Tư tưởng hồ chí minh về phương pháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị và sự cần thiết phải bồi dưỡng phương pháp tác phong công tác đảng, công tác chính trị cho cán bộ chính trị ở

Phương pháp, tác phong công tác là một trong những yếu tố quan trọng tạo nên chất lượng người cán bộ. Trong bất kỳ hoạt động nào, để đạt được kết quả cao nhất theo mục đích đã xác định, đòi hỏi con người phải có phương pháp, tác phong công tác phù hợp. Theo quan niệm phổ biến hiện nay: Phương pháp, tác phong công tác là biện pháp, cách thức, lề lối, cung cách để chủ thể tiến hành một công việc nào đó nhằm đạt được kết quả cao nhất theo mục đích đã xác định. Phương pháp, tác phong công tác bao giờ cũng gắn liền với chủ thể hoạt động, gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của xã hội loài người, là công cụ, phương tiện để con người nhận thức và cải tạo thế giới. Trước khi hành động con người đều phải xác định cách thức, biện pháp, lề lối và cung cách tác động đến đối tượng nhằm đạt được kết quả mong muốn. Mỗi con người, nhóm người hay tập đoàn người đều có những mục đích hoạt động không giống nhau. Mặt khác, phạm vi, tính chất hoạt động của con người vô cùng rộng lớn và đa dạng nên không thể có phương pháp, tác phong công tác chung cho mọi lĩnh vực hoạt động, cho mọi chủ thể hoạt động. ở mỗi lĩnh vực hoạt động đều có phương pháp, tác phong đặc trưng, trong mỗi hình thức, mỗi lĩnh vực hoạt động lại có phương pháp, tác phong riêng như: phương pháp, tác phong ngành, chuyên ngành, chuyên biệt, đặc thù, vv

Tư tưởng Hồ Chí Minh về phương pháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị và sự cần thiết phải bồi dưỡng phương pháp tác phong công tác đảng, công tác chính trị cho cán bộ chính trị ở phân đội hiện nay

Phương pháp, tác phong công tác là một trong những yếu tốquan trọng tạo nên chất lượng người cán bộ Trong bất kỳhoạt động nào, để đạt được kết quả cao nhất theo mục đích

đã xác định, đòi hỏi con người phải có phương pháp, tácphong công tác phù hợp

Theo quan niệm phổ biến hiện nay: Phương pháp, tác phongcông tác là biện pháp, cách thức, lề lối, cung cách để chủ thểtiến hành một công việc nào đó nhằm đạt được kết quả caonhất theo mục đích đã xác định Phương pháp, tác phongcông tác bao giờ cũng gắn liền với chủ thể hoạt động, gắnliền với quá trình hình thành và phát triển của xã hội loàingười, là công cụ, phương tiện để con người nhận thức vàcải tạo thế giới Trước khi hành động con người đều phải xácđịnh cách thức, biện pháp, lề lối và cung cách tác động đếnđối tượng nhằm đạt được kết quả mong muốn Mỗi conngười, nhóm người hay tập đoàn người đều có những mụcđích hoạt động không giống nhau Mặt khác, phạm vi, tínhchất hoạt động của con người vô cùng rộng lớn và đa dạng

nên không thể có phương pháp, tác phong công tác chungcho mọi lĩnh vực hoạt động, cho mọi chủ thể hoạt động ởmỗi lĩnh vực hoạt động đều có phương pháp, tác phong đặctrưng, trong mỗi hình thức, mỗi lĩnh vực hoạt động lại cóphương pháp, tác phong riêng như: phương pháp, tác phongngành, chuyên ngành, chuyên biệt, đặc thù, vv …

Để xác định phương pháp, tác phong cho một hoạt động cụthể bao giờ cũng dựa theo những cơ sở phương pháp luậnnhất định, dựa trên cơ sở lý luận và thực tiễn về lĩnh vực hoạtđộng được thể hiện ra bằng những quy trình, quy phạm,những thao tác theo một trình tự nhất định, phải đảm bảo tínhlôgíc, khoa học và được đo bằng hiệu quả hoạt động thực tế.Công tác đảng, công tác chính trị là một bộ phận của côngtác xây dựng Đảng và công tác vận động quần chúng củaĐảng, là sự vận dụng những nội dung của công tác xây dựngĐảng và công tác vận động quần chúng của Đảng vào một tổchức cách mạng đặc thù - tổ chức quân đội và vào một bộphận quần chúng đặc thù - bộ phận quần chúng cách mạngcầm súng tiến hành đấu tranh vũ trang Thực chất đó là hoạtđộng đi sâu vào đời sống bộ đội nhằm giữ vững đường lốichính trị của Đảng, không ngừng phát huy bản chất, truyềnthống quân đội cách mạng của giai cấp vô sản Nó là hoạtđộng đối với con người, là công tác xây dựng và phát huy

sức mạnh của những con người và sức mạnh của những tậpthể trong lực lượng vũ trang Do vậy, phương pháp, tácphong công tác đảng, công tác chính trị phải hết sức cáchmạng và khoa học.

