Tiểu kết: sgk Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo ngoài của chim bồ câu thích nghi với đời sống bay 15 ph Giáo viên -Cho hs đọc thông tin trong sgk - Cho quan sát chim bồ câu theo nhóm với nhậ[r]
Trang 1THIẾT KẾ BỘ CÂU HỎI BÀI TẬP KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC
HỌC SINH LỚP 7 CẤP THCS
Để thực hiện việc sinh hoạt chuyên môn theo hướng dẫn của sở GDĐT Quảng Nam trên trường học kết nối ,nay nhóm Sinh trường THCS Hoàng Hoa Thám thực hiện bài tập
số 3 với yêu cầu thiết kế bộ câu hỏi và bài tập để sử dụng trong kiểm tra đánh giá khi dạy học theo chủ đề nhằm phát triển tư duy và năng lực cho HS Khi thực hiện bài tập này ,chúng tôi chọn chủ đề là LỚP CHIM thuộc chương trình sinh học lớp Sau đây là bộ câu hỏi và bài tập thuộc chủ đề trên rất mong quí thầy cô trong cụm chuyên môn theo dõi góp ý để đợt sinh hoạt chuyên môn kì II năm học 2015-2016 đạt kết quả tốt
Bộ câu hỏi và bài tập:
I/ MA TRẬN:
Chim bồ câu - Mô tả đặc
điểm cấu tạo ngoài của chim bồ câu
- Xác định được kiểu bay của chim bồ câu
- Đặc điểm sinh sản của chim bồ câu
- Trình bày đặc điểm cấu tạo ngoài của lớp chim thích nghi với đời sống bay
- Giải thích vì sao chim bay được
- Giải thích vì sao số lượng trứng chim đẻ ít hơn ở bò sát
Cấu tạo trong
của chim bồ
câu
- Quan sát bộ xương chim đối chiếu với tranh vẽ để nhận biết các thành phần của
bộ xương
- Chỉ ra sự khác biệt về cấu tạo hệ hô hấp, tuần hoàn, thần kinh của chm
so với bò sát
- Nêu những đặc điểm của bộ xương chim thích nghi với đời sống bay lượn
- Giải thích sự hoàn chỉnh của hệ tuần hoàn – hô hấp – thần kinh phù hợp với đời sống bay
- Giải thích sự khác nhau của
hệ tuần hoàn chim và bò sát,
- Giải thích vì sao chim lại không có bóng đái và chim mái chỉ có một buồng trứng và ống dẫn trứng bên trái phát triển
- Giải thích vì sao chim thải phân và nước tiểu liên tục
Đa dạng đặc
điểm trong lớp
- Kể tên được một số loài
- Phân biệt được chim chạy - chim
- Rút ra được đặc điểm chung
- Giải thích và chứng minh được
Trang 2chim chim thuộc
nhóm chim chạy – chim bơi – chim bay
và nêu các đặc điểm đặc trưng của mỗi loài
bay - chim bơi
- Vai trò thực tiễn của lớp chim
của lớp chim ảnh hưởng của
các điều kện sống khác nhau lên cấu tạo cơ thể và tập tính của chim qua
ví dụ cụ thể
- Đề xuất các biện pháp bảo vệ nguồn lợi chim, chống ô nhiễm môi trường , bảo
vệ nơi sống của chim
Quan sát bộ
xương, mẫu
mổ chim bồ
câu
-Có kĩ năng quan sát mẫu
mổ động vật
sống
- Xác định vị trí, đặc điểm cấu tạo của hệ cơ quan tiêu hoá - hô hấp - tuần hoàn - bài tiết trên mẫu mổ
II/ Nội dung câu hỏi và bài tập:
1 Tự luận:
1.1 Biết: quan sát một chim bồ câu
Câu 1: Nêu đặc điểm cấu tạo ngoài của chim bồ câu.
Câu 2: Cho học sinh xem tranh câm hình 42.2, hoàn thành bảng sgk trang 139 Câu 3: Trình bày đặc điểm sinh sản của chim bồ câu?
Câu 4: Chim bồ câu có kiểu bay gì? Hãy mô tả?
Câu 5: Nêu đặc điểm hệ tuần hoàn - hô hấp - bài tiết - sinh dục của chim?
Câu 6: Vẽ sơ đồ và ghi chú các phần của não chim?
Câu 7: Kể tên một số loài và nêu đặc điểm của các nhóm chim chạy- chim
bơi-chim bay?
1.2 Hiểu:
Câu 8: Nêu và giải thích các đặc điểm cấu tạo ngoài của chim thích nghi với đời
sống bay?
