Phương án tổ chức lại mạng lưới chi nhánh Ngân hàng Nhà nước.pdf
Trang 1I CI!Infuolli ~ 11Mml1&~
; cOnGCUCHlnHsnCHTIEnTC
CANCIIPHOIHI;1PCHiNHSACHTlEN
T~vAcHiNHSACHTAlKHOA
M(,Jctieu cuoi cung cua chfnh
sach VI mo 113dam bao slf tang
trlfC1ngben vCmg trong dieu ki~n
6n dinh gia ca va Slf lanh mc;mh
cua can can thanh toan quoc te
Them vao d6, vao nlla cuoi th~p
ky 90 (the ky 20), trao 111uIlfa
ch9nml,lc tieu l<;:Im phat cho chfnh
sach tien t~ (CSTT) dong thai Vdi
vi$c tim kiem co h(>itoi thi~u hoa
gia cac khoan n<;1Chfnh phu tra
nen ph6 bien D~ d<;:ltdl1<;1cdieu
TS To Kim Ng.,e *
nay, van de mau chat ma bat ky quoc gia nao a cac thai ky phat tri~n cOng can quan tam 113thiet
I~p slf phoi h<;1p(vdi cac muc d(>
khac nhau) giG'acac chfnh sach VI
mo va d~c bi~t 113moi quan h~
giG'a CSTT vdj chfnh sach tai khoa (CSTK), ma nen tang 113 chfnh sach quan Iy n<;1cong Hi~n nhien 113hi~u qua cuoi cung cua cac giai phap dl1<;1cSlt dl,lng trong tlrng chfnh sach rieng bi~t b! anh
Bang 1: Cac giai do~n phoi hQp chrnh sach
B U'O'c1
£)~c di~m
- Th!trU'C1ngcong cl,l
ng Chfnh phu chU'a
phat tri~n.
- B9i chi ngEm sach
dLiQCtai trQ bai NgEIn
hang Trung Liang
(NHTV).
Van de
- Thi trU'C1nglien NH va
thi trU'C1ng thu caplT- bill
chLia phat tri~n.
- U3i suat bi ki~m soat.
- CSTT dang sa d(,Jng
cong c(,J tn,tc tiep.
Quan h~ giiia nQ
cong va CSTT
- Gia nQ cong bi chi
phoi bai NHTU.
- Sl,t phoi hQp chfnh
sach dLiQC thl,tc hi~n
qua m(>t chLiang trinh
tien r(>ng nham giam
gia nQ Chfnh phu va
duy tri m(,Jctieu CSTT.
B U'O'c2
D~c di~m
- ThitruC1ngtai chinh bat dau phat tri~n.
- Lai suat dUQcquyet dinh bai thi truC1ng.
- Ng Chfnh phu dugc
bu dap thong qua th!
trU'C1ng tai chfnh.
- Cong c(,Jgian tiep bat dau dLigc sa d(,Jng
51! phoi hQp chinh
sach
- NHTU thuc hien
ki~m soat to'ng mCtc
thanh khoan cua th!
truC1ng
- Sa d(,Jngchuclng trinh tien du trLt d~
th~ hien slf'dieu tiet cua NHTU doi vdi th!
truC1ng tai chfnh thong qua chi phoi lai suat thi truong
BU'O'c3
D~c di~m
- Thi tnJC1ngtai chfnh hi~u qua quyet dinh tfnh thanh khoan cua cac cong c(,Jng.
- Lai suat do thi trLiC1ng quyet dinh.
- H~ thong cong c(,Jgian tiep cua CSTT dugc sa d(,Jng pho bien.
- NHTU d(>c I~p va chu d(>ng ki~m soat tien dl,t trLt cua h~ thong.
51! phoi hQp chinh sach
- Thi trLiC1ngtai chfnh nh'ilY eam vdi tac d(>ng cua CSTT
- CSTT chi phoi th!
truC1ngtai chfnh va vi the
ca cac nguon tai trg ngEm sach Chfnh phu.
- Sl,tphoi hgp khong chi dU'gcthl,tc hi~n (j cap d(>
the che ma (j ca dieu hanh hang ngay \
-s T~ 011NcANMNC 801 + 2 NAM2006
hl1ang bai tac d(>ng qua l<;:Ii giG'a
hai chfnh sach d6 Va vi the, thieu slf phoi h<;1phi~u qua co th~ keo theo slf thieu 6n dinh tai chfnh ma bi~u hi~n 113nhG'ng dao d(>ng
m<;:lnhcua lai suat, ty gia, muc
l<;:Imphat va vi the ma pha huy nen tang cua tang trl1ang kinh te Tuy v~y, day khong phai 113m(>t nhi~m vl,l don gian bai ban than CSTT va CSTK doi hoi m(>t Slf d(>c I~p nhat dinh, chung dU<;1c thiet ke va thlfC hi~n bai cac thlfC th~ dieu tiet khac nhau ve cac khfa c<;:lnh: ml,lc tieu trlfc tiep, nguon IlfC, cac gidi h<;:ln Den 111c;1tn6, dieu nay l'ili phl,l thu(>c vao d~c di~m cua tU'ng quac gia (Xem bang 1)
NHlrNSTAc DONGQUA~I GlfrA CSTTvA CSTK
Cot 16i cua Slf tac d(>ng nay the hi~n a moi quan h~ giG'ahanh
vi tai tr<;1nguonb(>ichi ngan sach
va chfnh sach quan Iy tien t$ Tinh tr<;:lngcua CSTT 58 anh hl1ang den kha nang bu dap thieu hl,lt ngan sach thong qua chi phoi tdi gia cua cac khoan n<;1Chfnh phu cOng nhl1 qua kha nang ma r(>ng hay h<;:lnche nguon van tai
tr<;1 Ngl1<;1c Ic;ti, muc d(>, tan so va
co cau nguon tai tr<;1Chfnh phu chi phoi slf d(>cI~p cua CSTT C6 the giai thfch moi quan h$ chi phoi nhau giG'ahai chfnh 5ach qua d~ng thuc don gian phan anh nguon bu dap thieu hl,lt ngan sach
.HQc vi$n Ngan hang
43
Trang 2CClliDfu~ ~ ~ ~
cOnGCI)CHlnHStiCHTIEnTt
O(t) = [B(t) - B(t-1)] + [ M(t)
-M(t-1)]
Trong d6, O(t) la b9i chi ngan
sach, B(t)- B(t-1) la ILf<;1ngtrai
phieu Chinh phu phat hanh trong
cung giai do~m, M(t) -M(t-1) tien
Trung Lfdng phat hanh cho Chinh
phu yay D~ngthuc nay cho thay
rang thieu slf phoi h<;1pchinh
sach, c6 th6 xay ra 3 trLfdng h<;1p
vCii nhCrngyeu cau phoi h<;1pva
ket qua phoi h<;1pkhac nhau phl,J
thu9c vao: i! NHTU giCrvai tro chi
phoi; ii! B9 Tai chinh giCrvai tro
chi phoi hay iii! NHTU va B9 Tai
chinh hoan toan d9c I$p vCijnhau
R6 rang slf phoi h<;1pchinh
sach la rat can thiet d6 t.;w nen
m9t tlnh huang thu 4, theo d6 ca
hai chinh sach deu d<;:ltdLf<;1Cml,Jc
tieu dieu tiet cua chung, dong thdi
vCiivi~c t<;:lOnen m9t thi trLfdng tai
chinh tlch ClfC, giam gia n<;1cong
dieu chlnh Cd cau n<;1va dam bao
tfnh d9c I$p cua CSTT
Nhftng khia c~nh anh
hu'dng cua CSTT d6i vOi
quan ly m;1 cong
Thl}t tr?ng CSTT
M9t CSTT ma r9ng, ch~ng
h<;:ln,S8 lam giam gia yay n<;1
chinh phu do giam ap IlfC cua lai
suat Tuy v$y, dieu nay c6 th6
dan tCii Cd h9i tang muc b9i chi
ngan sach va l<;:Imphat, lai suat
danh nghTatang len, ngLfdi dau tLf
chiu dlfng rui ro l<;1ivan (capital
loss) va VI the, yeu cau muc lai
suat tang them nham bu dap rui
roo Gia n<;1tang, den ILf<;1t n6, h<;:ln
che muc b9i chi NgLf<;1Cl<;:Ii,m9t
CSTT that ch~hS8 lam tang gia
cac khoan n<;1Chinh phu, tam Iy 10
s<;1rui ro l<;1ivan S8 gay suc ep lam
tang lai suat thi trLfdng va cuoi
cung anh hLfang tCiit6ng cau, anh
hLfangtCiimuc tang trLfang va m9t
muc b9i chi tang them trong
tLfdng lai
Tuy nhien, qua trinh nay neu dien ra trong dieu ki~n c6 Slf phoi h<;1pvCij m9t CSTK h<;1pIy thi nhCrng d9ng thai cua CSTT S8 khong dan tCiiky vQng rui ro l<;1i van va vi the, m~t bang lai suat khong bi anh hLfang bai phan ung day chuyen cua ngLfdi dau tLf, thi trLfdng tai chinh n9i dja 6n dinh..
Cong ct,l CSTT
DoivCii nghi~p Vl,Jthi trLfdng
ma, vi~c Ilfa chQn cong cl,J (Tin phieu Kho b<;:lchay Tin phieu NHTU) va hinh thuc giao dich (thi trLfdng Sd cap hay thu cap; giao dich h~n hay giao dich c6 hoan l<;:Ii)cua NHTU S8 anh hLfang trlfc tiep tCii gia va quy mo cua cac khoan n<;1congo Vi~c Ilfa chQn nay tuy thu9c vao d~c di6m cua thi
trLfdng tai chinh va muc d9 phoi
h<;1ptrong dieu hanh giCraCSTT
va CSTK Cach Ilfa chQn tot nhat
la NHTU thlfc hi~n nghi~p vl,Jthi trLfdng ma vCii cong cl,Jtin phieu kho b<;:lCva qua thi trLfdng thu cap trong khi Chfr\h phu'ban tin phieu tren thi trLfdng Sd cap Dieu nay lam cho ca hai chfnh sach deu d<;:ltdLf<;1cml,Jc tieu m9t cach dong thdi; CSTT c6 cong Cl,Jd6 thlfc hi$n dieu tiet thLfdng xuyen tlnh tr<;:lngtien t~ trong khi Chfnh phu
bu dap cac khoan thieu hl,Jt kip thdivCijgia ca h<;1pIy bai tfnh long cua cong Cl,JdLf<;1Cdam bao qua thi trLfdng thu cap
Tuy v$y, neu thieu yang thi trLfdng thu cap, ca hai phai cung giao dich tren thi trLfdng Sd cap, theo d6, NHTU phat hanh cong cl,J n<;1rieng cua n6 trong khi Chinh phu phat hanh tfn phieu Kho b<;:lccho ml,Jctieu cua minh
Trong dieu ki~n nay, kha nang phoi h<;1pchfnh sach rat kh6 d<;:lt dLf<;1C,th$m chi c6 th6 dan tCii c<;:lnhtranh lai suat giCra2 chu th6
vi ml,Jc tieu lai suat khac nhau
Ket qua la gia van yay cua ca hai deu bi d~y len
Doi vCij chfnh sach tai chiet khau, NHTU san sang chiet khau l<;:Iichung khoan Chfnh phu ho~c chap nh$n la tai san cam co cho cac khoan tai cap van Day 1<3 dieu ki~n lam tang tlnh thanh khoan va vi the ma tang nhu cau doi vCiicac cong cl,Jn<;1,g6p phan lam giam gia cac khoan n<;1Chfnh phu Day la hinh thuc tai cap van cho nhCrng ngLfdi sa hCruchung khoan Chfnh phu, tac d9ng gian tiep tCiithi trLfdng trai phieu Chinh phu dong thdi khong anh hLfang tCiiILf<;1ngMB Tuy v$y, neu NHTU cap tin dl,Jngtrlfc tiep cho nhu cau chi tieu Chfnh phu (dLfCiicac hinh thuc ma ph6 bien la thong qua nhu cau yay theo chi dinh cua Chinh phU) S8 anh hLfang tnjc tiep tCiiILf<;1ngMB cua nen kinh 18
va t<;:lOnen slf bi d9ng trong dieu hanh CSTT
Doi vCiichinh sach dl! trCrbat bU9C, tuy thu9c vao cd che quan
Iy dlf trCrbat bU9Cbinh quan; dam bao ty I~ dlf trCr yeu cau hang ngay (contemporaneous basis) hay binh quan trong m9t giai dO<;:ln(lagged basis) (doi vCii hinh thuc nay can tuy thu9c vao thdi gian cua m9t giai dO<;:lnngan hay dai), muc d9 bien d9ng cua
. khoan ngan quy cua cac t6 chuc tfn dl,Jng (TCTO) S8 khac nhau Muc d9 bien d9ng ngan quy cang ICin, nhu cau nam giCrtin phieu kho b<;:lccang tang khi n6 c6 kha nang chuy6n hoa nhanh ch6ng sang tien m~t nham dap ung dong thdi nhu cau thanh khoan
va nhu cau dlf trCrbat bU9C
d6i vOi CST'I'
Mlic d9 dU' nCf Chfnh phu
cling va; ty I~ tang cua no gay
Trang 3
ap life do'; vai liii suitt thj
trLlCing, dong thCii lam cho
nhi~m v~ quan Ii tien t~ treYnen
phUt tEflp.
MUc dQ tram trQng cua nc;1
Chfnh phu la ham so cua quy mo
n~,thoi h9n binh qUEmcac khoan
n~ va ty 1$giG'amUc tang lai suat
vdi GNP MQt ty 1$nc;1Chfnh phu
tren GNP cao la chi s.o cua tinh
tr,?,ngtai chfnh khong lanh m9nh
va lam giam sut mUc dQ tin c~y
cua thi trLtong Van de nay bi
khuyech trLtdng khi thoi h9n binh
quan cua cac.khoan nc;1c6 xu
hUdnggiam xuong va ty 1$tai trc;1
tcr NHTV tang IEm, lam suy yeu
kha nang thlfC hi$n ml;!c tieu cua
CSTT Giai phap cho van de nay
la thlfc hi$n Slf dieu chlnh ngan
sach nham lam giam ganh ni;ing
n~ Chfnh phu dong thoi vdi vi$c
tranh sa dl,)ng nguon vay NHTV
cho bQi chi ngan sach hoi;ic pMt
hanh trai phieu mang tfnh b~h
bUQc.Dieu nay se giup cho vi$c
theo du6i ml,)c tieu CSTT thu~n
I~ihdn
Tinh trEflng quan Ii nt;1 cong
co the anhhu'i1ng tai nhu cau
tien t~ theo mgt so hU'ang.
Trudc het, viec Sd hG'u chUng
khoan Chfnh phu c6 th~ gay nen
hi~u Ung tai san cho nhu cau lieu
dung, vJ the, lam tang nhu cau
tien thlfC te Mi;it khac, vdi tfnh
longcao va an toan, chUng khoan
Chfnh phu ngan h9n thay the kha
hoan hao cho so dLttien t$, vi the,
c6 th~ lam giam nhu cau nam giG'
tien Cuoi cling, mUc dQ nc;1Chfnh
phu c6 c6 th~ &in tdi ky vQng ve
m('>tmUc 19mpMt trong tLtdng lai,
dod6, giam nhu cau nam giG'tien
Ca cau n9' Chinh phu phan
anh qua thoi h9n cac khoan nc;1va
nguon goc nc;1;tlr thj trLtong trong
nUdchay tlr thi trLtong nLtdCngoai
cOnggay anh hLtdngtdi CSTT
Neu thoi h9n cac khoan nc;1Chfnh phu dLtc;1Cthiet ke da d9ng ch9y suot dLtong cong lai suat se giup cho hi$u Ilfc tac dQng cua CSTT dLtc;1Cchuy~n tai rihanh ch6ng tdi ml;!c tieu cua n6 qua kenh lai suat Th~m chf ngay ca trong dieu ki$n thj trLtong bi phan cach, vi$c tham gia giao dich cac cong cl;! nc;1vdi thoi h9n khac nhau cOng giup CSTT lam thay d6i tUng bQ ph~n dLtong cong lai suat, vi the ma anh hLtdngtdi tUng
bQ ph~n thi trLtong tai chfnh
Mi;it khac, ty 1$nc;1tlr thj trLtong trong nLtdc so vdi nLtdCngoai se anh hLtdng tdi muc tang trLtdng
MB va vi the tdi lai suat ap dl;!ng trong cac h09t dQng tien t$ cua NHTV
Ngoai ra, bien dgng cua tai khoan ngan sach tEfli NHTU' anh
hLtdng Wi slf bien dQng nhu cau van kha dl;!ng cua nen kinh te ma NHTV c6 nghia vI;! dieu chlnh
Thieu ke h09ch hoa thu chi ngan sach cOng nhLt thong tin thLtong xuyen giG'aCd quan quan Iy ngan sc3chva NHTV se gay kh6 khan cho vi$c dlf bao cung cau van kha dl;!ng va lam sai I$ch cac quyet dinh dieu chlnh thLtong xuyen ILtc;1ngvan kha dl,)ng trong nen kinh te thong qua nghi$p VI,) thi trLtong md
Tuy v~y, mUc dQ anh hLtdng I~mnhau va tdi thi trLtong tai chfnh cua CSTT va CSTK can phI;!
thuQc vao cd che ty gia cOng nhLt mUc dQ md caa th! trLtong tai chfnh Theo d6, trong mQt Cd che
ty gia linh h09t vdi mQt mUc dQ
md caa nhat djnh cua tai khoan van, dam bao hi$u IIfC tac dQng cua CSTT m9nh hdn CSTK va vi v~y, yeu cau muc dQ phoi hc;1P khc3cvdj trLtong hc;1PCd che ty gia
co dinh.
NhLt v~y, yeu cau phoit:Jc;1P
(()lrninnTln~ ~ ~ ~
cOnGCIJCHlnHSACHTIE" TC chfnh sach la tat yeu, nhung mUc
dQ phoi hc;1Pchfnh sach can phI,) thuQc vao ban than slf v~n hanh cua tlrng chfnh sach va cac yeu to khach quan lien quan tdi mUc dQ phat tri~n thi trLtong tai chfnh, tLtdng quan chi phoi thi trLtong giG'a CSTK va CSTT, Cd che ty gia va mUc dQ md caa thi trLtong
CJVIp HAM
Moi trt1ffi1g phol hqp chinh
Th1;lc tr~ng phoi hc;1p
Can CLfphap Ii cua sv phoi
hCJp
Yeu cau phoi hc;1Pchfnh sach
da dLtc;1Cquy dinh trong cac dieu khoan thuQc Lu~t Ngan sach va Lu~t Ngan hang Nha nLtdC (NHNN) d mQtso khfa c9nh:
- Phoi hc;1Pve ml;!c tieu chinh sach M~c du m6i chfnh sckh c6 ml;!c lieu tnfc tiep khac nhau, sa dl,)ng h$ thong cong cl,) rieng; CSTK sa dl,)ng cong Cl,) thue, chfnh sach chi tieu va quan Iy nc;1 Chfnh phu, c6 kha nang tac d('mg trlfc tiep vao ml;!c tieu, trong khi CSTT sa dl,)ng h$ thong cong cl;! gian tiep dlfa tren cd Sd thj trLtong nhung cuoi cling, ca hai deu nham d9t dLtc;1Ccac ml;!c tieu vi
mo thong nhat dLtc;1Cquydjnh trong Lu~t Ngan sach va Lu~t NHNN " nham thlfc hi$n cong nghi$p hoa, hi$n d9i hoa dat nLtdc, dap Ung yeu cau phat tri~n kinh te xa hQi, nang cao doi song nhan dan, bao dam an ninh quoc phong" N6i cach khac, ml;!c lieu 6n djnh gia ca (cua CSTT) hay cac dieu ki$n can bang thj trLtong cOng nhLt Cd cau kinh te chfnh la nen tang cho cac ml;!c tieu vi mo
Trang 4(IThfm!ln~ 11Mm~ ~
cOnGCli CHlnHSACHTlEnT~
A
""'
Bang 2
va dam bao sl,l'tang trl10ngben
VLrng.Va VIthe cac dieu ki~n phai
het suc dong b('>thong qua CC1che
phoi hc;Jptoi liU
- Phoi hc;Jptrong vi~c I~p chinh
sach Dieu 21 Lu~t Ngan sach
quy dinh ro trach nhi~m cua B('>
Tai chinh trongvi~c phoi hc;Jpvdi
toan ngan sach bao gom dl,l'toan
tong thu, tong chi, muc b('>ichi va
nguon bu dap SI,I'phoi hc;Jpnay
NHNN trong vi~c phoi hc;Jp vdi B('>
Tai chinh xay dl,l'ngchien 1l1c;Jc, ke
nl1dC, xay dlJngphl1dngan yay bu dap thieu hl,lt ngan sach nha nl1dC, t9m ung cho NSNN trong nam tai chinh.Tl1C1ngtl,l', B('>Tai
NHNN trong vi~c xay dlJng chinh sach tai chinh tien t~ quoc gia, dl,l'
kien tong muc t9m ung cho ngan
sach trong khuon kho CSJT
yeu cau phoi hc;Jp chinhsach la
cua Chinh phu trong xay dlJng va dieu hanh CSTT la kha ro (Dieu 1
- Dieu 4, Lu~t NHNN)
chinh sach H~ thong cong c~ CSTTdl1c;Jc v~n hanh thOng qua
sa dl,lngcac cong cl,lnc;J cua Chinh phu (Dieu 17, Dieu 21, Lu~t NHNN va Lu~tsaa doi,bosung so
19/2003/L-CTN) Ben c9nh d6, dg dl,l'bao nhu cau von kha dl,lng cho yeu cau dieu hanh CSTT, Kho b<;lc c6 nghTavl,l cung cap thong tin ve dien bien thu, chi ngan sach(Dieu
4 va Dieu9 Quy che quanIyvon kha dl,lng so37/2000/QD-NHNN)
nhi$m lam d9i Iy phat hanh trai phieu Chinh phu va lam cac dich vl,l ngan hang cho Chinh phu (Dieu 5, Lu~t NHNN)
Thl/C tr?ng pho, h{1p chinh sach
- Cham dLrt sadl,lng cung (fng
tien MB cho nhu cau chi lieu ngan sach bat dau tlt nam 1992c6 hi~u
qua kep: t90 CC1s6 de NHNN co the chu d('>ngdieu tiet 1l1c;JngMS, nhung m~t khac, lad('>ng Il,I'c cho thi trl10ng trai phieu Chinh phu phat trien Dieu 32, Lu~t NHNN saa doi kh~ng dinh ml,lclieut<;lm ung nham dap Lrngnhu cau thanh khoan cua ngan sach va khoan tin dl,lng nay phai hoan tra trong
nam ngan sach NhLrng can cCt
phap Iy nay the hi~n quandigm h9n che sl,l' chi phoi cua Chinh phu doi vdi ml,lc lieu cung Ltng
tien cua NHNN (Xem biffu (161
va 2)
Trong thl,l'C te, cac nhu cau cung ung tin dl,lng tlt NHNN cho cac ml,lc tieu chi djnh v~n tiept~c dl1c;Jcduy trl thong qua vai tro cua cac ngan hang thl1C1ngm~i 46
T~ cfti NGAN!fANG- 86 1+ 2 NAM2006.
Trang 5Bi~u do 1: Lu'qng chUng khoan Chfnh phu phat hanh
tll 2000.2004
30000
25000
20000
~15000
>
[
~,
2000
Ij -
2001 2002 2003 2004 tnii phieu 0 tin phieu 0 t6ng s6I
Bi~u do 2: Doanh so cho vay tai cap von tll 2000.2005
14000
10000
0
Z 8000
>
~ 6000
4000
2000
0
2000 2001 2002 2003 2004 6th 05
IIINHQD NHCP 0 NHLD-NHNg [J t6ng 56
(NHTM)cho den nay, nhlfllgdang co xu hLtanggiam
m'ilnhtlt dau 2004 sau khi thanh I~p NHCSXH va
khoi cac khoan vay thLtelngm<;li.Chien ILtgctai CC1
cau ngan hang nham ml;!ctieu tang cLtang nang hfc
c'ilnhtranh va lanh m<;lnhhoa Bang can doi tai san
cua cac NHTM (d~c bi~t la NHTM NN) cOng bu(>c
cac NHTMphai quan tam heln den chat ILtgngdLtng
tin dl;!ng,tlch cl!c thu ng, tim cac hinh thuc d~ giai
quyet ng ton d9ng va vi the lam lanh m<;lnhhoa kenh
cung Ung tien chu yeu cua NHNN
- Phoi hgp dau thau tin phieu kho b<;lcvai NHNN
va bao lanh phat hanh trai phieu chfnh phu qua
NHTM va cac TCTD khac, t<;lOhang hoa cho m(>tso
giaodich thu cap thong qua sa dl;!ngh~ thong cong
Cl,JCSTT.Tfn phieu kho b<;lcla hang hoa chu yeu
tronggiao dich nghi~p vI;!thi trLtangmd, nghi~pvI;!
taichiet khau va la v~t the chap trong cho vay cam
co Chung 10<;liva thai h<;lnchUng khoan Chfnh phu
al1gcchap nh~n trong cac giao dich cua NHNN
dUQc mo fqng theo Bi€u 21 Lu~t NHNN saa d5i
~b~ ~n~" '\~,,~ o,U'i me ~\a.o a\cn cua 'N.~'N.'N a.6,,~
thdi da d<;lnghoa doi tLtgngtham gia cac giao djch
nay, cai thi~n hi~u Il!c tac d(>ngcua CSTT
- SI!phoihgpthongtindieuhanhhangngaygiG'a
<murnn~~~~
cOnGCli CHlnHSACHTltn TC
BQ Tai chfnh va NHNN da dLtgc thljC hi~n tlt nam
37/2000/QD-NHNN, thl!c sl! giup cho NHNN co th~ thiet I~p cel che quan Iytien t~ theo chl1e1ngtrinh tien dl! trG' M~c du thong tin chLta c~p nh~t bdi SI! h<;ln
che trong cong tac ke hO<;lchhoa hO<;ltdQng thu chi
ngan sach tltng thai kyva celche cong bo thong tin
giG'acac BQ,nganh chLta dLtgcthiet I~p nhlfllg thl!c
te ph6i hgp trong hO<;ltd(>ng dieu hanh chfnh sach hang ngay dang dan t<;lOnen mQt kenh thong tin giG'ahai BQ,dong thai t<;lOdieu ki~n chuEin hoa nQi dung thong tin va vi the ma gap ph an gan ket hai chfnh sach d tam dieu hanh
Nhfmg van d(§'nay sinh trong quan h~ phoi hC!fJchinh stich
M~c du Sl! phoi hgp chfnh' sach da dLtgc thl!c
thuc SI! phoi hgp nen tang d tam th~ che ho~c d tam dieu hanh hang ngay con thieu hi~u qua, th~m chf cac cong cl;!chfnh sach th~ hi~n sl! c<;lnhtranh Ian nhau gay nen sl! mau thuan giG'acac ml;!ctieu chfnh sach Nhling van de n6i b~t 113:
- CSTT khong co kha nang chi ph6i lai suat cua
cac cong CII ng Chinh phu Trong nhling thai ky
cang th~ng ve von, lai suat trai phieu Chfnh phu
trai phieu ngan hang cung ky h<;ln.Vao nhling thCli
kynay, nhG'ngthay d6i mang tlnh dinh hLtangcua h~ thong lai suat chi d<;locua NHNN thLtang di sau nhling dien bien cua thi trLtangtin dl;!ng,den ILtgtno,
m~t bang lai suatl<;Iibj chi phoi bdi 4 NHTMNN.Co th~ hinh dung, lai suat thj trLtClngbi hai luong quyen
Il!cchi ph6i: lai suat vay cua Chfnh phu va lai suat huydQngvon (va do do, lai suat cho vay) cua cac NHTM quoc doanh (chiem tai 80% thi phan tien gUi
va tin dl;!ng) SI! c<;lnhtranh lai suat nay se co taco .
dl;!ng dElYm~t bang lai suat len cao, tri~ttieu nhling
co gang d~ co m(>tgia von dau tLt hgp Iy cho tang
Dothi 1:Di~nbienlaisuatCdbimvataicapvon2000-2005
E 10 IV s:
- 8
;ft.
;; 6
~ 4
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
.",Of ,,'J,." c(:-":fc(:-'i:f.",CIJ' ,,'J,." c(:-":f c(:-'i:f",CIJ' ,,'J,." c(:-":f c(:-'i:f.",Of ,,'J,." c(:-":f c(:-'i:f""CIJ' ,,'J,." c(:-":f.",'i:f
"><S''''' "><S''''' ">'<S''' " "><S''''' "><S' " ">
'\
T~ Clti NGhN IIANG- &6 1+ 2 NAM 2006
47
Trang 6C{ThinnTln ~ \1Mm~ ~
cOnI]CIJCHlnHSACHTlcn TC
D6thi 2: Di~nbienlai suatdauthautn\i phieuva
T.bill2000 2004 10
E
=
,
't.
8
6
~
2
0
2000 2001 2002 2003 2004
-Lis TPKB - L/sT~bili ~-,
- SL/ phoi h<;Jpthi trl10ng giao dich chtJng khoan
Chinh phu vai giao dich cJi~u hanh CSTT chl1a thL/c
hi{!n cJl1<;Jc boi phan Ian chtJng khoan Chinhphu ton
t?i 0 thi trl10ngso c{ip Dieudang quan tam la, ty
trQngIdn trai phieudLf<;1Cphat hanh qua hinh thUc
blm lanh va doi tac chil yeu 113cac NHTMNN da lam
cho cac chu chuyen van tren thi trLfdng long vong
qua khau trung gian lam tang gia van vay cila Chfnh
phil dong tMi lam giam hi$u hfc dieu tiet cila h$
thong cong cl,] CSTT Xet 6 goc d9 nao do, vi$c cac
NHTM gam giCrtrai phieu Chfnh phil dai h9n tren
bang can doi da bien h$ thong ngan hang thanh
kenh cung Ung van bu dap b9i chi ngan sach Dieu
nay m9t m$t h9n che kha nang phat trien thi trLfdng
thu cap (ban Ie) trai phieu Chfnh phil, m$t khac, di
ngLf<;1c19ichu trLfong tach b9ch cac khoan tin dl,]ng
chfnh sach ra khoi tfn dl,]ng thLfong m9i
- SL/phoi h<;Jptrang cJi~u hanh chl1a cJl1<;Jc quan
.tam th~t sL/ khi thoi ha,n cua tral phieu Chinh phu
con thieu cJad?ng; tin phieu kho b9c co thdi h9n chil
yeu 113364ngay,trong khi trai phieutrung va dai h9n
thdi h9n chu yeu 1135 nam, cac thdi h9n 15 - 20 nam
rat hiem Ly do chu yeu 113do van de chi phf khi phat
hanh tin phieu kho b9c vdi cac thdi h9n ngan va kha
nang ke ho9ch hoa sa dl,]ng van cua ngan sach
cung vdi tam Iy thieu tin c~y cua thi trLfdng doi vdi
cac chU'ngkhoan dai h9n noi chung va chung khoan
Chfnh phil noi rieng Hon nCra,doanh so phat hanh
trai phieu mei d<;1tnho c9ng vdi tan so phat hanh
khong thong nhat gay nen Sl/ manh mun cila thi
trLfdng trai phieu, giam d9 hap dan doi vdi ngLfdi dau
tLf, vi the ma anh hLf6ng tdi kha nang can thi$p cila
NHNN qua nghi$p vl,] thi trLfdng m6
- M(Jc diJ lai sUERti~n gUi va cho vay VND cJa
cJl1<;Jc tL/do hoa dl1ai hinh thac thOB thu~n, nhl1ng lai
suat cJau thau trai phieu Chinh phu v~n bi khong che
tran. MUc lai suat trung thau Cl,] the cila tCtng d<;1t
phat hanh 113do ket qua khdp thau, phan anh quan
h$ cung cau VaG thdi diem do nh.Lfngkhong dLf<;1e VLf<;1tqua lai suat tran quy dinh D$c diem nay lam
cho mUc lai suat dau thau trai phieu doi khi khong
phan anh chfnh xac quan h$ cung cau vi co nhieu phien giao dich so ILf<;1nggiao dich thua xa so ILf<;1ng, dl/ kien do lai suat khong che va nhu cau cila nha i ,
dau tLf khong dLf<;1Cdap U'ng,vi$c giao dich cac lo,?ij trai phieu nay tren thi trLfdngthU cap vi the bi h,?nf
che Kha nang hinh thanh m9t dLfdng cong lai suat I
chuEincho dl/ bao va dieu hanh CSTT noi rieng, lam!
