Những yêu cầu về nhân cách người lãnh đạo trong giai đoạn hiện nay. Nhân cách là tổng hòa các phẩm chất xã hội, được cá nhân lĩnh hội trong hoạt động và giao tiếp, phản ánh giá trị xã hội của cá nhân trong cộng đồng. Thời gian qua, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm xây dựng, bồi dưỡng nhân cách người cán bộ, đảng viên, nhất là những người giữ vai trò lãnh đạo, quản lý ở các cấp từ Trung ương đến địa phương. Nhìn chung, nhân cách của người lãnh đạo hiện nay ngày càng được củng cố và hoàn thiện.
Trang 1VIỆN LÃNH ĐẠO HỌC VÀ CHÍNH SÁCH CÔNG
TIỂU LUẬN MÔN: TÂM LÝ HỌC LÃNH ĐẠO
Đề tài: Những yêu cầu về nhân cách người lãnh đạo trong
giai đoạn hiện nay Thực trạng và giải pháp tại
đơn vị công tác.
Học viên: Cao Lâm Ngọc Vân
Lớp: Cao học Lãnh đạo học khóa 27
Vĩnh Phúc, tháng 12/2020
Trang 2MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài:
Nhân cách là tổng hòa các phẩm chất xã hội, được cá nhân lĩnh hội tronghoạt động và giao tiếp, phản ánh giá trị xã hội của cá nhân trong cộng đồng.Nhân cách là yếu tố quan trọng quyết định chất lượng mối quan hệ giữa conngười với con người Trong cuộc sống, nhân cách tạo nên tư cách chủ thể của cánhân trong hoạt động và quan hệ xã hội, nhân cách là đặc trưng của từng cánhân, là bản chất thực của con người Nhân cách càng phát triển thì con ngườicàng có khả năng hoạt động một cách độc lập, chủ động và mở rộng các quan hệ
xã hội Chính vì vậy, nhân cách phản ánh giá trị xã hội của cá nhân
Thời gian qua, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm xây dựng, bồi dưỡngnhân cách người cán bộ, đảng viên, nhất là những người giữ vai trò lãnh đạo,quản lý ở các cấp từ Trung ương đến địa phương Nhìn chung, nhân cách củangười lãnh đạo hiện nay ngày càng được củng cố và hoàn thiện Tuy nhiên, vẫncòn một số lãnh đạo, quản lý có những biểu hiện thoái hóa biến chất về đạo đứclối sống, phai nhạt mục tiêu lý tưởng chiến đấu, vi phạm kỷ luật Đảng, pháp luậtNhà nước, tham ô, tham nhũng… chưa thực sự là tấm gương sáng cho nhân dân.Xuất phát từ tình hình trên, sau khi được học môn Tâm lý học lãnh đạo, tôi
quyết định chọn đề tài: “Những yêu cầu về nhân cách người lãnh đạo trong
giai đoạn hiện nay Thực trạng và giải pháp tại đơn vị công tác” để làm tiểu
luận Đây là vấn đề có tính cấp bách, có ý nghĩa cả về phương diện lý luận vàthực tiễn Với kết quả nghiên cứu của vấn đề này sẽ góp phần cung cấp cơ sở lýluận và thực tiễn nhằm hoàn thiện nhân cách đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lýcủa cơ quan tôi đang công tác
2 Mục đích:
Trên cơ sở lý luận và phân tích thực trạng nhân cách người lãnh đạo, quản
lý tại cơ quan nơi tôi công tác, tôi sẽ đề xuất một số giải pháp nhằm góp phầnrèn luyện, hoàn thiện nhân cách đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý
3 Đối tượng, phạm vi và phương pháp nghiên cứu:
Trang 33.1 Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu là nhân cách người lãnh đạo, quản lý tại Sở Ngoại vụtỉnh Vĩnh Phúc
3.2 Phạm vi nghiên cứu:
- Về nội dung: tập trung nghiên cứu nhân cách người lãnh đạo, quản lý của
Sở Ngoại vụ tỉnh Vĩnh Phúc
