MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO KỸ NĂNG GIAO TIẾP SINH VIÊN NĂM NHẤT đại HỌC THỦ DẦU MỘT

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT KHOA KINH TẾ *** ĐỀ CƯƠNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO KỸ NĂNG GIAO TIẾP SINH VIÊN NĂM NHẤT ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT Giảng viên hướng dẫn

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT

KHOA KINH TẾ

***

ĐỀ CƯƠNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO KỸ NĂNG GIAO TIẾP SINH VIÊN NĂM NHẤT ĐẠI

HỌC THỦ DẦU MỘT

Giảng viên hướng dẫn: TS Nguyễn Hán Khanh

Sinh viên thực hiện: Trần Thị Thanh Thư

Lớp: D20LOQL02

MSSV: 2025106050148

Bình Dương, tháng 4 năm 2021

LỜI CẢM ƠN

Trước hết em xin bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng sâu sắc đến tất cả thầy cô trường đại học Thủ Dầu Một đã tận tình truyền đạt cho em những kiến thức vô cùng quý

báu trong suốt thời gian vừa qua Em xin chân thành cảm ơn thầy TS Nguyễn Hán

Khanh đã hết lòng hướng dẫn và giúp đỡ em trong thời gian học tập

Tuy nhiên, do là sinh viên mới theo học cao học nên còn hạn chế về kiến thức và khả năng nghiên cứu, đồng thời cũng do hạn chế về thời gian nghiên cứu nên chắc chắn rằng bài nghiên cứu này còn những khiếm khuyết và không tránh khỏi sự sai sót Em rất mong nhận được sự quan tâm, xem xét và những ý kiến đóng góp quý báu của quý thầy

cô

Trân trọng cảm ơn!

MỤC LỤC

1 Giới thiệu……… … 4

1.1 Tên đề tài……… 4

1.2 Lý do chọn đề tài……… 4

2 Mục tiêu, câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu……….… 5

2.1 Mục tiêu nghiên cứu……… 5

2.3 Câu hỏi nghiên cứu……… 5

2.3 Giả thuyết nghiên cứu……… … 5

3 Đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu……… … 6

3.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu……….… 6

3.2 Phương pháp nghiên cứu……… 6

3.3 Mô hình……… 7

3.4 Kết quả dự kiến đạt được……… 8

4 Tổng quan lĩnh vực nghiên cứu………9

4.1 Tổng quan tình hình đào tạo trường đại học Thủ Dầu Một……… 9

4.2 Tình hình nghiên cứu……… 10

5 Các nghiên cứu liên quan………12

6 Kết cấu đề tài……… 12

7 Nguồn tài liệu tham khảo………13

ĐỀ CƯƠNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

1 Giới thiệu

1.1 Tên đề tài

“Một số giải pháp nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một”

1.2 Lý do chọn đề tài

Những năm 40 của thế kỷ XX người Mỹ xem ”tài ăn nói”, ”vàng” và “đạn nguyên tử” là 3 báu vật minh chứng cho sự tồn tại và phát triển của thế giới Trong xã hội hiện đại - thời đại của bùng nổ thông tin, sự giao tiếp và hợp tác giữa con người ngày càng trở nên quan trọng, trong đó khả năng ăn nói của mỗi người có tác dụng then chốt Như một nhà triết học phương Tây đã từng nói “trên thế gian có một kỹ năng giúp con người thành công rất nhanh, được mọi người công nhận đó chính là khả năng nói chuyện và giao tiếp”

Có biết cách giao tiếp khéo léo hay không sẽ quyết định sự thành bại của cuộc đối thoại thậm chí là quyết định sự thành công của một con người Từ đó có thể thấy tài ăn nói cho dù ở thời đại nào và ở đâu cũng đều là nhân tố quan trọng mà tất cả các nhân tài

ưu tú cần phải có Mỗi con người, từ xin việc đến thăng tiến, từ tình yêu đến hôn nhân,

từ tiếp thị cho đến đàm phán, từ xã giao đến làm việc, không thể không cần đến kỹ năng

và khả năng giao tiếp, nếu khéo ăn nói bạn sẽ dễ dàng vượt qua những rắc rối nhỏ và có thể tự bảo vệ mình trong những rắc rối lớn