can Cll dg dimh gill [ui ro va hinh thanh mllCbu dap I
rili ro cho cac cong n<;1khac khong thl/C hi$n dLf<;1e,
r
- Chl1a co sL/ phoi h<;Jptrang vi{!c ho?ch cJinhI
ml,lctieu chinh sach 0 tam dai h?n va trangngfm i
h?n Vi$c dinh ILf<;1ngcac ml,]c tieu ve 19m phat va I
tang trLf6ng thLfdng dl/a VaG muc da d9t dLf<;1Cnam f trLfdcma ft.co sl/ dl/ bao nhCrngbien d9ng trong ky !
ke ho9ch cOng nhLf nhCrnganh hLf6ng tn~ cila chfnh I
sach trong cac thdi ky trLfdc HOn nCra v!$c an dinh ! ml,]c tieu 6 m9t chCrso ma khong quy dinh khung I
bien d9ng trong dieu ki$n day bien d9ng S8 gay nen ! Sl/ thieu tin tLf6ng doi vdi cac cam ket chfnh sach t
B6i khong the dong thdi theo du6i 2 ml,]c tieu tn3i , chieu nen vi$c xac dinh va cong bo ml,]ctieutrQng I
tam trong tCtngtMi ky can lam thLfdngxuyen va nhat f
quan nham dinh hLfdng h09t d9ng cho tung chfnh i
sach Tren co s6 do, cac h09t d9ng cila tCtngchfnh i
sach can co sl/ phoi h<;1pnham d9t dLf<;1Cml,]ctieu I
thdi ky ma khOng phLfong h9i den ml,]c tieu dai h9n !
Trong thl/C te, Chfnh phil keu gQi kiem che gia ca !
nham duy tri ml,]c tieu 19m phat nhLfng mUc vay n<;1 1 cila Chfnh phil kh6ng giam, dLf n<;1cho vay cila h~ thong quy he tr<;1phat trien khong ngU'ngtang c9ng vdi d<;1tdieu chrnhILfongVaGthdi diemdau quy IV rat nh9y cam thl/c sl/ 113cu hfch dElYm$t bang gia mla dau thang 10 tang rat nhanh Anh hLf6ng Ian truyen cila tinh tr9ng nay 113m$t bang lai suat bi dElYlen, c9ng hLf6ng b6i nhu cau huy d9ng van cila cae TCTD dap U'ngnhu cau tin dl;mg tang m9nh VaGcuei nam do apIl/ccua ty 1$tang trLf6ngma Quoc h9i de
ra Lai suat cao cung vdi cac quy che that ch$t vi~e kiem soat chatILf<;1ngtfn dl,lngcila h$ thongngan hang S8 lam cho nhu cau dau tLf giam tLfong dei,
trong khi muc lai suat cao 19ikh6ng giam dLf<;1Cty I~ 19mphatb6i nguyen nhan chil yeu xuat phat tu phfa
t6ng cung; gia nguyen li$u the gidi, co cau, hi~u
qua '\
T.\P CIIi NChNII!.Nc - &5 1+ 2 NAM2006 I
Trang 7CIThfufu~ 11Mm1» @i conGCUCHlnHsnCHTlcnIt
MQTSOKIENNGH!NHAMTANGcu'irNGSIfPHOIHc;JP CHINH
SACH
ve' khia cf!.nh the chtt
- T?o cho NHNN mQt ca che ho?t GQng chu
c19ng.
Ca CSTT va quan Iy nc;1 cong deu sa dl,mg nen
tang thi truong nen giiia chung din c6 SIf dQc I~p ve
chLtc nang va tnkh nhi$m Mue- dQ dQc I~p cua
NHNNcan~phu hc;1PVdi the che chfnh tri cua Vi$t
Nam nhung tuan thu nguyen tac la ta9 cho NHNN
m(>tslf chu dQng nhat dinh trong dieu hanh chfnh
sach ma khong bi chi phoi bai cac ap IIfC chfnh tri
anh huang tdi ml,lc lieu CSTT Day cOng la xu the
chung cua NHTLJ tren the gidi Cung vdi trao lvu
nay,vi$c theo du6i chfnh sach dan ml,lc tieu nham
6n dinh gia ca dang tra nen ph6 bien khong chi a
cac nUdc phat trien ma ca a cac nUdc chuyen d6i
Vi~c cam ket vao ml,lc tieu 6n dinh gia ca se cho
phep NHNN thlfc slf dQc I~p va dam baa SIf phoi
h<;1pvdi CSTK hi$u qua han Ben c~nh d6, can c6
cac giai phap Cl,lthe thuc d~y SIf phat trien cua thj
trvC1ngthLt cap trai phieu Chfnh phu nham t~o nen
tang chuyen h~n nhu cau bu dap bQi chi ngan sach
sang hJnh thuc nc;1cong, giai ph6ng NHNN khoi
nghiavl,l cung ung tfn dl,lng trlfc tiep cho ngan sach
Song song vdi chung, can tang cuong hi$u qua
quanIy ngan sach theo hUdng h~n che bQi chi ngan
sach, giam ap Ilfc nhu cau von cua Chfnh phu doi
vCiithi truong von trong nUdc, c6 the d~n tdi hi$u ung
thoai lui dau tu:
- Thief I~p moi quan h~ giiJaNHNN va Kho b?c.