- Về thời gian: nghiên cứu nhân cách người lãnh đạo, quản lý của Sở Ngoại
vụ tỉnh Vĩnh Phúc tại thời điểm hiện tại và đề xuất những giải pháp phù hợpnhằm góp phần rèn luyện, hoàn thiện nhân cách đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản
lý của cơ quan
3.3 Phương pháp nghiên cứu:
Để thực hiện tiểu luận này, tôi đã sử dụng ba phương pháp nghiên cứu sauđây: Phương pháp quan sát; phương pháp nghiên cứu tiểu sử; và phương phápphân tích sản phẩm, hoạt động
4 Dự kiến kết quả nghiên cứu:
Tiểu luận này giúp bản thân tôi dành thời gian nghiên cứu sâu hơn về tâm
lý học lãnh đạo, nhất là nhân cách của người lãnh đạo, quản lý nói chung vànhân cách người lãnh đạo, quản lý tại Sở Ngoại vụ nói riêng, từ đó giúp tôi nângcao nhận thức, hiểu được nhân cách của người lãnh đạo, quản lý, từ đó có thểthực hiện tốt hơn nhiệm vụ tham mưu cho lãnh đạo
Tiểu luận này cũng có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo cho cácđồng chí cán bộ, lãnh đạo, công chức, viên chức trong cơ quan
5 Kết cấu của tiểu luận:
Ngoài phần mở đầu, kết luận và phụ lục, nội dung tiểu luận gồm ba phầnchính:
Trang 41 Khái niệm nhân cách người lãnh đạo, quản lý:
1.1 Khái niệm nhân cách:
Nhân cách không sinh ra và lớn lên với con người Nhân cách chỉ hìnhthành và phát triển ở con người trong quá trình trưởng thành, hoạt động và quan
Nhân cách của con người được thể hiện ra ở những việc làm, những cáchứng xử, hành động, hoạt động phổ biến của cá nhân và được xã hội đánh giá
1.2 Khái niệm nhân cách người lãnh đạo, quản lý:
Lãnh đạo là quá trình hành động gây ảnh hưởng lên người khác nhằm khơidậy cảm xúc và cam kết cùng hành động vì mục tiêu chung
Nhân cách người lãnh đạo, quản lý là toàn bộ những đặc điểm, phẩm chấttâm lý cá nhân quy định địa vị xã hội và hành vi quan hệ xã hội của người lãnhđạo, quản lý Vì vậy, nhân cách người lãnh đạo, quản lý phải cao hơn, mẫu mựchơn nhân cách của những người bình thường để xứng đáng được đánh giá vàthừa nhận là người lãnh đạo, quản lý
2 Những đặc điểm của nhân cách người lãnh đạo, quản lý:
2.1 Tính thống nhât và bản chất xã hội:
Nhân cách là sự thống nhất nhiều đặc điểm, phẩm chất tâm lý cá nhân biểuhiện trong hành vi, hoạt động của con người Đó là sự thống nhất giữ lý trí vàtình cảm, giữa bản lĩnh và sự thích ứng, giữa tài và đức, giữa hành vi bản năng
Trang 5và hành vi xã hội, giữa lợi ích cá nhân và lợi ích xã hội… Một người là lãnh đạo
có phẩm chất tốt, rộng lượng, trung thực, khách quan thì dù trong hoàn cảnhnào, trong các mối quan hệ xã hội đều thể hiện được sự thống nhất của nhữngđặc điểm này trong cả hành vi và hoạt động, được xã hội và mọi người xungquan đánh giá, thừa nhận sự nhất quán và trung thực của những phẩm chất, nhâncách đó
2.2 Tính ổn định và phát triển:
Tính ổn định của nhân cách thể hiện rõ nét như họ và tên, giới tính, nghềnghiệp… gắn liền với cuộc đời hoặc từng giai đoạn của mỗi người Các phẩmchất của nhân cách, các kiểu hành vi, phong cách ứng xử hoạt động được hìnhthành trong một thời gian dài thường ổn định với các quan hệ xã hội, nếp sống,sinh hoạt, làm việc Trong cuộc sống, có thể có lúc nảy sinh những nét tính cáchmới do những thay đổi của môi trường, của hoạt động nhưng không nhữngkhông làm biến đổi đặc điểm, phẩm chất, thuộc tính của một nhân cách mà còn
