập, chưa đáp ứng kịp đòi hỏi của thực tiễn đổimới của đất nước, của quân đội và yêu cầu của cuộc đấutranh trên lĩnh vực tư tưởng lý luận hiện nay Công tác giáodục chính trị tư tưởng chưa kịp thời nắm chắc và giải quyết
Trang 13tốt những băn khoăn, vướng mắc trong tư tưởng nhận thứccủa cán bộ, chiến sĩ Việc tổng kết thực tiễn triển khai cònchậm, chưa rộng khắp ở các ngành, các cấp và chưa thật sựbám sát yêu cầu đòi hỏi của thực tiễn Kết quả nghiên cứuchậm được ứng dụng triển khai Một số cấp ủy đảng còn biểuhiện chủ quan, đơn giản, chưa quan tâm đúng mức đến côngtác tư tưởng lý luận Hoạt động công tác tư tưởng lý luận ởmột số đơn vị chất lượng chưa cao, thiếu chiều sâu và độbền vững, tính chủ động nhạy bén và sắc xảo hiệu quả trongđấu tranh trên mặt trận tư tưởng lý luận còn hạn chế Một bộphận cán bộ, đảng viên còn lúng túng, trình độ lý luận và bảnlĩnh chính trị chưa tương xứng với vị trí, vai trò nhiệm vụ, cólúc chưa thể hiện được dũng khí đấu tranh chống các quanđiểm thù địch, sai trái Trước những thủ đoạn tinh vi xảoquyệt của các thế lực thù địch, một số cán bộ, chiến sĩ cónhững biểu hiện mơ hồ, mất cảnh giác, chưa nhận thức hết
âm mưu thâm độc của địch, chưa thấy hết được tính chất gay
go phức tạp của cuộc đấu tranh giai cấp, đấu tranh dân tộchiện nay Việc đấu tranh chống lại các quan điểm tư tưởngthù địch sai trái chưa thật sắc bén Đội ngũ cán bộ làm côngtác tư tưởng lý luận chưa được đầu tư xây dựng đúng mức,trình độ năng lực chưa ngang tầm với đòi hỏi của tình hình Thành công của công tác tư tưởng lý luận trong quân đội bắtnguồn từ đường lối đổi mới đúng đắn và sự lãnh đạo tài tình
Trang 14của Đảng, từ bản chất và truyền thống tốt đẹp của quân độinói chung, của đội ngũ cán bộ nghiên cứu lý luận nói riêng.Đồng thời, công tác tư tưởng lý luận trong quân đội đã có sựquan tâm chỉ đạo thường xuyên của Đảng ủy Quân sự Trungương mà trực tiếp là Tổng cục Chính trị, đã chăm lo tạo mọiđiều kiện thuận lợi cho hoạt động công tác tư tưởng lý luậnphát triển và giành kết quả tốt Cho nên, nhận thức về côngtác tư tưởng lý luận của các cấp ủy đảng và người chỉ huy cóchuyển biến tốt đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thựchiện và đầu tư đúng mức cho nên công tác tư tưởng lý luậngiành kết quả ngày càng cao Đội ngũ cán bộ chuyên tráchlàm công tác tư tưởng lý luận và ngành tư tưởng văn hóatoàn quân đã có sự phấn đấu vươn lên Việc phối kết hợpgiữa các cơ quan chức năng trong và ngoài quân đội đã có
sự chuyển biến tiến bộ rõ nét vì thế mà phát huy được sứcmạnh tổng hợp của các tổ chức và mọi lực lượng trong tiếnhành công tác tư tưởng lý luận
Tuy nhiên, sự tồn tại, hạn chế của công tác tư tưởng lý luậntrong quân đội những năm qua có nguyên nhân khách quanlà: Do sự khủng hoảng và sụp đổ của các nước xã hội chủnghĩa ở Liên Xô- Đông Âu, nên nhiều vấn đề mới nảy sinh rấtkhó giải quyết ngay mà còn phải tìm tòi, thử nghiệm Vềnguyên nhân chủ quan là trình độ của đội ngũ cán bộ nóichung, đội ngũ cán bộ làm công tác tư tưởng lý luận nói riêng
Trang 15còn hạn chế Số cán bộ đầu ngành còn ít, lớp cán bộ trẻ hiệnnay tuy đông đảo, mặc dù được đào tạo cơ bản nhưng chưatrải qua chiến tranh, ít được rèn luyện thử thách trong đấutranh chính trị giai đoạn khó khăn phức tạp của cách mạng sovới trước đây, nhất là trong bối cảnh quốc tế, khu vực cũngnhư trong nước hiện nay Mặt khác, cũng cần phải đề cập tớinguyên nhân về sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp từ trênxuống, cần coi trọng và có tầm nhìn chiến lược đối với côngtác tư tưởng lý luận, nhất là việc đào tạo cán bộ làm công tác