Giao tiếp là một kỹ năng cũng là một nghệ thuật, trong giao tiếp hàng ngày muốn nói ít nhưng truyền đạt được nhiều ý nghĩa, hay chính là nói ngắn mà xúc tích thì chỉ cần vận dụng thuần thục kỹ năng giao tiếp từ đó có thể dễ dàng nhận được sự tín nhiệm và

hỗ trợ từ người khác Tuy nhiên trong cuộc sống và trong công việc có nhiều người có thể nói chuyện tự tin lưu loát trước người thân, bạn bè hoặc người quen nhưng khi gặp người lạ hoặc vướng phải khó khăn rắc rối thì lại không biết cách nói chuyện, thậm chí còn không hiểu mình nói gì, vậy phải làm sao để tránh được tình huống này? Là những trẻ tuổi phải giao tiếp thế nào để có thể kết bạn năm châu bốn biển, nhẹ nhàng giải quyết

các vấn đề, được đồng nghiệp tôn trọng lãnh đạo trọng dụng hãy học cách giao tiếp ngay

từ hôm nay trước khi quá muộn Nghệ thuật giao tiếp là một môn học thâm sâu đòi hỏi chúng ta phải không ngừng tích lũy kinh nghiệm trong cuộc sống, trong công việc, phải nâng cao năng lực và hoàn thiện bản thân

Vì vậy mà tác giả nhận thấy đề tài: “Một số giải pháp nhằm nâng cao kỹ năng

giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một” là vô cùng cần thiết Kết quả

nghiên cứu sẽ giúp cho các sinh viên năm nhất mới bước vào ngôi trường đại học biết được những thuận lợi, khó khăn mà các sinh viên đang gặp phải trong kỹ năng giao tiếp

và những lợi ích đạt được khi sinh viên nắm vững kỹ năng giao tiếp Đề tài nghiên cứu của tác giả hướng tới mục tiêu là cho mọi người biết được vai trò và tầm quan trọng của

kỹ năng giao tiếp đối với sự thành công của sinh viên trong quá trình học tập và trong môi trường làm việc sau này khi ra trường

2 Mục tiêu, câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu

2.1 Mục tiêu nghiên cứu

- Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến các giải pháp nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Phân tích, đánh giá kết quả nghiên cứu về các giải pháp nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp cho sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Nêu ra những thuận lợi khó khăn mà sinh viên đang gặp phải trong quá trình giao tiếp của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

2.2 Câu hỏi nghiên cứu

- Kỹ năng giao tiếp cần thiết như thế nào đối với sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một?

- Yếu tố nào ảnh hưởng đến việc hoàn thiện và phát triển kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một?

- Kỹ năng giao tiếp mà trường đại học Thủ Dầu Một đào tạo có đáp ứng đủ nhu cầu mà nhà tuyển dụng đưa ra?

- Mức độ tác động của kỹ năng giao tiếp đối với sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Một số giải pháp nâng cao kỹ năng giao tiếp cho sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một?

2.3 Giả thuyết nghiên cứu

- Yếu tố cá nhân ảnh hưởng đến sự hoàn thiện và phát triển của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Yếu tố môi trường ảnh hưởng đến sự hoàn thiện và phát triển của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Yếu tố chương trình giảng dạy ảnh hưởng đến sự hoàn thiện và phát triển của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Yếu tố phương pháp giảng dạy ảnh hưởng đến sự hoàn thiện và phát triển của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

3 Đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu:

- Một số giải pháp nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Khách thể nghiên cứu: sinh viên trường đại học Thủ Dầu Một

Phạm vi nghiên cứu

- Không gian: trường đại học Thủ Dầu Một

- Thời gian thực hiện đề tài: từ tháng 4 năm 2021 đến tháng 7 năm 2021

- Nội dung: Từ việc phân tích thực trạng kỹ năng giao tiếp và các yếu tố ảnh hưởng tới

sự nâng cao kỹ năng giao tiếp của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một Từ đó, đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp cho sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