Trang 3Câu 9: Bộ xương chim có những đặc điểm gì thích nghi với đời sống bay?
Câu 10: Hãy nêu và giải thích đặc điểm cấu tạo của hệ tuần hoàn - hô hấp - bài
tiết - sinh dục của chim bồ câu thích nghi với đời sống bay?
Câu 11: Phân biệt ba nhóm chim chạy - chim bơi - chim bay?
Câu 12: Lớp chim có những đặc điểm chung gì?
Câu 13: Giải thích vì sao số lượng trứng đẻ ở lớp chim lại ít hơn so với cá, lưỡng
cư và bò sát?
Câu 14: Hệ tuần hoàn của chim có gì khác so với bò sát Điều đó có ý nghĩa gì? Câu 15: Vì sao gà nuôi ở nhà thải phân liên tục?
Câu 16: Hãy chứng minh điều kiện sống của môi trường đã ảnh hưởng đến cấu
tạo cơ thể của lớp chim?
Câu 17: Lớp chim có vai trò gì trong tự nhiên và trong đời sống con người?
Chúng ta làm gì để bảo tồn loài chim?
2 Trắc nghiệm:
Câu 1: Đặc điểm nào sau đây là của lớp chim?
a Là động vật có xương sống, di chuyển bằng vây – thở bằng mang
b Là động vật có xương sống, di chuyển bằng 4 chi – thở bằng da
c Là động vật có xương sống, di chuyển bằng chân – thở bằng phổi
d Là động vật có xương sống, di chuyển bằng chân và cánh – thở bằng phổi
Câu 2: Phát biểu nào sau đây là sai khi nói về sự thích nghi của chim với đời
sống bay?
a Thân hình thoi, đầu gắn với mình thành một khối
b Cổ dài khớp đầu với thân
c Chi trước : cánh chim
d Mỏ sừng bao lấy hàm không có răng
Câu 3: Mắt chim có đặc điểm là:
a Không có mí b có 1 mí c có 2 mí d có 3
mí
Câu 4: Tim của lớp chim có:
Câu 5: Sự trao đổi khí của chim xảy ra ở:
Câu 6 : Dạ dày tuyến ở chim có tác dụng:
Trang 4a Chứa thức ăn b Làm mềm thức ăn
c Tiết ra dịch tiêu hoá thức ăn d Tiết chất nhờn
Dựa vào hình ảnh dưới đây và xác định thứ tự nào sau đây là đúng:
1 2 3
Câu 7
a Nhóm chim chạy ,nhóm chim bay ,nhóm chim bơi
b Nhóm chim bay, nhóm chim chạy ,nhóm chim bơi
c Nhóm chim bơi ,nhóm chim bay ,nhóm chim chạy
d Nhóm chim chạy, nhóm chim bơi ,nhóm chim bay
1
2
Trang 53 4
Câu 8 :
a Chim đào bới , chim ở nước ,chim ăn thịt ban đêm ,chim ăn thịt ban ngày
b Chim đào bới, chim ăn thịt ban ngày, chim ở nước, chim ăn thịt ban đêm
c Chim ăn thịt ban ngày, chim ăn thịt ban đêm, chim đào bới, chim ở nước
d Chim ở nước, chim đào bới, chim ăn thịt ban đêm, chim ăn thịt ban ngày
2.2 Điền từ
Điền từ thích hợp đã cho sau đây vào chỗ ……… để hoàn thiện đặc điểm
cấu tạo ngoài của chim bồ câu : Hình thoi , phiến mỏng , chùm ,cổ , cánh , mỏ
sừng (Biết)
Câu 1
- Thân………
- Chi trước biến thành ………
- Chi sau : 3 ngón trước , một ngón sau có vuốt
- Lông ống : có các sợi lông làm thành ………
- Lông tơ có các sợi lông làm thành ………
- ……… bao lấy hàm không có răng
- ……….dài khớp đầu với thân
Câu 2 : Điền từ thích hợp vào chỗ ………để hoàn thiện bài tập : (Hiểu)
………là động vật hằng nhiệt Cấu tạo ngoài của cơ thể thích nghi với đời
sống bay thể hiện ở những đặc điểm : …… hình thoi ,được phủ bởi lớp
……… nhẹ xốp
Hàm không có răng ,có mỏ sừng bao bọc ,……… biến thành cánh
……….có bàn chân dài,các ngón chân có vuốt,ba ngón trươc ,một ngón sau Tuyến phao câu tiết dịch nhờn Chim bồ câu có kiểu bay ………
Câu 3: Hãy cho biết đây là loài chim nào?
