Báo cáo thực tập tốt nghiệp tại công ty THACO BUS thuộc khu liên hợp SX&LR ôtô chu lai trường hải

Khi thời tiết nóng, hệ thống điều hoà không khí có nhiệm vụ làm mát, giảmnhiệt độ gọi là “làm lạnh”, còn khi thời tiết lạnh, hệ thống sẽ cung cấp khí nóng đểsưởi ấm, tăng nhiệt độ trong

LỜI NÓI ĐẦU

Qua thời gian thực tập hơn một tháng tại công ty THACO BUS thuộc khu liên hợpSX&LR ôtô Chu Lai-Trường Hải, em đã rút ra được rất nhiều kinh nghiệm thực tế màkhi ngồi trên ghế nhà trường em chưa được biết Để có kiến thức và kết quả thực tế nhưngày hôm nay, trước hết em xin chân thành cảm ơn các Thầy Cô trong khoa Cơ KhíGiao Thông thuộc trường đại học Bách Khoa Đà Nẵng đã giảng dạy và trang bị cho emnhững kiến thức cơ bản, đồng thời tận tình hướng dẫn em trong quá trình thực tập Bên cạnh đó, em xin gửi lời cám ơn chân thành đến ban giám đốc công ty đã giúp

đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi giúp em hoàn thành tốt trong quá trình thực tập này.Trong quá trình thực tập và làm báo cáo, do còn thiếu nhiều kinh nghiệm thực tế nênkhông tránh khỏi những sai sót Em mong các Thầy Cô chỉ bảo thêm giúp em hoàn thành

và đạt kết quả tốt hơn Em xin chân thành cảm ơn

Đà Nẵng, tháng 01 năm 2012

Sinh viên thực hiên.

Nguyễn Duy Công

PHẦN 1 GIỚI THIỆU VỀ CƠ SỞ THỰC TẬP

1.1.Giới thiệu về Công ty TNHH SX&LR ÔTÔ KHÁCH TRƯỜNG HẢI.

Hình 1.1 Nhà máy Thaco Bus

Công ty TNHH SX&LR ôtô khách Trường Hải gọi tắt là nhà máy Thaco Bus đượcđặt tại Khu liên hợp SX&LR ôtô Chu Lai – Trường Hải (huyện Núi Thành, tỉnh QuảngNam) và được khởi công từ ngày 14/5/2010, trên diện tích 15 hecta, trong đó diện tíchnhà xưởng là: 3,8 hecta, diện tích cây xanh: 3,2 hecta Tổng vốn đầu tư của nhà máy là

600 tỷ đồng

Với nhà máy chuyên biệt trong cụm nhà máy của khu công nghiệp Chu Lai TrườngHải – Thaco sẽ sản xuất các dòng sản phẩm Thaco Mobihome, Thaco County, ThacoAerotown… từ 18 - 51 chỗ; xe buýt nội thành 30, 40, 60, 80 chỗ…có chất lượng, mẫu

mã, kiểu dáng, tiện nghi hiện đại, với tỷ lệ nội địa hóa từ 40% đến 46%.Việc khánh thành nhà máy Thaco Bus là điều kiện quan trọng để sản phẩm của Thacotăng cường hơn nữa tỷ lệ nội địa, hướng tới xuất khẩu trong khu vực AFTA vào giữanăm 2012

1.2 Cơ cấu tổ chức của công ty

1.3 Các sản phẩm chính của Nhà máy

Dòng xe Tên xuất xứ Tên thương

Thaco countydeluxe

HUYNDAIHB70CS

- Comfortable:thỏa mái tiệnnghi

COUNTYCRDiThaco city- B40 HUYNDAI

HUYNDAIHB90CS

- Comfortable:thỏa mái tiện

HB90SS

Thaco B60HF

city-HUYNDAIHB90HF

Thaco universedeluxe

HUYNDAIHB120CS

- Comfortable:thỏa mái tiệnnghi

ThacoMobihome

HUYNDAIHB120SL

- 380PS - 40chỗ(có WC)

- 380PS - 42chỗ(không cóWC)

- 410PS - 40chỗ(có WC)

ThacoMobihome

HUYNDAIHB120SLS

ThacoMobihomeThacoMobihome

HUYNDAIHB120ESL - 410PS - 42

chỗ(không WC)

- 410PS - 47chỗ(không WC)

Thaco NewMobihome

HUYNDAIHB120NS

- 410PS - 45chỗ(có WC)

