CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠN g MẠI MỸ TRUNG tháng 5 năm 2021 2018CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠN g MẠI MỸ TRUNG 2018

DẪN NHẬPMọi thứ bắt đầu vào ngày 22/3/2018 khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rằng sẽ đánh thuế 50 tỷ USD đối với tất cả hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu vào Mỹ, nhằmngăn chặn và triệt

G MẠI

MỸ TRUNG 2018

5 Nguyễn Trường Quyền – 2199078

6 Nguyễn Thị Minh Thư – 2192928

MỤC LỤC

MỤC LỤC i

LỜI CẢM ƠN ii

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH iii

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU iv

DẪN NHẬP 1

1 NGUYÊN NHÂN GÂY RA CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ - TRUNG 2

1.1 Nguyên nhân sâu xa 2

1.2 Nguyên nhân trực tiếp 2

1.2.1 Gián điệp công nghệ 2

1.2.2 Thâm hụt thương mại lớn của Mỹ với Trung Quốc 2

1.2.3 Cạnh tranh không lành mạnh 3

2 Diễn biến chiến tranh thương mại mỹ trung 2018 3

3 MỘT VÀI DỰ BÁO CỦA CÁC CHUYÊN GIA KINH TẾ TRÊN THẾ GIỚI VỀ TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI GIỮA MỸ - TRUNG QUỐC

3.1 CÁC DỰ BÁO VỀ CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ - TRUNG 6

3.2 Tác động của chiến tranh thương mại Mỹ-Trung lên toàn cầu: 7

3.3 Chiến tranh thương mại Mỹ Trung tác động đến Mỹ: 9

3.4 Chiến tranh thương mại Mỹ Trung tác động đến Trung Quốc: 11

3.5 Chiến tranh thương mại Mỹ Trung tác động đến Việt Nam: 13

3.5.1 Tác động đến thuế 13

3.5.2 Tác động đến thị trường tài chính tiền tệ 14

KẾT LUẬN 16

TÀI LIỆU THAM KHẢO 17

T r a n g |

CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI

MỸ - TRUNG 2018

LỜI CẢM ƠN

Chúng em xin chân thành cảm ơn thầy Lê Hữu Đức đã tạo điều kiện cho nhóm viếtbáo cáo nghiên cứu về vấn đề “Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung”, nhiệt tình hướngdẫn và truyền đạt những kiến thức quý báu trong chương trình học và chia sẻ kinhnghiệm cho nhóm em trong quá trình học, để giúp nhóm em có thể hoàn thành bài báocáo này tốt nhất

Do thời gian nghiên cứu có hạn và các sự kiện trong đề tài trong nhiều năm nên việctìm kiếm thông tin còn gặp nhiều khó khăn, mặc dù đã cố gắng nhưng đề tài có thểcòn nhiều thiếu sót Kính mong thầy và các bạn đóng góp ý kiến để đề tài được hoànthiện hơn Hi vọng khi hoàn thành, chủ đề nhóm có thể góp phần nâng cao nhận thức

và hiểu biết của mỗi cá nhân thông qua chủ đề

T r a n g |

CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI

MỸ - TRUNG 2018

DẪN NHẬP

Mọi thứ bắt đầu vào ngày 22/3/2018 khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rằng

sẽ đánh thuế 50 tỷ USD đối với tất cả hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu vào Mỹ, nhằmngăn chặn và triệt tiêu những thứ mà chính quyền Donald Trump cho là hành vithương mại không công bằng và hành vi trộmcắp tài sản trí tuệ đối với Mỹ

Vào tháng 1/2017 ông Donal Trump đã đắc cử tổng thống Mỹ, ông đã nhiều lần răn đevới Trung Quốc và tuyên bố rằng sẽ có nhiều biện pháp để đe dọa và trả đũa đối vớiTrung Quốc trong lĩnh vực thương mại

Chỉ 1 năm sau đó vào ngày 6/7/2018, Mỹ và Trung Quốc chính áp đặt thuế lẫn nhauvới các mặt hàng Mỹ nhập vào Trung Quốc và ngược lại ước tính giá trị lên tới 34 tỉUSD

