Vì thế bài thơ “ Sông núi nước Nam” ra đời được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên, khẳng định một quốc gia độc lập chủ quyền – Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu rõ hơn về nội dung bản tu[r]
Trang 1Tuần 5
Tiết 17
Ngày soạn:19/09/2015 Ngày dạy:18/09/2015
SÔNG NÚI NƯỚC NAM (Nam Quốc Sơn Hà) A/ MỤC TIÊU: Học xong bài này học sinh phải:
1 Kiến thức:
- Những hiểu biết bước đầu về thơ trung đại
- Đặc điểm thể thơ thất ngôn tứ tuyệt
- Chủ quyền về lãnh thổ đất nước và ý chí quyết tâm bảo vệ chủ quyền đó trước
kẻ thù xâm lược
2 Kĩ năng:
- Nhận biết thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật.
- Đọc, hiểu và phân tích thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật chữ Hán qua bản dịch
tiếng Việt
3 Thái độ:
- Giáo dục lòng yêu nước cho học sinh.
B/ PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY
- Chứng minh, nêu vấn đề, thảo luận,…
C/ CHUẨN BỊ:
Giáo viên: bảng phụ, tài liệu tham khảo,
Học sinh: bài soạn, bảng phụ,…
D/ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
I Ổn định: Nắm sĩ số, nề nếp lớp (1 phút)
II Bài cũ: (5 phút)
- Đọc bài thơ “Côn Sơn ca” nêu nội dung và nghệ thuật bài thơ.
- Nêu vài nét về tác giả Nguyễn Trãi và hoàn cảnh sáng tác của bài thơ?
1/ Đặt vấn đề.
Từ ngàn xưa, dân tộc VN ta đã đướng lên chống giặc ngoại xâm rất oanh liệt
Tự hào thay! Ông cha ta đã đưa đất nước sang một trang lịch sử mới Đó là thoát khỏi ách đô hộ ngàn năm của phong kiến phương Bắc, kỷ nguyên mới đã mở ra Vì thế bài thơ “ Sông núi nước Nam” ra đời được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên, khẳng định một quốc gia độc lập chủ quyền – Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu
rõ hơn về nội dung bản tuyên ngôn này
2/ Triển khai bài.
Trang 2TG HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG KIẾN THỨC
7
phú
t
25
phú
t
4
phú
t
Hoạt động 1
- HS đọc chú thích sgk (63).
Nêu những nét chính về tác giả và văn
bản?
Hs trả lời -> hs khác nhận xét
Gv chốt kiến thức
- Gv hướng dẫn hs đọc bài: dõng
dạc, trang nghiêm thể hiện được
khí phách hào hùng của bài thơ,
nhịp 4/3
- Nêu đại ý của bài thơ?
Bản tuyên ngôn độc lập là lời tuyên
bố về chủ quyền của đất nước và
khẳng định không 1 thế lực nào được
xâm phạm.
- Em hiểu thế nào là bản tuyên ngôn
độc lập?
Bố cục của bài thơ
2 phần: + 2 câu đầu: Khẳng định độc
lập và chủ quyền lãnh thổ
+ 2 câu cuối: ý chí quyết tâm
bảo vệ chủ quyền lãnh thổ
HS đọc 2 câu đầu
2 câu đầu ý nói gì?
Nói như vậy là để nhằm mục đích?
Người viết đã bộc lộ tình cảm gì trong
2 câu thơ này?
Nêu lên 1 nguyên lí khách quan, tất
yếu, có giá trị như lời tuyên ngôn Nó
là quyền độc lập và tự quyết của dân
tộc ta Đó là ý chí sắt đá của 1 dân tộc
có bản lĩnh, có truyền thống đấu
tranh Hai câu thơ có giá trị mở đầu
cho 1 tuyên ngôn độc lập ngắn gọn
I Đọc- chú thích- bố cục
1 Tác giả:
2 Tác phẩm:
2.1 Xuất xứ
- Được sáng tác khoảng năm
1077 trong cuộc kháng chiến chống quân Tống do Lý Thường Kiệt chỉ huy
2.2 Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt (Đường luật)
II Tìm hiểu văn bản
a, Hai câu đầu:
Lời khẳng định chủ quyền về lãnh thổ của đất nước: Nước Nam là của người Nam, điều đó
đã được sách trời định sẵn, rõ ràng
=> Thể hiện tình y/nước, niềm
tự hào dân tộc
=> Khẳng định nước Việt Nam thuộc quyền của người Việt Nam – đó là điều hiển nhiên không thể thay đổi
Trang 3của nước Đại Việt hùng cường ở thế
kỷ XI.
HS đọc 2 câu thơ cuối
2 câu cuối nói lên ý gì? (Nói về truyền
thống đấu tranh bất khuất của dân tộc
ta và nêu lên 1 nguyên lí có t/chất hệ
quả đối với 2 câu thơ trên)
Nói như vậy để nhằm mục đích gì?
Ngoài biểu ý Sông núi nước Nam có
biểu cảm (bày tỏ cảm xúc) không?
Nếu có thì thuộc trạng thái nào?
Em có nhận xét gì về thể thơ, giọng
điệu, nhịp thơ? Tác dụng?
HS đọc ghi nhớ
b,Hai câu cuối:
- Giọng điệu thơ hùng hồn, đanh thép -> ý chí kiên quyết bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ độc lập dân tộc
=> Đây là lời cảnh báo hành động xâm lược của kẻ thù chúng sẽ phải chịu những thất bại nhục nhã
=> Khẳng định sức mạnh vô địch của quân và dân ta trong cuộc chiến đấu bảo vệ chủ quyền đất nước
IV Củng cố: (2 phút)
- GV khái quát toàn bộ bài học
V Dặn dò: (1 phút)
- Học thuộc lòng bài thơ
- Soạn bài: Phò giá về kinh (Hướng dẫn đọc thêm)