Từ quan niệm chung về phương pháp, tác phong công tác, từbản chất hoạt động công tác đảng, công tác chính trị có thểquan niệm: Phương pháp, tác phong công tác đảng, công tácchính trị là một hệ thống những cách thức, biện pháp, lề lốilàm việc với tính cách là một hệ thống các quan điểm, nguyêntắc xuất phát từ bản chất sự lãnh đạo của Đảng, bản chấtcủa hoạt động công tác đảng, công tác chính trị và nhữngđặc điểm tác động để xác định và chỉ đạo hành động, nhậnthức của cán bộ, đảng viên, để xây dựng tổ chức và conngười trong quân đội vững mạnh

Phương pháp, tác phong công tác đảng, công tác chính trị có

vị trí, vai trò hết sức quan trọng, liên quan trực tiếp đến chấtlượng, hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị Nó gắn bóchặt chẽ với phẩm chất, năng lực của người cán bộ chính trị,bao gồm những yếu tố cơ bản như: phẩm chất chính trị, đạođức, kiến thức, kỹ xảo, kỹ năng công tác đảng, công tácchính trị

Là người sáng lập, giáo dục và rèn luyện Quân đội nhân dânViệt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặc biệt chăm lo xây

dựng quân đội về mọi mặt, trong đó Người rất chú trọng bồidưỡng, rèn luyện phương pháp, tác phong công tác cho cán

bộ quân đội nói chung, phương pháp, tác phong công tácđảng, công tác chính trị cho cán bộ chính trị nói riêng để đápứng yêu cầu, nhiệm vụ Theo Hồ Chí Minh, đối với một đảngmácxít thì bản chất cách mạng, khoa học không chỉ thể hiện

ở đường lối, mà còn thể hiện ở phương pháp, tác phongcông tác Người chỉ rõ: “Cán bộ, đảng viên làm việc khôngđúng, không khéo thì còn nhiều khuyết điểm, khuyết điểmnhiều thì thành tích ít, khuyết điểm ít thì thành tích nhiều Đó

phương pháp, tác phong công tác tốt thì chẳng những côngviệc không hoàn thành mà còn làm nảy sinh khuyết điểm Tưtưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về phương pháp, tác phongcông tác đảng, công tác chính trị đến nay vẫn còn nguyên giátrị, là chuẩn mực để chúng ta học tập, rèn luyện, phấn đấu

1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về phương pháp, tác phong côngtác đảng, công tác chính trị

1 1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về phương pháp công tác đảng,công tác chính trị

Công tác đảng, công tác chính trị trong quân đội là một bộphận rất quan trọng trong hoạt động lãnh đạo của Đảng Cộng

1 H Chí Minh to n t p, t p 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 ồ Chí Minh toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 àn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

sản Việt Nam đối với Quân đội nhân dân Việt Nam Với bảnchất là hoạt động lãnh đạo của Đảng đối với quân đội,phương pháp công tác đảng, công tác chính trị là phươngpháp công tác của Đảng Đội ngũ cán bộ chính trị phải lấyphương pháp công tác của Đảng làm phương công tác củamình Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, phương pháp là cái ngoài

ta, tác phong là cái bên trong ta Xuất phát từ nguyên tắcĐảng lãnh đạo quân đội, từ nội dung, nhiệm vụ công tácđảng, công tác chính trị mà phương pháp công tác đảng,công tác chính trị theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, thể hiện trênnhững nội dung chủ yếu sau:

Phương pháp giáo dục, thuyết phục bằng chân lý, lẽ phải

Đây là phương pháp được Chủ tịch Hồ Chí Minh sửdụng nhiều nhất Người chỉ rõ: Đây là phương pháp lấy lẽphải để thuyết phục, lấy tấm lòng để cảm hoá con người, phảigiải quyết thấu tình, đạt lý sẽ mang lại hiệu quả trong giáodục, thuyết phục

Sức mạnh của công tác đảng, công tác chính trị, theoChủ tịch Hồ Chí Minh là sức mạnh của chính nghĩa cáchmạng, của chân lý khoa học được truyền bá bởi chính nhữngcon người tiêu biểu cho chính nghĩa và chân lý đó Quầnchúng nhân dân có vai trò to lớn Dưới sự lãnh đạo của Đảngquần chúng nhân dân được thức tỉnh, được giác ngộ Tính

tích cực, chủ động, tự giác, sáng tạo của con người sẽ đượcphát huy khi nhận thức được quy luật, nhận thức được chân

lý sẽ tạo ra được sức mạnh vô địch Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉrõ: “Đảng tuyên truyền đường lối thông qua những cán bộcủa mình Khi tuyên truyền chính sách của Đảng, cán bộ phải

