Những kiến nghị về cải cách khu vực tài chính trong kế hoạch phát triển kinh tế.pdf
Trang 1KE HOA-CHPHAT TRIEN KINH TE-xA H(H2006-2010 TRONG LINH VUC NGAN HANG
clM cach hanh chinh nh8m nang
cao hiiju Il/c qulm Iy Nha nudc
trang ffnh Vl/Ctitm tij-ngan hang,
dongthdi dap ung d6i hoi d6i mdi
CSTT va yeu diu cai cach h$
thong thanh tra, giam sat ngfm
hang theo chuan mlfc quoc te
(BASEL), tren cd sa do, nang cao
trach nhi$m va quyen chu d(>ng
cua NHNN trong vi$c xay dlfng va
thlfc thi CSTT, nhat la trong vi$c
dieu hanh cac cong Cl;jCSTT Cac
cong Cl;j CSTT gian tiep (nghi$p
Vl;jthi tn.tdng ma, tin dl;jng tai cap
van) phai tra thanh nhU'ngcong Cl;j
chu yeu dieu hanh tien t$ thay the
cho cac cong cl;j phi thi trlfdng
Cac ho~t d(>ng giam sat tlt xa,
nhat la giam sat rui ro, ki~m toan nQi bQ va ki~m toan dQc l;%Ipcan dlf<;1Ctru tr9ng d~ ha tr<;1co hi$u qua cho ho~t dQng thanh tra t~i
chaoThietl;%Iph$ thong danh gia,
phan loai cac t6 chUc tin dlJno theo tieu chu.:inCAMELS
- Phat tri€n (fang be:>va v(m hanh co hiiju qua thj trtJangtien tij
(Sd cap va thU cap), nhat la thi trlfdng nQit$ lien ngfm hang va thi trlfdng ngo~i t$ lien ngan hang
- Cd che lai suat va ty gia can
phai tiep tl;jc dlf<;1Cd6i mdi, xac l;%Ip
hiiu hi$u tren nguyen tik th!
trlfdng va dlf<;1Cki~m soat qua cac nghi$p vl;j thi tn.tdng Xay dlfng cd
che quan Iy ngo~i hoi theo hlfdng tlf do hoa cac giao dich vang lai, ki~m soat co Ilfa ch9n cac giao dich cua tai khoan van, lam cho dong Vi$t Nam co kha nang
chuygln d6i
-f)ay nhanh viijc thl/c hiijn Cd ca"uIfill cae NHTM theo cae (fe an (fa (fu(Je Chinh phil phe duyijt
dong bQ tren ca hai cau phan chu chat la tai Cd cau tai chfnh va xay dlfng th~ che quan Iy sat vdi thOng
1$tot nhat ve quan trj ngan hang nham t~o ra cac ngan hang co
quy mo du Idn, ho~t dQng an toan, hi$u qua, du sUc c~nh tranh trong nlfdc va quoc te
I
! Nhfmg kien ~ V8 em r2ch khuVI;lttmcIDnhtrong k8h~
chien ~ t8ngtMng vagJ8m nghoo roan di~
1 Muc tH~u cua ke
hoach phat tri~n kinh te
- xii h9i 2001-2005 v~ linh
v1:f.ctid chinh
Nhiingml;jc tieu chfnhcua ke
ho~ch phat tri~n kinh te - xa hQi
(KHPTKT-XH)2001-2005 ve ITnh
vlfc tai chfnh baogom:
-Tang cuang vai tro eila Ngan
hang Nha nude (NHNN) trong
vi$c ki~m scat va quan Iy cac
ho~t dQng tien t$, giam sat t~i
cha va tlt xa cac h09t dQng tin
dl;jng cua cac ngan hang thong
qua cac tieu chf dlf<;1Ccai tien dlfa
tren phan tlch rui ro; tang cltdng
su dl;jng cac cong cl;j gian tiep
trong dieu hanh chfnh sach tien
t$; cai thi$n Cd cau t6 chUc va
nhan Sif cua NHNN
- Thue (fay cai cach hij thong
Ngan hang, bao gom: Tang clfdng
Susan J.Adams*
tlnh minh b~ch d~ dimh gia n<;1 qua h9n thong qua ki~m toan va phan lo~i n<;1tuan theo nhiing
thong 1$ quoc te tot nhat; bdm
them van VaG tU'ng ngan hang thlfdng m~i nha nlfdc (NHTMNN) khi can sau khi ngan hang do hoan thanh nhU'ngcai cach chfnh
va d~t dlf<;1CnhU'ng ml;jc tieu ve tai
chfnhcl;j th~ cua minh; giai quyet n<;1qua h~n doi vdj cac doanh nghi$p Nha nlfdc (DNNN) bang nhU'ng ke ho~ch tai cd cau da dlf<;1cChfnh phu thOng qua
- Tach viije eho vayehinh saeh
khai hOfilt(fe:>ngthong thuang cila cac NHTMNN bang cach I09i bo dan vi$c cho vay chfnh sach, cho vay khong dlfa tren nhiing nguyen
hk thucmg mai va bang cach loai ,.
