Ông đỗ tiến sĩ năm 1442 .Sau khi thi đỗ, Ngô Sĩ Liên đã từng giữ các chức Đô ngự sử dưới triều Lê Nhân Tông, Lễ bộ Hữu thị lang, Triều liệt đại phu kiêm Quốc Tử Giám Tư nghiệp, kiêm Sử q[r]
Trang 2Câu hỏi:
Em hãy nêu những thành tựu về giáo dục và thi cử thời Lê sơ ?
=> Gi¸o dôc ® îc quan t©m, tæ chøc
chÆt chÏ vµ quy cñ h¬n
Bia Tiến sĩ trong Văn Miếu (Hà Nội)
Trang 3Tiết 43 - Bài 20 (tt)
IV MỘT SỐ DANH NHÂN VĂN HÓA XUẤT SẮC CỦA DÂN TỘC
Trang 41 NGUYỄN TRÃI
(1380-1442).
IV- MỘT SỐ DANH NHÂN VĂN HÓA
XUẤT SẮC CỦA DÂN TỘC
3 NGÔ SĨ LIÊN
(THẾ KỈ XV)
Néi dung bµi häc
2 LÊ THÁNH TÔNG
(1442-1497)
4 LƯƠNG THẾ VINH
(1442 - ?)
Trang 51 Nguyễn Trói (1380-1442)
Qua nhận xét trên,
em hãy nêu những đóng góp của Nguyễn Trãi đối với đất n ớc ta lúc bấy giờ?
Nguyễn Trói (1380-1442), tự là Ức Trai,
con của Nguyễn Phi Khanh, vốn gốc làng Chi
Ngại, huyện Phượng Nhỡn ( nay thuộc Chớ
Linh - Hải Dương ), nhưng đó di cư sang làng
Ngọc Ổi ( sau đổi tờn thành Nhị Khờ ) huyện
Thượng Phỳc ( nay là huyện Thường Tớn-Hà
Nội )
“Ức Trai đương lỳc Thỏi Tổ mới sỏng
nghiệp, theo về Lỗi Giang Trong thỡ bàn kế
hoạch nơi màn trướng, ngoài thỡ thảo văn thư
dụ hàng cỏc thành Văn chương tiờn sinh làm
vẻ vang cho nước, lại được vua tin, quý
trọng”
(Lờ Thỏnh Tụng-Con người và sự nghiệp)
Trang 61 Nguyễn Trãi (1380-1442)
- Nguyễn Trài là nhà chính trị, quân
sự tài ba, anh hùng dân téc, danh nhân văn hóa thế giới
Nguyễn Trãi
“Ức Trai đương lúc Thái Tổ mới sáng
nghiệp, theo về Lỗi Giang Trong thì bàn
kế hoạch nơi màn trướng, ngoài thì thảo
văn thư dụ hàng các thành Văn chương
tiên sinh làm vẻ vang cho nước, lại được
vua tin, quý trọng”
(Lê Thánh Tông-Con người và sự nghiệp)
Trang 71 Nguyễn Trãi (1380-1442)
- Nguyễn Trãi là nhà chính trị, quân sự tài ba, anh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới
- Tỏc phẩm: Quõn trung từ mệnh
tập, Bỡnh Ngụ đại cỏo, Quốc õm thi tập
- Cả cuộc đời ông luôn nêu cao lòng nhân nghĩa, yêu n ớc th ơng dân
Nguyễn Trãi
Lam Sơn thực lục Bình Ngô đại cáo Quốc âm thi tập
Qua một số tác phẩm thơ văn
trên, em có nhận xét gì về con ng
ời Nguyễn Trãi
Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân Quân điếu phạt tr ớc lo trừ bạo.
(Bình Ngô đại cáo)
Trang 8Thaỷo luaọn nhoựm
Nhóm 1:
Lê Thánh Tông là một vị vua nh thế nào?
Em hãy kể những đóng góp của vua Lê Thánh Tông trong lĩnh vực văn học ở thế kỉ XV.
Nhóm 2:
Ngô Sĩ Liên là ai? Tên tuổi của
ông để lại dấu ấn trong Lịch sử dân tộc qua tác phẩm nào?
Nhóm 3
Em biết gì về L ơng Thế Vinh?
Hãy kể tên một số tác phẩm tiêu
biểu của ông?
Trang 91 Nguyễn Trãi (1380-1442)
- Nguyễn Trãi là nhà chính trị, quân sự tài ba, anh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới.
