Hoạch định chính sách quyết định can thiệp để đưa mức giá trở về giá trị ban đầu, thì họ sẽ cần sử dụng chính sách tài khóa và tiền tệ để điều tiết tổng cầu

chọn mô hình kinh tế vĩ mô phù hợp để phân tích các tác động của các yếu tố sau đây trong nền kinh tế nhỏ, mở cửa đến giá cả, lạm phát, tiêu dùng, đầu tư, lãi suất, chi tiêu chính phủ, xuất khẩu, nhập khẩu, cán cân thương mại, tỷ giá hối đoái, cán cân thương mại, thất nghiệp, GDP, tốc độ tăng trưởng kinh tế, cung tiền, cầu tiền; hoạch định chính sách quyết định can thiệp để đưa mức giá trở về giá trị ban đầu, thì họ sẽ cần sử dụng chính sách tài khóa và tiền tệ để điều tiết tổng cầu

BÀI THẢO LUẬN

Đề bài:

Câu 1 Hãy lựa chọn mô hình kinh tế vĩ mô phù h ợp để phân tích các tác động của các

yếu tố sau đây trong nền kinh tế nhỏ, mở cửa đến giá cả, lạm phát, tiêu dùng, đầu tư, lãisuất, chi tiêu chính phủ, xuất khẩu, nhập khẩu, cán cân thương mại, tỷ giá hối đoái, cáncân thương mại, thất nghiệp, GDP, tốc độ tăng trưởng kinh tế, cung tiền, cầu tiền

a) Chính phủ tăng thuế

b) Khi hạn ngạch nhập khẩu được dỡ bỏ

c) Khi cung tiền giảm xuống

d) Chính phủ giảm thuế nhập khẩu

e) Có sự suy giảm niềm tin của người tiêu dùng về tương lai làm cho họ chi tiêu ít hơn vàtiết kiệm nhiều hơn

f) Khi Thái Lan đưa ra thị trường một loại sản phẩm mỳ ăn liền rất hợp thị hiếu của ngườiViệt Nam (thích mỳ ăn liền Thái Lan hơn mỳ ăn liền sản xuất trong nước)

g) Khi việc sử dụng rộng rãi máy rút tiền tự động làm giảm nhu cầu về tiền

h) Ngân hàng trung ương tăng tỷ lệ dữ trữ bắt buộc

i) Chi tiêu của chính phủ tăng lên

Anh/chị có ngụ ý gì cho chính sách kinh tế của Việt Nam?

Câu 2 Giả sử nền kinh tế Việt Nam ban đầu ở trạng thái cân bằng tại mức sản lượng

tiềm năng Trong năm 2014, giá nhập khẩu các nguyên liệu chủ yếu (dầu, thép, phân bón,nhựa,…) tăng mạnh trên thị trường thế giới Nếu các nhà hoạch định chính sách quyếtđịnh can thiệp để đưa mức giá trở về giá trị ban đầu, thì họ sẽ cần sử dụng chính sách tàikhóa và tiền tệ để điều tiết tổng cầu như thế nào? Hãy cho biết ưu điểm và nhược điểmcủa giải pháp này Đối phó với cú sốc này, giải pháp nào mà chính phủ Việt Nam có thểsử dụng để góp phần kiềm chế lạm phát, đồng thời thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

Bài làm Câu 1 Hãy lựa chọn mô hình kinh tế vĩ mô phù h ợp để phân tích các tác động của các

yếu tố sau đây trong nền kinh tế nhỏ, mở cửa đến giá cả, lạm phát, tiêu dùng, đầu tư, lãisuất, chi tiêu chính phủ, xuất khẩu, nhập khẩu, cán cân thương mại, tỷ giá hối đoái, thấtnghiệp, GDP, tốc độ tăng trưởng kinh tế, cung tiền, cầu tiền

a) Chính phủ tăng thuế

b) Khi hạn ngạch nhập khẩu được dỡ bỏ

c) Khi cung tiền giảm xuống

d) Chính phủ giảm thuế nhập khẩu

e) Có sự suy giảm niềm tin của người tiêu dùng về tương lai làm cho họ chi tiêu ít hơn vàtiết kiệm nhiều hơn

f) Khi Thái Lan đưa ra thị trường một loại sản phẩm mỳ ăn liền rất hợp thị hiếu của ngườiViệt Nam (thích mỳ ăn liền Thái Lan hơn mỳ ăn liền sản xuất trong nước)

g) Khi việc sử dụng rộng rãi máy rút tiền tự động làm giảm nhu cầu về tiền

h) Ngân hàng trung ương tăng tỷ lệ dữ trữ bắt buộc

i) Chi tiêu của chính phủ tăng lên

Anh/chị có ngụ ý gì cho chính sách kinh tế của Việt Nam?

