Bạn đang lo lắng mình không phải nhà lãnh đạo bẩm sinh? Bạn thiếu đi khả năng cuốn hút người khác, các tài năng thiên bẩm cần thiết, hay là một số mánh khoé bí mật nào đó? Bạn băn khoăn, điều g
Trang 1Bạn đang lo lắng mình không phải nhà lãnh đạo bẩm sinh? Ban
thiếu đi khả năng cuốn hút người khác, các tài năng thién bam
cần thiết, hay là một số mánh khoé bí mật nào đó? Bạn băn
khoăn, điều gì làm nên một nhà điều hành hiệu quả? Câu hỏi này
đã được Peter Drucker - nhà quản trị nồi tiếng nhất thế kỷ 20, trả
lỜi
Một nhà điều hành hiệu quả không cần thiết phải là một nhà lãnh
đạo theo đúng nghĩa thông thường người ta hiểu cho từ này
Ví dụ, Harry Truman không có khả năng thu hút, tuy nhiên ông ta
vẫn là một trong những nhà điều hành hiệu quả hàng đầu nước
Mỹ Tương tự như vậy, một vài các CEO của các tổ chức kinh
Trang 2doanh lợi nhuận hoặc phi lợi nhuận tôi từng làm việc trong suốt
sự nghiệp tư vẫn 65 năm của mình không phải là những nhà lãnh dao bam sinh Họ cũng là con người bình thường với những nét tính cách, cách cư xử, giá trị, những sở trường và sở đoản Họ là những người hướng ngoại hay hướng nội, từ dễ tính đến độc
đoán, từ hào phóng đến hà tiện
Điều khiến họ lãnh đạo hiệu quả là họ đều áp dụng tám quy luật
Sau:
- Họ đặt câu hỏi cần phải làm cái gì
- Họ đặt câu hỏi cái gì là cần thiết và đúng dan cho tổ chức
- Họ phát triển các kế hoạch hành động
- Họ chịu trách nhiệm cho các quyết định
- Họ chịu trách nhiệm trong giao tiếp
- Họ tập trung hướng vào các cơ hội chứ không phải hướng vào
các rắc rồi
Trang 3- Họ điều hành hiệu quả các cuộc họp
- Họ suy nghĩ và nói trên vị thế “chúng ta” chứ không phải vị thế
in Ay
tor
Hai quy luật đầu tiên áp dụng đề lay được lượng thông tin va kiến thức cần thiết Bốn quy luật tiếp theo giúp nhà điều hành chuyên
hoá kiến thức thành hành động Và hai quy luật cuối cùng đảm
bảo mọi người trong tổ chức đều cảm thấy trách nhiệm và sự tin
cậy
Quy luật thực tiễn đầu tiên là đặt câu hỏi cái gì cần thiết phải làm
Chú ý câu hỏi không phải là “Tôi muốn làm gì?” Đặt câu hỏi cái
gì cần thiết phải làm, và tìm câu trả lời một cách nghiêm túc là
điều tối quan trọng cho sự thành công của việc quản lý Thất bại
trong việc đặt ra câu hỏi này sẽ thậm chí làm cho nhà điều hành
có khả năng nhất trở nên kém hiệu quả
Khi Truman trở thành Tổng thống năm 1945, ông ta biết chính
xác mình muốn làm cái gì: hoàn thành công cuộc cải cách kinh tế
Trang 4xã hội của Bộ luật mới thời Roosevelt, công cuộc đã bị gián đoạn
bởi cuộc Thế chiến thứ II
Ngay khi Truman đặt ra câu hỏi cái gì cần phải làm, ông ta nhận
ra cần phải đặt vấn đề đối ngoại lên hàng đầu Ông ta bat dau ngày làm việc của mình với những kế sách tham mưu về chính sách đối ngoại của các bộ trưởng chính phủ và bộ trưởng quốc
phòng
Kết quả là, ông ta trở thành một tổng thống thành công nhất trong
