Từ thực tế trên đặt ra vấn dé can nghiên cứu là việc xem xét đánh giá đúng và kịp thời về tình trạng cách điện MBA lực cao áp và giải pháp đánh giá mang tính định lượng đối với tình trạn
Trang 1BO GIAO DUC VA DAO TAO DAI HOC DA NANG
PHAM VAN PHUONG
NGHIEN CUU XAY DUNG CHUONG TRINH
DANH GIA CHAT LUQNG HE THONG
CACH DIEN CUA MAY BIEN AP LUC 110KV
Chuyên ngành: Mạng và Hệ thống điện
Mã số: 60.52.50
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ KỸ THUẬT
Đà Nẵng - Năm 2011
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS ĐINH THÀNH VIỆT
Phản biện 1: PGS TS Nguyễn Hồng Anh
Phản biện 2: PGS.TS Lê Kim Hùng
Luận văn sẽ được bảo vệ tại Hội đồng chấm Luận văn tốt nghiệp thạc sĩ kỹ thuật họp tại Đại học Đà Nẵng tháng 6 năm
2011
Có thể tìm hiểu luận văn tại:
- Trung tâm Thông tin-Học liệu, Đại học Đà Nẵng
- Trung tâm Học liệu, Đại học Đà Nẵng
Trang 2MO DAU
1 LY DO CHON DE TAL
Như chúng ta biết, máy biến áp lực là một cấu trúc phức tạp
và đặc biệt quan trọng trong hệ thống điện Chúng đóng vai trò cầu
nối và chuyển tiếp điện năng ở các cấp điện áp khác nhau nhằm phục
vụ cho công tác chuyền tải từ nguồn cung cấp đến nơi tiêu thụ
Để có thể đánh giá được khả năng làm việc cũng như tuổi
thọ trong vận hành của các MBA chúng ta cần phải đánh giá cụ thể
tình trạng thực tế của chúng Tình trạng của MBA cũng chính là tình
trạng của hệ thống cách điện tổng thể của MBA Trong đó mạch từ,
các cuộn dây, dầu cách điện, sứ đầu vào và bộ điều áp dưới tải là
những phan tử hoạt động của chuỗi cách điện của MBA Sau mét qua
trình vận hành dài, tình trạng cách điện của MBA thường bị thay đổi
một cách đáng kể do nhiều yếu tố gây thoái hóa chất lượng của cách
điện Sự thoái hóa của các hệ thống cách điện kèm theo hiện tượng
thay đổi các thông số vật lý hoặc hoạt động của các bộ phận cách
điện Hơn thế nữa, sự thoái hóa của các hệ thống cách điện là một
tiến trình vật lý phức tạp Rất nhiều thông số tác động tại cùng một
thời điểm vì vậy làm cho sự giải thích và chẵn đoán cực kỳ khó khăn
Hiện tại công tác đánh giá tình trạng của MBA lực tại các
Công ty Thí nghiệm điện tại Việt Nam chủ yếu thực hiện bằng tay do
đó mất nhiều thời gian qua đó cũng làm tăng thời gian nghỉ của
MBA phục vụ thí nghiệm tại hiện trường
Từ thực tế trên đặt ra vấn dé can nghiên cứu là việc xem xét
đánh giá đúng và kịp thời về tình trạng cách điện MBA lực cao áp và
giải pháp đánh giá mang tính định lượng đối với tình trạng tống thể
_4-
của máy biến áp và có những kết luận, khuyến cáo cần thiết phải thực hiện trong thời gian tiếp theo để nâng cao tuổi thọ MBA là hết sức cần thiết
2 ĐÓI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2 1 Đối tượng nghiên cứu
Là việc đánh giá các phần tử chính trong câu trúc MBA dựa
trên việc đánh giá chất lượng hệ thống cách điện, cuộn dây của các
MBA lực 110kV trong vận hành bao gồm:
- Nghiên cứu về mô hình hư hỏng của các bộ phận chức năng của MBA và cơ chế hư hỏng và quá trình lão hóa cách điện ở MBA trong vận hành
