Với các dân tộc thuộc địa, CMT10 Nga đã nêu tấm gương sáng trong việc giải phóng các dân tộc bị áp bức kết nối phong trào cách mạng vô sản lại với nhau trong cuộc đấu tranh chông kẻ thù
Trang 1SỰ RA ĐỜI CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM – CƯƠNG LĨNH CHÍNH TRỊ ĐẦU TIÊN CỦA
làm giàu cho chính quốc của mình
Giữa thế kỷ XIX, phong trào công nhân phát triển mạnh đặt ra yêu cầu bức thiết
Phải có một hệ thống lý luận khoa học làm vũ khí tư tưởng đấu tranh của g/c công nhân vs Tư sản trong bối
theo khuynh hướng CMVS Sự ra đời của 3 tổ chức cộng sản ở VN
NAQ đã vận dụng và phát triển sáng tạo CN Mác Lenin vào VN, sáng lập ra ĐCSVN
Năm 1917, CMT10 Nga thắng lợi đã mở ra 1 thời đại mới “thời đại cách mạng chống đế quốc, thời đại cách mạng
giải phóng dân tộc”
Thắng lợi này cổ vũ mạnh mẽ phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân, nhân dân lao động các nước và
là một
động lực thúc đẩy sự ra đời của nhiều ĐCS
Với các dân tộc thuộc địa, CMT10 Nga đã nêu tấm gương sáng trong việc
giải phóng các dân tộc bị áp bức
kết nối phong trào cách mạng vô sản lại với nhau trong cuộc đấu tranh chông kẻ thù chung là CNĐQ
Thắng lợi CMT10 Nga đã tác động mạnh đến NAQ Muốn đưa CMVN theo con đường của CM10 Nga
1895Angel mất Quốc tế II phân hóa : xu hướng cải lương, thỏa hiệp + xu hướng cách
Trang 2Khai thác thuộc địa lần 2
1897- 1912Khai thác thuộc địa lần 1
1884- 18976/6/1884 đàn áp
ĐỜI CỦA QUỐC TẾ CỘNG SẢN
VIỆT NAM
CN MÁC LENIN
RA ĐỜI
Trang 3Tháng 3/1919 Quốc tế cộng sản ra đời đã thúc đẩy sự phát triển của phong trào công nhân và cộng sản quốc tế.
Đối với Việt Nam, Quốc tế cộng sản có vai trò quan trọng trong việc truyền bá CN Mác Lenin và thành lập
thực dân Pháp xâm lược Việt Nam, biến nhân dân Việt Nam thành nô lệ làm thuê cho Pháp
Sau khi dập tắt các phong trào đấu tranh, Pháp từng bước thiết lập bộ máy thống trị ở Việt Nam
Về chính trị: áp đặt chính sách cai trị thực dân, chia Việt Nam thành 3 xứ và thực hiện mỗi kỳ một chế độ cai trị
riêng
Về kinh tế: tiến hành cướp đoạt ruộng đất lập đồn
điền
Xây dựng hệ thống đường giao thông phục vụ cho lợi ích của chúng
Đẩy mạnh công cuộc khai thác thuộc địa, tài nguyên thiên nhiên (nông – công – thương nghiệp)
mục đích bóc lột tối đa, kìm hãm nền kinh tế Việt Nam trong vòng lệ thuộc
Về văn hóa: thực hiện chính sách văn hóa giáo dục thực dân (ngu dân; đồi trụy; nô dịch; vong
Trang 4địa chủ
nông dân
tư sản
tiểu
Dưới tác động của chính sách cai trị và chính sách kinh tế - văn hóa – giáo dục, xã hội Việt Nam diễn ra quá trình
phân hóa sâu sắc Tuy nhiên dưới tác động của chính sách khai thác thuộc địa , giai cấp địa chủ Việt Nam có sự phân
hóa sâu sắc thành 3 bộ phận:
Tiểu, trung địa chủ bị chèn ép, tinh thần dân tộc ít nhiều có thể lôi kéo, đoàn kết
Đại địa chủ: có quyền lợi gắn bó chặt chẽ với thực dân Pháp cần phải đánh đổ
Giai cấp nông
dân:
>90% dân số cả nước
Mù chữ
Bị tướcđoạt ruộng đất
Chịu 2 tầng áp bức bóc lột (địa chủ phong kiến, thực dân đế quốc)
Đồng minh mật thiết của công nhân
ra đời trong cuộc khai thác thuộc địa lần 1 của thực dân Pháp
Giai cấp công
nhân 1,25% dân số cả nước
Chịu 3 tầng áp bức bóc lột (phong kiến, đế quốc, tư sản mại bản bản địa)
chủ yếu xuất thân trực tiếp từ nông dân
Có quyền lợi gắn bó mật thiệt, chặt chẽ với nông dân
Ra đời trước tư sản bản địa lực lượng thuần nhất
Nội bộ không phân tán về lực lượng+sức mạnh
Ra đời và lớn lên ở 1 nước giàu truyền thống tốt đẹpSớm tiếp thu được những tinh hoa văn hóa tiên tiến thế giới
Giai cấp tư sản ra đời trong cuộc khai thác thuộc địa của thực dân Pháp
Dưới tác động của chính sách cai trị phân hóa sâu sắc thành 2 bộ phận
tư sản lớn.tư sản mại bản:
Quyền lợi gắn bó mật thiết với thực dân Pháp
Áp bức (ko bóc lột) tư sản dân tộc
Cần đánh đổ
Trang 5Tư sản dân tộc:ít nhiều bị chèn ép 2 tàng: Thực dân & tư sản mại bản.
có tinh thân dân tộc
Tầng lớp tiểu tư sản ra đời trong cuộc khai thác thuộc địa của thực dân
Pháp
Là tầng lớp truyền bá chủ nghĩa Mác Lenin vào Việt Nam
Giác ngộ cho công nhân Việt Nam đứng lên đấu tranh
ĐÁNH ĐUỔI THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC, GIÀNH ĐỘC LẬP TỰ DO CHO
DÂN TỘC
VIỆT NAM
THỰC DÂN PHÁP
XÓA BỎ CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN, ĐEM LẠI RUỘNG ĐẤT CHO DÂN CÀY
Tóm lại chính sách cai trị của thực dân Pháp và phong kiến tay sai đã tạo ra 2 mâu thuẫn cơ bản trong xã hội Việt
Nam
Tính chất của xã hội Việt Nam là xã hội thuộc địa nửa phong kiến
Thực tiễn lịch sử Việt Nam đặt ra 2 nhiệm vụ trong đó, chống đế quốc, giải phóng dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu
3 Phong trào đấu tranh yêu nước
a Theo khuynh hướng phong kiến và dân chủ tư
sản.
Phong trào yêu nước theo khuynh hướng phong kiến & dân chủ tư sản
PHONG TRÀO CẦN
1888 Hàm Nghi bị bắt.
phong trào tiếp
Lãnh đạo chính của khởi
nghĩa là Hoàng
1913 thì
bị Pháp dập tắt
Phát triển mạnh ở
Trang 6b Theo khuynh hướng Dân chủ tư
Một bộ phận khác lại coi cải cách là giải pháp để tiến tới khôi phục độc pháp
Đại diện của xu hướng bạo động là Phan Bội Châu, với chủ trương dùng biện pháp bạo động dựa vào Nhật
đánh đuổi thực dân Pháp
Đại diện cho xu hướng cải cách là Phan Châu Trinh, với chủ trương khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân sinh,
phản đối đấu tranh vũ trang lẫn cầu viện nước ngoài
Từ trong phong trào đấu tranh, các tổ chức Đảng phát triển, tiêu biểu là:
Tân Việt Cách mạng Đảng: ra đời và hoạt động trong bối cảnh Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên phát
triển mạnh Trong nội bộ Tân Việt diễn ra cuộc đấu tranh giữa 2 khuynh hướng tư tưởng CMVS và tư tưởng
cải lương Cuối cùng khuynh hướng cách mạng vô sản thắng lợi
Việt Nam Quốc dân Đảng: là 1 đảng chính trị theo xu hướng dân chủ tư sản với mục tiêu trước làm Dân tộc
cách mạng, sau làm Thế giới cách mạng Tuy nhiên, do không có không có đường lối đúng đắn
và chủ
trương ám sát cá nhân nên cuối cùng đã bị thực dân Pháp đàn áp, tổ chức Đảng bị phá vỡ ở nhiều nơi.Trước sự thất bại của các phong trào yêu nước theo khuynh hướng phong kiến và khuynh hướng dân chủ
tư sản đã cho thấy cách mạng Việt Nam lâm vào tình trạng khủng hoảng sâu sắc về đường lối và giai cấp
Theo khuynh hướng vô sản.
Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước Trong quá trình tìm đường cứu nước, Người đã tìm
hiểu kỹ các cuộc cách mạng điển hình trên thế giới: Cách mạng tư sản Pháp, cách mạng tư sản Mỹ
Trang 71927
1925 • xuất bản
Đường Kách mệnh
• xuất bản
"Bản án chế
độ thực dân Pháp"
Trang 8• đọc bản sơ thảo lần thứ
1919
1luận
• gia nhập Đảng XH Pháp.
cương Lenin.
tgia sáng lập ĐCS Pháp.
quyết định đưa cách mạng Việt Nam đi theo con đường CMT10 Nga
Tháng 7/1920 Nguyễn Ái Quốc đọc sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của
Lenin đăng báo Nhân đạo, Người tìm thấy trong đó lời giải đáp về con đường giải phóng cho nhân dân Việt Nam.Tại ĐH lần thứ XVIII Đảng XH Pháp NAQ đã bỏ phiếu tán thành gia nhập Quốc tế cộng sản và tham gia thành lập
Đảng cộng sản Pháp Từ đấy ở NAQ đã có sự chuyển biến từ người chí sĩ yêu nước trở thành người chiến sĩ cộng
sản và tìm thấy con đường cứu nước đúng đắn “con đường cách mạng vô sản”
Từ đây NAQ xúc tiến truyền bá chủ nghĩa Mác Lenin thông qua những bài đăng trên các báo Người cùng khổ, Đời
sống công nhân, đặc biệt là tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp
6/1925Người thành lập Hội Việt Nam cách mạng thanh
Trang 9Đường Kách mệnh chỉ rõ tính chất – nhiệm vụ của CMVN là CM giải phóng dân tộc mở đường tiến lên CNXH 2 cuộc
cách mạng có quan hệ mật thiết với nhau
Về lực lượng cách mạng: CM là sự nghiệp của quần chúng, việc chung của dân chúng, không phải việc của một, hai
người phải đoàn kết toàn dân, và luôn ghi nhớ “ công nông là gốc cách mạng”
Về đoàn kết quốc tế: cách mạng An Nam cũng là một bộ phận trong cách mạng thế giới Ai làm cách mạng trong thế
giới đều là đồng chí của dân An Nam
Về phương pháp cách mạng: giác ngộ và tổ chức quần chúng cách mạng
Làm cho quần chúng hiểu rõ mục đích cách mạng
Biết đồng tâm hiệp lực đánh đổ giai cấp áp bức
Về giai cấp lãnh đạo: cách mạng muốn thắng lợi phải có Đảng Cộng sản lãnh
Họp từ 6/1 – 7/2/1930 tại Hương Cảng, Trung Quốc
Gồm 1 đại biểu của QTCS, 2 đại biểu của ĐDCSĐ, 2 đại biểu
Xác định phải làm tư sản dân quyền cách mạng
+ Nêu được 2 nhiệm vụ cơ bản của cách
Chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, chương trình vắn tắt, điều lệ vắn tắt
Nghị quyết đại hội đại biểu toàn quốc lần 3 (10/9/1960) quyết nghị lấy ngày 3/2 dương lịch hàng
Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng.
Phương hướng chiến lược của cách mạng Việt Nam “thực hiện tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách
mạng đi tới xã hội cộng sản”
Hậu quả cơn ác mộng Đại khủng hoảng 1929
CN Phát xít ra đời
Họa diệt chủng
Mâu thuẫn dân tộc dâng cao phong trào đấu tranh mạnh
mẽ
Trang 10PT đấu tranh chính trị
PT đấu tranh báo chí
PT đấu tranh nghị trường
Về chính trị: đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong
kiến
Về kinh tế: tịch thu toàn bộ ruộng đất của bọn đế quốc chủ nghĩa làm của công chia cho dân cày nghèo
Về văn hóa xã hội: Dân chúng được tự do tổ chức, nam nữ bình quyền, phổ thông giáo dục theo công nông hóa.Tiểu tư sản trí thức, trung nông, thanh niên, Tân Việt, phú nông, trung – tiểu địa chủ và tư
sản dân tộc phải lợi dụng / trung lập
Xác định đúng đắn con đường giải phóng dân tộc theo phương hướng cách mạng vô sản
Giải quyết được tình trạng khủng hoảng đường lối cách mạng, giai cấp lãnh đạo cách mạng đầu thế kỷ XX.Kết hợp sức mạnh dân tộc và sức mạnh thời đại làm nên những thắng lợi vẻ vang
Góp phần tích cực vào sự nghiệp đấu tranh chung của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ
Tháng 4/1930 Trần Phú được Quốc tế cộng sản cử về nước
Tháng 7/1930 được bổ sung vào Ban chấp hành Trung ương Đảng
Từ 14 30/10/1930 hội nghị ban chấp hành trung ương lần thứ nhất họp tại Hương Cảng, do TrầnPhú chủ trì:
Trang 11+Chỉ rõ mâu thuẫn giai cấp diễn ra gay gắt giữa thợ thuyền, dân cày, các phần tử lao khổ với địa chủ
phong kiến và tư bản đế quốc
+Vạch ra phương hướng chiến lược của cách mạng Đông Dương là cách mạng tư sản dân quyền
Cách mạng Đông Dương là một bộ phận của cách mạng vô sản thế giới
Sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản là điều kiện cốt yếu cho thắng lợi của cách
mạng
+Đổi tên thành Đảng Cộng sản Đông Dương và thông qua Luận
cương
Ko nêu được mâu thuẫn chủ yếu giữa dân tộc Việt Nam với đế quốc
Pháp.Ko đặt nhiệm vụ chống đế quốc lên hàng
Đánh giá 2 năm đấu tranh của quần chúng công nông
Đề ra và lãnh đạo quần chúng đấu tranh giành quyền lợi thiết
thực
Đòi các quyền tự do dân sinh dân chủ
Vạch rõ phải ra sức tuyên truyền, mở rộng ảnh hưởng của Đảng trong quần chúng, củng cố - phát
Đẩy mạnh cuộc vận động thu phục quần chúng
Mở rộng tuyên truyền chống đế quốc, chống chiến
Lập mặt trận nhân dân rộng rãi chống phát xít và chiến tranh
Ở Pháp, trong cuộc bầu cử Quốc hội tháng 5/1938, Mặt trận nhân dân giành được đa số phiếu
tháng 6/1938 chính phủ phái tả lên cầm quyền tại Pháp
Chính phủ mặt trận bình dân ban hành một số chính sách dân chủ có lợi cho thuộc địa Đây là những
yếu tố rất quan trọng, quyết định bước phát triển mới của phong trào cách mạng nước ta
Chủ trương đấu tranh đòi quyền dân sinh, dân chủ, tự do
Về kẻ thù của cách mạng: bọn phản động thuộc địa và bè lũ tay
sai
Trang 12+Về nhiệm vụ trước mắt của cách mạng: chống phát xít, phong kiến, chiến tranh đế quốc, bọn phản
động thuộc địa và tay sai; đòi tự do – dân sinh – dân chủ - cơm áo hòa
bình
“Chung quanh vấn đề chính sách mới” được công bố tháng 10/1936
“ Cuộc dân tộc giải phóng không nhất định phải kết chặt với cuộc cách mạng điền địa Nghĩa là
không thể nói rằng ”muốn đánh đổ đế quốc cần phát triển cách mạng điền địa, muốn giải quyết vấn
đề điền địa thì cần phải đánh đổ đế quốc”
Tóm lại, trong những năm 1936 – 1939 chủ trương mới của Đảng
để giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa mục tiêu chiến lược và mục tiêu cụ thể trước mắt của cách
tranh cao hơn vì độc lập, tự do
3 Chủ trương đáu tranh 1939 –
1945
a.
Hoàn cảnh
Ngày 1/9/1939 phát xít Đức tấn công Ba Lan
Tiếng súng đầu tiên của Chiến tranh thế giới 2
ngày sau Anh – Pháp tuyên chiến với Đức Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ
2
7/12/1941
8/12/1941
Nhật tấn công Trân Châu cảng
chiến tranh Thái Bình Dương bùng nổ
Thực dân Pháp thi hành chính sách thực dân thời
Thẳng tay đàn áp phong trào cách mạng
Tập trung lực lượng đánh Đảng Cộng sản Đông
Hai là dự báo chính xác Nhật vào Đông Dương và Pháp sẽ lập tức đầu hàng
Ba là tạm gác khẩu hiện ”Đánh đổ địa chủ chia ruộng đất cho dân cày”, thay bằng khẩu hiện “Tịch
thu ruộng đất của đế quốc Việt gian chia cho dân cày nghèo”
giai đoạn này
Trang 13Ba là xác định phương châm và hình thái khởi nghĩa ở nước ta là một cuộc khởi nghĩa từng phần
mở đường cho một cuộc tổng khởi nghĩa to lớn
“Trong lúc này quyền lợi của dân tộc cao hơn bao giờ hết” (Hồ Chí
Minh) c Ý nghĩa của sự chuyển hướng chỉ đạo chiến
Mặt trận Việt Minh được tuyên bố thành lập (25/10/1941)
Đảng Dân chủ Việt Nam của tư sản dân tộc, tiểu tư sản trí thức và yêu nước tiến bộ
(30/6/44)
Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân được thành lập (22/12/1944)
Đề ra các chủ trương đúng đắn xây dựng lực lượng nhân lực, tài lực, vật lực cho việc đánh Pháp
đuổi Nhật giải phóng dân tộc
Chủ trương phát động Tổng khởi nghĩa
CHƯƠNG 3 ĐƯỜNG LỐI KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP XÂM
LƯỢC.
Chủ trương xây dựng và bảo vệ chính quyền cách mạng.1 Chủ trương xây dựng và bảo vệ chính quyền cách
mạng.
a Hoàn cảnh.
Thuận lợi: Hệ thống XHCN do Liên Xô đứng đầu được hình thành
Chính quyền dân chủ nhân dân được thành lậpNhân dân lao động đã làm chủ được vận mệnh của đất nước
Hàng hóa khan hiếm
Khó khăn
Thủ cộng nghiệp đình đốn
Hơn 90% dân số mù chữ Một dân tộc yếu là một dân tộc dốt
Ngân quỹ quốc gia trống rỗng
Chưa được quốc gia nào trên thế giới công nhận và đặt quan hệ ngoại giao
Với danh nghĩa Đồng minh đến giải giáp phát xít Nhật, quân đội các nước đế quốc ồ
ạt kéo vào chiếm đóng Việt Nam
Chủ trương kháng chiến kiến quốc
b.
Ngày 25/11/1945 Ban chấp hành TW Đảng ra chỉ thị về kháng chiến kiến quốc
Về xác định kẻ thù, thành lập Mặt trận dân tộc thống nhất chống thực dân Pháp xâm
Cải thiện đời sống nhân dân”
“Độc lập về chính trị, nhân nhượng về kinh tế” với Pháp
Việc bầu cử Quốc hội, lập chính phủ chính thức, ban hành Hiến pháp
c Kết quả,
Về chính trị xã hội:
Các công cụ chuyên chính như lực lượng bộ đội chính quy (Vệ Quốc đoàn, Công an nhân dân)được thiết lập
Trang 14Các đoàn thể nhân dân như Mặt trận Việt Minh, Hội Liên hiệp Quốc dân Việt Nam, Tổng công
đoàn Việt Nam, Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam được xây dựng và mở rộng Đảng dân chủ Việt
Nam, Đảng Xã hội Việt Nam được thành lập
Về kinh tế văn hóa:
Đã phát động phong trào tăng gia sản xuất.“Làm ngày ko đủ, tranh thủ làm đêm”
Hũ gạo cứu đói, tiết kiệm mỗi nhà 1 hũ gạo, cứ 3 bữa nhịn 1 bữa
Quỹ độc lập
Tuần lễ vàng sau 1 tuần thu được 320kg vàng, 60 triệu đồng bạc Đông Dương
Phong trào diệt dốt, bình dân học vụ được thực hiện sôi nổi
Phát triển, bảo vệ chính quyền cách mạng:
Thực hiện sách lược nhân nhượng với quân đội THDQ và tay sai để giữ vững chính quyền, tậptrung lực lượng chống Pháp ở miền Nam
Chọn giải pháp hòa hoãn, dàn xếp với Pháp buộc quân Tưởng rút về nước
Hiệp định Sơ bộ 6/3/1946, Tạm ước 14/9/1946 đã tạo điều kiện cho quân dân ta có thêm thờigian để chuẩn bị cho cuộc chiến đấu mới
Nguyên nhân thắng lợi
Đảng đã đánh giá đúng tình hình nước ta sau CMT8
Kịp thời đề ra chủ trương kháng chiến kiến quốc đúng đắn
Xây dựng và phát huy được sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc
Lợi dụng được mâu thuẫn trong hàng ngũ kẻ địch
Bài học kinh nghiệm
e.
f.
Phát huy sức mạnh đại đoàn kết dân tộc
Dựa vào dân để xây dựng và bảo vệ chính quyền cách mạng
Lợi dụng mâu thuẫn nội bộ kẻ thù
Tận dụng khả năng hòa hoãn để xây dựng lực lượng, củng cố chính quyền
II Đường lối kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược và xây dựng chế độ DCND (1946 – 1954)
Hoàn cảnh lịch sử
Phap mở cuộc tấn công chiếm đóng Hải Phòng, đổ bộ Đà Nẵng, gây khiêu khích, tàn
sát đồng bào ở Hàng Bún, Đồng Xuân, Hà Nội
a.
23/11/1946
17/12/1946Pháp gửi tối hậu thư đòi ta tước vũ khí của tự vệ Hà Nội, để chúng kiểm soát trật tự
anninh Thủ đô
Rạng sáng 20/12/1946 Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến của Hồ Chí Minh được phát đi trên Đài
tiếng nói Việt Nam
Thuận lợi: Ta chiến đấu để bảo vệ nền độc lập tự do của dân tộc trên đất nước mình
Có chính nghĩa, “thiên thời, địa lợi, nhân hòa”
Pháp gặp nhiều khó khăn về chính trị, kinh tế, quân sự trong nước và ở Đông Dương