tư tưởng lý luận trong quân đội Không nên coi vấn đề tưtưởng lý luận chỉ là công tác của cán bộ tuyên huấn, cán bộlàm công tác tư tưởng lý luận Các cơ quan khác như: tổchức, cán bộ, bảo vệ, kiểm tra, các cơ quan nghiên cứu vềlĩnh vực khoa học, nghệ thuật quân sự, các học viện, nhàtrường cần quan tâm đến vấn đề tư tưởng lý luận, phải tổngkết rút ra những kinh nghiệm, mạnh yếu Có như vậy, thìcông tác tư tưởng lý luận mới góp phần đắc lực cho việc xâydựng quân đội vững mạnh về chính trị sẵn sàng nhận vàhoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước vànhân dân giao cho
Để thực hiện tốt nhiệm vụ và giải pháp: Tăng cường công tác
tư tưởng; rèn luyện phẩm chất cách mạng theo nghị quyếtĐại hội Đảng toàn quốc lần thứ X và đáp ứng yêu cầu đòi hỏicủa công tác tư tưởng lý luận hiện nay Với tầm nhìn chiến
Trang 16lược tại hội nghị lần thứ V, Ban chấp hành Trung ương Đảngkhoá X đã ra nghị quyết: Về công tác tư tưởng, lý luận và báochí trước yêu cầu mới Nghị quyết ra đời đáp ứng được thời
kỳ cách mạng nước ta đang đứng trước những thời cơ, vậnhội lớn và cả những thách thức gay gắt, phức tạp, đặt ranhững yêu cầu rất cao và mới đối với công tác tư tưởng, lýluận, báo chí Nghị quyết là cơ sở tạo ra sự thống nhất caotrong Đảng và trong xã hội trên lĩnh vực tư tưởng chính trị,nền tảng tinh thần của chế độ ta
Nghị quyết đã nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng sự thậttình hình tư tưởng và công tác tư tưởng, lý luận, báo chí thờigian qua, tìm ra những nguyên nhân của những yếu kém,khuyết điểm Đồng thời đã xác định rõ mục tiêu, quan điểmchỉ đạo, nhiệm vụ và giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quảcông tác tư tưởng, lý luận, báo chí trước yêu cầu mới Mụctiêu nghị quyết chỉ rõ: “công tác tư tưởng, lý luận, báo chíphải góp phần tích cực vào việc thực hiện thắng lợi Nghịquyết Đại hội X của Đảng; củng cố, tăng cường sự thốngnhất về tư tưởng, chính trị trong Đảng, sự đồng thuận vềchính trị và tinh thần trong nhân dân; giữ vững và mở rộngtrận địa tư tưởng của Đảng, bảo vệ và phát triển chủ nghĩaMác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh tích cực thực hiện cóhiệu quả cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng gópphần củng cố tư tưởng, phát triển trình độ lý luận, chính trị, tri
Trang 17thức của toàn Đảng và hệ thống chính trị, khẳng định vai trò
công tác tư tưởng, lý luận, báo chí là một bộ phận cấu thànhđặc biệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng; là lĩnhvực trọng yếu để xây dựng, bồi đắp nền tảng chính trị củachế độ, đồng thời công tác tư tưởng, lý luận, báo chí phảiđóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ và phát triển chủnghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm đườnglối của Đảng, công tác tư tưởng là nhiệm vụ của toàn Đảng,của tất cả đảng viên Hơn nữa, công tác tư tưởng của Đảng
là công tác đối với con người do đó khó khăn, phức tạp đòihỏi phải nắm vững những quy luật riêng của tư tưởng, có thái
độ và phương pháp khoa học Nghị quyết đã xác định nhiệm
vụ và giải pháp cụ thể đối với công tác tư tuởng, công tác lýluận và công tác báo chí
Nghị quyết Trung ương V khoá X đã chỉ rõ nhiệm vụ và giảipháp đối với công tác tư tưởng, lý luận Đối với công tác tưtưởng vấn đề đầu tiên cốt lỏi là phải tập trung: “nâng caonhận thức về vai trò của công tác tư tưởng; tăng cường sựlãnh đạo, chỉ đạo của Đảng đối với công tác tư tưởng Đổimới, nâng cao chất lượng tuyên truyền, giáo dục chủ nghĩaMác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối
7 V n ki n ngh quy t Trung ị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ến bộ Maxcơva, 1978, tr 32 ơva, 1978, tr 32 ng V khoá X, Nxb CTQG, H N i 2007, tr 40 - 41 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14.