nhU'ng trlfdng h<;1pd~c bi$t dlf<;1c Chfnh phu dam bao ra Vi$c tai Cd cau cac ngan hang thudng m~i c6 phan (NHTMCP) nem dlfa tren tinh hinh tai chfnh cua cac ngan hang nay Rut giay phep cua cac ngan hang co dQ an toan va tlnh lanh m~nh thap, sat nh;%lpmQt so ngan hang nho vdi nhau
- Thanh I(lp trung tam giao djeh
ehtJng khoan <3Ha Ne:>i,me, rQng
Slf tham gia th! trudng chUng khoan, tang clfdng vai tr6 cua th1 trlfdng chltng khoan doi vdi nen kinh te Me, rQng slf tham gia thi trudng chUng khoan cua cac ngan hang nudc ngoai va cac t6 chUc tai chfnh quac te, cho phep cac nha dau tu nudc ngoai tham gia
VaGth! trudng chUngkhoane,Vi$t
.DQi diEmthuong trU Coo cap - Van ph6ng Quy tien te qu6c te toi Viet Nom
Trang 2
", KE HOA.CH PHAT TRIEN KINH TE - xA H(>I2006 - 2010 TRONG LiNH VT;C NGAN HANG
Nam va ban hanh nhLrng bi~n
phapki~m soat hi~u qua
2 Hi~n tr~ng khu v\:f.c
tili chinh
Vi~tNam da va dang co gang
thl!C hi~n nhLrng ml,!c tieu neu
trong KHPTKT-XH 2001-2005
Riengve khuvl!ctai chfnh, nhLrng
thanh cong chu yeu trong giai
do~mnay co th~ neu len la:
- NHNN dang cai tian vi~c
thanh tra, giam sat cac ngan hang
thLlong mCjJi.NHNN da ban hanh
cac quy djnh nham cai thi~n chat
Il1c;mg tfndl,!ngva bat dau thiet Ic(:Ip
cac tieu chf, chuan ml!c nham
theo d6i tot hem ho~t d(mg cua
cac ngan hang, giam sat so dl1 n<;:l
khOng sinh Idi (NPLs) va giup chi
d~o vi~c b6 sung van cho cac
NHTMNN
- Vi~c thl/C hi~n chinh sach tien
t~ dang dLl(Jc tang cLlang thong
qua ho~tdQng thl1dng xuyen hdn
cua thi trl1dng md tl! do hoa lai
suat theo tfn hi~u cua thi trl1dng
va nang cao nang Il!c can bQ H~
thong thanh toan dang dl1<;:1ccai
thi~n va khuyen khfch cac ho~t
dQngtrung gian
- Cho vay theo chinh sach thl/c
ta da dLl(Jc tach khoi cho vay
thLlong mCjJi qua vi~c thanh l;[Jp
Ngan hang Chinh sach xa hQi
Vi~t Nam Hdn niia, Chfnh phu da
ngl1ng vi~c cho vay chi dinh cua
cac NHTMNN va da giao nhieu
trach nhi~m hdn cho cac
NHTMNN trong vi~c danh gia tfnh
tin cc(:lyve kha nang tra n<;:l.
