Giáo trình kỹ năng quản lý và làm việc nhóm

Quy nă ìnhăHà làm ch biên, biên so năch ngă1ăvàăch ngă4;ăThS.ăNguy n Th Nhài biên so năch ngă2;ăThS.ăNguy n Th Ph ngăbiênăso năch ngă3.. 65 3.3.ăPH IăH PăTRONGăNHịMăVẨăM TăS ăKHUYNHăH N

H C VI N NÔNG NGHI P VI T NAM

QUY N ỊNH HÀ | TH NHÀI | NGUY N TH PH NG

M U

Làm vi c nhóm là k n ngăr t c n thi t trongămôiătr ng làm vi c chuyên nghi p,

h pătácăvàăđ y tính c nh th iăđ i hi n nay Làm vi cătheoănhómăđòiăh i m iăng i ph i

có tinh th n t p th cao, bi t k t h p hài hòa kh n ngăc a mình v iăn ngăl c c aăng i khácăđ cùngăđ t m c tiêu chung và cùng ch u trách nhi m v i k t qu công vi c

M iăng i c năđ c trang b ki n th c, rèn luy n k n ngălàmăvi cănhómăc ngă

nh ăc n chu n b đ yăđ nh ng hi u bi t và cách ng x v i tình hu ng c th khi làm

vi c theo nhóm, th măchíălàălưnhăđ o m tănhóm.ă óăchính làăc ăh i quan tr ng trong s nghi p và s th ngăti n c a nh ngăng iăcóăhoàiăbưo;ălàăc ăh iăđ kh ngăđ nh mình và

t o ra nhăh ngăđ i v iăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch c - n iăchúngătaălàmăvi c

V i mong mu năđó,ăgiáoătrìnhăK n ngăqu n lý và làm vi c nhómăđ c so n th o

nh m cung c păchoăng i h c nh ng ki n th căc ăb n v k n ngălàmăvi c nhóm, qu n

lý nhóm T lý thuy t làm vi c nhóm, qu nălỦănhómăđ n các k n ngătrongăcácăho t

đ ngănhóm,ăph ngăphápălưnhăđ o và qu nălỦănhómăđ t hi u qu

Nhóm tác gi biên so n cu năgiáoătrìnhăắK n ngăqu n lý và làm vi cănhóm”ăv i

th iăl ng 2 tín ch (30 ti t) K n ngălàmăvi c nhóm là m t trong nh ngăắk n ngăm m”ă

vô cùng quan tr ng v i m i conăng i hi năđ i trong công vi c Mu n có k n ngăqu n lý

và làm vi c nhóm t t, ngoài vi c n m v ng lý thuy tăc ăb n và b n ch t làm vi c nhóm,

ng i h c còn ph i v n d ng, tr i nghi m th c t , quan sát, t rút ra các bài h c cho chính mình K n ngă qu n lý và làm vi că nhómă đ c so n th o nh m ph c v choă cácă đ i

t ng làm vi c trong các doanh nghi p,ăc ăquanăhànhăchính,ăcácăc ăquanăchuyênămôn,ănhóm công tác xã h i, làm vi c v i c ngăđ ngầăPh n lý thuy tăđ c gi ng d y trong 20

ti t, còn dành 10 ti t cho các h c viên th c hành làm vi c theo nhóm Giáo trình do PGS.TS Quy nă ìnhăHà làm ch biên, biên so năch ngă1ăvàăch ngă4;ăThS.ăNguy n

Th Nhài biên so năch ngă2;ăThS.ăNguy n Th Ph ngăbiênăso năch ngă3

Các tác gi ngoài tham kh o các tài li uătrongăvàăngoàiăn c,ăđưătrìnhăbàyăm t s kinh nghi m th c hành khi tham gia các ho tăđ ng, gi ng d y cho sinh viên H c vi n nông nghi p t khóaă54ăđ n 63, tham gia các nghiên c uătrongăvàăngoàiăn c Do ki n

th c và kinh nghi m còn khiêm t n, giáo trình không tránh kh i nh ng thi u sót, mong các b năđ căgópăỦăvàăđóngăgópănhi u ý ki năđ các tác gi rút kinh nghi m cho l n biên