Neu can cU vao nhi$m vl,l quan Iy nc;1cong, kho
b<;1c thay m~t Chfnh phu khai thac cac nguon von bu
dap chi tieu ngan sach trong khi NHNN h09t dQng
vCijtv cach d9i Iy phat hanh trai phieu Chfnh phu
HO<;1tdQng nay d~n tdi yeu cau phoi hc;1Pnhung dol
khi dan tdi cac mau thu~n khi chUc nang quan Iy nc;1
congIan at chUc nang quan Iy tien t$ cua NHNN
Khithi truong cac cong cl,l nc;1Chfnh phu ngay cang
phat trien, can thiet phai hJnh thanh cac chUc nang
quanIy nc;1cong chuyen nghi$p vdi cac nhi$m vl,l: dlf
bao va ke h09ch hoa nhu cau cOng nhu nguon bu
dap nc;1cong; chuc nang phat hanh va marketing,
quim Iy so du ngan sach, quan Iy du nc;1Chfnh phu,
chLtcnang tu van va ke toan Cac chuc nang nay
can duc;1cphan cong hc;1PIy giiia kho b~c, BQ Tai
chfnh va NHNN thong qua mQt t6 chuc dau moi c6
nghiavl,lt6 chuc trao d6i thong tin thuong xuyen
nham thao lu~n phan tfch ket qua cOng nhu anh
T,wctliNcAN!fANC- 60 1+ 2 NAM2?O6.
huang cua cac dc;1tphat hanh; quan Iy thanh khoan, xem xet phoi hc;1Phi$u qua giiia ml,lc tieu quan Iy nc;1 Chfnh phu va ml,lc tieu quan Iy tien t$ T6 chuc nay (hay c6 the 99i la uy ban phoi hc;1P)rat quan tr9ng doi vdi cac quoc gia a giai d09n dau cua thi truC1ng tai chfnh nhu Vi$t Nam
akhia cf!.nh ditilu himh chinh slich
SIf phoi hc;1Pchfnh sach a tam vi mo thong qua mQt chuang trJnh tien t$ se giup h9n che Slf khong phu hc;1Pgiiia hai chfnh sach Chuang trJnh tien t$ (monetary program) la mQt khung chfnh sach nham
thiet ke mQt ca che dieu chlnh cua CSTT nham d9t
duc;1cml,lc tieu quan Iy tien t$ trong mQt khoang thoi gian nhat dinh c6 tfnh den nhiing tac dQng qua 19i giiia CSTT va CSTK Chuang trJnhtien t$ nay c6 the gan Vdi vi$c kiem soat IUc;1ngtien rQng (trong dieu ki$n sa dl,lng h$ thong cong cl,l CSTT trlfc tiep) ho~c gan vai vi$c kiem soat IUc;1ngtien dlf trii (trong dieu ki$n sa dl,lng h$ thong cong cl,l gian tiep) Vi$c xay dlfng chuang trJnh tien t$ bao gom tU vi$c xac dinh ml,lc tieu dieu hanh, ml,lc tieu chfnh sach cho tdi xay dlfng h$ thong Cd che chuyen tai 'chfnh sach, theo d6 tfnh den cac tac dQng qua 19i cua CSTK, thlfC
tr9ng tai chfnh cua doanh nghi$p, muc dQ phat trien
cua thi truong cOng nhu thlfC tr9ng c9nh tranh giiia cac ngan hang Khau dau tien cua chuang trJnhtien t$ nay la kha nang dlf baa cung cau von kha dl,lng dlfa tren nhiing bien dQng cac khoan ml,lc tren bang can doi tai san cua NHTLJ,trong d6 khoanml,lctfn dl,lng cho ngan sach va tien gai ngan sach d6i hoi slf phoi hc;1Phang ngay giiia NHNN, BQTai chfnh va Kho b9c Hdn niia, vi$c chuyen dan sang cac ml,lc tieu ve gia (thay cho ml,lc tieu ve IUc;1ng)cua CSTT dang lam clio chuang trJnh tien t$ tra nen ch~t che han, va yeu cau phoi hc;1Pvdi chfnh sach quan Iy nc;1 cong hi$u qua han
T6m I~i, yeu cau phoi hc;1Pcac chfnh sach vi mo, d~c bi$t la giiia CSTT va quan Iy nc;1cong dang la d6i hoi cap thiet trudc yeu cau cai cach Cd cau kinh
te, xu hUdng tlf do hoa thi truong von va ndi long cac
dieu tiet hanh chfnh, chuyen dan ca che dieu tiet
sang sa dl,lng cac cong cl,l thj truong trong trao luu
hQi nh~p kinh 18quoc te M~c du can cU phap Iy cho
slf phoi hc;1Pchfnh sach ve ph~m vi va doi tUc;1ngla
kha ro nhvng dieu ki$n thlfC hi$n cOng nhu ca che
Cl,lthe cho slf phoi hc;1Pchua duc;1cthiet I~p mgt cach dQng bQ.VJ the vi~c chu~n bi dieu ki~n cho slf phoi hc;1Pchfnh sach a ca khfa c9nh the che, ca che va
h09t dQng dieu tiet hang ngay can dLfc;1cquan tam
va giai qu~t mgt cach nhat quan
~
49