Để dễ hiểu và bài làm ngắn gọn, nhóm giới hạn đề bài sẽ nghiên cứu những tác động của các yếu tố trong nền kinh tế nhỏ, mở cửa và vốn lưu động là hoàn hảo.

A Điều kiện tỉ giá thả nồi

a) Chính phủ tăng thuế => Chính sách tài khóa

 Tỷ giá thả nổi

Hình 1.1.a.1Trong mô hình Mundell – Fleming, chính phủ tăng thuế làm dịch chuyển đườngIS* sang trái IS1* => IS2 Nếu tỷ giá hối đoái hoàn toàn thả nổi tự do, thì đường LM*

không bị ảnh hưởng (tức vẫn ở vị trí cũ) Như thể hiện qua hình 1.1.a.1, tỷ giá hối đoáigiảm e1 => e2 (∆e < 0) trong khi tổng thu nhập không thay đổi ∆Y = 0

Ở bài này, chúng ta qui ước tỷ giá hối đoái danh nghĩa là số đơn vị ngoại tệ đổi lấy một đơn vị nội tệ và kí hiệu là e (e = 1/21000 = 0,000076)

Ԑ = tỷ giá hối đoái thực tế

Chính phủ tăng thuế, nghĩa là thực hiện CSTK thắt chặt, làm tăng tiết kiệm trongnước, luồng vốn dòng và cung đô la trong thị trường hối đoái khiến tỷ giá thực tế giảm và

nó làm cho xuất khẩu tăng, nhập khẩu giảm dẫn đến xuất nhập khẩu ròng tăng, ∆NX > 0.

Được thể hiện ở hình 1.1.a.2 sau đây:

Hình 1.1.a.2

 Tỷ giá hối đoái cố định

Hình 1.1.a.3

Khi chính phủ thực hiện chế độ tỷ giá hoái đoái cố định: Khi đường IS* dịchchuyển sang trái, IS1* => IS2 như trong hình 1.1.a.3 thì cung tiền phải giảm để giữ cho tỷgiá hối đoái không đổi Hậu quả là đường LM* dịch chuyển sang trái từ LM1* => LM2

như trong hình vẽ, và sản lượng giảm từ Y1 => Y2 trong khi tỷ giá hoái đoái vẫn như cũ

Vì xuất khẩu ròng chỉ thay đổi khi tỷ giá hối đoái thay đổi hoặc đường xuất khẩuròng dịch chuyển Do ở đây cả hai tình huống đều không xảy ra nên chúng ta có thể nhậnđịnh rằng xuất khẩu ròng không thay đổi

Tóm lại, có thể nhận định rằng trong nền kinh tế nhỏ, mở cửa chính sách tài chính có hiệu quả Nó tác động tới sản lượng trong cơ chế tỷ giá hối đoái cố định, nhưng không hiệu quả trong chế độ tỷ giá hối đoái thả nổi.

b) Khi hạn ngạch nhập khẩu được dỡ bỏ => Chính sách thương mại

 Tỷ giá hối đoái thả nổi

Hình 1.1.b.1Trong mô hình Mundell – Fleming, dưới cơ chế tỷ giá hối đoái thả nổi, việc dỡ bỏhạn ngạch nhập khẩu sẽ làm dịch chuyển đường xuất khẩu ròng sang trái từ NX1(e)=>

NX2(e), như thể hiện qua hình 1.1.b.1 Như trong hình vẽ cho thấy ứng với mỗi mức tỷgiá hối đoái cho trước nào (ē) thì xuất khẩu ròng đều giảm Đó là vì bây giờ người dân cóthể mua sắm được nhiều hàng hóa nước ngoài hơn so với khi có hạn ngạch nhập khẩu

Sự dịch chuyển vào phía trong của đường xuất khẩu ròng cũng làm đường IS*cũng dịch chuyển sang trái, như thể hiện như ở hình 1.1.a.1 Tỷ giá hối đoái giảm e1 => e2

(∆e < 0) trong khi tổng thu nhập không thay đổi ∆Y = 0 Tỷ giá hối đoái giảm trong khi

thu nhập vẫn không đổi Cán cân thương mại cũng không đổi Chúng ta biết điều này vì:

NX (e) = Y – C(Y - T) – I(r) – G

Do chính sách dỡ bỏ hạn ngạch không ảnh hưởng gì đến Y, C, I hay G, cho nên

nó cũng không ảnh hưởng gì đến cán cân thương mại

 Tỷ giá hối đoái cố định

Nếu chỉnh phủ áp dụng chính sách tỷ giá hối đoái cố định, thì sự dịch chuyển củađường IS* tạo ra áp lực làm giảm tỷ giá hối đoái, như ở phần trên Để giữ cho tỉ giá hốiđoái cố định, ngân hàng trung ương buộc phải mua nội tệ và bán ngoại tệ vào lưu thông.Làm giảm cung tiền trong lưu thông khiến cho đường LM* dịch chuyển sang trái từ LM1

=> LM2 như được chỉ trong hình 1.1.b.2 dưới đây:

Hình 1.1.b.2Tại trạng thái cân bằng, thu nhập giảm xuống từ Y1 => Y2 ∆Y < 0, trong khi tỷ giá hoái đoái vẫn như cũ và vẫn là ē ∆e = 0 Khi đó cán cân thương mại phải giảm Chúng ta

biết được điều này vì ở phía trên đã thấy rằng xuất khẩu ròng giảm tại mọi mức tỷ giá hốiđoái

c) Khi cung tiền giảm xuống => Chính sách tiền tệ thắt chặt

 Tỷ giá hối đoái thả nổi

Hình 1.1.c.1

Trong mô hình Mundell – Fleming với tỷ giá hối đoái thả nổi, chính sách cắt giảmcung tiền làm giảm số dư tiền thực tế M/P, qua đó làm cho đường LM* dịch chuyển sangtrái, từ LM1* => LM2* biểu thị qua hình 1.1.c.1 Kết quả là, nền kinh tế chuyển sang trạngthái cân bằng mới với thu nhập thấp hơn và tỷ giá hối đoái cao hơn Sự gia tăng tỷ giá hốiđoái hay là đồng nội tệ lên giá sẽ làm cán cân thương mại xấu đi.

 Tỷ giá hối đoái cố định

Nếu tỷ giá hối đoái cố định, thì sức ép làm tăng tỷ giá hối đoái buộc ngân hàngtrung ương phải bán nội tệ và mua ngoại tệ để đẩy tiền vào lưu thông Hoạt động này làmcung tiền M tăng lên trong lưu thông và đẩy đường LM* dịch chuyển ngược lại bên phảicho đến khi đạt được tới LM1 như vị trí ban đầu được chỉ ở trong hình 1.1.c.2:

Hình 1.1.c.2Tại trạng thái cân bằng, thu nhập, tỷ giá hối đoái và cán cân thương mại khôngthay đổi

Do vậy, chúng ta có thể kết luận rằng trong nền kinh tế nhỏ, mở cửa, chính sách tiền tệ có hiệu quả, tác động tới sản lượng trong có chế tỷ giá hối đoái thả nổi nhưng hoàn toàn không có hiệu quả trong cơ chế tỷ giá hối đoái cố định.

d) Khi Chính phủ giảm thuế nhập khẩu => Chính sách thương mại

 Tỷ giá hối đoái thả nổi

Trong mô hình Mundell – Fleming với tỷ giá hối đoái thả nổi thì khi Chính phủgiảm thuế nhập khẩu thì sẽ làm dịch chuyển đường xuất khẩu ròng sang trái từ NX1(e)=>

NX2(e), như thể hiện qua hình 1.1.d.1 Như trong hình vẽ cho thấy ứng với mỗi mức tỷgiá hối đoái cho trước nào (ē) thì xuất khẩu ròng đều giảm Đó là vì bây giờ người dân cóthể mua sắm được nhiều hàng hóa nước ngoài hơn so với khi lãi suất nhập khẩu chưađược giảm

Sự dịch chuyển vào phía trong của đường xuất khẩu ròng cũng làm đường IS*cũng dịch chuyển sang trái, như thể hiện như ở hình 1.1.a.1 Tỷ giá hối đoái giảm e1 => e2

(∆e < 0) trong khi tổng thu nhập không thay đổi ∆Y = 0 Tỷ giá hối đoái giảm trong khi

thu nhập vẫn không đổi Cán cân thương mại cũng không đổi Chúng ta biết điều này vì:

NX (e) = Y – C(Y - T) – I(r) – G

Hình 1.1.d.1

Do chính sách dỡ bỏ hạn ngạch không ảnh hưởng gì đến Y, C, I hay G, cho nên

nó cũng không ảnh hưởng gì đến cán cân thương mại

 Tỷ giá hối đoái cố định

Nếu chỉnh phủ áp dụng chính sách tỷ giá hối đoái cố định, thì sự dịch chuyển củađường IS* tạo ra áp lực làm giảm tỷ giá hối đoái, như ở phần trên Để giữ cho tỉ giá hốiđoái cố định, ngân hàng trung ương buộc phải mua nội tệ và bán ngoại tệ vào lưu thông.Làm giảm cung tiền trong lưu thông khiến cho đường LM* dịch chuyển sang trái từ LM1

=> LM2 như được chỉ trong hình 1.1.d.2 dưới đây:

Hình 1.1.d.2Tại trạng thái cân bằng, thu nhập giảm xuống từ Y1 => Y2 ∆Y < 0, trong khi tỷ giá hoái đoái vẫn như cũ và vẫn là ē ∆e = 0 Khi đó cán cân thương mại phải giảm Chúng ta

biết được điều này vì ở phía trên đã thấy rằng xuất khẩu ròng giảm tại mọi mức tỷ giá hốiđoái.

e) Có sự suy giảm niềm tin của người tiêu dùng về tương lai làm cho họ chi tiêu ít hơn và tiết kiệm nhiều hơn.

 Tỷ giá hối đoái thả nổi

Hình 1.1.e.1Sự suy giảm niềm tin của người tiêu dùng về tương lai làm cho họ chi tiêu ít hơn,

có nghĩa là tiêu dùng của các hộ gia đình giảm, làm cho tổng cầu giảm => đường IS*dịch chuyển sang trái từ IS1 => IS2 như trong hình 1.1.e.1

Do tỷ giá hối đoái thả nổi nên cung tiền không bị điều chỉnh (vẫn giữ nguyên nhưcũ) do đó đường LM* không dịch chuyển Do đường LM* không dịch chuyển nên sản

lượng Y cũng không thay đổi ∆Y = 0 Vì vậy sự dịch chyển sang trái của đường IS* làm

cho tỷ giá hối đoái giảm xuống Hay sự giảm tiêu dùng của các hộ gia đình cũng làm cầutiền và lãi suất trong nước giảm xuống thấp hơn lãi suất thế giới Một dòng vốn sẽ chảy

ra nước ngoài để thu được lãi suất cao hơn Trên thị trường ngoại hối, cầu về ngoại tệtăng làm đồng ngoại tệ lên giá Do vậy, khả năng cạnh tranh của hàng nội tăng lên, làmtăng xuất khẩu và giảm nhập khẩu Kết quả là xuất khẩu ròng tăng đúng bằng mức tiêudùng giảm

 Kết quả cuối cùng là làm đồng nội tệ giảm giá, tỉ giá hoái đoái giảm, cán cânthương mại được cải thiện và sản lượng không thay đổi

 Tỷ giá hối đoái cố định

Trong trường hợp này tỷ giá hối đoái bị cố định, nên nó không thể giảm khiđường IS* dịch sang trái Thay vào đó, sản lượng Y sẽ giảm Vì tỷ giá hối đoái khôngthay đổi, nên chúng ta biết rằng cán cân thương mại cũng không thay đổi

Về cơ bản, sự suy giảm của mức chi tiêu mong muốn tạo ra áp lực làm giảm lãisuất bởi vậy cũng tạo ra sức ép làm giảm tỷ giá hối đoái Nếu áp dụng chế độ tỷ giá hốiđoái cố định, thì ngân hàng trung ương phải mua hết lượng nội tệ mà các nhà đầu tư

muốn bán ra và cung ngoại tệ ra thị trường làm cho lượng cung tiền trong lưu thông Mgiảm dẫn đến LM* dịch chuyển sang trái từ LM1 => LM2 như được chỉ trong hình1.1.e.2 dưới đây:

Hình 1.1.e.2

Kết quả là, tỷ giá hoái đoái vẫn như cũ và vẫn là ē ∆e = 0 và cán cân thương mại

cũng không thay đổi Cho nên, không có yếu tố nào ngăn ngừa sự giảm sút của tiêu dùng

và sản lượng giảm xuống từ Y1 => Y2 ∆Y < 0.

f) Khi Thái Lan đưa ra thị trường một loại sản phẩm mỳ ăn liền rất hợp thị hiếu của người Việt Nam (thích mỳ ăn liền Thái Lan hơn mỳ ăn liền sản xuất trong nước)