- Hai NHTMNN da dLl(Jc dLla
vao chLlong trinh co phan hoa va
cong vi~c da bat dau NHTMNN
va ngan hang thl1dngm~i c6 phan
(NHTMCP) dang thl!c hi~n ki~m
toan theo chuan IAS
- Khu vl/c cac NHTMCP dang
dLl(Jc cd cau I~i qua vi~c cung co,
h<;1pnhat, sat nhc(:lp,giai th~ Cac
NHTMCP dang cung cap cac san
pham vadich vI,!dl1<;:1C cai tien, t~o l<;1inhuc(:ln cao hdn va tang tfnh
hap dan doi vai cac ngan hang
nl1ac ngoai trong vi~c gop van vao cac NHTMCP
- $1/ tham gia cua nLlOc ngoai trong thf twang cht1ng khoan va
Mo hiem dang phat trien ch;[Jm va trung tamgiao dich chung khoan
Ha NQi sap dl1<;:1ckhai trl1dng
- Moi trLlang lu;[Jt I~ va phap cha cua khu vl/c tai chinh dang dLl(Jc dieu chlnh cho nhat quan vai cac dieu khoan da dl1<;1chai ben thong nhat trong USBTAva dang phat tri~n theo hl1ang tuan thu vai WTO
Ben c~nh do, ho~t dQng cua khu vl!ctai chfnhvan con nhiing h~n che co th~ giai quyet trong nhLrngnam tai la:
- NHNN thiau quyen tl/ chu
trang hOCjJt dQng, th;[Jmchi ca voi
nh{)ng quyat dfnh cua minh ve cau truc to cht1c,cht1cnang va nhan sl/ nQi bQ Cau truc chi
nhanhqua phan tan can trd h~
thong thong tin ho~t dQng hi~u qua va lam roi cau truc thOng tin bao cao cua cac ngan hang thl1dng m~i Tl1dngtl!, vi~c khong
co ki~mtoan tien t~ doi vai NHNN doi hoi can phai tien himh cac
bi~n phap nham tang Cl1angcac
ho~tdQng cua minh
- Cong tac thanh tra, giam sat
ngan hang d Vi~tNam ehLlaphat trien.Moitrl1dngphap Iyhi~n nay
khong cho ph~p cac cO quan
giam sat co du quyen II!Cva tfnh dQCIc(:Ip.Hdn niia, call truc cua no khong m~ch I~c, h~ thong nay la mQth~ thong theo hl1ang tuan thu luc(:ltI~ vai qua nhieu bao cao va nhiing thieu sot trong dao t~o va kinh nghi~m cua can bQ da can trd y d!nh ap dl;Jnggiam sat dl!a
trenphantfch rui roo
- Cac NHTMNN con la mQt
diem yau chianILI(JC trang cae the
cha kinh ta cua Vi~tNam vadang
bi de niflng bdi bang can doi yeu,
kha nang sinh Idi thap, bdi da sU m~nh do Chfnh phu giao, bdi nhiing cau truc th~ che phan tan phuct~p, can bQ chl1a dao t~o day du va bdi cac h~ thong thong tin yeu k~m Linh vl!Cchfnh doi hoi sl! quan tam do la vi~cgiai quyet n<;1khong sinh Idi, doi hoi trong rat nhieutrl1dng h<;:lp,vi~c cd
cau I~icac DNNNthua 10.Vi~c b6 sung van cho den nay chl1adu d~
bu dap cho nhiing yeu k~m trong danh ml,!ccho vay
- Co qua it thong tin ve chat ILI(Jngth;[JtSl/ eua cae khoan eho vay cua cae NHTMNN va nh{Jng khoan n(Jhau nhLlmang tinh ngan sach la mQt moi 10nghiem tr(;mg*.
Cac NHTMNN thieu tfnh minh
b~ch, vi~c l1ac tfnh nhu cau van cua cac ngan hang nay la rat khong chac chan Cong vi~c ki~m toan quoc te da giflpphai Sl! tri
hoan kha lau, hdn niiachat Il1<;:1ng
ki~m toan con co rat nhieu yeu k~m va cac nha ki~m toan cho
rang thieu thong tin la mQt thieu
sot chfnh.Luong thongtintiep tl,IC
la mQt van de, diflc bi~t do ban chat phan tan cua cac NHTMNN
Tien bQ trong vi~c tien tai cac
chuanml!cke toan quocte va xac
dinh dl! phong cho cac khoan n<;1 khong sinh lai lachc(:lm; cac nha
ki~m toan ben ngoai cho biet cac ngan hang ap dl,!ng ratkhac nhau
nhiing thong I~ quoc te tot nhat ve
phanlo~in<;:l.
-Khuon kho philp lu;[Jtva quy eha cho khu vl/e tai ehinh - ea cho cae ngan hang Ian eho cae to cht1e tai ehinh phi ngan hang -con khong tot va thiau kha nang eLlong cha day du.
- Thf twang van eua Vi~t Nam con chLla philt trien so vai mUc
tang trl1dng cua cac khu vl!c khac cua cac khu vl!c khac cua nen
kinh te va mUc hQi nhc(:lpquoc te.