3.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: trong khi tiến hành nghiên cứu hồ sơ, văn bản và thu thập số liệu sẽ sử dụng phương pháp điều tra khảo sát

- Phương pháp nghiên cứu tại bàn: đọc tài liệu để tìm hiểu sâu hơn, kỹ lưỡng hơn về những vấn đề có liên quan đến đề tài nghiên cứu và làm cơ sở lý luận cho đề tài nghiên cứu của tác giả

- Phương pháp thu thập thông tin: sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng

- Phương pháp phỏng vấn: tiến hành phỏng vấn một số sinh viên năm nhất trường đại học Thủ Dầu Một nhằm tìm hiểu thêm về thực trạng kỹ năng giao tiếp của sinh viên năm nhất, đặc biệt là nguyên nhân của thực trạng và đề xuất các biện pháp cần thực hiện để nâng cao kỹ năng giao tiếp cho sinh viên năm nhất

- Phương pháp quan sát: tiến hành quan sát một số hoạt động giao tiếp của sinh viên năm nhất và giảng viên ở trường đại học để tìm hiểu rõ hơn về thực trạng kỹ năng giao tiếp của sinh viên năm nhất

- Sử dụng dữ liệu thứ cấp: tham khảo các luận văn, bài báo khoa học,…về vấn đề nghiên cứu

3.3 Mô hình nghiên cứu một số giải pháp nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

Tác giả Nguyễn Tiến Hùng mô hình hóa quá trình đào tạo theo cách tiếp cận CIPO như sau:

Hình 3.1: Mô hình quá trình giảng dạy và học tập của cơ sở giáo dục theo CIPO [10]

Từ mô hình trên, có thể thấy để quản lý quá trình giáo dục kỹ năng giao tiếp một cách

có hiệu quả, cần quản lý tốt các thành tố sau: bối cảnh, đầu vào, quá trình và cuối cùng

là đầu ra

- Bối cảnh bao gồm các nhân tố bên ngoài lớp học (Chính sách của nhà nước, thị trường lao động…) và các đặc điểm của nhà trường (cấu trúc tổ chức, quy mô, các chính sách…)

có ảnh hưởng đến đặc điểm của giảng viên và sinh viên cũng như các quá trình giảng dạy và học tập – rèn luyện của giảng viên, sinh viên

- Đầu vào chủ yếu đề cập đến chất lượng và đặc điểm của giảng viên (kiến thức, tư duy, kinh nghiệm, nhân cách, các kỹ năng, mức độ sẵn sàng đổi mới…); đặc điểm của sinh viên (lứa tuổi, giới tính, động cơ, nhân cách, tư duy, khả năng lĩnh hội kiến thức…); chương trình giáo dục kỹ năng mềm; các điều kiện cơ sở vật chất, tài chính…của nhà trường

- Quá trình gồm hai thành tố chính: Hành vi của giảng viên và hành vi của sinh viên Trong đó, giảng viên trên cơ sở nghiên cứu và sử dụng các yếu tố đầu vào cũng như các thông tin phản hồi từ người học, thông qua quá trình giao tiếp, tổ chức các hoạt động dạy học phù hợp nhằm cung cấp kiến thức (thông tin) cho người học; sinh viên căn cứ vào đặc điểm, năng lực và động cơ của cá nhân, tiến hành tổ chức hoạt động học tập có hiệu quả nhằm lĩnh hội tri thức (thông tin) đồng thời cung cấp các thông tin phản hồi cho giảng viên

- Đầu ra thường gồm: Đầu ra (Output), kết quả đầu ra (Outcome) và tác động (Impact) Trong đó đầu ra chủ yếu liên quan đến kết quả học tập của học sinh, các kiến thức, kỹ năng, thái độ mà sinh viên có được sau quá trình đào tạo; Kết quả đầu ra là yếu tố quan trọng nhất, là kết quả học tập của sinh viên thể hiện qua khả năng tìm được việc làm, khả năng đáp ứng và mức độ phù hợp về năng lực của sinh viên tại nơi họ làm việc; còn tác động thường thể hiện qua những đóng góp của sinh viên sau khi ra trường cho cộng đồng

và xã hội

3.4 Kết quả dự kiến đạt được

- Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến các giải pháp nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Phân tích, đánh giá kết quả nghiên cứu về các giải pháp nâng cao kỹ năng giao tiếp sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp cho sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