so năsauăđ c hoàn thi năh n

Trân tr ng c mă n

Các tác gi

M CăL C

M U iii

Ch ng 1 NH PăMỌNăK ăN NG QU NăLụă VẨăLẨMăVI CăNHịM 1

1.1.ăKHÁIăNI M,ăPHỂNăLO IăVẨăCÁCăGIAIă O NăHÌNHăTHẨNHă PHÁTăTRI NăNHịM 1

1.1.1.ăCácăkháiăni măc ăb n 1

1.1.2.ăL iăíchăc aăqu nălỦăvàălàmăvi cănhóm 5

1.1.3.ăS ăc năthi tăc aălàmăvi cănhóm 7

1.1.4.ăPhânălo iănhómălàmăvi c 8

1.1.5.ăCácăgiaiăđo năhìnhăthànhăvàăphátătri nănhóm 9

1.2.ăCÁCăNGUYểNăT CăQU NăLụăVẨăLẨMăVI CăNHịM 12

1.2.1.ăT oăs ăđ ngăthu n 12

1.2.2.ăThi tăl păcácăm iăquanăh ăv iăcácăcáănhânăvàăb ăph năliênăquan 12

1.2.3.ăKhuy năkhíchăócăsángăt oătrongălàmăvi cănhóm 13

1.2.4.ăPhátăhuyănh ngăỦăt ngăm i 13

1.2.5.ă yănhi mătrongănhóm 13

1.2.6.ăKhuy năkhíchăm iăng iăth oălu n 14

1.2.7.ăChiaăs ătráchănhi mătrongănhóm 14

1.2.8.ăLinhăho tătrongăho tăđ ngăc aănhóm 15

1.3.ă IăT NG,ăNHI MăV ,ăN IăDUNGăNGHIểNăC UăMỌNăH C 15

1.3.1.ă iăt ngămônăh c 15

1.3.2.ăNhi măv ăc aămônăh c 15

1.3.3.ăN iădungăc aămônăh c 16

1.3.4.ăPh ngăphápănghiênăc uămônăh c 16

CỂUăH IăTH OăLU N 16

BẨIăT PăNHịM 18

TẨIăLI UăTHAMăKH O 20

Ch ng 2 HO Tă NGăNHịM 21

2.1.ăTHẨNHăL PăNHịM 21

2.1.1.ăL aăch năs ăl ngăvàăthànhăviênănhóm 21

2.1.2.ăH iănh păthànhăviênăm iăvàoănhóm 23

2.1.3.ăXácăđ nhăvaiătrò,ătráchănhi măc aătr ngănhómăvàăthànhăviênătrongănhóm 24

2.1.4.ăXâyăd ngăcácăquyăđ nhăvàănguyênăt călàmăvi cănhóm 27

2.2.ă I UăHẨNHăHO Tă NGăNHịM 29

2.2.1ăPhongăcáchăchuyênăquy n 29

2.2.2.ăPhongăcáchăt ădo 31

2.2.3.ăPhongăcáchăc ngătác 32

2.3.ăT ăCH CăTRI NăKHAIăCÁCăHO Tă NGăTRONGăNHịM 33

2.3.1 Xâyăd ngăm cătiêuăho tăđ ngănhóm 33

2.3.2.ăL păk ăho ch 34

2.3.3.ăTh oălu năvàăraăquy tăđ nhătrongănhóm 38

2.3.4 Thông tin trong nhóm 39

2.4.ăTHỎCă YăS ăPHÁTăTRI NăC AăCÁCăTHẨNHăVIểN 40

2.4.1 Duy trì v năhóaăh ngăd năvàăđàoăt oătrongănhóm 40

2.4.2.ăHoánăđ iăv ătríălàmăvi c 40

2.4.3.ăXâyăd ngăs ănghi păchoăcácăthànhăviên 41

2.4.4.ăXâyăd ngătinhăth nălàmăvi cănhóm 41

2.4.5.ăXâyăd ngăv năhoáănhóm 43

2.4.6.ăKhuy năkhích,ăthúcăđ yăcáănhânăc iăthi năb năthânătrongălàmăvi cănhóm 46

2.5.ă ÁNHăGIÁăK TăQU ăLẨMăVI CăNHịM 47

2.5.1.ă ánhăgiáăk tăqu ălàmăvi căc aănhóm 47

2.5.2.ă ánhăgiáăk tăqu ălàmăvi căc aăcácăthànhăviên 47

CỂUăH IăTH OăLU N 48

BẨIăT PăNHịM 49

TẨIăLI UăTHAMăKH O 50