Thaco NewMobihome

HUYNDAIHB120ND

1.4 Các trang thiết bị chính được sử dụng để sản xuất và lắp ráp trong nhà máy

Máy dập đầu nối KLCLD

Hình 1.2: Trang thiết bị trong nhà máy

1.5 Dây chuyền sản xuất

Hàn body

Ráp chassis

Ráp hoàn thiện

Kiểm định

PHẦN II ĐỀ TÀI THỰC HIỆN KHI THỰC TẬP

ĐỀ TÀI: KHẢO SÁT HỆ THỐNG ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ TRÊN XE

THACO COUNTY

1 Giới thiệu xe Thaco County

Tiếp nối thành công của dòng sản phẩm Bus giường nằm THACO Mobihome,THACO – Trường Hải giới thiệu sản phẩm Bus THACO County với chất lượng hoànhảo, dịch vụ hậu mãi chu đáo và hơn hết là tạo ra một dòng sản phẩm phù hợp với nhucầu sử dụng của thị trường

Hình 2.1: Xe Thaco County

THACO County được sản xuất trên dây chuyền công nghệ tiên tiến của Nhà máyTHACO Bus, sản phẩm được trang bị động cơ Hyundai D4DD ứng dụng công nghệphun nhiên liệu điều khiển bằng điện tử, tiết kiệm nhiên liệu tối đa

THACO County sở hữu ưu điểm nổi trội là chất lượng kỹ thuật và tiện ích Thân xe đượcsơn nhúng tĩnh điện theo công nghệ tiên tiến nhất của Hàn Quốc Ngoài ra THACO cònphát triển kỹ thuật sơn mới với độ thẩm mỹ cao Nội thất của THACO County đẹp, hiệnđại với hệ thống ghế được làm từ vật liệu cao cấp, kích thước rộng rãi, linh động choviệc thay đổi tư thế ngồi, tạo sự êm ái, thoải mái cho hành khách Hệ thống đèn trần, đènđọc sách, đèn ngủ, điều hòa khá tiện nghi

CÁC THÔNG SỐ CỦA XE COUNTY

TT Các nội dung cần thuyết minh Các thông số thiết kế Kết luận Ghi chú

I Thông số kết cấu

theo vết bánh xe phía ngoài (m) 7.5

II Thông số về trọng lượng

làm mát bằng nước,tăng áp

8 Vị trí lắp động cơ Phía trước

9 Phương thức cung cấp nhiên liệu Phun dầu điện tử

IV Ly hợp

1 Kiểu loại, dẫn động

Đĩa đơn ma sát khô, lò

xo xoắn Thủy lực trợlực chân không

V Hộp số

1 Kiểu loại

Cơ khí 5 số tiến, 1 sốlùi

1 Lốp trước ( loại, cỡ,áp suất) 7.00R16

2 Lốp sau ( loại, cỡ, áp suất) 7.00R16

VII Hệ thống treo

1 Hệ thống treo trước

Phụ thuộc, nhíp lá,thanh cân bằng

2 Hệ thống treo sau

Phụ thuộc, nhíp lá,thanh cân bằng

VIII Hệ thống phanh

1 Dẫn động phanh

Thủy lực 2 dòng, trợlực chân không

2 Dẫn động phanh dừng Cơ khí

IX Hệ thống lái

1 Kiểu loại Trục vít ecu bi

2 Dẫn động

Cơ khí, trợ lực thủylực

X Hệ thống điện

1 Điện áp chung của hệ thống (V) 24 V

2 Khảo sát hệ thống điều hòa trên xe County

2.1 Nhiệm vụ của hệ thống điều hòa

Hệ thống điều hoà không khí làm nhiệm vụ duy trì nhiệt độ và độ ẩm thíchhợp, cung cấp lượng không khí được lọc sạch lưu thông trong khoang hành kháchcủa ôtô Khi thời tiết nóng, hệ thống điều hoà không khí có nhiệm vụ làm mát, giảmnhiệt độ (gọi là “làm lạnh”), còn khi thời tiết lạnh, hệ thống sẽ cung cấp khí nóng đểsưởi ấm, tăng nhiệt độ trong khoang hành khách (gọi là “sưởi”) Trong khoang hànhkhách khi xe chuyển động không khí cần luôn được lưu thông và không có bụi cũngnhư các mùi phát xạ từ động cơ, hệ thống truyền lực, khí xả của động cơ

Tạo cảm giác thoải mái, mát mẻ cho người ngồi trong xe

2.2 Khái quát hệ thống điều hòa không khí trên xe Thaco County.

- Hệ thống điều hoà nhiệt độ chủ yếu có tác dụng đưa không khí đã được làm lạnhvào trong xe khoảng 19-25oC (tuỳ theo mức độ hoạt động) để tăng tiện nghi cho hànhkhách đi đường xa, trời nóng (khi nhiệt bên ngoài trời lên trên 35-40oC) Ngoài ra, hệthống điều hoà nhiệt độ trên xe còn có bộ sưởi đưa không khí đã sưởi nóng vào trong xekhi trời lạnh khoảng dưới 18oC