- Nghiên cứu các công cụ kiểm tra, thử nghiệm và giám sát hiệu quả dùng trong việc chân đoán, đánh giá tình trạng các MBA lực hiện nay và trong tương lai
- Xây dựng phương pháp luận trong việc đánh giá tình trạng tống thê của MBA lực và việc định lượng tình trạng của chúng thông qua các tiêu chí đánh giá MBA
- Xây dựng thuật toán và chương trình đánh giá chất lượng
hệ thống cách điện chính của các MBA lực
2.2 Phạm vỉ nghiên cứu
Là các loại MBA lực IT0KkV hiện đang vận hành tại các TBA
110kV do Công ty Lưới điện Cao thế Miền Trung-Tổng Công ty
Điện lực Miền Trung (CPC-CGC) quản lý
Ngoài ra, luận văn không đi sâu vào việc phân tích đánh giá
về mặt kinh tế cũng như chất lượng truyền tải và phân phối điện mà chỉ tập trung vấn đề liên quan đến việc phân tích đánh giá về phương diện câu trúc các MBA lực
Trang 32.3 Phương pháp nghiên cứu
- Nghiên cứu lý thuyết và phương pháp luận
- Ứng dụng ngôn ngữ Visual Studio xây dựng chương trình
đánh giá
3 Ý NGHĨA KHOA HOC VA THUC TIEN CUA DE TAL
3.1Y nghia khoa hoc
Tổng kết về mặt lý thuyết những tình trạng của MBA lực cao
áp trong vận hành, các vấn đề về lão hóa hệ thống cách điện và
những mô hình hư hỏng chức năng của các bộ phận cầu thành MBA
lực cao áp
Tổng hợp một cách toàn diện những công cụ chấn đoán tiên
tiến, có hiệu quả cần được sử dụng trong việc đánh giá tình trạng
tổng thể của các MBA lực cao áp trong vận hành
Xây dựng một phương pháp luận thích hợp dùng trong việc
đánh giá tình trạng của các MBA luc 110kV
3.2 Tính thực tiễn của đề tài
Mục tiêu nghiên cứu của để tài xuất phát từ thực tế công tác
quản lý vận hành, thí nghiệm, bảo dưỡng, đại tu các MBA lực
110kV Vì vậy, việc nghiên cứu đánh giá tình trạng của từng MBA
lực 110kV sẽ có ý nghĩa thực tiễn và có thể ứng dụng vào thực tế
nhằm giúp công ty giải quyết những vẫn đề sau:
Chương trình PTCA như là công cụ hữu hiệu giúp việc đánh
giá tình trạng MBA một cách tổng quan và hệ thống, qua đó rút ngắn
thời gian thử nghiệm MBA Kết quả của chương trình là cơ sở quan
trọng để các đơn vị quản lý có kế hoạch thử nghiệm, bảo dưỡng như
khuyến cáo từ chương trình
-6-
4 MUC TIEU VA NOI DUNG NGHIEN CUU
4.1 Các mục tiêu của đề tài:
- Tổng hợp cơ sở lý thuyết về máy biến áp lực cao áp
- Xây dựng cơ sở dữ liệu thông số thí nghiệm MBA lực
- Xây dựng các thuật toán, tổng hợp các tiêu chuẩn đánh giá
4.2 Các nội dung nghiên cứu:
- Tổng hợp cơ sở lý thuyết về máy biến áp lực cao áp
- Nghiên cứu các phương pháp thử nghiệm đánh giá MBA
- Ứng dụng ngôn ngữ Visual Studio xây dựng chương trình
PTCA
- Phân tích, nhận xét và đưa ra kiến nghị
5 BÓ CỤC LUẬN VĂN
Cấu trúc của luận văn chia làm 3 phần: Phần mở đầu, nội dung
dé tai và phần kết luận, kiến nghị
Nội dung của đề tài bao gồm 4 chương:
Chuong 1: TONG QUAN VE MAY BIEN AP LUC VA HE THONG CACH DIEN
Chuong 2: CAC THU NGHIEM TRONG VIEC DANH GIA CHAT LUGNG MAY BIEN AP LUC
Chuong 3: XAY DUNG CHUONG TRINH DANH GIA CHAT LUONG MAY BIEN AP LUC
Chuong 4: CHUONG TRINH DANH GIA MAY BIEN AP PTCA
VA UNG DUNG DANH GIA MOT SO MAY BIEN AP LUC 110KV THUOC PHAM VI QUAN LY CUA CONG TY LUOI ĐIỆN CAO THẺ MIỄN TRUNG (CPC-CGC).