 Tỷ giá hối đoái thả nối

Khi người tiêu dùng Việt Nam thích mỳ ăn liền Thái hơn mỳ ăn liền sản xuấttrong nước thì đường xuất khẩu ròng phải dịch chuyển sang trái như được biểu diễn tronghình 1.1.f.1 Điều này hàm ý, tại bất kỳ mức tỷ giá hối đoái nào thì xuất khẩu ròng cũngthấp hơn trước đây

Hình 1.1.f.1

Sự giảm sút của xuất khẩu ròng đến lượt nó lại làm dịch chuyển đường IS* sang trái, IS1* => IS2* được biểu diễn trong hình 1.1.f.2 Nếu tỷ giá hối đoái hoàn toàn thả nổi tự do, thì đường LM* không bị ảnh hưởng (tức vẫn ở vị trí cũ) Như thể hiện qua hình 1.1.f.2, tỷ giá hối đoái giảm e1 => e2 đồng tiền trong nước xuống giá (∆e < 0) trong khi

tổng thu nhập không thay đổi ∆Y = 0.

Hình 1.1.f.2Cán cân thương mại cũng không thay đổi cho dù có sự giảm sút của tỷ giá hốiđoái Chúng ta biết điều này vì NX = S – I, và cả tiết kiệm và đầu tư đều giữ nguyên nhưcũ

 Tỷ giá hối đoái cố định

Hình 1.1.f.3Hình 1.1.f.3 minh họa cho trường hợp tỷ giá hối đoái cố định Sự dịch chuyểnsang trái của đường IS* tạ sức ra sức ép làm giảm tỷ giá hối đoái Ngân hàng trung ươngmua nội tệ và bán ngoại tệ để giữ cho e cố định Hành động này làm giảm cung tiền M vàlàm dịch chuyển đường LM* sang trái từ LM1* => LM2

Kết quả là sản lượng giảm xuống Y1 => Y2, tỷ giá hối đoái cố định Cán cânthương mại giảm xuống bởi vì sựu dịch chuyển trong đường xuất khẩu ròng hàm ý xuấtkhẩu ròng thấp hơn tại mọi mức đã cho của tỷ giá hối đoái.

g) Khi việc sử dụng rộng rãi máy rút tiền tự động làm giảm nhu cầu về tiền

Theo đề bài, việc sử dụng rộng rãi máy rút tiền tự động làm giảm nhu cầu về tiền.Được biết trạng thái cân bằng trên thị trường tiền tệ yêu cầu cung về số dư tiền tệ thực tếM/P phải bằng cung, nghĩa là:

M/P = L (r*, Y) (1)

Hình 1.1.g.1Khi giảm sút của cầu tiền hàm ý nếu thu nhập và lãi suất không thay đổi, vế phảicủa phương trình này không giảm Do cả M và P đều cố định, nên chúng ta biết vế tráicủa phương trình này là không thể điều chỉnh trở lại trạng thái cân bằng Chúng ta cũngbiết rằng lãi suất cố định ở mức lãi suất thế giới Do đó thu nhập – biến duy nhất có thểđiều chỉnh – phải tăng lên làm tăng cầu tiền Kết luận này hàm ý đường LM* dịch chuyểnsang phải Nhìn vào hình 1.1.g.1 mô tả tình huống tỷ giá hối đoái thả nổi Nhìn vào hình

vẽ ta thấy thu nhập tăng lên ∆Y > 0, tỷ giá hối đoái giảm xuống ∆e < 0 (đồng tiền trong

nước xuống giá) và cán cân thương mại được cải thiện

 Tỷ giá hối đoái cố định

Hình 1.1.g.2 mô tả trường hợp tỷ giá hối đoái cố định Nhìn vào hình vẽ chúng tathấy đường LM* dịch chuyển sang phải Vẫn như trước, điều này có xu hướng đẩy lãisuất trong nước xuống và làm cho đồng tiền xuống giá Tuy nhiên, để giữ cho tỷ giá hốiđoái không thay đổi, ngân hàng trung ương phải mua nội tệ và bán ngoại tệ Hành độngnày làm giảm cung tiền và làm dịch chuyển đường LM* sang trái Đường LM* liên tụcdịch chuyển sang trái cho đến khi về đúng vị trí ban đầu của nó và nền kinh tế trở vềtrạng thái cân bằng ban đầu

Kết quả cuối cùng là cả thu nhập, tỷ giá hối đoái và cán cân thương mại đềukhông thay đổi