- Xe County dùng ga lạnh R-134a không gây phá huỷ tầng ôzôn mà trên thế giới đã

ra sức bảo vệ qua nhiều thập kỷ So với những loại xe cũ thông thường hay dùng ga lạnhR-12, freon, vì có Clo xã ra từ các chất này phá huỷ tầng ôzôn của khí quyển Việc bố trí

hệ thống điều hoà không khí trên xe được dễ dàng và tiết kiệm được khoảng không giancho xe

- Bộ điều hoà không khí trong ôtô nói chung bao gồm một bộ làm lạnh (hay hệthống làm lạnh), một bộ sưởi ấm, một bộ hút ẩm, máy nén, van tiết lưu và một bộ thônggió

2.3 Sơ đồ bố trí hệ thống điều hòa trên xe County

1 3

6

8

9 10

7

Hình 2.2: Sơ đồ bố trí hệ thống điều hòa trên xe County

1 Động cơ, 2 Máy nén, 3 Dàn nóng phụ của xe, 4 Dàn nóng, 5 Bình lọc(hút ẩm

và môi chất), 6 Quạt dàn nóng, 7 Van giãn nở, 8 Quạt dàn lạnh, 9 Giàn lạnh,

10 Cảm biến nhiệt độ

Nguyên lý làm việc của hệ thống:

Điều hòa không khí là thiết bị có chức năng là điều khiển nhiệt độ, thayđổi độ ẩm trong xe, điều khiển lưu thông không khí, lọc và làm sạch không khí Máy nén, nén môi chất công tác gas R-134a, ga dạng khí đi vào giàn nóng phụlàm mát bằng tự nhiên (3) ở đầu xe, tại đây nó được làm mát một phần Sau

đó, khí ga tiếp tục đi vào giàn nóng chính (4) Tại đây, nó ngưng tụ thành

ga lỏng ga lỏng đi qua hai bình lọc/hút ẩm (5) Sau đó, ga lỏng được chảy tới ốngtiết lưu, ống tiết lưu biến ga lỏng thành hổn hợp khí lỏng có áp suất và nhiệt độ thấp,

ga lỏng này đi tới giàn bay hơi ( giàn lạnh ) Do sự bay hơi của ga lỏng trong giànlạnh nên nhiệt của dòng khí ẩm đi qua thân giàn lạnh được truyền cho ga , Kết cấunày làm lạnh két lạnh và không khí khi đi qua nó Không khí lạnh được đẩy vàotrong xe thông qua hệ thống phân phối không khí nhờ quạt sưởi-điều hòa Chất làmlạnh dạng khí trở lại máy nén

2.4 Sơ đồ tổng mạch của hệ thống điều hòa trên xe County

(-) (+) (-)

(-) (+)

vàng vàng/den vàng/tr?ng

(-) (-)

(-) (-) (-)

d?

l?c/tr?ng duong/d?

Hình 2.3: Sơ đồ tổng mạch hệ thống điều hòa

2.5 Cấu tạo các cụm chi tiết chính trong hệ thống điều hòa xe County

2.5.1 Máy nén

2.5.1.1 Đặc điểm cấu tạo:

Loại máy nén được dùng trong hệ thống điều hòa xe County là loại máy nén 10

xylanh kiểu đĩa chéo Trục dẫn động của máy nén được dẫn động từ động cơ thông qua

dây curoa Gồm có hai máy nén được bố trí hai bên động cơ

Máy nén là nguồn động lực tạo ra sự lưu thông thông của môi chất làm lạnh

trong chu trình Môi chất làm lạnh từ bộ hóa hơi đi ra có áp suất và nhiệt độ thấp,

sau khi qua máy nén hơi được nén với áp suất và nhiệt độ cao và được đưa tới bộ

ngưng tụ

Hình 2.4: Máy nén lắp trên xe County

Hình 2.5: Cấu tạo của máy nén kiểu đĩa chéo

* Nguyên lý làm việc:

Píttông chuyển động sang trái, sang phải đồng bộ với chiều quay của đĩa chéo,kết hợp với trục tạo thành một cơ cấu thống nhất và nén môi chất (ga điều hoà) Khipíttông chuyển động vào trong, van hút mở do sự chênh lệch áp suất và hút môi chất vàotrong xy lanh Ngược lại, khi piston chuyển động ra ngoài, van hút đóng lại để nén môichất Áp suất của môi chất làm mở van xả và đẩy môi chất ra Van hút và van xả cũngngăn không cho môi chất chảy ngược lại