Trang 4-7-
CHUONG 1 TONG QUAN VE MAY BIEN AP LUC
VA HE THONG CACH DIEN
1.1 DINH NGHIA VA PHAN LOẠI
1.1.1 Dinh nghia
Máy biến áp lực là một máy điện tĩnh, làm việc trên nguyên lý
cảm ứng điện từ, sử dụng trong công nghiệp điện để truyền tải điện
năng tần số công nghiệp từ cấp điện áp này sang cấp điện áp khác
1.1.2 Phân loại
1.2 CAU TRUC MAY BIEN AP LUC
1.2.1 Các thiết bị chính trong cầu trúc MBA
1.2.1.1 Các sứ đầu vào
Các sứ cách điện được đặt ở mặt thùng máy biến áp chính,
các sứ đầu vào đều là loại rỗng có thanh dẫn tròn xuyên qua Sứ
MBA được chế tạo đặc biệt, được tăng cường cách điện bằng nhiều
tán sứ Sứ đầu vào gdm c6 2 loai: loai str kiéu tu dién va kiéu khong
tu dién
1.2.1.2 Bộ điều áp dưới tải (OLTC)
Tất cả các máy biến áp có yêu cầu ốn định về điện áp đều
phải lắp bộ tự động điều chỉnh điện áp Bộ điều chỉnh điện áp dưới
tải thường được đặt ở phía cuộn dây có điện áp cao có cầu tạo đặc
biệt cho phép điều chỉnh được điện áp khi máy biến đang vận hành
và mang tải
1.2.1.3 Cuộn dây và mạch từ
1.2.1.4 Hệ thông làm mát
1.2.2 Các thiết bị phụ trợ khác
1.2.2.1 Các thiết bảo vệ
1.2.2.2 Thiết bị chỉ thị nhiệt độ
_8-
1.3 HỆ THÓNG CÁCH DIEN TRONG MAY BIEN AP
Cách điện của máy biến áp nhất là khi máy biến áp có cấp
điện áp cao là một cách điện kết cầu rất phúc tạp
1.3.1 Cách điện rắn
Được sử dụng dưới các hình thức lớp bọc, lớp cách và màn
chăn
1.3.2 Dầu cách điện
Dầu cách điện dùng trong máy biến áp có 03 tác dụng chính Bao gồm: Tác dụng cách điện, tản nhiệt, đập hồ quang
1.4 SU LAO HÓA CÁCH ĐIỆN VA TUOI THO MBA
1.4.1 Sự lão hóa của vật liệu cách điện
Tính chất của vật liệu cách điện trong thời gian vận hành mắt dẫn tính cách điện người ta gọi đó là sự lão hóa Quá trình lão hóa thực chất là kết quả của những sự biến đổi chất xảy ra nhanh hoặc chậm do điều kiện vận hành tác động, tất cả những yếu tố ảnh hưởng đến phản ứng hóa học xảy ra trong vật liệu cách điện đều có tác động
đến sự lão hóa của vật liệu cách điện
1.4.2 Tuôi thọ máy biến áp
1.5 CAC NGUYEN NHAN HU HONG MBA NOI CHUNG VA CACH DIEN MBA NOI RIENG TRONG VAN HANH
1.5.1 Các nguyên nhân hư hỏng máy biến áp nói chung
1.5.2 Nguyên nhân hư hồng cách điện máy biến áp
Chất lượng của cách điện bị suy giảm là do sự già cỗi của điện môi hoặc do có khiếm khuyết làm cho cách điện mất dần các