Trong cuốn báo cáo này nhóm chúng em sẽ đi chuyên sâu và phân tích kĩ ihơn về cuộcchiến tranh thương mại giữa Mỹ - Trung 2018

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I

1 NGUYÊN NHÂN GÂY RA CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ - TRUNG 1.1 Nguyên nhân sâu xa

Mỹ và Trung quốc là cường quốc thương mại và bằng chứng mà chúng ta cóthể dễ dàng thấy được đó là Mỹ là một đất nước có lượng nhập khẩu đứng đầuthế giới và lượng xuất khẩu đứng tthứ hai trên thế giới, thì Trung Quốc, mộtđất nước thường được gọi với cái tên là “ đất nước tỉ dân” lại là một quốc gia

có số lượng hàng hóa xuất khẩu lớn nhất thế giới và số lượng nhập khẩu xếpthứ trên hai hế giới

Đang trên đà phát triển về lĩnh vực thương mại, Trung Quốc hiện đang chuẩn

bị triển khai hai chương trình có thể thay đổi vị trí của mình trên lĩnh vựcthương mại thế giới là “Made in China 2025” và “Sáng kiến vành đai conđường” Hai chính sách này khiến Trung Quốc có thể làm chủ công nghệ vàkhông còn phụ thuộc vào Mỹ, điều này giúp hàng hóa của Trung Quốc có thểđược phủ sóng toàn cầu

Khi Trung Quốc đang dần trở nên lớn mạnh và đe dọa trực tiếp vị trí số mộtcủa Mỹ thì Mỹ cần có những hành động để ngăn chặn đều này lại

1.2 Nguyên nhân trực tiếp

1.2.1 Gián điệp công nghệ

Việc các doanh nghiệp đến từ Trung Quốc “đánh cắp” công nghệ từ

Mỹ không còn là một vấn đề quá xa lạ Rất nhiều lần, Mỹ đã cáo buộc Trung Quốc về việc lấy cắp công nghệ từ họ

Theo thống kê, hàng năm Mỹ mất khoảng 180 – 450 tỷ USD tương ứngvới 1 – 3% GDP của nước mình vào tay của các công ty gián điệp Trung Quốc

Trung Quốc đang nuôi tham vọng trở thành nước có nền kinh tế tiên tiến nhất trên thế giới cho nên Trung Quốc đã đầu tư vào chương trình

“ Sản xuất tại Trung Quốc” lên đến hàng nghìn tỷ USD Điều này là nghịch lý với nền công nghệ vẫn còn nhiều hạn chế ở Trung Quốc Họ phải dựa vào các công nghệ then chốt từ Mỹ

1.2.2 Thâm hụt thương mại lớn của Mỹ với Trung Quốc

Đây là nguyên nhân trực tiếp gây chiến tranh thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc Năm 2017, Mỹ đã lỗ 375 tỷ đồng khi nhập và xuất khẩu

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I

hàng hóa vào Trung Quốc và điều này liên tục tăng khi Trung Quốc tham gia vào WTO.

Có một nghịch lý trong quá trình đầu tư vào thị trường giữa Mỹ - Trung là việc các công ty Trung Quốc có thể tự do đầu tư vào Mỹ, nhưng Mỹ lại có nhiều khó khăn khi muốn bước chân vào thị trường Trung Quốc Điển hình là đối với ngành ô tô, khi các công ty Mỹ tiến vào Trung Quốc thì không thể nắm 100% cổ phần công ty mà cần phải liên doanh với một công ty Trung Quốc khác, điều đó dẫn đến nguy cơ

bị mất công nghệ Việc Google hay Facebook là hai công ty lớn nhưng hiện tại vẫn chưa tiến vào thị trường Trung Quốc, thì thông tin được đưa ra là một công ty công nghệ cao muốn tiến vào thị trường Trung Quốc thì bắt buộc phải đặt máy chủ tại Trung Quốc với mục đích chia

sẻ thông tin đối với chính phủ Trung Quốc

2 Diễn biến chiến tranh thương mại mỹ trung 2018.

Trong năm 2018 , Mỹ và Trung Quốc đã hành động trả đũa lẫn nhau về lĩnh vựcthương mại Điều này làm cho các nước trên thế giới cảm thấy cực kì lo ngại vềmột cuộc chiến tranh trên lĩnh vực thương mại giữa "hai siêu cường quốc”, gâyảnh hưởng nghiêm trọng tới nền kinh tế thế giới