a Chân ngắn có 4 ngón- màng bơi nối liền giữa các ngón, cánh dài khoẻ, sống ở Nam bán cầu (chim )
b Đây là loài chim có chân cao, to, khoẻ, chạy nhanh nhưng không bay được (chim )
c Tôi có mỏ quặp cánh dài - lông mềm, bay nhẹ nhàng không gây tiếng động lại thích kiếm ăn vào ban đêm Tôi là chim …………
Trang 6d Tôi là loài chim có cánh dài , chân to khoẻ, vuốt cong và sắc, món khoái khẩu của tôi là gà, con vit con Tôi là bộ chim ………
GIÁO ÁN MINH HOẠ
CHIM BỒ CÂU
I) Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Biết được đời sống và sự sinh sản của chim bồ câu tiến hoá hơn so với thằn lằn bóng
- Nêu và giải thích được các đặc điểm của chim bồ câu thích nghi với đời sống bay
- Phân biệt được 2 kiểu bay của chim
2 Kĩ năng:
- Rèn kĩ năng quan sát – phân tích - hợp tác
3 Thái độ:
- Yêu thích bộ môn
- Yêu quý chim bồ câu, có ý thức bảo vệ chim
II) Phương tiện:
- Tranh in chim bồ câu
- Chim bồ câu sống: 6 con
- Kính lúp
- Phiếu học tập( có ở phần phụ lục)
III) Tiến trình bài giảng :
1 Ổn định : (1 phút)
2 Kiểm tra: ( 5 phút)
Cho hs trình bày đặc điểm chung của bò sát?
3 Bài mới: Trên cơ sở bài cũ giáo viên giới thiệu bài mới
Trang 7Hoạt động 1: Tìm hiểu đời sống và sinh sản của chim bồ câu(10 phút)
-Cho hs đọc thông tin sgk và làm
bài tập 1 theo nhóm
-Gv đưa bài tập lên bảng
-Gv nhận xét
-Cho hs rút ra kết luận
- Hs đọc thông tin sgk+ hiểu biết hoàn thành bài tập 1 theo nhóm
- Đại diện các nhóm hoàn thiện
- Hs điều chỉnh( nếu sai)
- Hs rút ra kết luận
Tiểu kết: sgk
Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo ngoài của chim bồ câu thích nghi với đời
sống bay (15 ph)
-Cho hs đọc thông tin trong sgk
- Cho quan sát chim bồ câu theo
nhóm với nhận biết các đặc điểm:
+ hình dạng thân
+ da
+ lông ống- lông tơ
+ cánh chim khi xếp lại, xoè ra
+ chi sau: cách phân bố các ngón
chân
+ mỏ- mắt- cổ
+ tuyến phao câu
- Gv phát phiếu học tập có nội
dung bảng 1 SGK cho các nhóm
hoàn thành
- Cho hs chấm chéo theo đáp án
- Gv nhận xét
-Gv cho hs rút ra kết luận
- Hs tự đọc thông tin
- Hs quan sát chim theo nhóm với các đặc điểm do gv yêu cầu
-Hs hoàn thành bài tập theo nhóm
-Hs chấm chéo theo đáp án -Hs điều chỉnh
-Hs rút ra kết luận
Tiểu kết: Cấu tạo ngoài của chim bồ câu thích nghi với đời sống bay, thể hiện
ở những đặc điểm sau:
-Thân hình thoi được phủ bằng lông vũ nhẹ, xốp
- Hàm không có răng, có mỏ sừng bao bọc
- Chi trước biến đổi thành cánh
- Chi sau có bàn chân dài, các ngón chân có vuốt, ba ngón trước, một ngón sau
Trang 8Hoạt động 3: Tìm hiểu di chuyển của chim bồ câu (5ph)
-Cho hs quan sát 2 kiểu bay của chim
và đọc thông tin sgk -Hỏi: Chim bồ câu có kiểu bay gì?
Gv: Có loài chim nào có kiểu bay khác chim bồ câu không ?
-Kiểu bay lượn khác với bay vỗ cánh cánh như thế nào?
GV tóm lượt lại
-Hs quan sát và đọc thông tin sgk -Hs trả lời
- HS trả lời
-Hs trả lời -HS ghi bài
IV) Củng cố: ( 7ph)
- Câu hỏi 1-2 phần trắc nghiệm điền từ
- Đọc mục em có biết
V ) Dặn dò :
Bình Lãnh, ngày 04 tháng 2 năm 2016