“Mỗi người chỉ huy về quân sự cũng như về chính trị, phải

Hồ Chí Minh ở chỗ bản thân Người là sự kết tinh và gặp gỡgiữa tinh thần triệt để cách mạng của giai cấp công nhân vớinhững tinh hoa, truyền thống tốt đẹp của nhân loại và củadân tộc ta trải qua mấy ngàn năm dựng nước và giữ nước.Chính niềm tin cách mạng, ý chí quyết chiến, quyết thắng,tinh thần thắng không kiêu, bại không nản của Người đã giáodục và nâng cao ý chí và nghị lực cách mạng cho mỗi chúngta

Hồ Chí Minh luôn tin vào phẩm chất tốt đẹp, và sứcmạnh của nhân dân, là cơ sở để tạo ra sức mạnh cho cáchmạng Người dạy: chúng ta phải ghi tạc vào đầu cái chân lýnày, “dân rất tốt, lúc họ đã hiểu thì việc gì khó khăn mấy họ

minh chỉ rõ: “Các chú là tiểu đoàn trưởng, trung đoàn trưởng,

2 S d, t p 3, tr 566 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

3 S d, t p 5, tr 204 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

4 S d, t p 5, tr 246 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

đại đội trưởng, các chú chỉ là người lập kế hoạch, lúc ra trậngiật mìn, đặt bộc phá đều do tay anh em đội viên làm Nếuanh em tư tưởng vững, chính trị vững, kỹ thuật khá, thân thể

giáo dục, thuyết phục họ

Chủ tịch Hồ Chí Minh yêu cầu giáo dục phải theophương pháp tự nguyện, tự giác, giải thích, thuyết phục, bànbạc, chứ không gò bó Bài nói, bài tuyên truyền phải ngắngọn, giản dị, dễ hiểu đối với quần chúng Nội dung phải đảmbảo tính thiết thực, tính cấp bách của vấn đề đặt ra Nói vàviết như thế nào để những chân lý cách mạng đến với quầnchúng dễ dàng nhất, nâng cao ý thức giác ngộ của họ và cổ

vũ họ mạnh mẽ đấu tranh thực hiện cái chân lý đó Hồ ChíMinh đòi hỏi, bài nói, bài viết phải xuất phát từ đối tượngquần chúng để quyết định nội dung và hình thức, ngôn từphải làm cho bài nói, bài viết sát với đối tượng, đáp ứngnhững nguyện vọng sâu xa và cấp bách của họ, sát với trình

độ chính trị, văn hoá, sát với những thị hiếu thẩm mỹ của họ,tức là làm cho cả nội dung và hình thức đi được vào lòngngười, thức tỉnh lương tri, trí tuệ và tâm hồn của con người.Chỉ khi đó, bài nói, bài viết mới có sức thuyết phục họ, họ mớinghe, mới làm theo Trước mọi yêu cầu, nhiệm vụ đặt ra phảiphân tích, giải thích cho quần chúng hiểu tại sao phải làm,

5 S d, t p 6 tr 320 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

làm thế nào cho đúng, làm đúng sẽ đem lại lợi ích gì chocách mạng, cho nhân dân, cho đơn vị mình , làm cho quầnchúng, cán bộ, chiến sỹ ý thức giác ngộ được việc phải làm,

từ đó tự nguyện, tự giác và quyết tâm chiến đấu trực diện với

kẻ thù, trực tiếp đối mặt với cái sống, cái chết; phải giáo dụccho họ hiểu chiến đấu vì ai, vì cái gì, chiến đấu chống ai, tamạnh yếu thế nào, địch mạnh yếu ra sao, vv… Xây dựngniềm tin chiến thắng cho họ Có như vậy, họ mới có động cơ,quyết tâm chiến đấu, sẵn sàng hy sinh vì mục tiêu cao cả củaĐảng Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Người đi tuyên truyềnbao giờ cũng phải tự hỏi Viết cho ai xem? Nói cho ai nghe?Nếu không vậy thì cũng như cố ý không muốn cho người ta

“Tục ngữ nói “gẩy đàn tai trâu” là có ý chê người nghe khônghiểu Song những người tuyên truyền mà nói và viết khó hiểu,