Chính quyền Tổng thống Donald Trump làm cho các quốc gia trên thế giới bấtngờ Khi mà mỹ đã đánh thuế 25% lên một số hàng hóa nhập khẩu đến từ “đấtnước tỉ dân” từ giábtrị 50 tỷ USD, và hạn chế tối đa các nguồn tiền đầu tư từTrung Quốc vào ngành công nghệ cao tại đất nước Mỹ

Và đây là những diễn biến về cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế trongnăm 2018

Tháng 1/2018: Lần đầu tiên Mỹ đánh thuế lên pin năng lượng mặt trời, máy giặt.

Đây là hành động đầu tiên chống lại Trung Quốc của Mỹ trong năm 2018.Trung Quốc thể hiện “sự thất vọng” trước hành động này của Mỹ Đồng thờiTrung Quốc cho rằng Mỹ đang làm “thị trường thương mại trên thế giới trở nêntồi tệ hơn”

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I

Ngày 9/3: Chính quyền tổng thống Trump áp đặt thuế lên thép và nhôm nhập khẩu đến từ Trung Quốc.

Được biết mức thuế áp đặt cho sắt là 25% và 10% đối với nhôm nhập khẩu đến

từ Trung Quốc, được coi là một quốc gia có số lượng xuất khẩu thép lớn nhất trênthế giới, và Trung Quốc coi mức thuế này gây tổn hại nghiêm trọng đối với lĩnhthương mại quốc tế đồng thời tuyên bố sẽ có những hành động trả đũa mạnh mẽnếu lệnh thuế này ảnh hưởng tới doanh nghiệp trong nước của Trung Quốc

Ngày 2/4: Trung Quốc bắt đầu có những hành động trả đũa Mỹ.

Trung quốc áp đặt mức thuế khoảng 3 tỷ USD đối với các mặt hàng nhập khẩuđến từ Mỹ, trong đó mức thuế 15% áp dụng cho các mặt hàng nông sản như: hoaquả, hạt, rượu vang, và công nghiệp nặng như: thép Mức thuế 25% được áp dụngcho những mặt hàng khác như nhôm, thịt heo

Chính phủ Trung Quốc giải thích với giới báo chí trên thế giới giới rằng việc ápđặt thuế này nhằm mục đích đáp trả trực tiếp nhửng quyết định áp đặt thuế nhôm

và thép của Trung Quốc từ Mỹ

Ngày 3 - 4/4: Hai cường quốc đồng loạt áp đặt thuế lên các mặt hàng nhập khẩu của nhau trị giá lên đến 50 tỷ USD.

Chưa đầy 24 giờ kể từ lần đáp trả đầu tiên của Trung Quốc, Mỹ tuyên bố ápthuế 25% đối với 1.300 mặt hàng nhập khẩu đến từ” đất nước tỉ dân này”, trị giákhoảng 50 tỷ USD

Ngay ngày hôm sau Trung Quốc liền tuyên bố với thế giới và Mỷ rằng kếhoạch áp thuế 25% đối với các hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ, trị giá 50 tỷ USD.Ngày 5/4, chính quyền tổng thống Trump tuyên bố rằng sẽ áp lệnh thuế lênhàng hóa Trung Quốc trị giá 100 tỷ USD

Chính quyền tổng thống Trump đe dọa rằng sẽ có những hành động tiếp theonhư áp lệnh thuế mới lên các mặt hàng nhập khẩu đến từ Trung Quốc trị giá lêntới 100 tỷ USD Và ngay sau đó, chính quyền Trung Quốc cảnh báo với Mỹ rằng

“đã tính toán kỹ lưỡng các biện pháp trả đũa”

Ngày 16 - 17/4: Công ty ZTE (Trung Quốc) và lúa miến (Mỹ) bị đưa vào tầm ngắm.