8 V n ki n ngh quy t Trung ị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ến bộ Maxcơva, 1978, tr 32 ơva, 1978, tr 32 ng V khoá X, Nxb CTQG, H N i 2007, tr 43 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14.
Trang 18quan trọng hàng đầu quyết định đến chất lượng hiệu quả củacông tác tư tưởng, yêu cầu nâng cao nhận thức năng lựctrình độ cho cấp uỷ các cấp: đó là khả năng ra nghị quyết, tổchức thực hiện nghị quyết, khả năng phân công và điềuhành, do đó, công tác phân công, phân nhiệm đúng chínhxác, phát huy được vai trò tiên phong của cán bộ, đảng viên.Thường xuyên kiệm toàn các tổ chức, đội ngũ cán bộ làmcông tác tư tưởng, kết hợp đồng bộ công tác tư tưởng và cáccông tác khác, phối hợp với địa phương để làm tốt công tác
tư tưởng, giải quyết các vấn đề bức xúc của nhân dân Trongquá trình tiến hành công tác tư tưởng phải tăng cường côngtác kiểm tra, đồng thời kiên quyết đấu tranh với các quanđiiểm sai trái thù địch
“Triển khai sâu rộng nhiệm vụ xây đạo đức đối với các tầng
Muốn vậy vấn đề đầu tiên là phải chấp hành đúng quy trình,quy chế, nề nếp chế độ công tác tư tưởng, thể hiện được tínhkhoa học và chủ động của công tác tưởng, có phương phápkhoa học, linh hoạt trong duy trì quy trình, nề nếp, bảo đảmtính chính xác từng đối tượng, chất lượng và hiệu quả, tránhdập khuôn, máy móc Vừa làm, vừa nghiên cứu sáng tạo phùhợp với từng đối tượng, điều kiện cụ thể theo từng giai đoạn,từng nhiệm vụ Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cách mạng đòi
9 V n ki n ngh quy t Trung ị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ến bộ Maxcơva, 1978, tr 32 ơva, 1978, tr 32 ng V khoá X, Nxb CTQG, H N i 2007, tr 44 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14.
Trang 19hỏi công tác tư tưởng phải xây dựng và thực hiện chiến lược,các kế hoạch cụ thể về phát triển văn hoá - nghệ thuật, tăngcường kinh phí, cơ sở vật chất, trang bị cho công tác tưtưởng Thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức phươngpháp tư tưởng, đổi mới toàn diện nhưng có trọng tâm, trọngđiểm, nguyên tắc và phù hợp với điều kiện cụ thể của từngđịa phương, từng đơn vị Để công tác tư tưởng có chấtlượng, hiệu quả cần tạo nên sức mạnh tổng hợp tiến hành,kết hợp chặt chẽ giữa công tác tư tưởng và công tác tổ chức,tổng hợp cả nội dung, hình thức, phương pháp, lực lượng vàtrang bị, đồng thời kết hợp cả trên dưới, trong và ngoài quânđội.
Nghị quyết Trung ương V khoá X chỉ rõ: “nghiên cứu, vậndụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh; làm rõ những giá trị bền vững của chủ nghiãMác - Lênin, những vấn đề cần bổ sung và phát triển cho phùhợp với thực tiễn đất nước và thời đại Tiếp tục làm sáng tỏnhận thức, quan niệm về chủ nghĩa xã hội và con đường đi
lý luận là một bộ phận đặc biệt trong toàn bộ hoạt động lãnhđạo của Đảng, đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ vàphát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quanđiểm đường lối của Đảng, tập trung vào các vấn đề độc lập
10 V n ki n ngh quy t Trung ị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14 ến bộ Maxcơva, 1978, tr 32 ơva, 1978, tr 32 ng V khoá X, Nxb CTQG, H N i 2007, tr 46 - 47 àn tập, tập 1, Nxb CTQG, H.1995, tr 580 ội nghị lần thứ 5 BCHTW khóa IX, Nxb CTQG, H.2002, tr 14.