Giáo dục, thuyết phục bằng chân lý, lẽ phải theo tư tưởng HồChí Minh là phải kết hợp chặt chẽ giữa “lý” và “tình” để giáodục thuyết phục quần chúng, xem xét giải quyết mọi vấn đềphải “có lý, có tình”, người cán bộ, đảng viên phải gươngmẫu, làm gương cho quần chúng Trong giáo dục không chỉdùng lời lẽ, dùng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng

để giáo dục, mà còn phải biết vận dụng quy luật của tình

6 S d, t p 3, tr 300 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

7 S d, t p 5, tr 300 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

cảm, quy luật của nhận thức để giáo dục, thuyết phục, phảithực sự là mẫu mực, là tấm gương sáng để quần chúng họctập

Là người theo chủ nghĩa Mác - Lênin, Chủ tịch Hồ Chí Minhhiểu rất rõ phải dùng lý trí, phải có nguyên tắc đúng đắn thìmới xây dựng được một Đảng chiến đấu trong điều kiện khắcnghiệt của đấu tranh giai cấp và dân tộc, mới xây dựng được

kỷ cương của một xã hội mới đi lên từ sản xuất nhỏ Đối vớiquân đội, để chiến thắng kẻ thù, quân đội cần phải được tổchức chặt chẽ, kỷ luật nghiêm ngặt “Lý” ở đây là nhữngnguyên tắc cách mạng, là Điều lệnh, Điều lệ của quân đội.Tuy nhiên, là một chiến sỹ cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minhkhông chỉ có trí tuệ, mà còn có trái tim của người cộng sản

Là người con của một dân tộc quen xử sự theo nhân, nghĩa,Người hiểu hơn ai hết rằng, cần phải kết hợp lý và tình trongquan hệ đồng chí và giữa những người cộng sản với nhau.Bời vì, nhờ cái “lý” mà hành động của hàng triệu con ngườimới thống nhất như một người, tạo nên sức mạnh to lớn Thếnhưng những con người phải tuân theo cái chung đó lại lànhững con người không hoàn toàn giống nhau về hoàn cảnh

xã hội và quá trình giáo dục, về trình độ phát triển nhân cách,

về khả năng nhận thức, và tính cách cá nhân, … Do đó, khixem xét, đánh giá con người và trong cách giáo dục, xử sự,

bên cạnh những cái lý chung còn phải tính đến những yếu tốriêng biệt của cán bộ, chiến sỹ Quá trình thực hiện phươngchâm “có lý, có tình”, đòi hỏi người cán bộ phải nắm vữngnguyên tắc tổ chức, giữ nghiêm kỷ luật đồng thời phải sâusát, biết xử sự với đồng chí một cách dân chủ, thân ái, thấutình, đạt lý, xây dựng tập thể quân nhân đoàn kết gắn bókhông chỉ bằng lý trí, bằng những nguyên tắc cách mạng màcòn bằng tình đồng chí, đồng đội, chân thành, thuỷ chung.Với phương pháp giáo dục, thuyết phục bằng chân lý, lẽ phải,Chủ tịch Hồ Chí Minh còn yêu cầu giáo dục theo tinh thầnhướng thiện, phát huy mặt tốt, mặt tích cực trong mỗi conngười Mặc dù luôn tỉnh táo, cảnh giác và không dung thứ vớinhững thói hư, tật xấu trong mỗi con người cán bộ, đảngviên, Chủ tịch Hồ Chí Minh bao giờ cũng có tình thương yêuvào những cái tốt đẹp trong mỗi con người Theo Hồ ChíMinh, công tác đảng, công tác chính trị chủ yếu phải hướngtới chỗ thức tỉnh, phát huy mặt tích cực trong mỗi con người,làm cho những mặt đó ngày càng mở rộng ra, lấn át nhữngmặt tiêu cực xấu xa, làm cho mỗi con người ngày càng tốtđẹp hơn, tự tin, hăng hái hơn, chứ không phải ngược lại, chỉthấy phần tiêu cực, xấu xa trong con người, thiên về phêphán, truy chụp, đao to búa lớn làm cho con người mất lòng

tự tin, tự trọng vào chính bản thân mình Đối với cán bộ, đảng

viên, Chủ tịch Hồ Chí Minh bao giờ cũng đòi hỏi phải có tinhthần phụ trách trước Đảng, trước nhân dân, hoàn thànhnhiệm vụ với cố gắng cao nhất Người không bao giờ bỏ quacác khuyết điểm, trong những trường hợp cần thiết, Ngườidùng những hình thức kỷ luật nghiêm khắc với những ngườilàm bậy để giáo dục chung Thế nhưng Hồ Chí Minh khôngbao giờ có thái độ định kiến, trì triết, mạt sát đối với nhữngđồng chí bị vi phạm khuyết điểm làm cho họ đi đến bi quan,chán nản Bao giờ Người cũng có lòng thương, cũng thấymặt tốt đẹp dù ít ỏi trong mỗi con người và ra sức vun trồnglên, bao giờ cũng có một thái độ chân tình, khuyên răn, chỉbảo hướng phấn đấu cho từng người và quan trọng hơn làthực sự tin vào khả năng tiến bộ và sửa chữa của họ.

Để nâng cao hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị Chủtịch Hồ Chí Minh đã hết sức coi trọng phương pháp giáo dụcthuyết phục bằng cách nêu gương người tốt, việc tốt

Đây là phương pháp được Chủ tịch Hồ Chí Minh sử dụng cóhiệu quả trong việc giáo dục nhân dân, giáo dục cán bộ, đảngviên, chiến sỹ Phương pháp này chính là cách lấy ngườithực, việc thực, những cái tốt ở bản thân quần chúng và ởthực tiễn đã có để giáo dục, cảm hoá và hướng dẫn ngườikhác làm theo Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, những gương

“người tốt, việc tốt” có vai trò to lớn trong việc hướng dẫn suy

nghĩ và hành động của đông đảo quần chúng, bổ sung đắclực cho những lời kêu gọi của Đảng và Nhà nước Lấy cái từtrong quần chúng tổ chức cho quần chúng làm theo, sẽ phùhợp khả năng, trình độ giác ngộ của quần chúng, vừa dễ làm,vừa có sức thuyết phục cao Chính vì vậy, Người yêu cầu:Nêu gương “người tốt, việc tốt” cần phải được áp dụng rộngrãi, bằng nhiều con người, nhiều sự việc, cần chú ý đến tínhphổ cập, dễ noi gương của những con người, những sự việcđược biểu dương, phải theo nguyên tắc và phương pháp làvun trồng con người từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phứctạp, từ bộ phận đến toàn thể, làm cho những người tốt vàviệc tốt riêng lẻ sẽ trở thành những tập thể con người tốt,những tập thể xã hội tốt Song, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũngđòi hỏi gương “người tốt, việc tốt” phải trung thực, kháchquan, đúng đắn, “đúng người, đúng việc” mới có tác dụng vànhân điển hình, tức là “gương điển hình” phải giúp cho quầnchúng học được cái gì qua việc học tập, chứ không đượcquan liêu, vì động cơ vụ lợi, mọi sự biểu dương sai dẽ dẫnđến tác hại khôn lường, mà tác hại lớn nhất là mất lòng tintrong quần chúng Theo Hồ Chí Minh, cùng với việc biểudương người tốt, việc tốt, qua đó để giáo dục và nhân điểnhình, phê phán những mặt xấu, mặt yếu kém, khuyết điểm,tiêu cực, lạc hậu, tạo điều kiện cho cái tốt, cái tích cực pháttriển Phải giành thời gian để tâm nhiều hơn cho người tốt,

việc tốt, tạo điều kiện cho mặt tốt lấn át mặt xấu Đó cũngchính là tư tưởng tiến công trong chiến lược con người củaChủ tịch Hồ Chí Minh Người thường nhắc nhở trong mỗi conngười đều có cái thiện và cái ác ở trong lòng, phải làm saocho cái thiện nảy nở như hoa mùa xuân, cái xấu, cái ác ngàycàng mất dần đi.

Để có nhiều “người tốt, việc tốt”, Chủ tịch Hồ Chí Minh hếtsức coi trọng phong trào thi đua để phát hiện gương “ngườitốt, việc tốt”, phổ biến gương đó để cổ vũ phong trào Ngườiyêu cầu tổ chức phong trào thi đua thường xuyên và phongtrào thi đua đột kích, phải làm tốt từ lễ phát động, ra lời kêugọi, kiểm tra, theo dõi, chỉ đạo sát sao đến việc phát hiện điểnhình, bồi dưỡng điển hình và nhân điển hình tiên tiến Ngườiđòi hỏi mỗi cán bộ phải kịp thời làm tốt công tác sơ kết, tổngkết sau mỗi đợt, mỗi giai đoạn, mỗi phong trào thi đua, biểudương, khen thưởng kịp thời để khuyến khích, động viênnhững tập thể, cá nhân có thành tích tốt, tổ chức cho mọingười học tập, đồng thời uốn nắn những động cơ lệch lạc,thiếu tích cực trong phong trào thi đua Theo Hồ Chí Minh:khen thưởng là một cách giáo dục làm cho con người ta hănghái hơn và người chưa có thành tích thì hăng hái phấn đấuvươn lên

Trong phương pháp công tác đảng, công tác chính trị, Hồ ChíMinh đặc biệt coi trọng giáo dục, thuyết phục bằng sự gươngmẫu của cán bộ, của người đi giáo dục.