Ch ng 3 K ăN NGăGIAOăTI PăVẨăPH IăH PăTRONGă LẨMăVI CăNHÓM 51

3.1.ăK ăN NGăGIAOăTI PăTRONGăNHịM 51

3.1.1.ăKháiăni m 51

3.1.2 ăCácăph ngăti năgiaoăti p 54

3.1.3.ăC iăthi năk ăn ngătrongăgiaoăti p 57

3.2.ăT ăCH CăH PăNHịM 64

3.2.1.ăBu iăh pănhómăđ uătiên 64

3.2.2.ăBu iăh pănhómăti pătheo 65

3.3.ăPH IăH PăTRONGăNHịMăVẨăM TăS ăKHUYNHăH NGăC Nă KH CăPH CăTRONGăPH IăH PăLẨMăVI CăNHịM 74

3.3.1.ăPh iăh pătrongănhóm 74

3.3.2.ăM tăs ăkhuynhăh ngăc năkh căph cătrongăph iăh pălàmăvi cănhóm 75

CỂUăH IăTH OăLU N 77

BẨIăT PăNHịM 77

TÀI LI UăTHAMăKH O 80

Ch ng 4 CÁCăK ăN NGăTRONGăQU NăLụăNHịM 81

4.1.ăK ăN NGăGI IăQUY TăCÁCăXUNGă TăTRONGăNHịM 81

4.1.1.ăKháiăni măv ăxungăđ tătrongănhóm 81

4.1.2.ăVaiătròăc aăxungăđ tănhóm 81

4.1.3 Cá căb căqu nălỦăxungăđ tătrongănhóm 81

4.1.4.ăCáchăgi iăquy tăxungăđ tătrongănhóm 82

4.1.5.ăM tăs ăl uăỦătrongăgi iăquy tăxungăđ tănhóm 83

4.2.ăCÁCăK ăN NGăT ăCH CăTH OăLU NăNHịM 84

4.2.1.ăKháiăni măt ăch căth oălu nănhóm 84

4.2.2.ăVaiătròăc aăt ăch căth oălu nănhóm 85

4.2.3 ăM tăs ăk ăthu tăt ăch căth oălu nănhóm 85

4.3.ăK ăN NGăPHỂNăCỌNGăCỌNGăVI CăC AăNHịM 93

4.3.1.ăKháiăni măvàăvaiătrò 93

4.3.2.ăCáchăth căphânăcôngăcôngăvi c 94

4.4.ăK ăN NGă I UăHẨNHăNHịMăLẨMăVI CăHI UăQU 95

4.4.1.ăCáchălàmăvi căc aătr ngănhóm 95

4.4.2 Phát h i năth ăm nhăc aăt ngăthànhăviên 96

4.4.3.ăT oăs ăcânăb ngătrongănhóm 96

4.4.4 Giám sát nhóm sát sao 97

4.4.5.ă ngăviên,ăkhíchăl 97

4.4.6.ăM măd oătrongăqu nălỦănhóm 97

4.4.7.ăC pănh tătìnhăhìnhănhóm th ngăxuyên 98

4.4.8.ă ánhăgiáăk ăn ngălàmăvi cănhómăhi uăqu 98

CỂUăH IăTH OăLU N 99

BẨIăT P 99

TẨIăLI UăTHAMăKH O 101

Ch ngă1 NH P MÔN K N NGăQU N LÝ

i t gi i thi u v nhi v n i ung v i t ng n h h ng 1 s

gi i thi u nh ng v n v s lý lu n chung c a k n ng Qu n lý và làm vi nh

o g 1 C h i ni m, phân lo i v gi i o n c a nhóm; (2) Các nguyên t c làm

vi nh 3 i t ng, nhi m v , n i dung nghiên c u môn h c

1.1 KHÁI NI M, PHÂN LO IăVẨăCÁCăGIAIă O N HÌNH THÀNH

đ i trong m tăc ăquan,ădoanhănghi p,ăđ năv ,ăthônăxómầă( ngă ìnhăBôi,ă2010) Ngày nay, s h i nh p và n n kinh t th gi i trong xu th toàn c u hóa ngày càng sâu s c khi n m i cá nhân và t ch căđ u ph iăđ i m t v i nh ng áp l c to l n: tính ch t công vi c ph c t p và c n s t m , t căđ thayăđ i v công ngh nhanhăđ n chóng m t và