tinh chat ban dau cua no
1.5.3 Mô hình hư hỏng máy biến áp.
Trang 51.6 KET LUAN
Máy biến áp là một thiết bị rất quan trọng trong hệ thống
điện, nó quyết định độ tin cậy cung cấp điện cho cả hệ thống Tuy
nhiên trong quá trình vận hành MBA có thể gặp phải những trạng
thái làm việc không bình thường, ở các trạng thái này tuổi thọ của nó
sẽ giảm và có thể làm gián đoạn sự cung cấp điện
Qua số liệu thống kê trên ta thấy nguyên nhân hư hỏng cách
điện MBA là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến hư hỏng
MBA Vì vậy việc chân đoán, đánh giá tình trạng cách điện MBA là
công việc hêt sức cân thiệt hiện nay
-10-
CHUONG 2 CAC THU NGHIEM TRONG VIEC
DANH GIA CHAT LUONG MAY BIEN AP
2.1 GIOI THIEU CHUNG
2.2 TAM QUAN TRONG CUA VIET DANH GIA TINH
TRANG MBA
Hệ thống cách điện là thành phần chính ảnh hưởng đến tuổi thọ vận hành, có khả năng sử dụng tốt hơn và độ tin cậy cao hơn của một MBA Chúng ta thường không nhận biết được các hư hỏng bên trong MBA qua sự theo dõi trong vận hành Để phát hiện các hư hỏng tiềm ấn đối với cách điện bên trong MBA cần phải tiến hành các thử nghiệm đánh giá và chân đoán tình trạng thực tại của MBA
2.3 CAC THU NGHIEM TRONG CHAN DOAN TINH TRANG CACH DIEN MBA
2.3.1 Tổng quan va phân loại
2.3.2 Các thử nghiệm chan đoán off-line
Các thử nghiệm chân đoán off-line có ưu điểm là việc tiến hành thí nghiệm chỉ được thực hiện sau khi MBA đã cắt điện, do đó
có tính an toàn cao đối với người thử nghiệm đồng thời các số liệu đo
có độ chính xác cao hơn do ít bị ảnh hưởng của các yếu tố như: sự
biến thiên nhiệt độ, nhiễu điện từ trường
2.3.2.1 Đo điện trở cách điện và chỉ số phân cực
2.3.2.2 Thứ nghiệm hệ số tốn hao điện môi 2.3.2.3 Thứ nghiệm đo tỷ số biến
2.3.2.4 Thứ nghiệm đo điện trở một chiều
2.3.2.5 Thử nghiệm dòng từ hóa
2.3.3 Các thử nghiệm chan đoán on-line
Ưu điểm của thử nghiệm này ngoài việc không ảnh hưởng đến hoạt động vận hành của MBA và của hệ thống điện, chúng có thể
Trang 6-ll-
cung cấp các thông tin về các thông số chân đoán cần theo dõi một
cách thực tế, có tính động và giúp cho việc phân tích khuynh hướng
của các tình trạng bất thường bên trong MBA đạt được hiệu quả
mong muốn, đặc biệt là khả năng ngăn ngừa các sự cố tiềm an và dự
đoán xu thế tiến triển của chúng
2.3.3.1 Thứ nghiệm phát liện phóng điện cục bộ
2.3.3.2 Thử nghiệm phân tích độ rung động
2.3.3.3 Thứ nghiệm phát hiện sự cô bằng siêu âm và âm thanh
2.3.3.4 Việc đo và phân tích nhiệt độ bằng hông ngoại
2.3.4 Các thử nghiệm chan đoán bé sung chuyên sâu
Ngoài những thử nghiệm chân đoán đã nói trên còn có một
số thử nghiệm chan đoán mang tính bổ sung chuyên sâu nhằm giúp
khẳng định kết quả của các thử nghiệm chắn đoán khác là đúng, từ
đó giúp các đơn vị quản lý thiết bị ra những quyết định đúng (bảo