2.5.1.2 Ly hợp điện từ.

Ly hợp điện từ dùng để điều khiển dẫn động máy nén Trong quá trình làm việc của

hệ thống làm mát, máy nén không hoạt động liên tục Tương ứng với chế độ làm lạnh đặtban đầu, khi nhiệt độ trong khoang hành khách đã đạt yêu cầu, máy nén cần phải ngừnghoạt động; khi nhiệt độ trong khoang hành khách bắt đầu thay đổi tăng lên so với chế độ

đặt thì yêu cầu thì máy nén phải hoạt động trở lại Ly hợp điện từ làm nhiệm vụ ngắt, nốidẫn động máy nén.

a Đặc điểm cấu tạo.

Hình 2.6: Ly hợp điện từ.

1 Cuộn dây nam châm điện; 2 Puli; 3 Đĩa bị động; 4 Phớt kín trục

5 Vòng bi kép; 6 Trục máy nén; 7 Khe hở cho phép khi bộ ly hợp cắt khớp

b.Nguyên lý hoạt động.

Stato của ly hợp điện từ được đặt lồng vào trong buli của máy nén Trong stato cócuộn dây điện từ 1 Rôto đặt lồng vào puli (2) của ly hợp

Trục dẫn động của máy nén được dẫn động từ trục khuỷu thông qua một khớp nối điện

từ Khi động cơ bắt đầu hoạt động, puli quay tự do trên trục

Khi mở công tắc điều hòa không khí, sẽ có dòng điện chạy qua cuộn dây (1) của bộ

ly hợp tạo ra một từ trường đủ mạnh để hút đĩa bị động (3), đĩa này thường xuyên dínhcứng vào puli 2 đang quay, như vậy trục máy nén (6) sẽ quay cùng với puli, nên tuy puliquay trên vòng bi kép (5) nhưng trục máy nén đứng yên Khe hở bộ ly hợp cắt nằm trongkhoảng 0,6 - 1,44 mm Với loại ly hợp cuộn dây đứng yên, bề mặt nối và cắt ít bị màimòn, ta đở công bảo dưỡng

2.5.2 Két ngưng tụ (giàn nóng).

Trên dòng xe County do Thaco sản xuất dược lắp 2 dàn nóng Một dàn nóng phụ ởphía trước, dàn nóng này được làm mát bằng tự nhiên(khí trời) Dàn nóng chính được lắpbên hông của xe Trên dàn nóng này lắp 2 quạt làm mát.

Hình 2.7: Giàn nóng và bình lọc/hút ẩm lắp trên xe County

Từ máy nén đi ra, môi chất công tác ở thể khí, có nhiệt độ và áp suất cao Két ngưng

tụ là nơi trao đổi nhiệt của khí ga với môi trường ngoài để giảm nhiệt độ và chuyển trạngthái của môi chất lạnh của khí sang lỏng Két ngưng tụ có kết cấu các ống dẫn và lá tảnnhiệt tương tự như giàn lạnh(bộ hoá hơi) Két được bố trí ở phía đầu ôtô (đặt trước độngcơ) để làm mát cưỡng bức nhờ không khí hút bởi quạt gió của két nước làm mát động cơ