s c nh tranh ngày càng gay g t Vì v y, mô hình làm vi cănhómăđ t o ra s c m nh t ng

h p nh măđápă ng các yêu c u c a công vi c hi n t i tr nên ph bi n trên toàn c u Nhóm

có th hình thành m t cách khách quan ho că nhómă đ c l p theo ch quan c a con

ng i V y nhóm là gì?

Theo George Horge (1950), nhóm là m t s ng iăth ng xuyên liên l c v i nhau trong m t kho ng th iăgianăvàăđ đ m iăng i có th giao ti p v i nhau

Theo Theodore M Mills (1967), nhóm g m hai ho c nhi uă ng i ti p xúc v i

m t m căđíchăvàănh ngăng i coi liên h đóăcóăỦăngh a.ă

Theo Dorwin Cartwright & Alvin Zander (1968), m t nhóm là m t t p h p các cá nhân có quan h v i nhau khi n h ph thu c l n nhau m t m căđ đángăk

Theo Coghlan (1994), nhóm là s t ngătácăc a hai hay nhi u thành viên mà t i đóăhànhăviăvàăhi u su t làm vi c c aăng i này s làm nhăh ngăđ năng i khác

Nhómăđ c hi u là s ph i h p c a m t s ng i, có s th ng nh t v m căđíchăhay nhóm là m t bi u hi n c a s bìnhăđ ng (Tr n Th Bích Nga & cs., 2006)

Theoă ngă ìnhăBôiă(2010),ăắNhómălàăt p h p nhi uăng i cùng có chung m c tiêu,ăth ngăxuyênăt ngătácăv i nhau, m i thành viên có vai trò nhi m v rõ ràng và có các quy t c chung chi ph i l nănhau”

Nh ă v y, có nhi uă đ nhă ngh aă khácă nhauă v nhómă nh ngă cóă th nh n th y có

nh ngăđi m chung gi aăcácăđ nhăngh a,ănh ngăđ nhăngh aăsauăc ng c và hoàn thi n

h năđ nhăngh aătr c

T các khái ni m trên, chúng ta th y 4 y u t c u thành nên nhóm bao g m: + Th nh t: m c tiêu chung c a nhóm M c tiêu chung c a nhóm ph iăđ c xây

d ng c th , rõ ràng ngay t khi b tăđ u thành l p, m cătiêuăc ngăc n ph i có tính thách

th c M c tiêu này ph iăđ c các thành viên nhóm cùng xây d ng và hi uărõ,ăđ ng th i cùng cam k tăđ th c hi n M c tiêu c năđ c duy trì xuyên su t quá trình ho tăđ ng c a nhóm, trong m t s tr ng h p b t kh kháng có th đi u ch nhăthayăđ iăđ phù h p v i môiătr ng mà nhóm t n t i

+ Th hai: các thành viên ph iăt ngătácăth ng xuyên v i nhau Vi căt ngătácă

th ng xuyên s d năđ n liên k t ch t ch gi a các thành viên trong nhóm Ti p xúc và

t ngătácăđ ng th i s làm nhăh ng l n nhau gi a các thành viênăvàătácăđ ng nh

h ng này t oănênăđ ng l c phát tri n nhóm Có th là nh ngătácăđ ng tích c cănh ăthúcăđ y nhau làm vi c, h tr nhau trong công vi cầăho cătácăđ ng tiêu c cănh ăphátăsinhătínhăbèăphái,ăganhăđua,ăđàn đúmătrongăgiaoăti pầăTuyănhiên,ăc n ph i th y rõ giao

ti p m i giúp nhóm phát tri năvìăthôngăquaăđóăm i có th hi u nhau và gi i quy tăđ c các v năđ phát sinh t tăh năd năđ n ph i h p hi u qu h n

