HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊTVĂN HỌC VIỆT NAM LỚP 12 Phần 1/2 Trương Ba là một người làm vườn tốt bụng, khỏe mạnh; giỏi đánh cờ nên quen thân với Đế Thích... HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊ
Trang 1Lưu Quang Vũ
Trang 2I TÌM HIỂU CHUNG
Tác giả
1
Trang 13Tiếng mẹ gọi trong hoàng hôn khói sẫm Cánh đồng xa cò trắng rủ nhau về
Có con nghé trên lưng bùn ướt đẫm
Nghe xạc xào gió thổi giữa cau tre
Trang 14Tiếng kéo gỗ nhọc nhằn trên bãi nắng Tiếng gọi đò sông vắng bến lau khuya Tiếng lụa xé đau lòng thoi sợi trắng
Tiếng dập dồn nước lũ xoáy chân đê
Trang 15Tiếng cha dặn khi vun cành nhóm lửa Khi hun thuyền, gieo mạ, lúc đưa nôi Tiếng mưa dội ào ào trên mái cọ
Nón ai xa thăm thẳm ở bên trời
Trang 16Ai phiêu bạt nơi chân trời góc biển
Có gọi thầm tiếng Việt mỗi đêm khuya?
Ai ở phía bên kia cầm súng khác
Cùng tôi trong tiếng Việt quay về
Trang 17Ôi tiếng Việt suốt đời tôi mắc nợ
Quên nỗi mình quên áo mặc cơm ăn Trời xanh quá môi tôi hồi hộp quá
Tiếng Việt ơi! Tiếng Việt ân tình
Trang 21Lưu Quang Vũ là một hồn thơ đắm đuối với cuộc đời, với dân tộc, với con người Anh viết
về tiếng Việt, về đất nước trong chiến tranh, về con người loạn lạc buồn hắt hiu bằng
những câu thơ giản dị nhưng xót xa: Ba đứa da vàng ngồi uống rượu / Mặt buồn như sỏi
dưới hang sâu / Chúng mình không có bom nguyên tử / Chỉ có thuốc lào hút với nhau Vũ có
cái nhìn hơi khinh bạc và giễu cợt Nó đặc biệt có hiệu quả với kịch Nhưng không ít nơi, ít lúc, chất giọng, cá tính này phảng phất cả vào thơ ca (Vũ Quần Phương)
Trang 22Lưu Quang Vũ là nhà thơ cổ điển ngay ở lứa tuổi 20 với những vần thơ giàu tính chiêm nghiệm và một cách vô tình, giàu chất triết lý như: Phút cuối cùng tay vẫn ở
trong tay / Ta đã có những ngày vui sướng nhất / Đã uống cả men nồng và rượu chát / Đã đi qua cùng tận của con đường / Sau vô biên dẫu chỉ có vô biên / Buồm đã tới và cánh đồng đã gặt (Anh Ngọc)
Trang 23Mấy chục năm trôi qua nhưng kịch Lưu Quang Vũ vẫn luôn cuốn hút khán giả bởi thông điệp nhân văn sâu sắc và nóng hổi tính thời sự
Trang 25HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊT
VĂN HỌC VIỆT NAM
LỚP
12
Phần 1/2
Trương Ba
là một người làm vườn
tốt bụng, khỏe mạnh; giỏi đánh cờ (nên
quen thân với Đế Thích).
Trang 26HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊT
VĂN HỌC VIỆT NAM
LỚP
12
Phần 1/2
Nam Tào tắc trách đã bắt nhầm Trương Ba
chết
Trang 27HỒN TRƯƠNG BA, DA HÀNG THỊT
VĂN HỌC VIỆT NAM
LỚP
12
Phần 1/2
Vì muốn sửa sai nên Nam Tào và
Đế Thích cho hồn Trương Ba
sống lại, nhập vào thể xác hàng thịt vừa mới chết.
Trang 28lí trưởng sách nhiễu
Trú nhờ linh hồn trong thể xác hàng thịt,
Trương Ba gặp rất nhiều phiền toái:
Trang 29chị hàng thịt đòi chồng
Trú nhờ linh hồn trong thể xác hàng thịt,
Trương Ba gặp rất nhiều phiền toái:
Trang 30Trú nhờ linh hồn trong thể xác hàng thịt,
Trương Ba gặp rất nhiều phiền toái:
gia đình Trương Ba cũng cảm thấy xa lạ
Trang 31Trú nhờ linh hồn trong thể xác hàng thịt,
Trương Ba gặp rất nhiều phiền toái:
Bản thân Trương Ba cũng đau khổ vì phải
sống xa lạ, giả tạo
Trang 32Đặc biệt, thân xác hàng thịt làm Trương Ba nhiễm một số thói xấu
và những nhu cầu vốn không phải là của
bản thân ông.
Trú nhờ linh hồn trong thể xác hàng thịt,
Trương Ba gặp rất nhiều phiền toái:
Trang 33Trước nguy cơ tha hóa về nhân cách và sự phiền phức phải mượn thân xác của kẻ khác,
Trương Ba quyết định trả lại thân xác cho hàng thịt, xin với Đế Thích cho cu Tị được sống lại và
chấp nhận cái chết.
Trang 34PHÁT TRIỂN
CAO TRÀO
MỞ NÚT
THẮT NÚT
Trang 35Tình cảnh trớ trêu, mâu thuẫn, đau khổ của nhân vật Trương
Ba khi tâm hồn thanh cao, nhân hậu phải ẩn trong thân xác hàng thịt thô lỗ, phàm tục.
Con người phải được sống là mình với những phẩm chất tốt đẹp, sống trong sự hài hòa giữa thể xác và tâm hồn.
Trang 36a Vị trí
I TÌM HIỂU CHUNG
Đoạn trích
3
Trích từ cảnh VII và đoạn kết của vở kịch
Thuộc phần cao trào và mở nút trong quá trình vận động kịch
Trang 38II TÌM HIỂU VĂN BẢN
Xung đột kịch
1
Trang 39Ba
Nhân hậu, trong sạch, ngay thẳng
Thú vui tao nhã, trí tuệ, chơi cờ với nước đi khoáng hoạt
Trú nhờ thể xác dung tục của hàng thịt
Thô lỗ, phũ phàng
Uống rượu nhiều, ham bán thịt, không mặn mà với chơi cờ, nước cờ không còn khoáng hoạt như trước
Nguyên nhân xung đột kịch
Hồn Trương Ba ý thức được điều đó, ngày càng thấy xa lạ với mọi người, thấy chán chính mình
Trang 40II TÌM HIỂU VĂN BẢN
Xung đột kịch
1
Hồn Trương Ba cảm thấy không thể sống hồn này xác nọ
Hồn và Xác đối thoại với sự giễu cợt đắc ý của Xác làm Hồn càng khổ đau, bế tắc.
Mọi người trong gia đình xa lánh (người vợ), cự tuyệt (đứa cháu), thương hại (người con dâu) khiến hồn Trương
Ba càng đau đớn, tuyệt vọng muốn kết thúc sự trớ trêu.
Hồn Trương Ba gặp gỡ, đối thoại với Đế Thích và việc hồn Trương Ba nhận ra hành động cần thiết của mình.
Tạo mâu thuẫn liên hoàn và tăng cấp
Trang 41khi không được sống là mình