Thêm vào đó, những năm vừa qua chínhphủ đã có nhiều chính sách ưu đãi, đầu tư và phát triển ngành trồng lúa nhằm thúc đẩy sảnxuất và kinh doanh xuất khẩu gạo sang thị trường nước ngoài..
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Việt Nam là nước có ưu thế phát triển nông nghiệp với khí hậu nhiệt đới gió mùa,trong đó có tới 80% dân số sống ở nông thôn chiếm gần 70% lực lượng lao động của cảnước Trong những năm gần đây, ngành nông nhiệp Việt Nam không ngừng phát triển lớnmạnh, theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, tổng kim ngạch xuất khẩunông, lâm, thuỷ sản tháng 12 ước đạt 2,2 tỷ USD, đưa giá trị xuất khẩu nông, lâm, thuỷ sản
cả năm 2011 xấp xỉ 25 tỷ USD, tăng 27,9% so cùng kỳ năm trước1 Đặc biệt, cây lúa giữ vaitrò rất quan trọng trong sản xuất và kinh doanh xuất khẩu của quốc gia (Theo thống kê củaTổng cục Hải quan, năm 2011 cả nước xuất khẩu 7,11 triệu tấn gạo, thu về 3,66 tỷ USD,chiếm 3,77% trong tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hoá của cả nước (tăng 3,28% về lượng
và tăng 12,59% về kim ngạch so với năm 2010)2 Thêm vào đó, những năm vừa qua chínhphủ đã có nhiều chính sách ưu đãi, đầu tư và phát triển ngành trồng lúa nhằm thúc đẩy sảnxuất và kinh doanh xuất khẩu gạo sang thị trường nước ngoài Qua đó, Việt Nam đã trởthành nước xuất khẩu gạo đứng thứ hai trên thế giới
Bên cạch đó, xuất khẩu gạo năm 2012 dự báo có nhiều thuận lợi lẫn thách thức Nếu
như Thái Lan gặp khó khăn vì bị lũ lớn hoành hành dẫn đến giảm nguồn cung, trong khi Ấn
Độ và Pakistan đã quay lại xuất khẩu gạo, bổ sung vào lượng giảm của Thái Lan Về cơ bảnnhu cầu tiêu thụ trên thế giới ổn định, do đó VFA đề ra chỉ tiêu xuất 7 triệu tấn gạo trongnăm 2012 Tất cả những điều trên cho thấy, hoạt động kinh doanh xuất khẩu gạo đang là
“món mồi béo bở” thu hút rất nhiều người tham gia Từ đó, các công ty xuất khẩu gạo trong
và ngoài nước cũng phải không ngừng phát triển, hoàn thiện các chiến lược kinh doanh củamình nhằm chiếm lĩnh thị trường và tối đa hóa lợi nhuận
Thông qua việc gia nhập WTO là bước đi mạnh dạn vào thương trường quốc tế mà ở
đó Việt Nam phải cạnh tranh khốc liệt về giá cả sản phẩm, chất lượng, số lượng hàng hoánông sản, thương hiệu và nhãn hiệu nông sản Tuy nhiên, Việt Nam cũng cần phải đối phóvới những luật lệ, qui định riêng của từng quốc gia, từng tổ chức riêng rẽ và nhiều tháchthức mới trên lộ trình hội nhập Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường đang diễn ra với nhịp
độ ngày càng sôi động và cạnh tranh gay gắt Các công ty muốn tồn tại và phát triển được
1 26.12.2011, Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản năm 2011 vượt mục tiêu đặt ra, Đảng cộng sản.vn Đọc từ:
http://dangcongsan.vn/cpv/Modules/News/NewsDetail.aspx?co_id=30066&cn_id=498319 Đọc ngày: 13/02/2012
2 03.02.2012, Tình hình xuất khẩu gạo sang các thị trường trong năm 2011, vinanet.com.vn Đọc từ:
http://www.vinanet.com.vn/tin-thi-truong-hang-hoa-viet- 2011.asmx Đọc ngày: 13/02/2012
Trang 2nam.gplist.294.gpopen.197914.gpside.1.gpnewtitle.tinh-hinh-xuat-khau-gao-sang-cac-thi-truong-trong-nam-trên thương trường thì phải biết linh hoạt, nhạy bén, phải thường xuyên phân tích, đánh giálại hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp mình cũng như những nhân tố ảnhhưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh nhằm tìm ra những giải pháp, những kế hoạchphát triển tạo lợi thế cạnh tranh cho công ty mình.
Như chúng ta đã biết, An Giang là tỉnh có nền nông nghiệp phát triển, là tỉnh có sảnlượng lúa cao nhất Đồng Bằng Sông Cửu Long Trong những năm vừa qua, An Giang thuđược thắng lợi rực rỡ về sản xuất lúa, tiếp tục giữ vững ngọn cờ đầu về sản xuất lương thựctoàn quốc, sản lượng lúa cả năm ước Bên cạnh đó, An Giang còn là tỉnh có nhiều công tyxuất khẩu gạo lớn hàng đầu quốc gia Một trong số đó phải kể đến là Công Ty Xuất NhậpKhẩu Lương Thực Thực Phẩm An Giang (AFIEX) Trong những năm vừa qua, nhận thấyđược sự biến động không ngừng và cạnh tranh gay gắt trong thị trường xuất khẩu gạo, Công
Ty Xuất Nhập Khẩu Nông Sản Thực Phẩm An Giang (AFIEX) cũng đặc biệt quan tâm tớivấn đề này nhằm có thể thích ứng tốt với thị trường xuất khẩu từ đó mới có thể tồn tại vàphát triển bền vững được
Xuất phát từ những lí do trên và nhận thấy được tầm quan trọng của đề tài đối với
công ty AFIEX nên nhóm chọn đề tài nghiên cứu “Phân tích môi trường kinh doanh bên
ngoài của công ty cổ phần xuất nhập khẩu nông sản An Giang”
Mục đích của đề tài nhằm xác định những cơ hội, những nguy cơ cho công tyAFIEX khi tham gia vào hoạt động kinh doanh xuất khẩu gạo
Phạm vi nghiên cứu do hạn chế vầ thời gian nên đề tài chỉ tập trung phân tích môitrường vi mô và môi trường vĩ mô để xác định cơ hội và nguy cơ
Trang 3CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ THUYẾT1.1 Môi trường kinh doanh quốc tế
Để phân tích môi trường kinh doanh xuất nhập khẩu của một doanh nghiệp ta cần phảiphân tích: môi trường nội tại của công ty; môi trường vi mô; môi trường vĩ mô
Hình 1.1 Mô hình phân tích môi trường kinh doanh quốc tế
1.1.1 Môi trường nội tại
Nhà cung cấp
Đối thủ cạnh tranh
Khách hàng
Sp Thay thế
Người mới nhập cuộc
Tự nhiên
Môi trường
Vi Mô
Môi trường
Vĩ Mô
Trang 41.1.2 Môi trường vi mô
Để phân tích ảnh hưởng của môi trường vi mô đến tình hình hoạt động kinh
doanh xuất khẩu của công ty, ta sẽ áp dụng mô hình năm tác lực của Michael E.
Poster.
Hình 1.2 Mô hình năm tác lực của Michael E Poster 3
3 Nguồn: 29.7.2007, phân tích môi trường ngành với mô hình 5 tác lực [online], saga.nv Đọc từ
http://www.saga.vn/view.aspx?id=2826 (đọc ngày 24.02.2009)
Quyền lực Đàm phán
Cạnh tranh nội bộ ngành
Cạnh tranh giữa các doanh nghiệp đang có mặt trên thị trường
Đối thủ tiềm ẩn
Nhà cung
cấp
Khách hàng Nhà phân phối
Sản phẩm thay thế
Quyền lực Đàm phán
Đe dọa của các đối thủ chưa xuất hiện
Thách thức của sản phẩm, dịch vụ thay thế
Trang 51.1.3 Môi trường vĩ mô
Bảng 2.1 Ma trân SWOT
SWOT Liệt kê những cơ hội Cơ hội (O) Liệt kê những đe dọaĐe dọa (T)
Điểm mạnh (S)
Liệt kê những điểm
mạnh bên trong công ty
Chiến lược S – O:
Sử dụng những điểm mạnhbên trong của công ty đểtận dụng những cơ hội bênngoài
Chiến lược S – T:
Sử dụng những điểmmạnh bên trong của công
ty để tránh và hạn chếnhững đe dọa bên ngoài
Điểm yếu (W)
Liệt kê những điểm yếu
bên trong công ty
Chiến lược W – T:
Cải thiện những điểm yếubên trong công ty bằngcách tận dụng những cơ hộibên ngoài
Chiến lược W – T:
Cải thiện những điểmyếu bên trong để tránh vàhạn chế những mối đedọa bên ngoài
- Theo Fred R David, để xây dựng ma trận SWOT ta trải qua 8 bước:
Liệt kê các cơ hội quan trọng bên ngoài công ty
Trang 6 Liệt kê các mối đe dọa quan trọng bên ngoài công ty.
Liệt kê các điểm mạnh chủ yếu bên trong công ty
Liệt kê các điểm yếu chủ yếu bên trong công ty
Kết hợp những điểm mạnh với những cơ hội để hình thànhnên các chiến lược S – O
Kết hợp những điểm mạnh với những đe dọa để hình thànhnên các chiến lược S – T
Kết hợp những điểm yếu với những cơ hội để hình thành nêncác chiến lược W – T
Kết hợp những điểm yếu với những đe dọa để hình thành nêncác chiến lược W – T
- Mục đích của ma trận SWOT là đề ra các chiến lược khả thi có thể lựa chọn,chứ không quyết định chiến lược nào là tốt nhất Do đó, trong các chiến lược pháttriển trong ma trận SWOT, chỉ một số ít chiến lược tốt nhất được chọn để thực hiện
Trang 7CHƯƠNG 2 PHÂN TÍCH MÔI TRƯỜNG KINH DOANH BÊN NGOÀI
CỦA CÔNG TY AFIEX2.1 Ảnh hưởng của môi trường vĩ mô đến hoạt động xuất khẩu gạo
2.1.1 Ảnh hưởng kinh tế
Theo Hiệp hội lương thực Việt Nam năm 2011 vừa qua, mặt hàng gạo xuất khẩu vớikết quả lũy kế xuất khẩu từ ngày 01/01 đến ngày 31/12/2011 đạt 7,105 triệu tấn, trị giá FOB3,507 tỷ USD, trị giá CIF 3,651 tỷ USD (35) Việt Nam là nước xuất khẩu gạo lớn thứ 2 trênthế giới sau Thái Lan, hàng Việt Nam đã xuất gần 7,1 triệu tấn cho thị trường thế giới, giátrị xuất khẩu gao chiếm khoảng 3,8% tổng giá trị xuất khẩu của Việt Nam năm 2011
(Nguồn: Tổng cục thống kê) Gạo là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Nhà
nước nên rất được Chính phủ quan tâm và phát triển
Lạm phát và nhập siêu có xu hướng giảm nhưng vẫn còn ở mức cao nên tốc độ tăngtrưởng GDP của Việt Nam thực tế có thể đạt khoảng 6,67% trong cả giai đoạn 2011-2015,thấp hơn đáng kể so với mức 7,36% trong giai đoạn 2000-2005 và 6,92% trong giai đoạn2006-2010 Ngay trong năm 2012, các chuyên gia dự báo rằng Việt Nam sẽ tăng trưởngkhoảng 6% Trong hai năm 2013 và 2014, tăng trưởng sẽ tăng đáng kể, với mức tăng tươngứng là 7% và 7,4%, tuy nhiên lại giảm xuống chút ít trong năm 2015 với mức tăng khoảng
7,2% (Nguồn: Báo cáo hội thảo khoa học “Kinh tế Việt Nam: Tiềm năng tăng trưởng trung
hạn) Trong bối cảnh khủng hoảng tài chính toàn cầu, tốc độ tăng như vậy cũng là một thành
tựu lớn của Việt Nam; bên cạnh đó, dù tốc độ GDP có giảm nhưng giá trị xuất khẩu của mặthàng gạo đều tăng cao tuy sản lượng có giảm đáng kể
Tất cả những điều trên cho thấy, sau một vài năm phát triển, hiện nay tình hình kinh tếViệt Nam phải đối mặt với nhiều thách thức do phải chịu ảnh hưởng chung từ suy thoái kinh
tế toàn cầu, sản lượng xuất khẩu giảm cho thấy sự đi xuống của các nền kinh tế đối tác Sựsuy thoái, khủng hoảng tài chính và giảm sút tiêu dùng của các nước phát triển đa kéo theothị trường xuất khẩu của toàn thế giới giảm sút từ cuối năm 2008, kéo dài đến năm 2011
Tình hình kinh tế Việt Nam vẫn chưa ổn định và bền vững, cơ cấu nền kinh tế đòihỏi phải có sự điều chỉnh, tái cấu trúc
Việc quản lý cân đối nguồn ngoại tệ còn nhiều hạn chế Điểm đáng chú ý, tỷ giá giữacác ngoại tệ mạnh dao động mạnh trong năm vừa qua, điều đó phản ánh sự đầu cơ quá nhiều
và phát triển theo xu hướng bất ổn định của nền kinh tế toàn cầu Trong tình hình đó, tỷ giá
Trang 8của VND so với các ngoại tệ không thể không giao động mạnh (nếu giao động ít so vớingoại tệ này, thì sẽ dao động nhiều so với ngoại tệ khác) Việc dao động mạnh như vậy ắthẳn sẽ gây những khó khăn và rủi ro tài chính trong xuất nhập khẩu, nợ nước ngoài,…Cácyếu tố như thâm hụt cán cân thương mại, cán cân vãng lai, lạm phát cao làm cho VND có xuhướng giảm giá so với các ngoại tệ khác Vào tháng đầu năm 2012, giá USD ở các ngânhàng Việt Nam khoảng 20.080VND và giá tự do khoảng 21.000VND Dự đoán trong nhữngtháng tiếp theo năm 2012, sẽ ít có khả năng khủng hoảng tỷ giả ngoại tệ ở Việt Nam, vìChính Phủ sẽ có những biện pháp mềm dẻo và điều chỉnh tỷ giá lên "theo hướng thị trường"kết hợp với chính sách thắt chặt tiền tệ và kiềm chế lạm phát, ổn định tỷ giá trước khi vấn đềtrở nên quá căng thẳng Những khó khăn của nền kinh tế (ví dụ như giảm đầu tư nước ngoài,thâm hụt cán cân vãng lai, giảm dự trữ ngoại tệ, nợ xấu trong ngân hàng, khó khăn của cácdoanh nghiệp) là những yếu tố đẩy tỷ giá USD/VND đi lên Việc nâng tỷ giá cũng là mộtcách hỗ trợ cho các doanh nghiệp xuất khẩu trong tình hình khó khăn.4
Giá gạo xuất khẩu của Việt Nam phụ thuộc lớn vào năng lực ký hợp đồng xuất khẩugạo và biến động trên thị trường xuất khẩu gạo thế giới Giá gạo xuất khẩu Việt Nam ổnđịnh ở mức 500 USD/tấn đối với gạo 5% tấm (Theo Hiệp hội lương thực Việt Nam)
Thị trường tiềm năng năm 2012
Dựa trên các tiêu chí về tốc độ tăng trưởng nhập khẩu; tốc độ tăng trưởng GDPnăm 2012 của một số nước nhập khẩu để đưa ra xu hướng và nhận định thị trườngtiềm năng cho mặt hàng gạo năm 2012
Trang 9Bảng 2.1 Các thị trường xuất khẩu gạo chính và tiềm năng cho năm 2012
Tăng trưởng nhập khẩu năm 2009-2011 (%) [1]
Tăng trưởng GDP năm 2012
(%) [2]
Tăng trưởng GDP năm 2013
Tăng trưởng GDP năm 2012
(%) [2]
Tăng trưởng GDP năm 2013
* Ghi chú: [2], [3]: Số liệu dự báo trong bảng dự báo kinh tế của IMF
[1]: Số liệu được Trung tâm thông tin phát triển nông nghiệp nông thôn (AGROINFO) tính toán dựa trên số liệu của Tổng cục hải quan.
Theo bảng trên, các thị trường truyền thống như Philippines, Malaysia, CuBa vẫn lànhững thị trường tiềm năng Tuy nhiên, thị trường cần đặc biệt chú ý là Châu Phi
Tình hình phát triển kinh tế tại một số nước Châu Phi tương đối thuận lợi Trước tácđộng của cuộc khủng hoảng kinh tế thì hầu hết các quốc gia trên thế giới được dự báo giảm
Trang 10tăng trưởng trong năm 2012, nhưng ở một số nước Châu Phi tốc độ tăng trưởng năm 2012lại được dự báo là tăng hơn năm 2011 như: như Conggo (8,5%)…Bên cạnh đó, tốc độ tăngtrưởng nhập khẩu tại một số nước Châu Phi cũng đạt mức cao như: Senegal (6406%); Syria(29338%); Kenya (2140%); Bờ biển Ngà (65,9%)…Hơn nữa, thị trường Châu Phi ít đòi hỏicao về chất lượng sản phẩm phù hợp với khả năng cung cấp của Việt Nam Vì vậy, ChâuPhi là thị trường được đánh giá là tiềm năng lớn trong hoạt động xuất khẩu gạo của ViệtNam.
Nhu cầu của các nước nhập khẩu trên thế giới năm 2012
Khu vực Châu Á: Tổng nhu cầu nhập khẩu chỉ đạt 13,4 triệu tấn,
giảm 7% so với năm 2011 Nhu cầu nhập khẩu gạo năm 2012 giảmchủ yếu do nhờ các chính sách khuyến khích sản xuất lúa sẽ manglại nguồn cung dồi dào cho vụ đông xuân 2011/12, trong khi đó,nhu cầu mua gạo tại các nước nhập lại có xu hướng giảm Nhu cầunhập khẩu giảm chủ yếu tại: Philppines; Indonesia; Malaysia,Bangladesh Tuy nhiên, các nước dự kiến sẽ tăng lượng nhập khẩu
là Iraq (từ 0,1 triệu tấn lên 1 triệu tấn)
Khu vực Đông Âu: nhu cầu nhập khẩu có xu hướng tăng
Khu vực Châu Phi: có xu hướng gia tăng lượng gạo nhập khẩu, dự
kiến tổng nhu cầu năm 2012 đạt 9,8 triệu tấn Lượng gạo nhập khẩu
dự kiến sẽ tăng mạnh tại các nước: Angola, Senegal, Nam Phi,…
=> Tóm lại: Kinh tế thế giới và Việt Nam năm 2012 và các năm tiếp theo vẫn còn nhiều khó khăn thách thức, tiềm ẩn sự bất ổn có thể ảnh hưởng xấu đến tình hình xuất khẩu gao của Việt Nam như tỷ giá, tốc độ tăng GDP, lạm phát,…Tuy nhiên nhu cầu về số lượng xuất khẩu gạo không hề suy giảm và còn tăng cao Đây là cơ hội lớn cho Công ty nếu biết cách mở rộng thị trường mới, duy trì thị trường hiện tại.
Ngoài ra chính sách hiện đại hóa, công nghiệp hóa của Chính phủ cũng ảnh hưởng đến diện tích trồng lúa của Việt Nam, từ đó ảnh hưởng mạnh đến cung lúa gạo cho Công ty, đây là một thách thức lớn cần sự quan tâm giải quyết ở cấp vĩ mô.
2.1.2 Ảnh hưởng của thể chế (luật pháp, chính trị, chính phủ)
Trong nước
Trang 11Gạo là mặt hàng đặc biệt quan trọng của quốc gia nên những hoạt động củacác doanh nghiệp xuất khẩu gạo chịu ảnh rất lớn từ Chính phủ thông qua sự quản
lý trực tiếp của Hiệp Hội Lương Thực Việt Nam Hiệp hội có nhiệm vụ hỗ trợ vốn,
cung cấp các thông tin về thị trường, dự đoán tình hình xuất khẩu trong tương lai,gắn kết các doanh nghiệp xuất khẩu thành một khối để chiếm ưu thế trong các hợpđồng xuất khẩu, điều chỉnh giá gạo xuất khẩu, điều hành việc xuất khẩu gạo không
để diễn ra tình trạng mất cân đối lương thực trong nước, cạnh tranh không lànhmạnh giữa các công ty và đảm bảo lợi ích cho nông dân Bên cạnh đó, Chính phủban hành hàng loạt các công văn và quyết định yêu cầu các doanh nghiệp kinhdoanh gạo phải thu mua lúa vào nhằm giải quyết tình trạng tồn đọng lúa trong dân.Điều này làm cho lượng dự trữ tồn kho của các công ty xuất khẩu gạo hiện nay lênmức cao, không thể nhập thêm nữa vì không đủ kho chứa Dự đoán, năm 2012Chính phủ sẽ có nhiều chính sách khuyến khích, thúc đẩy các công ty xuất khẩugạo nhằm đạt mức tăng trưởng ổn định và phát triển nền kinh tế quốc gia trongthời kỳ vượt qua khủng hoảng
Ngay từ đầu năm 2012, Bộ Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn đã kiếnnghị với Thủ tướng Chính Phủ “sẽ đẩy mạnh xuất khẩu gạo trong năm nay, càngnhiều càng tốt” Trên thực tế, đến thời điểm này với những chính sách xúc tiếnxuất khẩu của Chính Phủ, các doanh nghiệp đã ký các hợp đồng giao gạo trongnửa đầu năm 2012 với tổng sản lượng lên tới 2,86 triệu tấn, cao hơn 60.000 tấn sovới kế hoạch mà ngành lương thực đặt ra trước đó Dự kiến, số lượng ký hợp đồng
có thời hạn giao đến hết tháng 6/2012 có thể lên tới 3 triệu tấn, thậm chí cao hơn.Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo năm 2012 sẽ: “Đẩy mạnh sản xuất, chống suy giảmkinh tế, bảo đảm an sinh xã hội, phát triển bền vững thì sản xuất lúa gạo vẫn giữ vịtrí hết sức quan trọng trong vấn đề an ninh lương thực và xuất khẩu Rút kinhnghiệm năm 2011, các ngành có liên quan phải dự báo tốt hơn về sản xuất nôngnghiệp, đặc biệt là sản xuất lúa gạo Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nôngthôn đã giao cho Cục Trồng trọt phải dự báo được tình hình sản xuất và kết quảsản xuất sớm Đồng thời, đưa ra giải pháp như giống, kỹ thuật, khuyến nông đểđẩy mạnh sản xuất, giảm giá thành sản phẩm, nâng cao hiệu quả sản xuất lúa gạo.Một trong những hướng đó là tích cực chuyển đổi cơ cấu mùa vụ, cơ cấu giống đểchuyển mạnh sang sản xuất những giống lúa chất lượng cao, không chỉ đáp ứng thị
Trang 12trường trong nước mà còn phục vụ thị trường ngoài nước”.5 Dựa trên tinh thần chỉđạo của Thủ thướng Chính Phủ các công ty kinh doanh xuất khẩu gạo cần nắm bắtnhững cơ hội và những thuận lợi này để hoạt động kinh doanh xuất khẩu gạo đạthiệu quả cao hơn trong những tháng sắp tới.
Nước ngoài
Các công ty xuất khẩu gạo Việt Nam cần chú ý những qui định về chấtlượng gạo của nước nhập như: độ ẩm, tỷ lệ bạc bụng, hàm lượng thuốc bảo vệthực vật, hạt vàng, hạt đỏ, sọc đỏ, hạt hỏng…Thị trường xuất khẩu chủ yếu củaViệt Nam chủ yếu là các thị trường tiêu thụ gạo chất lượng trung bình và thấp nên
ít bị ảnh hưởng bởi rào cản này Tuy nhiên, trong tương lai thị trường thế giới có
xu hướng tiêu dùng gạo chất lượng cao nên Việt Nam cần phải quan tâm đến vấn
đề an toàn vệ sinh thực phẩm xuất khẩu nhằm mở rộng và xâm nhập vào phânkhúc thị trường này Điển hình trong những năm vừa qua, Nga đã ngừng nhậpkhẩu gạo từ Việt Nam do chất lượng gạo Việt Nam không đảm bảo và được cho là
có chứa chất diệt cỏ Clorpiriphos có hại cho sức khoẻ con người
Hiện nay, các công ty xuất khẩu gạo Việt Nam đang mở rộng giao dịch sangthị trường Nhật Bản, đây là thị trường được xem là một trong những thị trườngkhó tính nhất thế giới về những qui định an toàn thực phẩm và hạn ngạch nhậpkhẩu
Thái Lan và Ấn Độ là 2 quốc gia xuất khẩu gạo mạnh trên thế giới, Chínhphủ 2 quốc gia này cũng đang đưa ra nhiều chính sách khuyến khích, đẩy mạnhxuất khẩu Điển hình như, vào ngày 20/1/2012, Chính phủ Ấn Độ ban hành chínhsách dỡ bỏ thuế xuất khẩu và giá sàn gạo basmati xuống còn 1.100 USD/tấn.Chính phủ Thái Lan thì chi thêm nhiều ngân sách hơn cho nông nghiệp, đặc biệt làsản xuất lúa gạo Điều này dự đoán, trong năm 2012 tổng sản lượng xuất khẩu của
Ấn Độ và Thái Lan sẽ tăng cao
=> Tóm lại: Chính sách về thúc đẩy xuất khẩu gạo của Chính phủ là một cơ hội lớn cho Công ty, tạo điều kiện cho Công ty tăng doanh thu, tăng thị phần
2.1.3 Ảnh hưởng của văn hóa – xã hội
Chúng ta cần quan tâm đến thói quen tiêu dùng và thị hiếu của khách hàng, điều này
sẽ giúp chúng ta dễ dàng đạt được thành công ở thị trường đó khi chúng ta thỏa mãn được
Trang 13nhu cầu của họ Chẳng hạn như, vào ngày lễ Ramanda của người hồi giáo, kéo dài 29 hoặc
30 ngày liên tiếp, vào lễ này, các tín đồ không được ăn trong suốt thời gian từ trước lúc mặttrời mọc tới sau mặt trời lặn Phần lớn các quốc gia hồi giáo điều có thói quen tiêu dùng gạonhưng khi diễn ra lễ Ramanda, người dân lại có xu hướng chuyển sang tiêu dùng nếp (vìcơm nếp có thể giữ no lâu hơn so với cơm nấu từ gạo thường), nếu như các doanh nghiệpkhông nhận ra được thói quen tiêu dùng này của dân hồi giáo thì chắc chắn họ sẽ thất bại, vìkhông nắm bắt được nhu cầu của khách hàng, ngược lại đây lại là cơ hội kinh doanh xuấtkhẩu mặt hàng nếp cho các doanh nghiệp nếu họ am hiểu rõ được thói quen tiêu dùng này
Thị hiếu người tiêu dùng gạo
- Khu vực Châu Á – Thái Bình Dương
Đa số các nước này thích gạo trắng hạt dài được xay xát kĩ và đánh bóng Tỷ
lệ tấm cao hay thấp tùy thuộc vào khả năng chi trả và thói quen tiêu dùng của từngquốc gia
Nhật Bản thích gạo hạt tròn, thơm, xay xát thật trắng, tỷ lệ tấm thấp, đánhbóng kĩ, yêu cầu chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm cao
Một số nước NIC như HongKong; Singapore;…ngoài tiêu thụ chủ yếu loạigạo trắng hạt dài chất lượng cao, tỷ lệ tấm ít, nơi đây còn tiêu thụ tương đối lớncác loại gạo đặc sản, gạo thơm,…
- Khu vực Châu Phi và Mỹ La tinh
Khu vực Châu Phi thích gạo dài, trung bình, hấp khô, không đòi hỏi cao vềchất lượng, tỷ lệ tấm dao động từ 15 – 25% tấm Một số nước thì lại thích gạotrắng xay kĩ, không kén chọn kích thước, hình dáng Nhìn chung, các nước ChâuPhi tiêu dùng chủ yếu các loại gạo có phẩm chất trung bình và thấp
Khu vực Mỹ La tinh, người tiêu dùng thích gạo xay xát vừa phải “gạo lức”.Riêng Brazil lại thích gạo trắng, hạt dài, đánh bóng kĩ, tỷ lệ tấm thấp từ 5 – 10%
- Khu vực Châu Âu
Tại các nước Châu Âu dùng gạo là phụ trợ sau lúa mì Khu vực này thíchgạo chất lượng tốt, hạt dài, đòi hỏi tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm cao, tỷ lệtấm thấp từ 5 – 10% Riêng Thụy Điển và Nga thì lại ưa chuộng gạo hạt tròn
Về xã hội
Trang 14Do đây là lương thực chủ yếu ở các nước Châu Á, Châu Phi,…nên việc sửdụng cho tiêu dùng hằng ngày là tất yếu, vì thế việc gia tăng dân số sẽ kéo theomức tiêu thụ gạo cũng sẽ tăng lên Dân số trong những năm gần đây có xu hướngtăng cao, đặc biệt là các nước Châu Á và Châu Phi, khi dân số tăng sẽ đặt ra một
số vấn đề sau:
- Nhu cầu tiêu thụ gạo tăng
- Sức lao động phục vụ sản xuất tăngNhưng kéo theo đó là diện tích đất dành cho ăn ở sẽ tăng, làm diện tích đấtnông nghiệp giảm Điều này vừa tạo thuận lợi vừa tạo khó khăn cho công tác sảnxuất kinh doanh lúa gạo trên thế giới Khi đó, sẽ khó tăng năng suất lúa gạo dodiện tích thu hẹp vì vậy Chính phủ các quốc gia cần phải quan tâm vấn đề nàynhằm đảm bảo an ninh lương thực cho quốc gia nói riêng và cho thế giới nóichung
Dân số ngày càng tăng cao, tuy nhiên trong những năm gần đây người dân
có xu hướng di chuyển từ nông thôn ra thành thị làm việc, làm dân số ở nôngthôn, lực lượng sản xuất nông nghiệp giảm mạnh sẽ làm hạn chế nguồn cung lúagạo
=> Tóm lại: Thị hiếu người tiêu dùng gạo trên thế giới và Việt Nam ngày càng cao, yêu cầu về chất lượng gạo từ đó cũng được nâng lên Đây là thách thức đối với ngành xuất khẩu gạo của Việt Nam nói chung và của Công ty nói riêng Ngoài ra
sự dịch chuyển cơ cầu dân số theo hướng đô thị hóa là nguy cơ ảnh hưởng đến nguồn cung lao động cho ngành nông nghiệp, từ đó ảnh hưởng đến sản lượng gạo của Công ty
2.1.4 Ảnh hưởng địa lý và điều kiện tự nhiên
Việt Nam nằm ở khu vực trung tâm Đông Nam Á, có bờ biển dài 3.444 km vớinhiều cảng và hải cảng quốc tế, giao thông đường biển dễ dàng với các nước trong khu vực
và trên thế giới, điều này tạo điều kiện thuận lợi cho việc xuất khẩu gạo sang các nước khác
An Giang là tỉnh ĐBSCL có tổng diện tích đất tự nhiên là 353.675,89 ha, diện tíchđất nông nghiệp 280.494,10 ha, trong đó diện tích đất trồng lúa chiếm 262.649,36 ha (tươngđương 93% diện tích đất nông nghiệp), An Giang nằm ở khu vực hạ lưu sông Mêkông, hằngnăm dòng sông này cung cấp lượng phù sa dồi dào góp phần làm sản lượng lúa của tỉnh An