dưỡng, sửa chữa, thay thế hoặc tiếp tục duy trì) đối với MBA lực Có
thể giới thiệu một vài kỹ thuật thử nghiệm sau đây:
2.3.4.1 Thứ nghiệm phân tích đáp ứng tân số (FRA)
2.3.4.2 Thứ nghiệm xác định mức độ pôlyme hóa (DP')
2.3.4.3 Thử nghiệm đánh giá mức độ bẩn của cách điện giấy
2.4 PHAN TÍCH ĐÁNH GIA CHAT LUONG DAU MBA
2.4.1 Các thử nghiệm kiểm tra đánh giá chất lượng dầu cách điện
thông thường
Vì dầu cách điện ngâm tất cả các phần dẫn điện của một
MBA, kết quả phân tích các đặc tính hóa lý của dầu có thể giúp chân
đoán cả về sự phát triển tiềm tàng các hư hỏng về điện bên trong lẫn
sự hủy hoại về mặt vật lý của dầu Các thử nghiệm kiểm tra về hóa lý
và về điện của dầu sẽ đảm bảo rằng có thê vận hành với đặc tính cách
điện tôt hay đã suy giảm cách điện, chứa nhiêu tạp chât và nhiễm âm
-|12-
2.4.1.1 Các thử nghiệm về điện
2.4.1.2 Các thử nghiệm về lý
2.4.1.3 Các thứ nghiệm về hóa (thông thường)
2.4.1.4 Các thử nghiệm chẩn đoán đánh giá bố trợ, chuyên sâu trên dầu cách điện (về hóa)
Các thử nghiệm sau đây đã, đang được sử dụng và phát triển
để góp phần cung cấp thêm nhiều thông tin đáng giá giúp cho việc
chân đoán và đánh giá tình trạng của dầu và của MBA lực đạt được
hiệu quả cao
2.4.2 Phân tích hàm lượng khí hòa tan trong dầu (DGA)
2.4.2.1 Tổng quan về DGA
DGA là một công cu chan đoán nhằm phát hiện và đánh giá các sự cố bất thường và các hư hỏng chớm hình thành ở các MBA dầu DGA đã được phát triển trong ngành công nghiệp điện trên thé giới từ hơn 30 năm qua
2.4.2.2 Sự tạo thành khí trong vận hành
Các dầu cách điện khoáng là hỗn hợp phức tạp của các phân tử hyđro cácbon, ở dạng mạch thắng (chất paraphin) hoặc mạch vòng
(béo hoặc thơm), chứa các nhóm hóa học CH:, CH; và CHÍ liên kết với nhau Việc chia cắt một vài liên kết C-H và C-C là do nhiệt hoặc
những sự phóng điện sẽ tạo ra những đoạn cơ bản hoặc mang tính
1on như HCH:,, CH, , CHỈ hoặc CÝ, vốn sẽ kết hợp lại dé tao thanh các phân tử khí như là hyđrô (H-H), mêtan (CH:-H), êtan (CH:-CH:),
êtylen (CH;=CH;) hoặc axêtylen (CH=CHH)
2.4.2.3 Phương pháp tam giác Duval trong chân dodn dau MBA
Phương pháp tam giác Duval đã được xây dựng vào năm
1974 Nó chỉ sử dụng ba khí hyđrô cácbon (CH¡, CạH¿ và C›;H;) Ba
Trang 7-13-
loại khí này tương ứng với các mức độ tăng lên của năng lượng cần
để sinh ra các khí trong MBA khi vận hành Phương pháp tam giác
Duval được cho ở hình 2.10 Ngoài 6 vùng sự có riêng rẽ đã đề cập:
(PD, DI, D2, TI, T2 hoặc T3), một vùng trung gian DT đã được qui
cho sự pha trộn của các sự có điện và nhiệt trong MBA
Bang 2.1 Giới hạn phần trăm các khí trong tam giác Duval
Giới hạn của các vùng
PD | 9S %CH¿
DI |23%(C;H; |13 %C;H¿
D2 |23%(C;H; |13 %(C;H¿ |3858 %(C¿H, |29 %C;H;
Tl |4 %CsH | 10 %C;H¿
T2 |4 %C,H, | 10 % CoH, | 50 % CH,
T3 | 14 %CsH, | 50 % C,H,
2.4.2.4 Sứ dụng tiêu chuẩn IEC60599 trong chan dodn dau