và dòng không khí sinh ra chuyển động

- Vị trí trong chu trình làm lạnh

Nằm bên phía cao áp, giữa máy nén và ống tiết lưu

- Kết cấu và hoạt động

Két ngưng tụ bao gồm một ống gấp khúc có gắn nhiều lá tản nhiệt

Máy nén bơm môi chất làm lạnh dạng khí nóng ở nhiệt độ khoảng 700C đến 1000C,

áp suất cao vào lối vào nằm phía trên của két ngưng tụ

2.5.3 Bình lọc và hút ẩm.

Bình lọc và hút ẩm môi chất lạnh là một

bình kim loại bên trong có lưới lọc và túi đựng

chất khử ẩm (desiccant) Chất khử ẩm là vật

liệu có đặc tính hút chất ẩm ướt lẫn trong môi

chất lạnh, cụ thể như ôxit nhôm (sillica

alumina), và chất sillicager và Zeôlit Khi có

ẩm ở trong hệ thống, van tiết lưu sẽ bị tắt do

đóng băng, các chi tiết máy có thể bị hoan rỉ,

dầu bị lão hoá Một đôi khi bình lọc/ hút ẩm

được trang bị thêm van an toàn, van này sẽ mở

cho môi chất lạnh được thoát ra ngoài trong

trường hợp, vì lý do nào đó, áp suất trong hệ

thống tăng vượt quá 227kg

Phía trên bình lọc/ hút ẩm có gắn một

cửa sổ kính (sight glass) để theo dõi dòng chảy

của môi chất lạnh Là một cửa sổ nhỏ được

che kín bằng kính thuỷ tinh, nó giúp cho

người thợ điện lạnh ôtô có thể quan sát dòng

môi chất đang lưu thông trong đường ống dẫn

Hình 2.9: Kết cấu của bình lọc /hút ẩm

Két hóa hơi có chứa nhiều lá tản nhiệt dạng xoắn ruột gà.

Môi chất làm lạnh sau khi qua ống tiết lưu hoặc van tiết lưu thì vào két hóa hơi ởdạng lỏng có áp thấp(2)

Ngay khi môi chất làm lạnh tiếp xúc với bề mặt phía trong của ống làm mát, nóhóa hơi và truyền nhiệt cho ống Ống làm mát và toàn bộ két hóa hơi lạnh đi một cáchnhanh chóng

Không khí (A) thổi qua két hóa hơi để được làm lạnh và hút ẩm (B), sau đó đượcđẩy vào bên trong xe nhờ quạt sưởi - điều hòa

Môi chất làm lạnh đạng khí sẽ đi trở lại máy nén theo (3)

Hình 2.10: Kết hóa hơi

1.Giàn lạnh; 2.Cảm biến nhiệt giàn lạnh

Cảm biến giàn lạnh dùng một nhiệt điện trở và được lăp ở giàn lạnh để phát hiện nhiệt độcủa không khí đi qua giàn lạnh Cảm biến này có công dụng ngăn chặn đóng băng bề mặtgiàn lạnh, điều khiển nhiệt độ và điều khiển dòng không khí trong thời gian quá độ

2.5.5 Van giãn nở

Cấu tạo van giãn nở

Hình 2.12 Cấu tạo van giãn nở trang bị bầu cảm biến.

1 Lò xo nén; 2 Van; 3 Màng; 4 Buồng màng;

5.Ống cân bằng; 6 Bầu cảm biến nhiệt; 7 Giàn lạnh.

làm mát Bộ bốc hơi cần áp suất thấp để bay hơi chất lỏng Ga lỏng sau khi đi qua bìnhchứa/hút ẩm được phun ra từ một lỗ tiết lưu làm cho ga giãn nở đột ngột và biến thànhdạng sương mù có áp suất và nhiệt độ thấp Thiết bị thực hiện việc này gọi là van giãnnở.

Khi hoạt động, cần cảm biến nhiệt nhận nhiệt độ tại cửa ra của dàn lạnh và truyềnđến màng làm áp suất khí trong buồng màng thay đổi Kết quả là màng dịch chuyển vìvậy điều chỉnh đượcviệc đóng, mở van

Van tiết lưu bao gồm thân van và nắp đầu (3)

Môi chât làm lạnh dạng lỏng đi vào(1) đến từ kết ngưng tụ đi vào lỗ và được phunvào két hóa hơi theo một lượng chính xác

Môi chất làm lạnh dạng khí đến từ kết hóa hơi sẽ đi qua lỗ phía trên của van màkhông thay đổi gì để đến máy nén

Hình 2.13: Van giãn nở.

* Nguyên lý hoạt động hoạt động:

Môi chất làm lạnh đến từ bộ tích tụ và hút ẩm và đi vào cửa vào (1)

Môi chất làm lạnh sau đó phải thắng sức ép lò xo của van tràn (9) để đến cửa ra (8)

và sau đó vào két hóa hơi

Độ mở của van tràn được điều chỉnh tùy theo nhiệt độ và áp suất của khí gas đi qua

từ bộ hóa hơi

Lò xo (10) đảm bảo rằng chỉ có môi chất làm lạnh dạng khí đi trở lại máy nén (3).Nếu ví dụ nhiệt độ của khí gas (7) đến từ két hóa hơi tăng lên đi vào lỗ van trên, môichất làm lạnh làm cho nắp đầu và cảm biến nhiệt (4) nóng lên Màn ngăn (6) và vantrượt (2) giản nở và đẩy viên bi của van tràn xuống và đo đó van mở Việc tăng lượngmôi chất làm lạnh vào két hóa hơi (8) sẽ làm két hóa hơi lạnh và nhiệt độ của

2.6 Điều khiển hệ thống điều hòa trên xe County

Hình 2.14: Bảng điều khiển

2.6.1 Điều khiển quạt: