TÁI CHẾ CHẤT THẢI rắn ở THÀNH PHỐ RAJSHAHI của BANGLADESH

Một phần trong chiến lược quản lý có thể được thực hiện bằng cách tái sử dụng một phần của chất thải theo hệ thống phân cấp quản lý chất thải trong đó nhấn mạnh giảm thiểu, tái sử dụng,

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN

KHOA MÔI TRƯỜNG

LỚP 10CMT

CHUYÊN ĐỀ TÁI CHẾ VÀ TÁI SỬ DỤNG CHẤT THẢI RẮN

ĐỀ TÀI 12: TÁI CHẾ CHẤT THẢI RẮN Ở THÀNH PHỐ

RAJSHAHI CỦA BANGLADESH

Solid waste recycling in Rajshahi city of Bangladesh

GVHD: Tô Thị Hiền

NHÓM THỰC HIỆN: 24

Lê Hoài Thanh 1022260

Nguyễn Thị Cẩm Trinh 1022317

MỤC LỤC

1. TÓM TẮT 3

2. GIỚI THIỆU NỘI DUNG 3

3. PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN 4

4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN 7

5. KẾT LUẬN 14

6. TÌNH HÌNH TẠI VIỆT NAM 15

DANH MỤC TỪ MỚI

Recyclable solid waste: chất thải có thể tái chế

Recycling: việc tái chế

Waste collectors: người thu nhặt rác thải

Recycling dealers: đại lý tái chế

Recycling factories: nhà máy tái chế

Private sector: khu vực tư nhân

1. TÓM TẮT

Hiệu quả của việc tái chế chất thải rắn hiện nay đang được quan tâm hàng đầu về mặt quản lý và thân thiện với môi trường trong nghiên cứu này, phương thức tái chế truyền thống đã được điều tra ở khu Rajshahi – đây là thành phố lớn thứ tư của Bangladesh Một cuộc khảo sát diễn ra tại các cơ sở tái chế khác nhau từ tháng 4/2010 đến tháng 1/2011 Kết quả cho thấy có 140 cơ sở tái chế và hầu hết chúng được đặt ở các vùng lân cận khu chợ Stadium ở Rajshahi Khoảng 1906 người dân tham gia vào hoạt động tái chế ở thành phố này Những phần chính của chất thải tái chế được đưa đến thủ đô Dhaka để tạo thành những sản phẩm mới Chỉ một lượng nhỏ chất thải, chất dẻo đặc biệt được chế biến trong các nhà máy tái chế địa phương

để sản xuất chậu rửa nhỏ và nắp chai Mỗi ngày, khoảng 28,13 tấn chất thải rắn tái chế được xử lý trong khu vực thành phố Rajshahi Tỷ lệ tái chế này chiếm 8,25% tổng số chất thải phát sinh hàng ngày (341 tấn/ngày), 54,6% của tổng số chất thải tái chế (51,49 tấn/ngày) và 68,29% của chất thải dễ tái chế (41,19 tấn/ngày) Vật liệu tái chế chính được tìm thấy là sắt, thủy tinh, nhựa, và giấy Chỉ có năm nhà máy đã tham gia vào xử lý sơ bộ các chất thải có thể tái chế Việc thu gom và xử lý các sản phẩm thứ cấp, tạo ra sản phẩm từ chất thải và sau đó mua những sản phẩm tái chế Như thế tạo ra vòng tuần hoàn sử dụng sản phẩm, giải quyết bài toán kinh tế, giảm thiểu chất thải rắn cho xã hội

2. GIỚI THIỆU

Hiện nay vấn đề tiết kiệm năng lượng cũng như bảo tồn các tài nguyên đang được quan tâm rất nhiều trên phạm vi toàn cầu Việc tái chế chất thải rắn là một lĩnh vực cần phải đòi hỏi nghiên cứu nhiều và phát triển các công nghệ theo hướng ứng dụng mới đồng thời tối đa sử dụng công nghệ hiện có để có cách quản lý bền vững và thân thiện với môi trường Sự gia tăng dân số, tốc độ đô thị hóa ngày càng tăng, mức sống ngày càng nâng lên làm cho số lượng và chất lượng chất thải rắn tăng lên đáng kể Trên toàn cầu, số lượng ước tính của chất thải rắn dự kiến sẽ được tạo ra hàng năm vào năm 2025 là khoảng 19 tỷ tấn (Yoshizawa et al., 2004) Hiện tại đây

là mối quan tâm hàng đầu trên các lĩnh vực về xã hội, kinh tế-kĩ thuật, các giải pháp

thân thiện môi trường Một phần trong chiến lược quản lý có thể được thực hiện bằng cách tái sử dụng một phần của chất thải theo hệ thống phân cấp quản lý chất thải trong đó nhấn mạnh giảm thiểu, tái sử dụng, tái chế, phục hồi và ổn định Tái chế và tái sử dụng được hiểu là sự phân loại, thu gom, xử lý, bán ra và sử dụng Tờ báo có thể được tái chế thành tờ báo khác hoặc sản phẩm bằng giấy; tấm thảm và quần áo có thể làm từ chai soda Việc thu gom và tái chế những sản phẩm tạo ra vòng tuần hoàn vật chất vừa tạo ra sản phẩm mới, vừa giải quyết các vấn đề xã hội

và môi trường Hơn nữa việc tái chế và tái sử dụng chất thải rắn có thể được phân ra

ở các khu vực và như thế tạo ra việc làm, phát triển kinh tế, giảm diện tích đất chôn lấp, giảm ô nhiễm biển

Bangladesh nói chung đang phải đối mặt với sự suy thoái nhanh chóng của điều kiện vệ sinh môi trường do chất thải rắn từ các hệ thống thu gom thông thường, giao thông vận tải và dầu thô chảy tràn Vì vậy, quản lý chất thải rắn đô thị đã trở thành một mối quan tâm lớn cho các thành phố và thị trấn trong cả nước Liên quan đến việc đạt được mục tiêu quản lý chất thải rắn phù hợp trong thành phố, những nỗ lực

đã được thực hiện để cải thiện quá trình thu gom chất thải và phương tiện xử lý Tuy nhiên, tái chế chất thải rắn truyền thống và chương trình tái sử dụng đã được thành lập ở các thành phố khác nhau của Bangladesh theo các tổ chức tư nhân mang tính bền vững đã được khẳng định trong những năm qua mà không có bất kỳ quỹ chính thức nào hỗ trợ(Bari et al., 2009) Khu vực tư nhân có đặc điểm là quy mô nhỏ, hệ thống lao động không được kiểm soát và không có tổ chức cho các dịch vụ Khu vực tư nhân thường không thể nhận được bất kỳ hỗ trợ đặc biệt nào của chính phủ cho các hoạt động của họ Việc tái chế truyền thống tạo ra những tác động tích cực cho việc tạo ra sản phẩm nhưng bên cạnh đó cũng gây ra sự ô nhiễm cho môi trường

và cho sức khỏe con người Mục đích của nghiên cứu này là tiết lộ phần nào công việc tái chế đang diễn ra ở thành phố Rajshahi của B trong trường hợp này sẽ tập trung các khía cạnh về từng thành phần tham gia: người thu gom, các cơ sở phân loại và tái chế, các nhà máy tái chế địa phương

3. PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN

3.1. Khu vực khảo sát

Rajshahi là thành phố lớn thứ 4 của Bangladesh Diện tích của thành phố Rajshahi là 96,72 km2 và được chia thành 30 phường Theo điều tra dân số năm 2009, dân số ở Rajshahi là khoảng 775 500 người (BBS 2009) Một cuộc khảo sát bảng câu hỏi về tái chế chất thải rắn tại thành phố Rajshahi được thực hiện trong tháng 4 năm 2010 đến tháng 1 năm 2011 (Haque, 2011) Tổng cộng có tám địa điểm ở 30 phường đã được khảo sát và gần như tất cả các cửa hàng tái chế chất thải (WRS) của thành phố Rajshahi đã nằm ở khu vực được lựa chọn (Bảng 1)

3.2. Câu hỏi khảo sát

Một cuộc khảo sát bảng câu hỏi về quá trình tái chế hiện tại được thực hiện với những người có liên quan với quá trình tái chế như thu gom chất thải, chủ sở hữu

và người lao động của các cửa hàng và các nhà máy tái chế Cuộc khảo sát được thực hiện ở ba đối tượng khác nhau bao gồm:

• Người thu gom chất thải sơ cấp

• Cửa hàng tái chế chất thải

• Nhà máy tái chế chất thải

** Người thu gom chất thải:

Những người này chủ yếu thu gom phế liệu tái chế từ nhà hoặc thùng rác và cuối cùng bán cho cơ sở tái chế chất thải khác nhau Thu gom chất thải chủ yếu tham gia vào quá trình này: người thu gom và cơ sở thu gom của những người trên gọi là feriwala Các người nhặt rác thu gom rác thải từ đường phố, thùng rác và những nơi khác

** Các cơ sở tái chế:

Những cơ sở này phát triển thành các cụm Các sơ sở được phân loại dựa trên kích thước chất thải rắn, quy mô cơ sở, số lượng công nhân trong từng cơ sở Dựa trên khảo sát sơ bộ, một số cơ sở được chọn để làm khảo sát chi tiết Hầu hết các chủ sở hữu SFRM đã không sẵn sàng để cung cấp các dữ liệu thực tế bởi vì họ lo lắng đến việc tăng thuế Họ sử dụng để duy trì hồ sơ không chính thức Tuy nhiên, nó là hữu dụng để phục hồi một số thông tin nhạy cảm từ các mô hình tái sử truyền thống Các câu hỏi khảo sát tại các cửa hàng tái chế ghi nhận thông tin về số lượng chất thải họ xử lý, loại chất thải, số lượng công nhân giờ làm việc, tiền lương, quá trình thu thập, vv… Trong nghiên cứu này, có tổng cộng 34 cơ sở được khảo sát chi tiết

** Các nhà máy tái chế:

Các nhà máy tái chế chất thải được đặt ở Bangladesh nhỏ và là chi nhánh của của Tập đoàn công nghiệp BSCIC ở Sapura Một cuộc khảo sát câu hỏi chi tiết được tiến hành tại các nhà máy trong đó bao gồm: hoạt động sản xuất, nguyên liệu, số lượng lao động, tiền lương, lượng chất thải thu gom và sản phẩm, vv

3.3. Tỷ lệ chất thải phát sinh

Nghiên cứu khác nhau cho thấy một tỷ lệ phát sinh chất thải dao động 0,38-0,78 kg/người/ngày ở thành phố Rajshahi (Bảng 2) với trung bình 0,44 kg/người/ngày Tổng dân số ở thành phố này được xem là 775.500 (BBS, 2009) và do đó tỷ lệ phát sinh chất thải rắn trung bình ước tính là 341 tấn/ngày Thành phần vật chất trong chất thải rắn của Rajshahi, Khulna và thành phố Dhaka được biểu diễn trong bảng 3, nơi có thành phần thực phẩm và chất thải thực vật chiếm 70% tổng số chất thải phát sinh (Hai and Ali, 2005;Yousuf and Rahman, 2007)

4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

4.1. Đối tượng thu gom

Theo số liệu của bảng trên, thành phần thu gom đa số là nam giới, chủng loại rác thải thu gom gồm: thủy tinh, giấy, nhựa, kim loại Người ở các độ tuổi khác nhau đã tham gia trong việc lựa chọn chất thải nhưng hầu hết trong số họ nằm trong 10-30 tuổi Có một xu hướng trong những người nghèo, những người không có công việc, tham gia vào nhặt chất thải, bởi vì không cần đầu tư vốn ở công việc này và số tiền họ nhận được bằng cách bán các chất thải là thu nhập của họ Hầu hết người thu gom chất thải chủ yếu được tìm thấy là những người dân ở khu ổ chuột trong 92 gia đình và nằm phía sau khu dân cư Padma tại Vodra Các người nhặt rác thường đi ra ngoài để làm việc vào buổi sáng và quay trở lại vào buổi chiều Trong thời gian này họ đã sử dụng để thu thập lượng rác ước tính 11-20 kg/ngày từ các bộ phận khác nhau của thành phố Hầu hết các người nhặt rác được phát hiện mù chữ Gần đây, chính quyền thành phố đã tổ chức một lớp học tạm thời cho khoảng 70-80 sinh viên phía sau công viên '' Shahid Captain Monsur Ali ''

So với người nhặt chất thải, số lượng feriwala ít, gần như một phần ba tổng người thu gom chất thải chủ yếu, bởi vì ở trường hợp này cần đầu tư vốn Theo điều tra của Moniruzzaman và cộng sự (2011) biết được 658 số feriwala và 1349 số người nhặt rác liên quan đến việc tái chế chất thải ở thành phố Khulna với tỷ lệ 1:2 Thông thường, feriwala được sử dụng để thu thập khoảng 30-40 kg chất thải/ngày và có điều kiện tài chính tốt hơn so với người nhặt rác Hơn nữa, feriwala chia thành hai loại: (i) đi đến từng nhà với thùng chứa làm bằng tre và cân (Hình 1a)

(ii) sử dụng xe kéo để mang những vật liệu phế thải Cuối cùng, người nhặt rác và feriwala bán những chất thải tái chế đến các cửa hàng thu thập tái chế (Hình 1b) Một người thu gom chất thải thường kiếm được Tk 90-150 mỗi ngày trong khi một feriwala kiếm Tk 150-200 mỗi ngày Số lượng ước tính của chất thải được thu thập bởi người thu gom chất thải và feriwala được tìm thấy là 17,5 kg/ngày và 34,63 kg/ngày

4.2. Cơ sở tái chế

Có tổng cộng 140 cơ sở tái chế được tìm thấy tại thành phố Rajshahi Bảng 5,6,7 mô tả các vật liệu được tái chế gồm có nhựa, thủy tinh, kim loại, giấy

Vật liệu tái chế chủ yếu là giấy, nhựa, thủy tinh, kim loại Tổng cộng 34 cơ sở được khảo sát chi tiết, số lượng công nhân làm việc thay đổi theo tính chất công việc Dựa

nhỏ loại B Các cửa hàng lớn thường được xử lý hơn 2000 kg/ngày, các cửa hàng trung bình xử lý 1.000-2.000 kg/ngày, STA xử lý 500-1000 kg/ngày và STB xử lý ít hơn 500 kg/ngày

Có 3 cơ sở tái chế lớn ở khu vực khảo sát nhưng chỉ một cơ sở đồng ý cung cấp dữ liệu

ở bảng 5 Cơ sở này đặt tại Vodra và xử lý 9250 kg/ngày Nhìn chung, cơ sở lớn mua từ những cơ sở nhỏ về Có 1 cơ sở cỡ trung bình và xử lý được khoảng 1500 kg/ngày Tổng cộng có bảy cửa hàng STA đã được xác định và mỗi nơi đều có công suất xử lý 500-875 kg/ngày chất thải tái chế, chủ yếu các cơ sở STA xử lý các mặt hàng kim loại, thủy tinh Giờ làm việc khoảng 8-9 tiếng/ngày với tiền lương Tk 1800-4500/tháng Trong tổng số 129 cửa hàng STB ở khu vực thành phố, dữ liệu từ 26 cửa hàng được thu thập và ghi chép như thể hiện trong Bảng 7 Hầu hết những chỗ đã được tìm thấy trong việc xử lý với các vật phẩm hỗn hợp và xử lý khoảng 50-450 kg/ngày chất thải tái chế Thời gian làm việc khoảng 7-9 tiếng/ngày Hầu hết trong số họ đã không cung cấp thông tin về thu nhập hoặc tiền lương của họ Phạm vi thu nhập hoặc tiền lương của chủ

sở hữu đơn hay công nhân là Tk 1800-4500 mỗi tháng Chủ yếu là, các cửa hàng được đặt ở Vodra và khu vực sân vận động

4.3. Ước tính lượng rác tái chế

Trong bảng 7 thể hiện lượng rác tái chế ở các cơ sở loại B, trung bình tái chế được khoảng 173.8 kg/ngày Tương tự vậy, các cơ sở loại A tái chế được 601 kg/ngày Tại đây có 129 cơ sở loại B, 7 cơ sở loại A, 1 cơ sở trung bình sẽ tái chế được 28.13 tấn/ngày Chất thải từ các cơ sở nhỏ tập trung lại các cơ sở lớn hơn Có 3 cơ sở lớn nên ước tính tổng lượng rác tái chế được là 9.25x3= 29.75 tấn/ngày Giá trị này đã rất gần với số lượng xử lý bởi các cơ sở vừa và nhỏ Do đó, ước tính tổng số chất thải tái chế

xử lý ở Rajshahi đã được thực hiện 28,13 tấn/ngày Tỷ lệ phần trăm tái chế chất thải rắn của tổng số chất thải rắn mỗi ngày ở thành phố Rajshahi ước tính 8,25% (28,13x 100/341) Số liệu 8.25% chất thải tái chế ở Rajshahi đã được tìm thấy giống với thành phố Dhaka và Khulna là 9,10% (Memon, 2002) và 8,87% (Bari et al., 2009) tương ứng tổng số chất thải rắn phát sinh hàng ngày

4.4. Ước tính lượng có thể tái chế

Tiềm năng tái chế chất thải rắn tại thành phố Rajshahi là 15,1% theo tính toán từ Bảng

3, bao gồm các thành phần có thể tái chế như giấy và sản phẩm từ giấy, nilon và nhựa, các thành phần kim loại, thủy tinh và gốm sứ Những thông tin này rất quan trọng liên quan đến tái chế 84,9% thành phần khác không tái chế được và có thể được sử dụng

để ủ phân hoặc lên men Vì vậy, số lượng tái chế được chất thải rắn (RSW) ước tính từ tổng số phát sinh chất thải (341 tấn/ngày) là 0.151x 341 = 51,49 tấn/ngày

4.5. Ước tính lượng rác đã được tái chế

Thuật ngữ chất thải rắn dễ dàng tái chế được có thể được giới thiệu để ước tính phần trăm tái chế khi người thu gom chất thải ko thể thu thập tất cả các RSW tìm thấy trong thùng rác, thùng bụi và bãi thải Họ có thể thu thập chỉ những chất thải rắn tái chế được, sạch sẽ và có giá trị bán Trong trường hợp không tách riêng tại nguồn một số thành phần chậm phân hủy sinh học như giấy và xương có xu hướng phân hủy và sẽ trở thành hợp chất hữu cơ dễ phân hủy Cuối cùng, họ bị mất giá trị bán ra của họ cũng như cơ hội để tái chế Phần trong chất thải rắn tái chế được, trong đó có sạch và giá trị bán, có thể được chỉ định là chất thải rắn dễ dàng tái chế Chất thải rắn dễ dàng tái chế được được ước lượng là 80% của RSW = 0.80x 51,49 tấn/ngày= 41,19 tấn/ngày

Tổng lượng chất thải tái chế trong thành phố Rajshahi đã được tính 28,13 tấn/ngày chiếm 8,25% tổng số chất thải phát sinh hàng ngày (341 tấn/ngày) Hơn nữa, 28.13 tấn nàychiếm 54,6% của RSW và chiếm và 68,29% trong rác dễ tái chế RSW trong 41,19 tấn/ngày

4.6. Nhà máy tái chế nhựa

** Các loại rác được thu gom từ những cơ sở nhỏ và trung bình đưa tới Dhaka để làm nguyên liệu tái chế sản phẩm mới Có 5 nhà máy tái chế ở Rajshahi và xử lý khoảng

75-800 tấn/ngày với lượng công nhân từ 2-23 người trong tổng số 47 nhân viên, những nhà máy này xử lý nhựa là chính Các nhà máy thu thập các chất thải nhựa từ các cửa hàng tái chế và cắt thành từng miếng nhỏ và đưa đến Dhaka để sản xuất sản phẩm mới Chất thải như chai PET chỉ được rửa sạch và bán trực tiếp ra thị trường Hai trong số các nhà máy địa phương được sử dụng để sản xuất các sản phẩm nhựa như thùng chứa nhỏ, chậu nước (Bodna), và nắp chai

** Quy trình

Phân loại tách cắt nhỏ rửa sạch làm khô