có thể hoàn thiện, phát triển nhân cách
2.3 Tính tích cực và chủ động:
Nhân cách là của một chủ thể hoạt động tích cực, thúc đẩy xã hội pháttriển Nhân cách được hình thành nhờ hoạt động tích cực của cá nhân trong cácquan hệ xã hội, là sản phẩm của xã hội Để trở thành một nhân cách tích cực vàchủ động, con người phải tích cực quan sát, học tập và hành động để nhận thứccác chuẩn mực hành vi xã hội, hoạt động theo các chuẩn mực xã hội góp phầnnhận thức và cải tạo thế giới, cải tạo chính mình Là những người có nhân cáchcao hơn, mẫu mực hơn nhân cách của những người bình thường, người lãnh đạo,quản lý phải thể hiện rõ tính tích cực, chủ động trong hoạt động nhận thức và cảitạo xã hội
2.4 Tính giao lưu và tự chủ:
Nhân cách không thể hình thành nếu con người không chung sống, không
có mối quan hệ, không giao tiếp với người khác Giao lưu và tiếp xúc với mọingười trở thành nhu cầu quan trọng của con người Từ các mối quan hệ trong xãhội, con người có thể học, biết, tiếp thu và điều chỉnh cách ứng xử, hành độngvới người xung quanh mình Đây là yêu cầu khách quan đối với con người nói
Trang 6chung, với người lãnh đạo, quản lý càng cần đặc biệt chú ý bởi trong các hoạtđộng tập thể, nhân cách của người lãnh đạo, quản lý thường được quan tâm, chú
ý, nêu gương Từ đó, mỗi người phải luôn tự hoàn thiện mình theo những chuẩnmực xã hội, theo quy định của tập thể và theo tấm gương của người lãnh đạo,quản lý
3 Cấu trúc nhân cách người lãnh đạo:
Cấu trúc nhân cách của người lãnh đạo, quản lý có 4 thuộc tính tâm lý,gồm: xu hướng, tính cách, năng lực và khí chất
3.1 Xu hướng nhân cách người lãnh đạo, quản lý:
Xu hướng là chiều hướng hoạt động và phát triển cuộc đời của mỗi conngười, là mục tiêu phấn đấu trong cuộc sống, trở thành động cơ thôi thúc hoạtđộng của con người Xu hướng nhân cách của một con người được hình thành
và phát triển theo trình độ nhận thức, tình cảm và ý chí của họ đối với mục đíchcuộc đời cần đạt tới Xu hướng quy định phương thức hoạt động và phát triểncủa cá nhân, xu hướng biểu hiện ở các mặt nhu cầu, hứng thú, lý tưởng, thế giớiquan và niềm tin, ở ý chí, nghị lực, quyết tâm của mỗi con người
Nhu cầu là biểu hiện đầu tiên và rõ nét nhất của xu hướng, là động lực củamọi hoạt động xã hội và cá nhân Nhu cầu luôn có đối tượng, có tính chất xã hộilịch sử và có tính chu kỳ Nội dung của nhu cầu do điều kiện và phương thứcthỏa mãn quy định Mỗi cá nhân có rất nhiều nhu cầu, các như cầu đó hợp thành
hệ thống Hệ thống này biến đổi theo thời gian và hoàn cảnh Trong mỗi hoàncảnh sẽ có nhu cầu nổi lên biến thành động cơ chủ yếu thúc đẩy cá nhân hànhđộng thỏa mãn nhu cầu đó
Nếu xu hướng nhân cách của người lãnh đạo, quản lý phải rõ ràng, nhấtquán, kiên định, được mọi người ủng hộ và noi theo thì nhu cầu người lãnh đạo,quản lý cũng phải phù hợp và thống nhất với nhu cầu chính đáng của con người.Những biểu hiện, khát vọng, ham muốn làm cho dân giàu, nước mạnh, xã hộicông bằng, dân chủ, văn minh chính là động cơ chủ yếu, thôi thúc hành độngkhông chỉ của bản thân người lãnh đạo, quản lý mà còn thôi thúc toàn dân cùngthực hiện