- Tác phẩm tiêu biểu: Quân trung từ mệnh tập, Bình
Ngô đại cáo, Quốc âm thi tập
- Cả cuộc đời ông luôn nêu cao lòng nhân nghĩa, yêu
n ớc th ơng dân.
2 Lê Thánh Tông (1442-1497)
Vua Lê Thánh Tông, húy là T Thành sinh
ngày 20 tháng 7 năm Nhâm Tuất (1442),
là con thứ t của vua Lê Thái Tông và mẹ
là Ngô Thị Ngọc Giao Năm 1445, ông đ
ợc phong là Bình Nguyên V ơng; năm
1460, đ ợc lên ngôi vua khi 18 tuổi.
Nhóm 1:
Lê Thánh Tông là một vị vua nh
thế nào?
Em hãy kể những đóng góp của
vua Lê Thánh Tông trong lĩnh
vực văn học ở thế kỉ XV.
- Một vị vua anh minh, xuất sắc trên
nhiều lĩnh vực: kinh tế, chính trị, quân
sự, thi ca…
- Văn học:
+ Ông là chủ soái Hội Tao đàn
+ Tác phẩm: Quỳnh uyển cửu ca, Hồng
Đức quốc âm thi tập…
Trang 10Bản đồ Thăng Long thời Hồng Đức Bia tiến sĩ ở Văn Miếu Quốc tử giám Đĩa hình rồng thời Lê
T îng vua Lª Th¸nh T«ng
Trang 111 Nguyễn Trãi (1380-1442)
- Nguyễn Trãi là nhà chính trị, quân sự tài ba, một anh hùng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới.
- Tác phẩm tiêu biểu: Quân trung từ mệnh tập, Bình
Ngô đại cáo, Quốc âm thi tập…
- T t ởng của ông tiêu biểu cho t t ởng của thời đại Cả
cuộc đời ông luôn nêu cao lòng nhân nghĩa, yêu n
ớc th ơng dân.
2 Lê Thánh Tông (1442-1497)
-> chứa đựng tinh thần yêu n ớc và
tinh thần dân tộc sâu sắc.
Em có nhận xét gì về nội dung t t ởng
trong thơ của ông?
LẠI BÀI VIẾNG VŨ THỊ
Nghi ngỳt đầu ghềnh tỏa khúi hương,
Miếu ai như miếu vợ chàng Trương.
Búng đốn dầu nhẫn đừng nghe trẻ,
Cung nước chi cho lụy đến nàng.
Chứng quả đó đụi vầng nhật nguyệt,
Giải oan chẳng lọ mấy đàn tràng.
Qua đõy bàn bạc mà chơi vậy,
Khỏ trỏch chàng Trương khộo phũ phàng.
(Lờ Thỏnh Tụng, trong Hồng Đức quốc õm thi tập)
- Một vị vua anh minh, xuất sắc trên
nhiều lĩnh vực: kinh tế, chính trị, quân
sự, thi ca…
- Văn học:
+ Ông là chủ soái Hội Tao đàn
+ Tác phẩm: Quỳnh uyển cửu ca, Hồng
Đức quốc âm thi tập…
Trang 121 Nguyễn Trãi (1380-1442)
2 Lê Thánh Tông (1442-1497)
- Là một vị vua anh minh, một tài năng xuất sắc trên
nhiều lĩnh vực: kinh tế, chính trị, quân sự, thi ca …
- Tác phẩm tiêu biểu: Quỳnh uyển cửu ca, Hồng Đức
quốc âm thi tập…
- Thơ văn của ông chứa đựng tinh thần yêu n ớc và
tinh thần dân tộc sâu sắc.
3 Ngô Sĩ Liên (thế kỉ XV)
- Là nhà sử học nổi tiếng thế kỉ XV
Ngụ Sĩ Liờn người làng Chỳc Lý, huyện
Chương Đức (nay thuộc thị trấn Chỳc Sơn, huyện
Chương Mỹ, thành phố Hà Nội) Về năm sinh và
năm mất của ụng, hiện nay vẫn chưa được biết
thật đớch xỏc, nhưng theo sỏch Đại Việt lịch triều
đăng khoa lục thỡ ụng thọ tới 98 tuổi.
ễng đỗ tiến sĩ năm 1442 Sau khi thi đỗ, Ngụ
Sĩ Liờn đó từng giữ cỏc chức Đụ ngự sử dưới triều
Lờ Nhõn Tụng, Lễ bộ Hữu thị lang, Triều liệt đại
phu kiờm Quốc Tử Giỏm Tư nghiệp, kiờm Sử quan
tu soạn dưới triều Lờ Thỏnh Tụng.
Với ngũi bỳt tài hoa, lũng yờu nước và ý thức vươn
tới sự hoàn thiện, Ngụ Sĩ Liờn đó gúp phần cụng
sức chủ yếu trong việc soạn thảo Đại Việt sử ký
toàn thư - bộ quốc sử cũ nhất của Việt Nam mà cũn
lưu truyền đến nay
Nhóm 2:
Ngô Sĩ Liên là ai?
Tên tuổi của ông để lại dấu ấn trong
Lịch sử dân tộc qua tác phẩm nào?
Ngô Sĩ Liên
- Ông là một trong các tác giả bộ
Đại Việt sử kí toàn th
Trang 131 NguyÔn Tr·i (1380-1442)
2 Lª Th¸nh T«ng (1442-1497)
3 Ng« SÜ Liªn (thÕ kØ XV)
4 L ¬ng ThÕ Vinh (1442-?)
- Lµ nhµ to¸n häc næi tiÕng thêi Lª s¬
- T¸c phÈm: §¹i thµnh to¸n ph¸p, ThiÒn
m«n gi¸o khoa
- Lương Thế Vinh tự là Cảnh Nghị, hiệu là
Thụy Hiên, sinh năm 1442, tại làng Cao Hương
(nay là thôn Cao Phương, xã Liên Bảo, huyện
Vụ Bản tỉnh Nam Định) Từ nhỏ Vinh đã nổi
tiếng là thần đồng, thông minh, nhanh trí Lớn
lên Lương Thế Vinh học rất giỏi, chưa đầy hai
mươi tuổi tài học của ông đã nổi tiếng khắp
vùng Sơn Nam.
Lương Thế Vinh đỗ Trạng Nguyên vào khoa
thi năm Quý Mùi niên hiệu Quang Thuận thứ 4
(1463) dưới triều Lê Thánh Tông Sau khi đỗ
Trạng Nguyên, ông được bổ làm quan ở Hàn
Lâm viện thăng đến chức Hàn lâm Thị thư
chưởng Hàn lâm Viện sự, đứng đầu viện Hàn
lâm.
- Lµ nhµ sö häc næi tiÕng thÕ kØ XV.
- ¤ng lµ mét trong c¸c t¸c gi¶ bé §¹i ViÖt
sö kÝ toµn th
Nhãm 3
Em biÕt g× vÒ L ¬ng ThÕ Vinh?
H·y kÓ tªn mét sè t¸c phÈm tiªu
biÓu cña «ng?
L ¬ng ThÕ Vinh
Trang 14Lấ THÁNH TễNG NGễ SĨ LIấN
LƯƠNG THẾ VINH NGUYỄN TRÃI
Nhận diện Lịch sử
Hãy mở những ô d ới đây
và cho biết đó là ai?
4 3
2 1
3
NGUYỄN TRÃI
3
3
Trang 15Một số
danh nhõn văn húa xuất sắc của dõn tộc
( thời Lờ Sơ)
NGUYỄN TRÃI
(1380-1442)
Nguyễn Trãi là nhà chính trị,
quân sự tài ba, anh hùng dân tộc,
danh nhân văn hóa thế giới.
Tác phẩm tiêu biểu:
Quân trung từ mệnh tập, Bình Ngô đại cáo, Quốc âm thi tập
Lấ THÁNH TễNG
(1442-1497)
Là một vị vua anh minh,một tài năng xuất sắc trên nhiều lĩnh vực:
kinh tế, chính trị, quân sự, thi ca
Tác phẩm tiêu biểu:
Quỳnh uyển cửu ca, Hồng Đức quốc âm thi tập
NGễ SĨ LIấN
(thế kỉ XV)
Là nhà sử học nổi tiếng thế kỉ XV
Ông là một trong các tác giả bộ
Đại Việt sử kí toàn th
LƯƠNG THẾ VINH
(1442-?)
Là nhà toán học
nổi tiếng thời Lê sơ.
Tác phẩm: Đại thành toán pháp,
Thiền môn giáo khoa
Trang 16- Học kĩ bài theo hướng dẫn trên.