các vân đề đối ngoại trong lịch sử nước Mỹ Ông ta biết cách kết hợp cả Chủ nghĩa cộng sản ở cả Châu Âu và Châu Á với kế
hoạch Marshall, bắt đầu thời kì tăng trưởng kinh tế toàn cầu kéo
dài trong 50 năm
Cũng tương tự như vậy, Jack Welch nhận thay điều cần phải làm
& General Electric khi 6ng nhậm chức CEO không phải là kế
hoạch bành trướng ra thị trường nước ngoài mà ông muốn thực
hiện Đó là vẫn đề công việc kinh doanh của GE dù có mang lại
Trang 5nhiều lợi nhuận đến đâu cũng không xếp được vị trí thứ nhất hay
thứ hai trong ngành của mình
Câu trả lời cho câu hỏi “Cái gì cần phải làm?” thường xuyên bao
gồm cả những việc không phải là nhiệm vụ khẩn cấp Nhưng
những lãnh đạo hiệu quả tách những việc này ra Họ tập trung
vào một nhiệm vụ một thời điễm nếu điều này là có thê Nếu họ nam trong số thiêu số những người có thể làm việc tốt nhất với tốc độ làm việc nhanh chóng, họ sẽ làm hai nhiệm vụ cùng một
lúc Tôi chưa bao giờ gặp được nhà điều hành nào vẫn tiếp tục
làm việc hiệu quả khi làm đồng thời nhiều hơn hai việc một lúc
Do đó, sau khi đặt ra câu hỏi cái gì cần thiết phải làm, nhà lãnh
đạo hiệu quả đặt ra các nhiệm vụ ưu tiên định hướng cho sứ mệnh của công ty Nếu tính ra theo đơn vị, thì nhiệm vụ ưu tiên
có thê là các đơn vị của mối liên hệ với trung tâm chính Các
nhiệm vụ khác dù quan trọng hay hấp dẫn đến đâu cũng sẽ bị
hoãn lại.
Trang 6Tuy nhiên, sau khi hoàn thành nhiệm vụ tối quan trọng đầu tiên,
nhà điều hành xác định lại các ưu tiên hơn là việc tiếp tục hoàn
thành nhiệm vụ thứ hai trong danh sách ban dau nhà điều hành
sẽ hỏi “Cái gì phải làm bây giờ?” Điều này thường mang lại các
ưu tiên mới và khác biệt
Chúng ta lại lây một minh chứng từ CEO nỗi tiếng nhất nước Mỹ:
Trong tự truyện của mình, cứ 5 năm, Jack Welch ty hoi minh,
“Cái gì cần phải được làm bây giờ?” Và mỗi lần như vậy, ông ta
lại có một ưu tiên mới và khác biệt
Nhưng Welch cũng cân nhắc các vấn đề khác trước khi quyết
định nên tập trung nỗ lực của mình trong 5 năm tới vào đâu Ông
cũng tự hỏi bản thân mình cái nào trong hai hay ba nhiệm vụ đầu
tiên thích hợp nhất đề tự mình thực hiện Sau đó ông tập trung
vào nhiệm vụ đó; và uỷ quyền những nhiệm vụ khác
Các nhà điều hành hiệu quả có gắng tập trung vào công việc họ
đặc biệt xuất sắc Họ biết rằng các doanh nghiệp hoạt động khi
Trang 7các giám đốc cấp cao hoạt động, và cũng tương tự trong trường
hợp ngược lại
Quy luật thực hành thứ hai của các nhà điều hành - cũng không
kém phan quan trọng so với quy tắc đâu tiên - là đặt câu hỏi,
“Đây có phải là điều thích hợp cho doanh nghiệp không?” Họ
không hỏi đó có phải điều đúng đắn cho chủ doanh nghiệp, cô
đông, nhân viên, hay là cho các nhà điều hành
Dĩ nhiên họ biết các cỗ đông, nhân viên, và quản lý đều là các nhân tố quan trọng, những người đã ủng hộ một quyết định, hay
ít nhất là họ chấp nhận quyết định đó, nếu đó là một sự lựa chọn xứng đáng Họ biết giá cô phiêu không chỉ quan trọng đối với các
cỗ đông mà còn với doanh nghiệp, do tỷ lệ giữa giá cổ phiêu/thu nhập đầu vào (chỉ số doanh lợi P/E) xác định chỉ phí vốn bỏ ra Nhưng họ cũng biết rằng, một quyết định nếu đã không hợp lý cho doanh nghiệp thì cũng tất yêu không hợp lý cho bất kì cỗ đông nào nắm giữ cỗ phiếu của doanh nghiệp đó
Trang 8Quy tắc thực hành thứ hai này đặc biệt quan trọng cho các nhà
điều hành công ty gia đình hay công việc kinh doanh của gia đình
- thành phần chiếm phần trong kinh doanh của mỗi quốc gia - đặc
biệt khi họ phải ra quyết định liên quan đến con người
Trong các công ty gia đình thành công, một người họ hàng được
thăng chức khi và chỉ khi anh ta hay chị ta thê hiện được sự vượt
trội hơn rõ ràng so với tất cả những người không phải họ hàng
trong cùng một đẳng cấp
Ví dụ, tại hãng DuPont, tất cả các giám đốc cấp cao (ngoại trừ
những nhà chức trách và luật sư) là các thành viên trong gia đình
từ những năm đầu thành lập khi công ty là công ty gia đình Tất
cả các con cháu của những người thành lập đều được bổ nhiệm
công việc trong công ty
Sau khi được vào công ty, những thành viên trong gia đình này
sẽ được thăng chức nêu như hội đồng gồm những giám đốc
không phải thành viên trong gia đình quyết định chính thức rằng
Trang 9người này vượt trội hơn tất cả các nhân viên khác cùng một đẳng cấp về khả năng và thành tích
Người ta cũng đã quan sát quy tắc tương tự trong vòng một thế
kỷ của một hãng kinh doanh gia đình ở Anh J.Lyons & Company (hiện nay đó là một phần chính trong tập đoàn) khi hãng này
chiếm thê thượng phong trong ngành kinh doanh dịch vụ thực phẩm và khách sạn
Đặt câu hỏi “Cái gì là cần thiết cho doanh nghiệp?” không đảm
bảo chắc chắn họ sẽ ra các quyết định đúng Thậm chí nhà điều hành tài năng nhất cũng chỉ là một con người, do đó sẽ có xu hướng phạm sai lầm và suy nghĩ định kiến Nhưng thất bại khi không đặt ra câu hỏi này sẽ chắc chắn dẫn đến quyết định sai
` rm
lam
Cac nha điều hành là những người hành động, họ thực hiện kế
hoạch Kiến thức là vô dụng với những nhà điều hành cho đến khi kiến thức đó được chuyên hoá thành hành động - Quan điểm
Trang 10của Peter Drucker về những điều làm nên một nhà điều hành
hiệu quả
Viết bản kế hoạch hành động
Trước khi chuyên hoá kiến thức thành hành động, nhà điều hành cần xác định kế hoạch hành động trước Anh ta cần nghĩ về
những kết quả mình mong muốn nhất, những hạn chế có thê xảy
ra, những thay đồi trong tương lai, những thời điễêm để kiểm định,
và những chỉ số đánh giá về cách thức anh ta sẽ sử dụng thời
gian của mình
Đầu tiên, nhà điều hành xác định những kết quả mong muốn
bằng cách đặt ra câu hỏi: “Doanh nghiệp cần tôi đóng góp những
gì trong vòng 18 tháng đến 2 năm tới? Tôi sẽ có gắng đạt được
kết quả nào? Và khi nào là hạn chót cho tôi hoàn thành?"
Sau đó anh ta đánh giá những hạn chế khi hành động: “Những
hành động này có theo đúng khuôn khổ đạo đức? Có chấp nhận được trong tổ chức? Có hợp pháp? Có phù hợp với sứ mệnh, giá
Trang 11trị, và các chính sách của tổ chức?” Những câu trả lời khẳng định
không đảm bảo rằng kế hoạch hành động sẽ hiệu quả Nhưng vi
phạm những quy tắc này sẽ chắc chắn gây ra sai lâm và kém
hiệu quả
Bản kế hoạch hành động là thông báo về các mục đích hơn là
một lời hứa hẹn Đó không phải là sự ràng buộc gò bó Bản kế
hoạch hành động nên thường xuyên được chỉnh sửa, do mỗi
thành công mới sẽ tạo ra những cơ hội mới
Điều này cũng đúng với những thay đồi trong môi trường kinh
doanh, trong nền kinh tế thị trường, và đặc biệt quan trọng đối với nhân sự trong doanh nghiệp - tất cả những thay đổi này đòi hỏi
kế hoạch phải biến đổi Một bản kế hoạch được thảo ra nên
lường trước nhu câu của sự linh hoạt
Thêm vào đó, bản kế hoạch hành động cần tạo ra hệ thống kiểm
tra kết quả so sánh với những kì vọng trước đó Các nhà điều hành hiệu quả thường xuyên xây dựng phương pháp kiêm chứng
Trang 12tích hợp trong bản kế hoạch hành động Lần kiểm tra đầu tiên
thường là mốc giữa thời gian của bản kế hoạch; ví dụ là sau 9
tháng Lần kiểm tra thứ hai là khi bản kế hoạch kết thúc, trước khi
thảo ra bản kế hoạch mới
Cuối cùng, bản kế hoạch hành động phải trở thành điểm tựa cho
việc quản lý thời gian của người lãnh đạo Thời gian là nguồn lực
khan hiếm và quý giá nhất của các nhà điều hành Và các tổ chức
- tỪ các cơ quan chính quyền, kinh doanh, đến các tổ chức phi lợi
nhuận - đều có bản chất là những người lãng phí thời gian Bản
kế hoạch hành động sẽ vô dụng trừ khi người ta quyết định các
nhà điều hành sử dụng thời gian của mình như thế nào
Napolleon thường được người ta cho là người đã nói "không có
tran dau thành công nào theo đúng kế hoạch" Tuy nhiên
Napoleon cũng lập kế hoạch cho mọi thứ trong mỗi trận chiến của
mình, tỉ mỉ kỹ lưỡng hơn bất cứ vị tướng nào trước ông
Trang 13Nếu không có bản kế hoạch hành động, nhà điều hành trở thành
tù nhân của các sự kiện Và không có điểm kiểm tra để đánh giá
lại bản kế hoạch hành động khi các sự kiện diễn ra, nhà điều
hành không có cách nào đề biết hành động nào thực sự đáng giá
và hành động nào chỉ là khua chiêng gõ mo
Hành động
Khi nhà điều hành chuyền hóa kế hoạch thành hành động, họ cần
dé tâm đáng kê đến quá trình ra quyết định, giao tiếp, cơ hội
(cũng như các vẫn đề tiềm tàng), và các buồi họp Tôi sẽ nhắc
đến những vấn đề này ngay sau đây:
Chịu trách nhiệm cho các quyết định Một quyết định coi là chưa
hoàn thành cho đến khi mọi người biết:
+ Tên của người sẽ chịu trách nhiệm thực hiện
+ Hạn chót của kế hoạch
Trang 14+ Tên của những người sẽ bị ảnh hưởng bởi các quyết định này
va do đó họ phải được biết, hiểu và phải tán thành với quyết định
đó - hay ít ra họ cũng không phản đối quá mạnh mẽ với quyết
định này
+ Tên của những người phải được thông báo về quyết định này,
thậm chí nếu họ không trực tiếp bị ảnh hưởng bởi sự kiện trong
quyết định đó
Một số lượng đáng kê những quyết định của tô chức gặp rắc rồi
vì những điều căn bản trên không được đề tâm Ba mươi năm
trước, một trong những khách hàng của tôi đánh mat vi trí lãnh
đạo trong thị trường Nhật Bản phát triên nhanh chóng, do công ty
sau khi quyết định tham gia liên doanh với một đối tác Nhật Bản
khác, đã chưa từng nói rõ ràng ai là sẽ thông báo với đại lý bán
buôn.
Trang 15Và đối tác tự động xác định các thông số bằng đơn vị mét và kilogam thay vì bang feet va pound - và thậm chí chẳng ai kiểm
định lại những thông tin này
Công việc quan trọng không kém là kiêm định những quyết định
này định kì - vào những thời điêm đã hoạch định trước - mặc dù
đã lên kế hoạch cân thận từ trước Bằng cách này, một quyết
định sai lầm có thê được sửa chữa trước khi nó thực sự gây tác hại lớn Những đánh giá này có thé kiểm tra mọi thứ từ kết quả cho đến những giả thiết ảnh hưởng đến quyết định
Những đánh giá là đặc biệt quan trọng cho các quyết định khó
khăn nhất cũng quan trọng nhất của tô chức, các quyết định về tuyên dụng và thăng chức cho mọi người
Những nghiên cứu về quyết định liên quan đến con người chỉ ra rằng chỉ 1/3 những sự lựa chọn là thành công 1/3 là hoà, không thành công cũng không thất bại Và 1/3 là thất bại, theo đúng nghĩa ban đầu và đơn giản của từ này