Nội dung của phương pháp phân tích theo tiêu chuẩn
IEC60599 có thể tóm tắt như sau:
Phuong pháp giải thích sử dụng kỹ thuật tý số với 5 loại khí
và 3 tỷ số khí: CH//H¿;, C;H,/C¿H¿, C;Hz/C;H¿
2.5 KẾT LUẬN
Như vậy, để đánh giá toàn diện tình trạng của các MBA lực
cân sử dụng phôi hợp nhiêu công cụ chân đoán khác nhau như: việc
xem xét lại thiệt kê và quá trình vận hành, thực hiện các phép kiêm
tra bên ngoài và bên trong, giám sát tình trạng và thực hiện các thử
nghiệm chân đoán
-14-
CHƯƠNG 3 CƠ SỞ VÀ THUẬT TOÁN CHƯƠNG TRÌNH DANH GIA CHAT LUONG MAY BIEN AP
3.1 DAT VAN DE
Việc đánh giá tình trạng các MBA lực một cách có hệ thống
và định lượng tình trạng của chúng thông qua một chỉ số tình trạng,
xác định được thời gian thử nghiệm lần sau sẽ giúp cho các đơn vị
quản lý vận hành có cơ sở để lên kế hoạch vận hành, bảo dưỡng, sửa chữa, thay thế hoặc tiến hành một số phân tích đánh giá khác một cách hợp lý nhất và giảm thiểu chi phí vận hành Đây cũng chính là mục đích mà tác giả mong muốn khi xây dựng một chương trình đánh giá tổng thể tình trạng của các MBA lực 110kV
3.2 CƠ SỞ XÂY DỰNG CHƯƠNG TÌNH ĐÁNH GIÁ
3.2.1 Cơ sở và những qui ước khi xây dựng qui trình đánh giá
Việc đánh giá tình trạng của các MBA lực 110kKV được xây dựng dựa trên những cơ sở và qu1 ước sau:
> Chương trình đánh giá được xây dựng trên sự phân chia cầu trúc MBA thành những thành phần sau:
e Dau thing MBA
e B6 diéu dp dudi tai (OLTC)
e© Các sứ đầu vào
e Cac thiết bi phụ trợ
e Phần ruột MBA (cuộn dây và mạch từ)
3.2.2 Các phép kiểm tra, thử nghiệm và đo lường
Các phép kiểm tra, thử nghiệm, đo lường được tiến hành để xác định tình trạng của MBA Các phép thử nghiệm này xuất phát từ việc phân tích các mô hình hư hỏng, nguyên nhân hư hỏng và việc đánh giá mức độ hiệu quả của chúng trong việc phát hiện hư hỏng
Trang 8-15-
3.2.3 Việc xác định thời gian phải thử nghiệm tiếp theo và cho
điểm của từng hạng mục thử nghiệm
Với các thu thập dữ liệu đầu vào từ các Công ty Thí Nghiệm
Điện và các Đơn vị quản lý vận hành, cùng với việc áp dụng các tiêu
chuẩn thử nghiệm [1], [7] [8], [11] [12], [13] ta đánh giá và đưa ra
kết luận cho từng hạng mục cho từng hạng mục cụ thể Thang điểm
đánh giá của các hạng mục được quy định 4 mức: 0, 1, 2, 3 Tùy theo
các giá trị thử nghiệm mà ta biết được mức độ tình trạng của thiết bị
sẽ như thế nào (tham khảo thêm trong phần đánh giá chỉ tiết)
3.3 CÁC THUẬT TOÁN ĐÁNH GIÁ TÌNH TRẠNG MÁY
BIEN ÁP LỰC
3.3.1 Thuật toán và hạng mục thử nghiệm ở cấp 1 để đánh giá
các bộ phận của máy biên áp lực
3.3.1.1 Đánh giá phần sứ đầu vào MBA
Đánh giá các sứ đầu vào, ta sử dụng kết quả của các hạng
mục thử nghiệm sau:
e Kiém tra tình trạng bên ngoài
e_ Giá trị điện trở cách điện (điện trở cách điện giữa đầu
cực-rồn đo và giữa rốn đo và đất)