Lại một lần nữa, mối quan hệ trên lĩnh vực thương mại Mỹ - Trung lại thêmcăng thẳng tư sau khi chính quyền tổng thống Donald Trump cấm một công tyviễn thông lớn ở Trung Quốc đó là ZTE mua linh kiện từ Mỹ trong vòng 7 năm

Và ngay sau đó, Trung Quốc đã có hành động đáp trả chính sách này của Mỹ.Chính quyền Trung Quốc đã áp mức thuế lên đến179% đối với cây lúa miến nhậpkhẩu đến từ Mỹ với lý do như Mỹ đã bán phá giá mặt hàng này

Đầu tháng 5: Hai nước bắt đầu đàm phán thương mại.

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I

Trong khi Chính phủ Mỹ thông báo với bên ngoài và báo chí thế giới rằng haibên đã đàm phán thẳng thắn với nhau Thì phía Trung Quốc lại bất ngờ nói rằngmột số vấn đề vẫn chưa đạt được sự đồng thuận.

Giữa tháng 5: Hai bên Mỹ - Trung hiểu lầm nhau.

Các cơ quan và quan chức của Mỹ cho biết rằng chính phủ Trung Quốc sẽ tăngcường mua hàng hóa đến từ Mỹ trị giá khoảng 200 tỷ USD nhằm giảm mức thâmhụt thương mại giữa hai nước Nhưng sau đó chính quyền Trung Quốc đã nhanhchóng bác bỏ thông tin này của Mỹ Mặc dù vậy, chính quyền Trung Quốc vẫntuyên bố sẽ bỏ mức thuế cao đã áp đặt cho lúa miến nhập khẩu từ Mỹ

Ngày 19/5: Căng thẳng giữa hai siêu cường có dấu hiệu lắng xuống.

Chính quyền Trung Quốc và chính phủ Mỹ tuyên bố sẽ tạm ngưng đối đầunhau Trong một tuyên bố chung, chính quyền hai quốc gia đã cho biết rằng,Trung Quốc sẽ tăng cường mua hàng hóa từ Mỹ nhưng không tiết lộ chi tiết sốtiền cụ thể là bao nhiêu Đồng thời, hai bên quốc gia đã đồng ý sẽ không đưathêm bất kì mức thuế mới nào nữa

Tiếp đó, Bộ Tài chính của Trung Quốc đã lên kế hoạch cắt giảm thuế nhậpkhẩu đối với ngành hàng ô tô của Mỹ từ 25% xuống còn 10%

Ngày 29/5: Mỹ áp thuế đối với hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc trị giá 50

tỷ USD.

Vào ngày 29/5/ Mỹ bỗng nhiên, bất ngờ tuyên bố rằng sẽ áp đặt mức thuế 25%đối với các ngành hàng nhập khẩu đến từ Trung Quốc trị giá lên đến 50 tỷ USDđồng thời Mỹ cũng hạn chế các nguồn tiền đầu tư đến từ các công ty, tập đoànTrung Quốc vào ngành công nghệ cao của Mỹ Và ngay sau tuyên bố của Mỹ,chính quyền Trung Quốc đã lên tiếng thông báo với báo chí thế giới cũng nhưchính phủ Mỹ rằng: Trung Quốc đã sẵn sàng trả đũa để bảo vệ lợi ích đất nướcnhân dân Trung Hoa

Sau đó Trung Quốc đã có những cáo buộc đối với Mỹ rằng chính phủ Mỹ đãchâm ngòi cho một cuộc chiến thương mại và chính quyền Trung Quốc sẽ đáp trảvới mức thuế tương tự đối với các mặt hàng nhập khẩu đến từ Mỹ, và bắt đầu từngày 6/7/2018 3 ngày sau, ngày 9/7/2018, phía Nhà Trắng tuyên bố rằng Chínhphủ Mỹ sẽ áp đặt thêm 10% thuế quan đối với ngành hàng nhập khẩu trị giá 200

tỷ USD nếu chính quyền Trung Quốc trả đũa các mức thuế của Mỹ

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I

3 MỘT VÀI DỰ BÁO CỦA CÁC CHUYÊN GIA KINH TẾ TRÊN THẾ GIỚI

VỀ TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI GIỮA MỸ TRUNG QUỐC.