Trang 7Trong quá trình hoạt động, để đáp ứng nhu cầu cá nhân có thể gặp được cácđối tượng vừa đáp ứng nhu cầu, vừa thu hút được tình cảm, làm cho cá nhân cóthái độ đặc biệt đối với đối tượng đó, thái độ này là hứng thú Hứng thú là thái
độ đặc biệt của cá nhân đối với đối tượng nào đó vừa có ý nghĩa trong đời sống,vừa có khả năng đem lại cho cá nhân đó những cảm xúc nhất định Hứng thú cótác dụng huy động sức lực của mỗi cá nhân vào hoạt động vươn tới đối tượng.Hứng thú của người lãnh đạo, quản lý thể hiện ở chỗ họ có trách nhiệm và gắn
bó với đối tượng phục vụ, có nhiệt tình và say mê với nhiệm vụ được giao
Trong cuộc sống, mỗi cá nhân luôn đặt cho mình những mục tiêu nhất định
để vươn tới Những mục tiêu cao đẹp nhất trong một giai đoạn nhất định đượcgọi là lý tưởng Lý tưởng là mục tiêu cao đẹp được phản ánh trong đầu óc conngười dưới hình thức một hình ảnh mẫu mực, hoàn chỉnh có sức lôi cuốn họ vàohoạt động để vươn tới mục tiêu đó Lý tưởng là động cơ có ý thức thúc đẩy conngười vươn lên trong hoạt động Nó vạch hướng cho sự phát triển nhân cách Lýtưởng là biểu hiện tập trung cao nhất của xu hướng Lý tưởng cá nhân có tínhđộc lập tương đối nhưng phụ thuộc vào lý tưởng xã hội, ý tưởng giai cấp Ngườilãnh đạo, quản lý phải có lý tưởng giải phóng con người, công bằng xã hội, có lýtưởng xã hội chủ nghĩa
Qua hoạt động giao lưu, con người tiếp thu được những tri thức và kinhnghiệm thực tiễn Những tri thức, kinh nghiệm đó kết thành một hệ thống quanniệm riêng của họ được gọi là thế giới quan Thế giới quan là hệ thống quanniệm về tự nhiên, xã hội và con người; có vai trò định hướng, điều chỉnh mọihoạt động; giúp con người nhìn nhận, đánh giá thế giới xung quanh và bản thân,vạch hướng cho họ lựa chọn những thái độ và hành vi trong hoạt động Thế giớiquan của cá nhân phụ thuộc vào trình độ học vấn và hoạt động thực tiễn; phụthuộc vào điều kiện xã hội và thế giới quan của giai cấp thống trị Người lãnhđạo, quản lý phải có thế giới quan khoa học Mác – Lênin để có thể nhìn nhậnđúng đắn vai trò của con người và mọi sự kiện, hiện tượng xảy ra trong đờisống
Mỗi con người đều căn cứ vào một cái gì đó để làm chỗ dựa tinh thần đểhoạt động Chỗ dựa tinh thần này được gọi là niềm tin Niềm tin là sự hòa quyện
Trang 8một cách hữu cơ giữa nhận thứ, tình cảm và ý chí của cá nhân; được phát triểncùng với sự phát triển về nhận thức, tình cảm, ý chí của nhân cách Niềm tinđúng đắn giúp con người vững vàng trong hoạt động và có lối sống lạc quan.Người lãnh đạo, quản lý phải có niềm tin vững vàng và kiên định vào mục tiêu
và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội
3.2 Tính cách người lãnh đạo, quản lý:
Tính cách là thuộc tính tâm lý cá nhân quan trọng nhất trong nhân cách.Tính cách của con người được thể hiện rõ nét ở cả xu hướng, năng lực, cảm xúc,tình cảm và ý chí
Tính cách là sự thể hiện rõ nét các đặc điểm tâm lý của cá nhân Những đặcđiểm này quy định ý thức, hành vi của cá nhân trong những điều kiện và hoàncảnh nhất định, thể hiện thái độ của họ đối với thế giới xung quanh, với côngviệc, với mọi người và bản thân Tính cách chịu ảnh hưởng của các yếu tố xã hội(hoàn cảnh sống, giao tiếp, hoạt động…), yếu tố sinh vật và di truyền
Tính cách của cá nhân là quan hệ ứng xử, hệ thống thái độ đối với côngviệc, đối với người xung quanh, với xã hội và bản thân Qua đó, ta có thể hiểu rõtính cách của một con người là người “tập thể chủ nghĩa” hay “cá nhân chủnghĩa”, là người có đạo đức hay không, là người tuân thủ pháp luật hay vi phạmpháp luật… Mỗi người đều có cả những nét tính cách tích cực và tiêu cực, dovậy phải biết khai thác những nét tích cực và hạn chế nét tiêu cực
Tính cách của người lãnh đạo thể hiện ở thái độ tốt đối với xã hội và bảnthân Có tình cảm cách mạng, quyết tâm hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao và
sẽ chí công, vô tư Người lãnh đạo, quản lý cần phải tu dưỡng rèn luyện mình đểkhuyết điểm ngày càng ít đi, tính tốt ngày càng nhiều thêm và có đủ “nhân,nghĩa, trí, dũng, liêm” như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy Đây là đạo đức cáchmạng, là những yêu cầu chuẩn mực tính cách của người lãnh đạo, quản lý,không phải vì danh vọng cá nhân mà vì lợi ích chung của Đảng, của dân tộc vàcủa con người
3.3 Năng lực của người lãnh đạo, quản lý:
Năng lực là khả năng để có thể hoạt động đạt được kết quả, là một thuộctính tâm lý quan trọng đối với mỗi con người, đặc biệt là người lãnh đạo, quản
Trang 9lý Năng lực chỉ chịu sự quy định 1% từ đặc điểm di truyền, còn 99% là nhờ quátrình rèn luyện Tố chất, gen di truyền chỉ là tiền đề cần thiết để hình thành vàphát triển năng lực, như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Năng lực của conngười không phải hoàn toàn do tự nhiên mà có một phần lớn do công tác, do tậpluyện mà có”.
Năng lực ở con người có nhiều cấp độ khác nhau: người hoàn thành xuấtsắc nhiệm vụ phức tạp gọi là có tài năng; người hoàn thành xuất sắc nhữngnhiệm vụ vô cùng khó khăn, phức tạp có một không hai thì gọi là thiên tài
Năng lực cá nhân có thể được chia thành năng lực chung và năng lực riêng.Năng lực chung là năng lực cần thiết cho nhiều loại hoạt động khác nhau nhưnăng lực quan sát, tư duy, trí nhớ, tưởng tượng, sáng tạo, chú ý Năng lực riêng
là năng lực đặc trưng trong một lĩnh vực nhất định, như năng lực chuyên môn,năng lực tổ chức… Năng lực riêng ảnh hưởng đến sự phát triển của năng lựcchung và ngược lại
Người lãnh đạo, quản lý thường có những năng lực như năng lực tổ chức,năng lực sáng tạo, năng lực tự chủ, tự kiềm chế, tự kiểm tra, đánh giá…
3.4 Khí chất của người lãnh đạo, quản ký:
Khí là một thuộc tính tâm lý cá nhân tương đối ổn định, nó làm cho hoạtđộng tâm lý của mỗi cá nhân có sắc thái độc đáo, khiến cá nhân này khác cánhân kia một cách rõ rệt
Khí chất gắn liền với đặc điểm hoạt động sinh lý thần kinh của mỗi cánhân, là sắc thái của các hành vi cá nhân, là đặc trưng chung nhất về cường độ
và nhịp độ hoạt động tâm lý của mỗi cá nhân