Trang 3KE HOA-CH PHA T TRIEN KINH TE -xA H(n 2006 - 2010 TRONG LiNH VUC NGAN HANG
TKT -XH 2006 - 2010, 16ng
ghep viii cac fi\lC tieu cua
chien ILf<;1Ctang trLfdng va giam ngheo toan di~n la nhU'ngkhuon kh6 chung cho vi~c !~p ke ho~ch chfnh sach, thi thanh cong cua chung se dl!a tr€mvi~c phac ho~
m9t so cd che chfnh sach chu yeu
va I~p th(( tl! cho cac cd che nay
m9t cach thfch h<;1p.Ma tr~n kern theo cho chung ta m9t so g<;1i'j, chu yeu cho khu vl!c ngEInhang, nhLfngcOng cho ca khu vl!C phi ngEInhang de c(,Jthe khuon kh6 KHPTKT-XH 2006-2010
De xuat cua IMFtrong linh VI!Ctai chinh cho KHPTKT - XH/Chien ILtqctang trLtdng
giam ngheo toan di~n2006-2010
Vande
Khu Vl!C
-ngan hang
NHNN
Cai cach Ngan hang
Moi trLtdng phap I'll quy che cua ho~t d9ng ngan hang tai chinh
Kiem Toan
Kiem toan Nha nLtdc Viet Nam (KTNN)
2006-2007
-Saa Luat NHNN de cho NHNN co tat ca cac tha~ quyen phap 1'1can thiet trong vi$c thl!c hi$n cac chuc nang cua ngan
hangtrungLtdngva chuc nanggiamsat, bao gom quyen tl! chu va ch!u trach nhi$m thich hc,1p.
- T6 chuc I~i vi$c giam sat cac ngan hang cua NHNN.
- Thf diem vi$c t6 chuc I~i cac chi nhanh NHNN thanh cac chi nhanh khu vLtc.
- Thl!c hi$n kiem toan NHNN theo' Chuan
Bao cao tai chfnh quac te(CBCTCQT).
- C6 phan hoa Vietcombank va Ngan
hang Phat trien nha dong bang song Cltu
quan 1'1 cac ngan hang nay tren cd SCI
thLtdng m~i.
-Chuan b! 19trinh cho vi$c cong ty hoa
cac NHTMNN khac.
- Yeu cau kiem toan hang nam theo CBCTCQT tat ca cac ngan hang thung m~i
vdi vi$c lo~i bo nhiing diem yeu cua Ian kiem toan nam trLtdc vao thdi diem cua kiem toan I~n sau; bao gom vi$c kiem diem day du danh myc cho yay trong kiem toan.
- Yeu cau tat ca NHTMNNI$p dl! phong cho cac khoan nc,1khong sinh Idi theo chuan ml!C quac te.
- G~m bat ky vi$c b6 sung van cua Chfnh phu cho cac NHTMNN vdi cac ke ho~ch hanh d9ng co thdi h~n nham tai cd cau va
c6 phan hoa.
- Saa can ban Lu$t cac T6 chuc tin dyng
- Thong qua m9t so d~o lu$t ve hai phieu va giay nc,1theo quy Ltdc quac te
-Hoan tat vi$c danh gia theo cac nguyen tac can ban Basel (BCP).
khung b6 vdi cac Cd che cLtBng buc day duo
-Tang CLtdng khuon kh6 phap 1'1ho trc,1 bao
- Lam cho KTNN Vi$t Nam trd thanh m9t
cd quan d9CI$p.
Tang CLtdngnang Il!c cua KTNN. \
2008 -2010
- Tuan thu vdi tat ca cac dieu khoan
BCP-1.
- Hoan tat vi$c t6 chuc I~i NHNN bao gom
mo hinh cac chi nhanh vung va h9i SCI.
- Tien hanh danh gia I~i dl! trLtcua NHNN
va congtac quan1'1.
- Cong ty hoa tat ca cac NHTMNN dl!a tren cac thong 1$tot.
- Chuyen d6i tat ca cac NHTM sang vi$c
sa dyng ke toan do theo CBCTCQT.
- Cong ba cac bao cao hang nam bao gom nhiing ket qua kiem toan va cac thieu sot trong kiem toan.
- Thong qua cac chien ILt<;1C xa 1'1cac ngan hang mat kha nang thanh toan nhat quan vai cac chuan quac te.
- Thl!c hi$n cac bi$n phap veh$ thong an toantai chinh.