3.1 CÁC DỰ BÁO VỀ CUỘC CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ TRUNG

-Cuộc chiến tranh thương mại này đã bắt đầu từ ngày 22/3/2018 Tuy nhiên

dù đã có rất nhiều những cuộc đàm phán, thương lượng tại Washington đểtìm ra những thỏa thuận thỏa đáng nhằm có lợi cho đôi bên, nhưng khi đếncuối năm 2018 thì cuộc chiến tranh giữa Mỹ và Trung Quốc, vẫn rất khó cóthể chấm dứt mà cứ thế ngày càng tăng cao hơn Đặc biệt khi Mỹ quyết địnhđánh thuế bổ sung lên 200 tỷ USD hàng hóa đối với Trung Quốc và TrungQuốc cũng sẽ đáp trả lại quyết định này của Mỹ

Vì sao cuộc chiến tranh thương mại này khó để kết thúc mà vẫn tiếp tục leothang? Vì ẩn đằng sau đó có rất nhiều những nguyên nhân sâu sa đằng sauviệc Mỹ đã đặt thuế lên hàng hóa của Trung Quốc Bên cạnh đó còn có cácvấn đề như an ninh quốc gia, vi phạm quyền sỡ hữu trí ruệ, bảo vệ nhữngngười sản xuất, tạo ra những môi trường cạnh tranh bình đẳng tôn trọngnhau … thế nhưng Mỹ chỉ nói rằng đó có thể chỉ là bề nổi Nguyên nhân sâu

xa còn nằm ở những mặt khác như sau :

 Điều thứ nhất, Tổng thống Donald Trump đang theo đuổi nhằm thực hiện các cam kết chính trị của ông Từ đó, có khả năng cao rằng Mỹ sẽ có thêm nhiều kế hoạch mạnh mẽ để đạt được mục tiêu đề ra về giảm thâm hụt cán cân thương mại, trong bối cảnh khi những chính sách bảo hộ thương mạivào 2017 của Trump không làm giảm hụt Mỹ và Trung Quốc

 Tiếp theo, Mỹ đã từ lâu cho rằng Trung Quốc là “trung tâm của mọi rắc rối” đối với thương mại của ông Trump, là “nguyên nhân thâm hụt cán cân” cũng về thương mại của Mỹ Những điều đáng quan tâm đó của Mỹ trong thương mại đối với Trung Quốc sẽ rất lớn so với các thương mại khác như

EU hay Mexico

 Vì thế, có vô vàn lý do để nghi ngờ rằng Tổng thống Donlad Trump khi chấp nhận các nhượng bộ của Chủ tịch Tập Cận Bình, chẳng hạn như là camkết của Trung Quốc sẽ mua thêm nhiều hàng hóa hơn Thế nhưng khi thươnglượng giữa Tập Cận Bình và Trump không thỏa thuận được thì cuộc chiến tranh thương mại của Mỹ - Trung sẽ vẫn còn tiếp diễn và có thêm nhiều những diễn biến mới trong tương lai