+ Th ba: vai trò, trách nhi m c a các thành viên trong nhóm ph i rõ ràng Khi

m i thành viênăđ u bi t rõ lý do t n t i c a mình trong nhóm, h s c g ngăđ hoàn thành nhi m v c a mình, m iăthànhăviênăđ u bi t vai trò c a nhau, gi m thi uăđ c

nh ngăng i d a d m hay ch đ iăvàăc ngătránhătr ng h p các thành viên trùng l p

gi a các ho tăđ ng và nhi m v c a nhau trong nhóm

+ Th t :ăcácăquyăt c c a nhóm Nhóm ph i có quy t c,ăquyăđ nh hay n i quy

ho tăđ ng thì m i giúp nhóm t n t i và phát tri n Quy t c có th là nh ngăquyăđ nh chính th c,ăđ c công b rõ ràng ho căc ngăcóăth t n t iăd i d ng quy t c ng m,

khôngăđ c công b ắlu t b tăthànhăv n”ănh ngăc ngăcóăhi u l c không kém ph n quan tr ng, nh ng quy t c ng m có m t tích c c và m t tiêu c c riêng c a nó

Vì v y, có th rútăraăđ nhăngh aăv nhóm: Nhóm là t p h p c a hai hay nhi u

ng iăth ngăxuyênăt ngătácăv i nhau vì m t m c tiêu chung, m i thành viên trong nhómăđ u có vai trò và nhi m v rõ ràng, có các chu n m căchungăđ chi ph i thành viên trong nhóm

1.1.1.2 K n ngălàmăvi c nhóm

Trong th iăđ i ngày nay, khi khoa h c k thu t ngày càng phát tri n thì yêu c u làm vi c theo nhóm là c n thi t.ă năgi n vì không ai là hoàn h oăắNhânăvôăth pătoàn”,ălàm vi c theo nhóm s t p h p nh ng m t m nh c a t ngăng i và b sungăchoănhauăđ

kh c ph căđi m y u.ăH năn a, không ai có th gi i toàn di n, có th cángăđángăh t m i công vi c Trong xã h i công nghi p, m i cá nhân ho tăđ ng trong m t s nhóm Các t

ch căc ngătìmăcáchăhuyăđ ng t iăđaăkh n ngălàmăvi c và sáng t o c a các nhóm trong

t ch c c a h Các nhóm d ánăđ c thành l p nh m phát huy t iăđaăn ngăl c c nh tranh trong s n xu t, sáng t o s n ph m m i, m u mã m i.ăNg i ta coi các nhóm làm

vi c là nhân t c ă b n làm nên v n nhân l c trong m t t ch c,ă c ă quan.ă Làmă vi c nhómăđ c hi u là m t s ng i cùng nhau ph i h p làm vi căđ hoàn thành m c tiêu, nhi m v đ c giao

Làm vi c nhóm là nh ng cá nhân cùng làm vi c theo s phân công c aăc ăquan,ădoanh nghi p, t ch căđ th c hi n nh ng nhi m v công vi căđ c giao Làm vi c nhómăc ngăcóăth là s ph i h p c a nh ng cá nhân có cùng chung s thích, thi t l p thànhănhómăđ cùng nhau hoàn thành m c tiêu chung

T đ u th k XX, m t s n căph ngăTâyăđưăcóănhi u nghiên c u v nhóm trong s n xu t công nghi p, nhăh ng c a nó t iăn ngăsu tălaoăđ ng c a t ngăng i và nhómăng iăc ngănh ătác đ ngăthayăđ i hành vi, ng x c a cá nhân Nh ng phát hi n

c a các nhà xã h i h c Âu - M cho th y nhóm có c tácăđ ng tích c c và tiêu c căđ n

m i m t ho tăđ ng xã h i: giáo d c, s n xu t, nghiên c uầăNh ăv y, làm vi c nhóm có tính hai m t, bao g m c nh ngătácăđ ng tích c cănh ăt o ra s h p tác nh m gi i quy t