- Nêu ra những thuận lợi khó khăn mà sinh viên đang gặp phải trong quá trình giao tiếp của sinh viên năm nhất đại học Thủ Dầu Một

4 Tổng quan lĩnh vực nghiên cứu

4.1 Tổng quan tình hình đào tạo trường đại học Thủ Dầu Một

Trường đại học Thủ Dầu Một là cơ sở đào tạo đại học công lập, trọng điểm của tỉnh Bình Dương Sứ mệnh và mục tiêu của trường là xây dựng và phát triển cơ sở đào tạo đại học, sau đại học đa ngành, đa lĩnh vực theo định hướng ứng dụng, thực hành, chất lượng cao và phát triển nghiên cứu khoa học, công nghệ, ứng dụng, chuyển giao khoa học công nghệ đa ngành, đa lĩnh vực Ngày 24 tháng 6 năm 2009, đại học Thủ Dầu Một được thành lập theo quyết định số 900/QĐ-TTg của Thủ tướng chính phủ Sứ mệnh của trường là đào tạo nhân lực có chất lượng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế của tỉnh Bình Dương, miền Đông Nam Bộ - vùng kinh tế trọng điểm phía Nam

và trở thành trung tâm tư vấn nghiên cứu trong khu vực

Trường đại học Thủ Dầu Một vinh dự là thành viên của tổ chức CDIO thế giới (từ năm 2015); Là thành viên liên kết của Hiệp hội các trường đại học Đông Nam Á – AUN (từ năm 2017) Tháng 11/2017, trường đạt chuẩn kiểm định chất lượng giáo dục quốc gia Tháng 10/2019, trường tiến hành đánh giá ngoài 4 chương trình đào tạo theo chuẩn kiểm định của Bộ Giáo Dục và Đào Tạo, kết quả đạt chuẩn 4 ngành

Về chương trình đào tạo trường đại học Thủ Dầu Một đang tập trung hoàn thiện

lộ trình xây dựng chương trình đào tạo, đổi mới phương pháp giảng dạy theo sáng kiến CDIO, đáp ứng chuẩn AUN-QA Tháng 8/2015, trường chính thức được Bộ Giáo Dục cho phép đào tạo cao học, đánh dấu bước phát triển quan trọng của nhà trường Hiện nay, quy mô của trường là hơn 16.000 sinh viên chính quy và 1.000 học viên cao học đang học tập và nghiên cứu ở 48 ngành đào tạo bằng tiếng việt, 4 ngành đào tạo bằng tiếng anh, 9 ngành sau đại học, thuộc các lĩnh vực kinh tế, kỹ thuật công nghệ, khoa học

tự nhiên, khoa học xã hội nhân văn, sư phạm Trường đang xây dựng các ngành đào tạo chất lượng cao (đào tạo 100% chương trình bằng tiếng Anh) đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực chuẩn quốc tế, phục vụ nhu cầu hội nhập

Ngoài việc đào tạo cấp bằng, đại học Thủ Dầu Một còn được đào tạo cấp các chứng chỉ ngoại ngữ và chứng chỉ tin học Trường cũng đào tạo về kĩ năng mềm, trung tâm đào tạo rất nhiều kỹ năng và trong đó có kỹ năng giao tiếp với đội ngũ giảng viên tận tâm và nhiệt huyết và đã mang lại những buổi học kỹ năng thú vị và bổ ích cho sinh viên và cũng là nơi cung cấp dịch vụ đào tạo kỹ năng xã hội và các chương trình ngoại khóa với sứ mệnh phụng sự cộng đồng

4.2 Tổng quan tình hình nghiên cứu

 Tình hình nghiên cứu trên Thế Giới

Bài viết Teaching Soft Skills to Engineers của Susan H.Pulko và Samir Parikh

đăng trên International Journal of Electrical Engineering Education Hai tác giả đề cập đến một số phương pháp giảng dạy kỹ năng mềm cho sinh viên khối kỹ thuật như: làm bài tập nhóm, công não, mô phỏng, kỹ năng giao tiếp…

Bang Michigan, Hoa Kỳ có Lifelong Soft Skills Framework: Creating a

Workforce That Works Khung này đã chỉ ra những kỹ năng mềm căn bản sinh viên

cần phải có để đạt được thành công;

Bộ Giáo dục đại học Malaysia giới thiệu Framework of Soft Skills Infusion

Based on Learning Contract Concept in Malaysia Higher Education nêu rõ mục

đích của giáo dục kỹ năng mềm cho sinh viên đại học (ứng dụng cụ thể ở đại học Quốc gia Malaysia) và thảo luận về phương pháp phát triển kỹ năng mềm đối với sinh viên đại học;

Australian Core Skills Framework tập trung vào các cấp độ của 5 kỹ năng mềm:

học tập, đọc, viết, giao tiếp bằng lời và kỹ năng toán học Khung này đã cung cấp cách tiếp cận vàphân loại các yêu cầu của kỹ năng mềm đối với từng cá nhân, tổ chức, cộng đồng

 Tình hình nghiên cứu trong nước

Bộ sách 4 cuốn Giáo dục giá trị sống và kỹ năng sống cho học sinh các cấp từ

mầm non đến trung học phổ thông (tài liệu dùng cho giáo viên) của tác giả Nguyễn

Thị Mỹ Lộc (chủ biên) đã nghiên cứu đặc điểm phát triển 10 tâm lý học của học sinh từng cấp, từ đó đưa ra những vấn đề chung của giá trị sống và phương pháp kỹ năng sống (trong đó có kỹ năng mềm) cho sinh viên

Bài viết “Tăng cường giáo dục, rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm cho SV –

yêu cầu cấp bách của đổi mới giáo dục đại học” của Bùi Loan Thủy Tác giả phân tích

thực trạng sử dụng kỹ năng làm việc nhóm của sinh viên Việt Nam, những lợi ích đối với sinh viên khi sử dụng tốt kỹ năng này Trên cơ sở đó, bài viết đưa ra biện pháp nâng cao hiệu quả làm việc nhóm đối với nhà trường, giảng viên và bản thân sinh viên

Bài viết “Khảo sát một vài biện pháp phát triển kỹ năng mềm cho sinh viên

ĐH sư phạm” của Huỳnh Văn Sơn đề cập đến việc khảo sát 3 biện pháp phát triển các

kỹ năng mềm cho sinh viên đại học sư phạm: định hướng nghiên cứu có hệ thống về kỹ năng mềm, tổ chức khóa huấn luyện về kỹ năng mềm cho sinh viên sư phạm với tên gọi

“Phát triển kỹ năng mềm cho sinh viên sư phạm” và lồng ghép huấn luyện kỹ năng

mềm cho sinh viên đại học sư phạm thông qua các hoạt động ngoại khóa

5 Các nghiên cứu liên quan

Hiện tại đã có rất nhiều các công trình nghiên cứu liên quan về một số giải pháp nâng

cao kỹ năng giao tiếp cho sinh viên năm nhất như:

Trong công trình nghiên cứu Một số đặc điểm giao tiếp của học viên tham gia các

lớp đào tạo giáo viên khoa học xã hội nhân văn quân sư cấp phân đội, tác giả Trương Quang Học đã đề cập đến thực trạng giao tiếp như: nội dung giao tiếp, đối tượng giao

tiếp, phạm vi giao tiếp Từ kết quả nghiên cứu tác giả kiến nghị một số biện pháp nhằm nâng cao khả năng giao tiếp cho học viên, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo

Tác giả Lò Thị Mai Thoan nghiên cứu về Thực trang khả năng giao tiếp của sinh

viên sư phạm tỉnh Sơn La đã khẳng định khả năng giao tiếp là một khả năng rất quan

trọng đối với người làm nghề dạy học và có ảnh hướng đến tất cả các hoạt động mà