?- Luận điểm đóng vai Vai trò: Thể hiện tư - Vai trò luận điểm: là linh trò gì trong bài văn nghị tưởng, quan điểm; là linh hồn của bài văn nghị luận.. luận?[r]
Trang 1Tiết 79 Ngày dạy: …./… /2016
ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BẢN NGHỊ LUẬN
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
Giúp học sinh:
1 Kiến thức:
Đặc điểm của văn bản nghị luận với các yếu tố luận điểm, luận cứ và lập luận gắn bó mật thiết với nhau
2 Kĩ năng:
- Biết xác định luận điểm, luận cứ và lập luận trong một văn bản nghị luận
- Bước đầu biết xác định luận điểm, xây dựng hệ thống luận điểm, luận cứ
và lập luận cho một đề bài cụ thể
* Kĩ năng sống:
- Phân tích, bình luận v đưa ra ý kiến cá nhân về đặc điểm của bài văn nghị luận
- Lựa chọn cách lập luận, lấy dẫn chứng…khi tạo lập và giao tiếp hiệu quả bằng văn nghị luận
3 Thái độ:
Biết xây dựng luận điểm, luận cứ và lập luận cho một đề bài
II CHUẨN BỊ:
1 Phương pháp: Phân tích, thảo luận, ra quyết định, sáng tạo,…
2 Phương tiện:
- GV: Bảng phụ, SGK, SGV
- HS: Bài soạn , tham khảo SBT
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1- Ổn định lớp:
2- Kiểm tra bài cũ:
-Thế nào là văn nghị luận ? (ghi nhớ – sgk – 9 )
- Chúng ta thường gặp văn nghị luận ở đâu ?
3- Bài mới:
Mỗi bài văn nghị luận đều có luận điểm, luận cứ, lập luận Vậy luận điểm là
gì? luận cứ là gì? lập luận là gì? Chúng ta sẽ tìm hiểu tiết học hôm nay
Hoạt động 1 : Hướng
dẫn tìm hiểu luận điểm,
lập luận :
Trang 2? Trong văn nghị luận
có những đặc điểm gì?
? Luận điểm là gì?
- HS đọc văn bản
“Chống nạn thất học”
tr7
? Nhan đề thể hiện tư
tưởng gì của bác?
? Tư tưởng ấy được
trình bày đầy đủ ở câu
văn nào?
? Được cụ thể hóa thành
việc làm ở những câu
nào?
- TL
- Chống nạn thất học (nhan đề) Luận điểm chính (Khẳng định nhiệm vụ
chung): là một KHẨU HIỆU (việc phải làm ngay)
1 Luận điểm:
Là tư tưởng, quan điểm
của bài văn.
* Văn bản “Chống nạn thất học”.
- Luận điểm chính: chống nạn thất học
- Những câu mang luận điểm phụ:
+ Mọi người VN …viết chữ quốc ngữ
+ Những người biết chữ dạy …chưa biết
+ Những người chưa biết chữ hãy gắng mà học cho biết
+ Phụ nữ lại càng cần phải học
?- Luận điểm đóng vai
trò gì trong bài văn nghị
luận ?
?- Muốn có sức thuyết
phục thì luận điểm phải
đạt yêu cầu gì ?
Vai trò: Thể hiện tư
tưởng, quan điểm; là linh hồn của bài viết, kết nối các đoạn văn thành 1 khối
- Yêu cầu: Luận điểm phải
đúng đắn, chân thật, đáp ứng nhu cầu thực tế
- Vai trò luận điểm: là linh hồn của bài văn nghị luận
- Yêu cầu luận điểm:
? Thế nào là luận cứ?
? Căn cứ vào đâu mà
Bác đề ra nhiệm vụ
chống nạn thất học?
? Muốn chống nạn thất
học thì làm như thế nào?
- TL
2/ Luận cứ:
Là những lí lẽ, dẫn chứng
- Luận cứ:
+ Lí lẽ:
Chính sách ngu dân của pháp
.Nay đất nước độc lập muốn tiến bộ thì phải cấp tốc nâng cao dân trí
+ Dẫn chứng : Vợ chưa
biết thì anh bảo, …
? Những luận cứ ấy - Vai trò của Luận cứ: làm
Trang 3đóng vai trò gì ?
? Muốn có sức thuyết
phục thì luận cứ phải đạt
yêu cầu gì ?
cơ sở cho luận điểm
- Yêu cầu luận cứ: phải chân thật, đúng đắn, tiêu biểu
? Thế nào là lập luận?
? Hệ thống luận cứ
trong bài “ chống nạn
thất học” được sắp xếp
theo trình tự nào?
? Trình tự lập luận có
chặc chẽ không?
3/ Lập luận:
Là cách lựa chọn, sắp xếp, trình bày
Trình tự lập luận trong bài
“ chống nạn thất học”
- Vì sao chống nạn thất
học ?
- Chống nạn thất học để làm gì ?
- Chống nạn thất học bằng cách nào ?
+ Người đã biết phải làm
gì?
+ Người chưa biết phải
làm gì?
+ Phụ nữ… ?
-> lập luận chặc chẽ
? 1 bài văn nghị luận
phải có những đặc điểm
gì?
- Luận điểm là gì? Vai
trò, yêu cầu
- Luận cứ là gì? Vai trò,
yêu cầu…
- Lập luận?
- TL
* Bài học:
Mỗi bài văn NL phải có luận điểm, luận cứ, lập luận Trong bài văn có thể có luận điểm chính và luận điểm phụ
Hoạt động 2 : Hướng
dẫn HS luyện tập
- Gọi hs đọc lại bài “
cần tạo ra thói quen
tốt…”
- Cho hs thảo luận
? Xác định luận điểm,
luận cứ, lập luận trong
+ Dẫn chứng: vứt rác bừa bãi…
- Cách lập luận:
+ Nêu những thói quen tốt
và xấu
+ Những dẫn chứng về thói quen xấu
II/ Luyện tập :
Văn bản “ cần tạo ra thói quen tốt ”
- Luận điểm chính: Cần tạo ra thói quen tốt trong đời sống XH
- Câu mang luận điểm: + có thói quen tốt và thói
Trang 4bài văn?
-> Theo lỗi diễn dịch
( đưa luận điểm, sau đó
dùng lí lẽ, dẫn chứng
tạo nên tính thuyết
phục)
+ VS phải tạo thói quen tốt
quen xấu
+ Tạo ra thói quen
- Luận cứ: + Lí lẽ: học cái tốt thì khó
4 Củng cố: - Nêu vai trò của luận điểm, luận cứ và lập luận trong văn nghị luận? - HS phát biểu, GV nhận xét 5 Hướng dẫn tự học: - Nhớ được đặc điểm văn bản nghị luận qua các văn bản nghị luận đ học - Sưu tầm các bài văn, đoạn văn nghị luận ngắn trên báo chí, tìm hiểu đặc điểm nghị luận của văn bản đó - Soạn “Đề văn nghị luận và việc lập ý cho bài văn nghị luận” - Đọc trước các đề bài sgk - Xác định luận điểm, luận cứ, trình tự lập luận cho đề “ Chớ nên tự phụ” * Rút kinh nghiệm: ………
………
………
……….