đ c nh ng công vi c ph c t p ho c g p gáp mà m t cá nhân không th hoàn thành, làm vi cănhómăc ngăt o ra s h tr vàăt ngăc ng s hi u bi t gi a các thành viên Nó

c ngăgiúpăn ngăl c ho tăđ ng c a m i cá nhân trong nhóm s đ c c i thi n b i s h

tr l nănhauăvàăphátăhuyăđ c th m nh, kh c ph căđ căđi m y u c a m iăng i M t khác, làm vi cănhómăc ngăcóăth mang l i s lãng phí th i gian, công vi c b trì tr và hình thành tính l i c a nh ng thành viên thi u c u ti n M i quan h gi a các thành viênăc ngăcóăth b r n n t vì giao ti p không thành công ho c có s ắsuyăbìăt n nh”ădoăkhông th c s hi u nhau Chính vì th , làm vi c nhóm là c n thi tă nh ngă khôngă cóăngh aăc làm vi c nhóm là s đ t hi u qu cao Vì v y,ătr c khi vào làm vi c nhóm

m iăcáănhânăđ u ph i trang b cho mình nh ng k n ngăc n thi tăđ có th ph i h p thành công và phát huy hi u qu c a làm vi c nhóm V y k n ngălàmăvi c nhóm là gì? Theoă Hoàngă Phêă (2019),ă ắK n ngă làă kh n ngă v n d ng nh ng ki n th c thu

đ c trong m tăl nhăv cănàoăđóăvàoăth c t ”.ă

T đi n Giáo khoa ti ng Vi t đ nhăngh aăr ng:ăắK n ngălàăkh n ngăth c hành thành th o”.ăT ng h p các khái ni m trên, có th đ aăraăm t khái ni mănh ăsau:ăắK

n ngălàăhànhăđ ng t đ ng hóa m t cách thành th c và hi u qu nh quá trình h c t p

và rèn luy n”.ăNgu n g căhìnhăthànhănênăắK n ng”ăxu t phát t lý thuy t ph n x có

đi u ki năvàăkhôngăcóăđi u ki n Th nênăđ đ tăđ c các k n ngăthìăt t c m i cá nhân

đ u ph i h c t p và rèn luy n.ă óălàălỦădoăkhi n b t k qu c gia nào trên th gi i ngày nayăđ u chú tr ng vi c hình thành và phát tri năcácăc ăs đàoăt o k n ng

T đó,ăcóăth hi u k n ngălàmăvi c nhóm là kh n ngăph i h p hi u qu gi a các thành viên trong m t nhóm nh m phát tri n ti măn ng,ăn ngăl c c a t t c các thành viênăvàăthúcăđ y hi u qu công vi c K n ngăđ làm vi cănhómăđ c chia làm 2 lo i:

K n ngăngh nghi p: là các k n ngăliênăquanăđ n các ngành ngh c th nh ăk

n ngăso n th oăv năb n, k n ngăphân tích th tr ng,ăbánăhàng,ăt ăv n, k toán, giám sát, qu n lý, thi t k , khoan, hàn, ti nầă

K n ngăs ng: là nh ng k n ngăc n thi t trong cu c s ngăhàngăngàyănh ăk n ngăgiao ti p, ng x , l ng nghe, thuy t trình, h p tác, chia s ,ăt ăduyăsángăt o, h c và t

h c, qu n lý b n thân, gi i quy t tình hu ng,ầ

Nh ăv y, có th th y n u bám theo khái ni m v nhóm, m i cá nhân c n ph iăđ m

b o 4 y u t đ nhóm có th hình thành và phát tri nănh ăsau:

+ Th nh t: kh n ngăt ngătácăv i các thành viên khác Theo John C Maxwell (2012) cách th căđ xây d ng và phát tri n nhóm là gi a các cá nhân ph i có s t ngătác v iănhauănh ăm t chu i ph n ng hóa h c, kh n ngăt ngătácăt t s làm cho s h p tác tr nên hi u qu vàăng c l i V năđ quan tr ng c a nhóm không ph i là s l ng baoănhiêuăng i mà là s t ngătácănh ăth nào Nhóm th c ch t ph i là nhóm nh ng

cá nhân luôn bi t h pătác,ăt ngătr ,ăgiúpăđ l n nhau, t oăđ ng l c cho nhau phát tri n

S t ngătácălàăch tămenăgâyătácăđ ng m nh m đ năsuyăngh ăvàălàăch t xúc tác cho

nh ngăhànhăđ ng c a m i cá nhân trong nhóm Ch có s t ngătácăm i có th t o ra

s c m nh l n nh t c a nhóm Vì v y,ănóăcóăỦăngh aăr t l năđ i v i thành công c a t ng thànhăviênăc ngănh ăc a c nhóm