e©_ Điện dung giữa đầu cực-rốn đo
đo và giữa rốn đo và đất)
3.3.1.2 Đánh giá bộ điều áp dưới tải
Đánh giá bộ điều áp dưới tải, ta sử dụng kết quả của các
hạng mục thử nghiệm sau:
e _ Phân tích hàm lượng khí hòa tan trong dầu (DGA)
e Đánh giá thử nghiệm tính hóa lý của dầu cách điện
- 16 -
e Chụp sóng đồ thị vòng
3.3.1.3 Đánh giá tình trạng phan dau MBA
Đánh giá bộ điều áp dưới tải, ta sử dụng kết quả của các hạng mục thử nghiệm sau:
e Phân tích hàm lượng khí hòa tan trong dầu (DGA)
e Đánh giá thử nghiệm tính hóa lý của dầu cách điện
3.3.1.4 Đánh giá các thiết bị phụ trợ
Các thiết bị phụ trợ đóng vai trò quan trọng trong trạng thái vận hành của MBA Trong luận văn này việc đánh giá các thiết bị
phụ trợ và chế độ vận hành bằng những đánh giá các thành phần chi
tiết sau:
e Phân tích đánh giá các thiết bị làm mát
e Phân tích đánh giá các thiết bị bảo vệ
e Đánh giá theo số năm vận hành
3.3.1.5 Đánh giá phần thân MBA
Đánh giá phần thân máy biến áp, ta sử dụng kết quả của các hạng mục thử nghiệm sau:
®© _ Diện trở cách điện
e Do ton hao điện môi
e©_ Thử cao thế và xác định dòng rò
e©_ Kiểm tra dòng điện không tải
e Kiểm tra điện áp ngắn mạch
3.3.2 Các hạng mục thử nghiệm trong đánh giá cấp 2
3.3.2.1 Thứ nghiệm tỷ số biến áp
3.3.2.2 Thứ nghiệm điện kháng rò hoặc tổng trở ngắn mạch
3.3.2.3 Thử nghiệm đo điện trở một chiều.
Trang 9-17-
3.3.2.4 Thử nghiệm do điện trở cách điện lõi từ và vớt vỏ
3.3 KÉT LUẬN
Chương này trình bày phương pháp luận đánh giá tình trạng
MBA dựa trên các hạng mục thử nghiệm, các tiêu chuẩn đánh giá
hiện hành Đồng thời sử dụng các bảng báo cáo [I0], [II] của Công
ty Thí nghiệm điện Miễn Trung, tác giả đề xuất các khoảng thời gian
tối thiểu phải thử nghiệm lại theo kết quả đánh giá từng hạng mục
Qua đó giúp cho đơn vị quản lý và cán bộ thí nghiệm có cơ sở để lập
kế hoạch thử nghiệm, bảo dưỡng hay đại tu lại máy biến áp
-18-
CHUONG 4 CHUONG TRINH BDANH GIA MAY BIEN
AP PTCA VA UNG DUNG DANH GIA MOT SO MAY BIEN AP LUC 110KV THUOC PHAM VI QUAN LY
CONG TY LUOI DIEN CAO THE MIEN TRUNG
4.1 UNG DUNG NGON NGU VISUAL STUDIO XAY DUNG
CHUONG TRINH DANH GIA MBA LUC (PTCA)
4.1.1 Dat van dé
Việc đánh giá tình trạng các MBA lực IIOkV đòi hỏi phải
quản lý, xử lý một khối lượng lớn thông tin và số liệu liên quan vì
thế cần có một chương trình hỗ trợ phù hợp Trong phạm vi nghiên cứu này, tác giả ứng dụng phần mềm Visual Studio kết hợp với Microsoft Office Access để xử lý tính toán và phân tích dữ liệu Do
đó dây là những công cụ phù hợp để hỗ trợ xây dựng chương trình danh gia tinh tang MBA PTCA (Power Transformer Condition Assessment)
4.1.2 Giới thiệu chương trình
Chương trình chính (xem hình 4.1) gồm 6 modun được sắp
Trang 10-19-
4.1.3 Cách sử dụng chương trình PTCA
\W
Đề khởi động chương trình, ta chạy file PTCA.exe &Š *Z””?