Khí chất của người lãnh đạo, quản lý có thể được chia thành 4 loại sau đây:Một là khí chất linh hoạt Người có khí chất linh hoạt thường tỏ ra hoạt bát,nhanh nhẹn, dễ thích nghi với mọi sự thay đổi của hoàn cảnh Khi được giaocông việc phù hợp với khí chất của bản thân thì họ tỏ ra hăng hái, tìm cách vượtmọi khó khăn trở ngại để hoàn thành nhiệm vụ Trong quan hệ thì cởi mở, dễhòa nhập với mọi người Tuy nhiên họ lại là những người hay hấp tấp, vội vàng,thiếu kiên trì
Trang 10Hai là khí chất trầm tĩnh Những người này thường tỏ ra ung dung, bìnhthản, có thể kiềm chế được cảm xúc Trong hoạt động thường có sự đều đặn, cânbằng, kiên trì, không vội vàng, không hấp tấp; trong quan hệ thì thường đúngmực và kín đáo Nhược điểm của người có khí chất trầm tĩnh là tín ỳ và kémlinh hoạt, chậm thích nghi với sự thay đổi về hoàn cảnh.
Ba là khí chất nóng nảy Người có khí chất nóng nảy có ưu điểm là luôndồi dào sức sống, các hoạt động tâm lý bộc lộ mạnh mẽ, thường dốc sức làmnhững việc mình yêu thích tuy nhiên lại ngang tàn, dễ nổi nóng, dễ bị kích động.Bốn là khí chất thầm lặng, ưu tư Những người này thường có vẻ ưu tư, ủy
mị, yếu đuối, chậm chạp, dễ sinh lo lắng và mặc cảm Nhưng ưu điểm của họthường là rất nhạy cảm, tinh tế, luôn cân nhắc, suy nghĩ những chi tiết, luôn thậntrọng khi làm một việc gì đó Họ là người luôn nhẫn nại trong công việc bìnhthường, đơn điệu Trong các mối quan hệ, những người này tuy ít cởi mở nhưngtình cảm lại sâu bền, tế nhị
Như vậy có thể thấy loại khí chất nào cũng có mặt mạnh và hạn chế Mỗingười, nhất là người lãnh đạo, quản lý cần hiểu rõ khí chất của mình để bồidưỡng, giữ gìn và phát huy được ưu điểm và hạn chế những nhược điểm trongkhí chất bởi làm công tác lãnh đạo, quản lý vừa phải xông xáo, tháo vát nhưngvẫn phải giữ được sự bình tĩnh và sâu sắc
Có thể khẳng định rằng các thuộc tính tâm lý cấu thành nhân cách conngười nói chung, nhân cách của người lãnh đạo, quản lý nói riêng đều phản ánh
và có tác động trở lại đối với các quan hệ xã hội, tồn tại xã hội và bản thân conngười Xét về bản chất xã hội của con người, nhân cách là sự tổng hòa nhữngquan hệ xã hội, là biểu hiện mặt Đức và Tài của con người Như vậy, các thuộctính tâm lý của người lãnh đạo, quản lú được biểu hiện và qu tụ ở đạo đức cáchmạng
4 Những yêu cầu về nhân cách người lãnh đạo trong giai đoạn hiện nay:
Trong tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân cách là một vấn đề trungtâm trong hệ giá trị về con người Cuộc đời và sự nghiệp của Người là một tấmgương sáng, biểu tượng sáng ngời về phẩm chất và năng lực của người anh hùng
Trang 11dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhân cách có ýnghĩa to lớn cả lý luận và thực tiễn, là mối quan tâm hàng đầu của Chủ tịch HồChí Minh Quan điểm của Người về nhân cách là kết hợp hài hòa truyền thốngcủa dân tộc Việt Nam với tiếp thu những tinh hoa của nhân loại, đặc biệt là chủnghĩa nhân đạo của C.Mác, F.Ăng-ghen và V.I.Lê-nin Ngày nay, nhân cáchngười lãnh đạo, quản lý về cơ bản vẫn tuân theo những quan điểm của Chủ tịch
Hồ Chí Minh, cụ thể, nhân cách của người cán bộ lãnh đạo, quản lý được biểuhiện ở một số điểm sau đây:
Thứ nhất, người cán bộ, quản lý phải “trung với nước, hiếu với dân”.