Tuan thu tat ca cac yeu cau ve lu$t phap cua USBTAva WTO qua vi$c ban himh
cac van ban phap lu$t can thiet cho khu vl!c tai chfnh.
T~ Cft] NGANJIANG86 CftuYtNDE NAM 2005
7
Trang 4KE HOA.CH PHAT TRlEN KINH TE - xA H(>I2006 - 2010 TRONG LINH VUC NGAN HANG
NhCtng g<;Ji Y nay bao gom cac bi~n phap da du'<;Jcdl/ kien nhu'ng cho den nay, chu'a du'<;Jcthl/c hi~n
trong KHPTKT- XHthdj ky 2001 - 2005va chung nhat quan voi nhCtngml,jctieu Ioncua chien 1u'<;Jc tang
tru'dng va giam ngheo toan di~n cua Vi~t Nam
.Thom khao tai li$u tv van Dieu khoan IVcuo IMFcho Vi$t Nom, Phl,Jtrvang cac van de chQn IQc, chvang I
"LieuViet Nom co theb6 dVQc cac van de cuo khu vlJc Ngan hang?")
MOTSOSUYNGHIVEf>INHHUaNGNANGCAO A "A' , , , , A A "
NGANHANGNHANUaCf>ENNAM2010
Chinh sach tien t~ (CSTT) lam<)ttrong nhCtngehinh sach
kinh te vi mo quan tr9ng
trong qua trinh dieu hanh cac ho9t
d<)ng cua nen kinh te CSTT co
phat huy du'<;Jchi$u qua hay
khong 19i phl,j thu<)c VaG vi~c SLr
dl,Jngcac cong cl,Jdieu tiet cua
NgEInhang Nha nu'oc (NHNN) a
Vi~t Nam trong thdj gian qua, vi~c
dieu hanh CSTT va SLrdl,Jngeac
cong cl,Jcua CSTT da lien tl,JCthay
d6i cho phu h<;Jpvdi thl/C tr9ng
kinh te xa h<)i cua dat nu'de Co
th~ danh gia t6ng quat ve hi~u
TS Ph~m Huy Hung *
qua trong dieu hanhchinh sach tien t~ tren cac m~t sau:
I NHUNGKEfQuA D~T DUQC
Thii nha't: v~ giam soc tang gici va h6 trg tang tnidng kinh te.
Nam 2004 dien bien th! tru'dng
co nhieu phlic t9P, chi s6 gia tieu dung (CPI) lien tl,jc tang, chu yeu
do tae d<)ngtl1 phia eun~ tren thi
tru'dng trong nu'oe, qu6e te va anh huang cua d!eh cum gia eam, thien tai eOng nhu m<)ts6 bat e~p trong eong tae quan Iy va dieu hanh gia, NHNN da ehu d<)ng, th~n tr9ng trong dieu hanh CSTT phu h<;Jpvoi dien bien phlie t9P eua nen kinh te, da theo d6i ch~t ehe sl/ bien d<)ngeua gia ca, du'a
ra nhCtngquyet sach thong qua vi~e dieu ehinh eong el,j dl/ trCtbat bu<)c, ki~m soat eh~t ehe 1u'<;Jng
. Tong giam doc Ngan hang C6ng thuang Viet Nom
8
T~ 011NcANflANC- 86 cmmNDE NAM 2005
-Phat trien th! trLfC1ngforward.
chUng khoan Tp HCM va thanh Ip m9t th!
trLfC1ngphi tp trung (OTC) ti Ha N9i.
Th! trLfC1ngtrai - Phat trien thj trLfC1ngtrai phieu Chinh phu
nLfdc trong khu vl!c.
Th! trLfC1ngbao - Phat trien Lut bao hiem, cac quy che va
Cac the che Quy h6 trg phat
- Danh gia chat ILfgng cac khoan cho vay - Kiem che vi$c phat hanh trai
ngan hang (QHTPT) - Kiem che vi$c tich ty cac khoan ng kh6ng cac hot d9ng cua QHTPT.
sinh lC1icua QHTPT CI mUc lanh mnh va hgp Iy.
H$ thong tiet - Lp ra m9t cd quan ben ngoai B9 BLfu ki$m BLfu di$n chinh viem th6ng de giam sat ve tien t$ doi
vdi mng ILfdi tiet ki$m BLfu di$n.
Quy tin dyng - Thiet Ip cac tieu chi, chwn ml!c cho tinh - Thiet Ip cac tieu chi, chu§n ml!c