CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG

Quy luật chuyển hóa từ những sự thay đổi về lượng thành những sự thay đổi về chất và ngược lại... ‘’Những thay đổi đơn thuần về lượng, đến một mức độ nhất định, sẽ chuyển hóa thành nhữn

CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG

Giảng viên hướng dẫn: Bùi Ngọc Hiển

QUY LUẬT CHẤT - LƯỢNG

Quy luật chuyển hóa Chất ↔ Lượng

I Quy luật chuyển hóa từ những sự thay

đổi về lượng thành những sự thay đổi về

chất và ngược lại

‘’Những thay đổi đơn thuần về lượng, đến một mức độ nhất định, sẽ chuyển hóa thành những

sự khác nhau về chất.’’

 Ph.Ăng-ghen

Quy luật chuyển hóa từ những sự thay đổi về lượng

thành những sự thay đổi về chất và ngược lại là

quy luật cơ bản, phổ biến về phương thức chung

của các quá trình vận động, phát triển trong tự

nhiên, xã hội và tư duy:

1 Những sự thay đổi về chất của sự vật, hiện tượng có

cơ sở tất yếu từ những sự thay đổi về lượng.

2 Những sự thay đổi về chất lại tạo ra những biến đổi

mới về lượng trên các phương diện khác nhau

Theo quan điểm của Triết học

Mác - Lenin, bất cứ một sự vật,

hiện tượng nào cũng bao gồm

mặt chất và mặt lượng Hai mặt

đó thống nhất hữu cơ với nhau

trong sự vật, hiện tượng Phép

biện chứng duy vật đưa ra khái

niệm chất, lượng và quan hệ qua lại giữa chúng

II KHÁI NIỆM CHẤT-LƯỢNG

1.Chất là gì?

Chất là phạm trù triết học dùng để chỉ tính quy định

khách quan vốn có của sự vật, hiện tượng, đó là sự thống

nhất hữu cơ của những thuộc tính, những yếu tố cấu

thành sự vật, hiện tượng, nói lên sự vật, hiện tượng đó là

gì, phân biệt nó với các sự vật, hiện tượng khác

- Mỗi sự vật có rất nhiều thuộc tính trong đó mỗi thuộc tính lại

biểu hiện một chất của sự vật Do vậy, mỗi sự vật có rất nhiều

chất Chất và sự vật có mối quan hệ chặt chẽ, không tách rời nhau Trong hiện thực khách quan không thể tồn tại sự vật không có

chất và không thể có chất nằm ngoài sự vật.

Quan sát các hình sau và xác định chất của

nước ?

2 Lượng là gì?

• Lượng là phạm trù triết học dùng để chỉ tính quy định

nhịp điệu của sự vận động và phát triển cũng như các

thuộc tính của sự vật, biểu hiện bằng con số các thuộc

• Lượng là cái khách quan, vốn có của sự vật, quy định sự vật

ngắn, số lượng nhiều hay ít, quy mô lớn hay nhỏ, trình độ cao

hay thấp, nhịp điệu nhanh hay chậm…

• “Những lượng không tồn tại mà những sự vật có lượng hơn

nữa những sự vật có vô vàn lượng mới tồn tại.”

—  Engels

Quan sát các hình sau và xác định lượng của nước ?

Quy luật những thay đổi về lượng dẫn

đến những thay đổi về chất và ngược lại

Chất đổi cũng làm cho lượng đổi

TÓM LẠI

Bất kì sự vật hiện tượng nào cũng có sự thống nhất biện chứng giữa chất và

lượng,sự thay đổi dần về lượng trong khuôn khổ của độ tới điểm nút sẽ dẫn đến sự thay đổi căn bản về chất của sự vật thông qua bước nhảy; chất mới ra đời sẽ tạo điều kiện cho lượng mới được tiếp tục tích lũy để có sự thay đổi về chất tiếp theo.

- Cần từng bước tích lũy về lượng để có thể làm thay đổi về chất của sự

vật; đồng thời phát huy tác động của chất mới theo hướng làm thay đổi về lượng

của sự vật

- Vì bất kì sự vật nào cũng có hai phương diện chất và lượng tồn tại trong tính quy định lẫn nhau, tác động và làm chuyển hóa lẫn nhau, do đó trong nhận

thức cần phải coi trọng cả hai chỉ tiêu, tạo nên sự nhận thức toàn diện về sự vật

- Cần khắc phục tư tưởng nôn nóng tả khuynh và tư tưởng bảo thủ hữu

khuynh trong công tác thực tiễn.

Ý nghĩa phương pháp luận:

Vận dụng PP luận vào thực tiễn ?

Vì bước nhảy của từng sự vật, hiện tượng hết sức đa dạng, chúng ta

cần vận dụng linh hoạt các hình thức của bước nhảy để phù hợp

với hiện tượng, sự việc đó.

Vận dụng PP luận vào thực tiễn ?

Để hình thành bước nhảy, các sự vật, hiện tượng không chỉ phụ thuộc vào

những yếu tố khách quan tự nhiên bên ngoài mà còn phụ thuộc vào yếu tố chủ

quan của con người Do đó, ta cần nâng cao tính chủ động và tích cực của

mỗi chủ thể để thúc đẩy quá trình chuyển hóa từ lượng đến chất được xảy ra

một cách hiệu quả và toàn diện nhất