 Điều thứ ba, những quan ngại của Mỹ đối với Trung Quốc không chỉdừng lại ở vấn đề thương mại mà còn liên quan tới các chính sách tái cấutrúc nền kinh tế và công nghiệp của Trung Quốc Trung Quốc hiện nay đang

là nước đã và ngày càng phát triển mạnh ngành công nghiệp trong những

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I

năm gần đây và chứng tỏ Trung Quốc đang cạnh tranh rất gay gắt đối vớihàng hóa của Mỹ Điều này thật sự đang đe dọa đến Mỹ Ông Trump vànước Mỹ rất lo ngại về chương trình “Made in China 2025”, phản đối mạnhđối với kế hoạch sử dụng chính sách công nghiệp để tạo ra những cỗ máycủa tương lai, ví dụ như xe tự điều khiển hay là trí tuệ nhân tạo Rõ ràng ta

có thể thấy, Mỹ đang cố ngăn chặn Trung Quốc trong bước tiến gần với cácngành công nghiệp của tương lai để bảo vệ được Mỹ vẫn thống trị được vị trícủa mình trong ngành công nghệ cao đem lại lợi nhuận cao cho nền kinh tế

Mỹ Mỹ hiện đang muốn làm giảm sự cạnh tranh từ Trung Quốc trong cácngành công nghệ tương lai vì đơn giản họ luôn muốn thống lĩnh nền kinh tếtoàn cầu đó Vì vậy ông Trump khi áp thuế, trừng trị phạt nặng Trung Quốctrên bề mặt thương mại chỉ là các hoạt động bề nổi để Mỹ đạt được mục tiêukinh tế và kế hoạch chính trị về xa của mình

 Cuối cùng đó là, nếu như chỉ nhìn từ phía số liệu thương mại, thì Mỹcủa ông Trump có thể sẽ là bên có cơ hộiđể chạy theo cuộc chiến đến cùng

vì kim ngạch nhập khẩu của Mỹ từ Trung Quốc khoảng hơn “500 tỷ USD”vào năm 2017, trong khi đó Trung Quốc chỉ nhập khẩu từ Mỹ khoảng “150

tỷ USD” Từ đó có thể thấy Trung Quốc không hề dư đã trả đũa Mỹ tuynhiên Trung Quốc vẫn còn có cách khác để trả đũa Mỹ Chẳng hạn nhưTrung Quốc có thể gây khó khăn cho các nhà đầu tư của Mỹ tại Trung Quốc

và còn phải phụ thuộc rất nhiều vào thị trường Trung Quốc, sử dụng cáccông cụ để kiểm soát tỷ giá…

 Với tất cả những điều trên, có thể thấy rằng giữ Mỹ và Trung Quốc vẫncòn nhiều lý do và khó có khả năng cuộc chiến tranh thương mại này tiếp tụcdiễn biến và không thể dừng lại, bởi vì đây không đơn thuần là cuộc chiếntranh mà nó còn để giành lại vị thế về chính trị và kinh tế

3.2 Tác động của chiến tranh thương mại Mỹ-Trung lên toàn cầu:

Tổng số lượng hàng hóa được vận chuyển từ Trung Quốc sang Mỹ là 4%GDP và 20% giá trị xuất khẩu của của quốc gia Tuy nhiên từ Mỹ chuyểnsang Trung thì chưa đến 1% GDP và 8% giá trị xuất khẩu của Mỹ Có thểthấy giá trị gia tăng xuất khẩu sang Mỹ đã chiếm 3% GDP của Trung Nếunhư các căn thẳng thương mại không được giải quyết, Trung Quốc sẽ phảichịu tác động lớn lên nền kinh tế trực tiếp nhiều hơn Mỹ Mặc cho các công

ty Mỹ vẫn đang đầu tư ở Trung Quốc

Trong chiến dịch “Nước Mỹ trên hết” của Tổng thống Trump với động tháithắt chặt các biện pháp bảo hộ không chỉ gây trả đủa thương mại giữa Mỹ

và Trung mà còn dẫn đến một cuộc chiến tranh thương mại toàn cầu Việc ápđặt thuế nhập khẩu lên nền kinh tế vĩ mô của các nước được áp đặt sẽ thấyđược một chiến tranh thương mại toàn cầu sẽ diễn ra Nó nhằm làm choGDP của TG giảm 1-3 % trong vài năm kế tiếp

C U Ộ C C H I Ế N T R A N H T H Ư Ơ N G M Ạ I