Đây là một trong những tiêu chuẩn quan trọng nhất của đạo đức cách mạng
và là một yếu tố cơ bản của nhân cách người cán bộ, đảng viên Trong bất cứhoàn cảnh nào, “trung với nước” là phải đặt quyền lợi của Tổ quốc, của Đảnglên trên hết, trước hết Người cán bộ lãnh đạo, quản lý - những người giữ trọngtrách lớn trong hệ thống chính trị, phải có đức tính hy sinh cho lợi ích của Đảng,của Tổ quốc Điều này không chỉ đúng trong thời kỳ đấu tranh giành độc lập dântộc mà trong giai đoạn hiện nay khi hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, nguy
cơ, thách thức từ khu vực và quốc tế ngày càng lớn tác động lên đất nước ta
“Hiếu với dân” còn bao hàm cả hiếu với cha mẹ, có tình yêu thương trong giađình, nghĩa là có một “đời tư trong sáng” Trong khái niệm "nhân cách" của mộtcon người, thường người ta hiểu có điểm nhấn về mặt này nhiều hơn Đứngtrước dân, đang ở vị trí lãnh đạo, quản lý mà người cán bộ, đảng viên nêu gươngxấu về đời tư như lối sống không lành mạnh, vi phạm đạo đức, đối xử không tốtvới cha mẹ, anh em, hàng xóm… thì tất yếu sẽ dẫn đến tình trạng không lãnhđạo, quản lý được người khác một cách thực chất
Thứ hai, nhân cách của người cán bộ lãnh đạo, quản lý biểu hiện ở đức tính cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư.
Đây là điều mà Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng trong việc rèn luyệnđạo đức cách mạng cho cán bộ, đảng viên
Đức tính "cần" của người cán bộ lãnh đạo, quản lý nghĩa là phải chú ý tớihiệu quả, chất lượng công tác, không có gì là trừu tượng, mà phải đo được bằngkết quả cụ thể của từng người, từng ngành, từng địa phương, từng đơn vị
Trang 12Kiệm là tiết kiệm Người lãnh đạo, quản lý thường là những người đượcgiao trọng trách năm giữ tài chính, con dấu của các cơ quan, đơn vị trong bộmáy chính trị nên nếu không rèn luyện đức tính tiết kiệm thì rất dễ bị tha hoá vềnhân cách.
Liêm là liêm khiết, là trong sạch, không tham ô, tham lam Đây là đức tínhbiểu hiện rất rõ của nhân cách con người Trong hoàn cảnh hiện nay, người cán
bộ lãnh đạo, quản lý không những cần rèn cho mình đức tính không tham lam,không tham nhũng mà còn phải đấu tranh không khoan nhượng chống lại nhữngbiểu hiện tham nhũng
Chính nghĩa là thẳng thắn, việc thiện dù nhỏ cũng cố làm, việc ác dù nhỏcũng cố tránh Rèn luyện đức tính "chính" theo quan điểm của Hồ Chí Minhcũng có nghĩa là người cán bộ lãnh đạo, quản lý phải có thái độ rõ ràng, trongcuộc sống và công tác luôn yêu cái thiện, ghét cái ác; luôn hành động, làmgương cho mọi người
Chí công vô tư là chống chủ nghĩa cá nhân (việc gì cũng nghĩ đến cá nhântrước; ngại gian khổ, khó khăn; tham ô, lãng phí, xa hoa; tham danh, trục lợi;thích địa vị, quyền hành; tự cao, tự đại; coi khinh quần chúng; độc đoán, chuyênquyền, coi thường tập thể; quan liêu, mệnh lệnh) Đây là một thứ bệnh mà HồChí Minh cho đó là "bệnh mẹ" đẻ ra muôn vàn "bệnh con" Người lãnh đạo,quản lý hiện nay phải luôn có ý thức và hành động chăm lo đến lợi ích củaĐảng, của Tổ quốc; phải coi chức vụ, quyền hạn của mình trong bộ máy của hệthống chính trị là do dân trao cho và phải luôn luôn phục vụ nhân dân, phải vừatôn trọng tập thể, bảo đảm dân chủ trong công việc, vừa dám làm, dám chịutrách nhiệm, có tính quyết đoán
Thứ ba, nhân cách người cán bộ lãnh đạo, quản lý đòi hỏi phải thường xuyên nói đi đôi với làm, trở thành tấm gương sáng cho những người xung quanh noi theo
Đạo đức cách mạng không phải cứ tự nhiên có được, mà phải là kết quảcủa sự rèn luyện tự giác, thường xuyên, suốt đời, như “ngọc càng mài càng sáng,vàng càng luyện càng trong” Tự giác, tự nguyện, tự tu dưỡng, bồi dưỡng nhâncách phải trở thành nếp sống hằng ngày của người cán bộ
Trang 13Nhân cách của người lãnh đạo, quản lý còn biểu hiện ở mối quan hệ thốngnhất giữa nói và làm Người cán bộ lãnh đạo, quản lý mà nói không đi đôi vớilàm thì sẽ bị sa vào lối đạo đức giả, tạo ra sự phản cảm ghê gớm, cản trở việcthực hiện nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị
II NHÂN CÁCH NGƯỜI LÃNH ĐẠO, QUẢN LÝ CỦA SỞ NGOẠI
VỤ TỈNH VĨNH PHÚC:
1 Giới thiệu chung về Sở Ngoại vụ tỉnh Vĩnh Phúc:
Sở Ngoại vụ tỉnh Vĩnh Phúc được thành lập vào tháng 4/2008 theo Quyếtđịnh Số 1010/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Sở Ngoại vụ là cơquan chuyên môn thuộc UBND tỉnh, tham mưu giúp Tỉnh ủy, Hội đồng nhândân tỉnh và UBND tỉnh thực hiện chức năng quản lý nhà nước các hoạt động đốingoại của tỉnh và thực hiện một số nhiệm vụ, quyền hạn theo sự ủy quyền củaUBND tỉnh và theo quy định của pháp luật
Sở Ngoại vụ có những nhiệm vụ và quyền hạn như sau:
- Tham mưu cho tỉnh định hướng mở rộng quan hệ đối ngoại, chủ trương
và lộ trình hội nhập quốc tế của tỉnh; tham mưu xây dựng các văn bản chỉ đạo,Nghị quyết chuyên đề, chương trình, kế hoạch, đề án hoạt động đối ngoại củatheo định kỳ hàng năm hoặc theo nhiệm kỳ 05 năm của tỉnh
- Tham mưu về công tác hợp tác, hội nhập quốc tế của tỉnh phù hợp vớiđường lối chính sách đối ngoại của Đảng và pháp luật của Nhà nước
- Làm đầu mối quan hệ của UBND tỉnh với Bộ Ngoại giao và các Cơ quanđại diện Việt Nam ở nước ngoài trong việc quảng bá, giới thiệu tiềm năng, thếmạnh của tỉnh; hỗ trợ triển khai các nhiệm vụ về xúc tiến thương mại, đầu tư, dulịch, bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của các tổ chức kinh tế của tỉnh ở nướcngoài
- Tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch và chính sách đối với ngườiViệt Nam ở nước ngoài tại tỉnh