Đây là biểu hiện điển hình của người cán bộ lãnh đạo củaĐảng và cũng là đặc trưng cơ bản về mặt phương pháp củacông tác đảng, công tác chính trị của quân đội kiểu mới củagiai cấp công nhân là hoạt động thuyết phục, giác ngộ quầnchúng Đảng đòi hỏi mọi người cán bộ lãnh đạo muốn lãnhđạo, giáo dục, thuyết phục, giác ngộ quần chúng thì phảibằng mệnh lệnh, bằng cưỡng chế, bắt buộc mà phải bằng sựkiên trì tuyên truyền, giáo dục, thuyết phục để cảm hoá quầnchúng, thế nhưng dù cho ngôn từ có đạt đến trình độ nào về

sự sâu sắc của nội dung cũng như sự hoàn hảo về hình thứcthì vẫn không thể thay thế được vai trò của hoạt động gươngmẫu của cán bộ, đảng viên trước quần chúng, của cấp trênvới cấp dưới trong việc thuyết phục, giác ngộ cán bộ, chiến

sỹ Hồ Chí Minh viết: “Nói chung thì các dân tộc phươngĐông đều giàu tình cảm, và đối với họ một tấm gương sáng

“Nếu thuộc bao nhiêu sách mà sống không có tình nghĩa thì

8 S d, t p 1, tr 263 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

9 S d, t p 12, tr 554 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

Sức mạnh thuyết phục của công tác đảng, công tác chính trịtheo tư tưởng đạo đức và tác phong của Chủ tịch Hồ ChíMinh là một sức mạnh nhân lên gấp bội do đã kết hợp nghệthuật nói chuyện với quần chúng và hành động gương mẫucủa bản thân người nói chuyện, là sức mạnh thống nhất giữalời nói và việc làm của người làm công tác đảng, công tácchính trị Chủ tịch Hồ Chí Minh thường xuyên nhắc nhở: “Mỗingười chỉ huy về quân sự cũng như về chính trị phải kiểu

chỉ làm mà không nói, vì trong một số tình huống công tácđảng, công tác chính trị không nói tốt hơn là nói Thế nhưngnhất thiết không bao giờ chỉ nói mà không làm hoặc nói mộtđằng, làm một nẻo Người yêu cầu hành động gương mẫuđối với người lãnh đạo là toàn diện không chỉ về mặt đạođức, tác phong, mà cả về mặt trình độ năng lực chuyên mônnghiệp vụ Theo Hồ Chí Minh, cán bộ, đảng viên ở lĩnh vựcnào phải hiểu biết và làm gương cho quần chúng về sự thànhthạo nghề nghiệp ở lĩnh vực đó Cán bộ, đảng viên trongquân đội phải giỏi kỹ thuật, chiến thuật, phải làm gương choquần chúng trong nghệ thuật đánh giặc Tuy nhiên, Ngườiđặc biệt nhấn mạnh đến yêu cầu đạo đức, đòi hỏi người cán

bộ, đảng viên phải làm gương về mặt đạo đức cách mạngcho quần chúng noi theo Người nói: “Trước mặt quần chúng

10 S d, t p 5, tr 204 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

không phải ta cứ viết lên trán hai chữ “cộng sản” mà ta được

họ yêu mến Muốn hướng dẫn nhân dân mình phải làm mực

với cán bộ, đảng viên của Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng là mộtyêu cầu toàn diện, không phải chỉ về nội dung cơ bản củađạo đức cách mạng như: Lòng trung thành với cách mạng,thái độ đối với bạn và thù, biết xả thân hy sinh, dũng cảm,ngoan cường trong chiến đấu…, mà còn cả về những mặttrong sinh hoạt cá nhân Hồ Chí Minh căn dặn: người cán bộchủ trì về chính trị “phải biết rõ và báo cáo cho cấp trên rõ sốlượng và chất lượng của bộ đội mình”, kịp thời “khen thưởngngười tốt, trừng phạt người xấu”, “luôn luôn săn sóc đến sinhhoạt vật chất” và chăm lo đến đời sống tinh thần của bộ đội;

tỷ mỷ, thận trọng trong công việc, dám nghĩ, dám làm, dámchịu trách nhiệm, thực hiện cho được sự thống nhất giữa lýluận với thực tiễn

Trong cách đánh giá của dư luận xã hội Việt Nam về uy tíncủa một con người, không có sự tách rời giữa đời sống côngtác với đời sống riêng của cá nhân Cho đến nay, xã hội ViệtNam vẫn là một xã hội trọng hành vi đạo đức Tâm lý dân tộcViệt Nam không thể chấp nhận những cán bộ, đảng viênthiếu đạo đức, dù là có tài năng Do đó, uy tín của người cán

bộ, đảng viên hiện nay đang phục thuộc một phần quan trọng

11 S d, t p 5, tr 552 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

ở những hành vi đạo đức cá nhân của họ Do vậy, công tácđảng, công tác chính trị theo tư tưởng, đạo đức, tác phong

Hồ Chí Minh đòi hỏi người làm công tác đảng, công tác chínhtrị phải không ngừng tu dưỡng đạo đức cá nhân, phải làmmực thước cho quần chúng noi theo Sự tu dưỡng phải nhằmđạt tới sự biến đổi thực sự trong bản chất của mỗi con người,làm cho hành vi đạo đức cá nhân chỉ là cái biểu hiện bênngoài của cái bản chất trong sáng đó, không phải là giả tạo

Nó hoàn toàn trái với những hành vi đạo đức giả, “đóng kịch”,

sẽ không có tác dụng thuyết phục, cảm hoá quần chúng.Người chỉ rõ: “chính trị viên lãnh đạo đội vũ trang hay đội dukích bằng lời nói chưa đủ, phải lãnh đạo bằng hành độngnữa Mình chủ trương cho đội làm việc gì thì mình phải làmtrước, làm đúng, hết sức làm hơn ai hết Từ công việc nhỏđến công việc to đều như thế, gặp lúc gay go, nguy hiểmchừng nào thì người lãnh đạo càng xông pha bước trước

1 2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về tác phong công tác

Cùng với việc bồi dưỡng phương pháp công tác cho cán bộ,đảng viên, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng bồi dưỡng, rènluyện tác phong công tác, nhất là đối với đội ngũ cán bộchính trị trong quân đội Người cho rằng tác phong công tác

đó là phương pháp đã được cá nhân hoá, cá thể hoá Người

12 H Chí Minh V xây d ng LLVTND, Nxb Q ND 1995, tr 57 ồ Chí Minh toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 ề xây dựng LLVTND, Nxb QĐND 1995, tr 57 ựng LLVTND, Nxb QĐND 1995, tr 57 ĐND 1995, tr 57.

đòi hỏi cán bộ lãnh đạo phải có tác phong quần chúng, tácphong dân chủ, tập thể, tác phong khoa học và tác phongnêu gương, nói đi đôi với làm của cán bộ, đảng viên.

Tác phong quần chúng

Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, tác phong quần chúng có ý nghĩaquan trọng tương đối trong hoạt động công tác đảng, côngtác chính trị, kể cả trong công tác xây dựng Đảng, trong kiểmtra, giám sát, trong tham gia xây dựng đường lối, chính sáchcủa Đảng Người yêu cầu mọi hoạt động của đội ngũ cán bộ,đảng viên phải trên cơ sở lấy dân làm gốc, trên cơ sở lý luậnchủ nghĩa Mác - Lênin, phải dựa vào dân, vào tâm tư, nguyệnvọng của nhân dân, vì lợi ích của dân mà đề ra đường lối,chính sách, chủ trương, biện pháp cho phù hợp với lợi íchcủa dân, phù hợp với lợi ích của quần chúng ở đơn vị TheoChủ tịch Hồ Chí Minh, nước lấy dân làm gốc, nhân dân là nềntảng, là cha mẹ của bộ đội, cho nên bộ đội phải bảo vệ dân,phải giúp đỡ dân, phải làm cho dân tin, dân phục, dân yêu.Cũng như cán bộ phải quan tâm chăm sóc bộ đội, thươngyêu, giúp đỡ bộ đội, với quan điểm:

“Gốc có vững, cây mới bền

13 S d, t p 5, tr 410 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

Quan điểm lấy dân làm gốc cũng là quan điểm xuyên suốtcủa Đảng ta, đã được Đại hội VI của Đảng tổng kết thành bàihọc kinh nghiệm và đến Đại hội X xác định rất rõ: “phát huyquyền là chủ của nhân dân, dựa vào nhân dân để xây dựng

này

Để có tác phong quần chúng tốt, Hồ Chí Minh yêu cầu cán

bộ, đảng viên phải sâu sát gần gũi bộ đội, hiểu tâm tư,nguyện vọng của cán bộ, chiến sỹ, chăm lo mọi mặt đến đờisống bộ đội, thực sự yêu thương và tôn trọng con người, chú

ý lắng nghe và giải quyết thấu đáo những nhu cầu, kiến nghịchính đáng của bộ đội, nghiêm túc tiếp thu phê bình của quầnchúng và sửa chữa khuyết điểm của mình Cán bộ vừa làmtốt nhiệm vụ lãnh đạo, giáo dục, rèn luyện, vận động và tổchức quần chúng, vừa không ngừng học hỏi quần chúng, tôntrọng quyền làm chủ tập thể của mọi cán bộ, chiến sỹ;thường xuyên và nghiêm túc tu dưỡng, rèn luyện để đượcquần chúng mến phục, tin yêu Người đòi hỏi: “Muốn hiểubiết, học hỏi dân chúng, thì ắt phải có nhiệt thành, có quyếttâm, phải khiêm tốn, phải chịu khó Nếu không vậy, thì dâncũng không tin chúng ta Biết họ cũng không nói Nói họ cũng

14 ĐND 1995, tr 57 ng C ng s n Vi t Nam, V n ki n ĐND 1995, tr 57.ại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr i h i đd, tập 3, tr 566.ại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr i bi u to n qu c l n th X, Nxb CTQG, h, 2006 tr ểu toàn quốc lần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr àn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 ốc lần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr ần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr ứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr 303.

15 S d, t p 5, tr 293 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

Chủ tịch Hồ Chí Minh còn nghiêm khắc phê phán những cán

bộ tự coi mình là “quan cách mạng”, “quan nhân dân”, “bệnhquan liêu”, xa rời quần chúng, “ngồi một chỗ chỉ tay nămngón”, mệnh lệnh, cửa quyền, không chú ý lắng nghe và đápứng nguyện vọng chính đáng của quần chúng

Tác phong dân chủ tập thể

Đây là tác phong dựa trên cơ sở nguyên tắc tập trung dânchủ, trên cơ sở kết hợp chặt chẽ cá nhân với tập thể, conngười với tổ chức, nhằm phát huy cao nhất trí tuệ của conngười Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: Công việc cách mạngrất phức tạp, không ai thấy hết, hiểu hết, làm hết được mọiviệc, ngay đến anh hùng, lãnh tụ cũng vậy Người khẳngđịnh: “Đem so với công việc của cả loài người trong thế giới,thì những đại anh hùng xưa nay cũng chẳng qua làm tròn

thể, cái thông minh của tập thể cần có sự thông minh củangười dẫn đầu làm cho cái thông minh của tập thể tăng lêngấp bội Người yêu cầu: Công việc dù to, dù nhỏ đều phảiđược đem ra bàn bạc để tập thể quyết định Khi đã quyếtđịnh rồi thì phải giao cho từng người và phát huy trách nhiệmcủa từng thành viên trong tổ chức thực hiện Nếu có bàn bạc

là bàn để thực hiện quyết định của tập thể, chứ không đượcbàn lùi, bàn ngang… Trong quá trình thực hiện phải lắng

16 S d, t p 5, tr 256 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

nghe ý kiến của cán bộ, chiến sỹ, phải tôn trọng ý kiến củacán bộ, chiến sỹ Người chỉ rõ: “Chẳng những phải lãnh đạoquần chúng mà phải học hỏi quần chúng Câu đó có ý nghĩa

là gì? Nghĩa là: Người lãnh đạo không nên kiêu ngạo, mà nênhiểu thấu, sự hiểu biết và kinh nghiệm của mình cũng chưa

đủ cho sự lãnh đạo đúng đắn Vì vậy, ngoài kinh nghiệm củamình, người lãnh đạo còn phải dùng kinh nghiệm của đảngviên, của dân chúng để thêm cho kinh nghiệm của mình.Nghĩa là một giây, một phút cũng không thể giảm bớt mốiquan hệ giữa ta với dân chúng Nghĩa là phải lắng nghe ý

được trí tuệ sáng tạo của tập thể, vừa phát huy được tính chủđộng, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm dám chịu trách nhiệm củatừng cá nhân trong quá trình thực hiện nhiệm vụ

Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Chủ tịch Hồ ChíMinh luôn tôn trọng tập thể, luôn coi mình là một thành viêncủa tập thể, gắn bó với tập thể, tôn trọng tập thể Người nói:

“Bác muốn bàn luận dân chủ, các chú có ý kiến gì trái với Bácthì cứ cãi, nhất trí rồi về làm mới tốt được Không nên, Bácnói gì, các chú cứ ghi vào sổ trong bụng thì chưa thật rõ, rồi

dặn: “muốn biết rõ ưu điểm, khuyết điểm của mình, muốn biếtcông tác của mình tốt hay xấu không gì bằng khuyên cán bộ

17 S d, t p 5, tr 506 đd, tập 3, tr 566 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.

18 H Chí Minh, Biên niên ti u s , t p 10, Nxb CTQG, H 1996, tr 199 ồ Chí Minh toàn tập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233 ểu toàn quốc lần thứ X, Nxb CTQG, h, 2006 tr ử, tập 10, Nxb CTQG, H 1996, tr 199 ập, tập 5, Nxb CTQG, H, 2002 tr 233.