Giao diện chính của chương trình hiện ra như hình 4.1 Từ giao diện
chính ta có thể chọn các chức năng trên thanh công cụ như hình 4.2:
CPTCA
Hê tống Thông sốtkf tiuả:tAÍBA Chẩnđoánc4nbản Cácchẩnđoánbổtœ£ơkhác Hướng dẫn
OS BE
Hình 4.2 Các chức năng trên giao dién chuong trinh PTCA
4.1.3.1 Bước 1: Nhập thông số kỹ thuật
4.1.3.2 Bước 2- Đánh gid chat lwong dau MBA
4.1.3.3 Bước 3-Đánh giá bộ điều áp dưới tải
4.1.3.4 Bước 4- Đánh giá sứ đầu vào MA
4.1.3.5 Bước 5-Đánh giá các thiết bị phu tro
4.1.3.6 Bước 6-Đánh giá phân ruột MBA
4.1.3.7 Xuất biên bản đánh giá tình trạng tổng thể MBA
Sau khi đánh giá các thành phần của MBA qua sáu bước đã
miêu tả như trên Người làm công tác đánh giá MBA muốn tổng hợp
các kết quả đánh giá trên để đưa ra kết luận chính thức về tình trạng
MBA hiện tại
4.2 ỨNG DỤNG CHƯƠNG TRÌNH PTCA ĐÁNH GIÁ MỘT
SO MBA 110kV THUOC PHAM VI QUAN LY CUA CPC -
CGC
-20-
4.2.1 Hiện trạng MBA đang vận hành thuộc phạm vỉ quản lý của
CPC-CGC
Một số MBA 110kV ở miền Bắc đã có thời gian vận hành
trên 30 năm, đối với các lưới miền Trung và miền Nam thời gian vận
hành một số MBA cũng gan 20 năm, do đó việc lão hóa của một số MBA cũng cần được xem xét để đánh giá được tình trạng thực tế của
chúng Với điều kiện trải đài của hệ thống điện Việt Nam, đặc biệt là
tại khu vực miền Trung là nơi chịu nhiều ảnh hưởng trực tiếp của các
yếu tố, môi trường, thời tiết phức tạp nóng gay gắt, mưa bão, lũ lục,
các tác nhân ăn mòn của khí hậu vùng biển, tần suất sét cao khiến chất lượng cách điện của các thiết bị điện làm việc ngoài trời trong
đó có MBA lực chắn chắn sẽ chịu những tác động không nhỏ
4.2.2 Đặc điểm chung của các MBA lực 110kV
4.2.3 Các kết quả đánh giá và nhận xét
4.2.3.1 Đánh giá tình trạng MBA T I thuộc trạm II0kV Điện Nam- Điện Ngọc
a Nhập thông số kỹ thuật MBA T1-E153
b Đánh giá phần dầu thùng MBA T1-E153
Qua kết quả đánh giá hình 4.10 và hình 4.11, ta nhận thấy hang
mục đo hàm lượng âm không đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, hạng mục tốn hao điện môi suy giảm Điều này cho chúng ta biết dầu cách điện
thùng MBA bị nhiễm âm cao Cần phải xử lý ngay băng các biện
pháp: lập kế hoạch cô lập MBA và lọc tuần hoàn dầu và hút chân không dầu MBA
c Đánh giá bộ điều áp dưới tải MBA T1-E153
Nhận xét: Qua kết quả đánh giá, ta nhận thấy rằng các hạng mục đều đạt tiêu chuẩn kỹ thuật trong vận hành Phần truyền động bộ