+ Th hai: phát tri n ti măn ng,ăn ngăl c chuyên môn c a b năthânăc ngănh ăc a

t t c các thành viên trong nhóm M tăng iăđ c coi là có k n ngălàmăvi c nhóm n u

bi t cách phát tri n ti măn ngăvàăn ngăl c c aăchínhămình,ăn ngăl c c aăđ ngăđ i Môi

tr ng làm vi cănhómălàăn iăđ m i thành viên th hi n, khám phá, tìm hi u chính mình

và nh ngăng i khác, t đóăbi t phát huy nh ngăđi m m nh, h n ch đi m y u và hoàn thi n b n thân

+ Th ba:ăthúcăđ y làm vi căđ t hi u qu ; m t thành viên t tăluônăđ t hi u qu công vi călênăhàngăđ u, t p trung vào công vi căvàăthúcăđ y công vi căđ đ tăđ c m c tiêuăđ ra

+ Th t :ăs n sàng ch p nh n nh ng ràng bu c c a nhóm v các quy t c, quy n

h n, nhi m v , trách nhi m; cam k tăhànhăđ ng, n l c h tămìnhăđ công vi c ti n tri n vàăđ tăđ c k t qu mong mu n M t nhóm không th thành công n uănh ăm i thành viên không bi t t p trung vào hi u qu công vi c chung c a nhóm mà b phân tán b i các y u t ngoài l

1.1.1.3 K n ngăqu n lý làm vi c nhóm

Nhóm hình thành d a trên nhu c u c a t ch c ho c cá nhân, tuy nhiên nhóm sinh

ra không th ho tăđ ng hi u qu n uănh ăkhôngăcóăs qu n lý Hi n nay, có r t nhi u quanăđi m và cách ti p c n khác nhau v qu n lý

Theo Parker Follet (1981), qu nălỦăđ c hi u là m t ngh thu t khi n cho công

vi căđ c th c hi năthôngăquaăng i khác

Theo Harol Koontz & cs (1994), qu n lý là m t ngh thu t nh măđ tăđ c m c tiêuăđ ra thông qua vi căđi u khi n, ch huy, ph i h p,ăh ng d n ho tăđ ng c a nh ng

ng i khác

Theo Nguy n Th Minh Hi n & cs (2020), qu nălỦătheoăngh aăchungănh t là m t

ti n trình b tăđ u t khâu ho chăđ nhăđ n t ch c, ch đ o th c hi n và ki m tra nh m

đ tăđ c m t m c tiêu nh tăđ nh Trong m iăgiaiăđo năkhácănhauăđòiăh i v n ngăl c chuyên môn và k n ngăqu n lý khác nhau Chính vì v y, mu n qu n lý có hi u qu thì

ng i qu n lý ph i hi u bi t chuyên môn c a ngành ngh , ph i có ki n th c và k n ngă

qu n lý

T nh ng khái ni m trên, có th hi u qu n lý nhóm là ho tăđ ng có ch đíchăc a

ch th qu nălỦăđ n nhóm bao g m các ho tăđ ng t ch c ch huy,ăđi u khi n,ăđ ng viên, ki mătra,ăđi u ch nh,ăđánhăgiáănh măđ tăđ c m cătiêuăđ ra c a nhóm

Trênăc ăs đó,ăchúngătaăcóăth hi u qu n lý nhóm làm vi c là s tácăđ ng c a ch

th qu nălỦăđ n nhóm trong quá trình ti n hành các ho tăđ ng c a nhóm t khâu l p k

ho ch, t ch c th c hi n, ki mătra,ăđi u ch nhăvàăđánhăgiáănh măđ tăđ c m cătiêuăđ ra

c a nhóm

1.1.2 L i ích c a qu n lý và làm vi c nhóm

Làm vi cătheoănhómălàăxuăh ng chung c aăcácăc ăquan,ăt ch c, doanh nghi p trên toàn th gi i Làm vi c nhóm có t m quan tr ng trong xã h i ngày nay và mang l i nhi u l iăíchănh :

- Qu n lý và làm vi c theo nhóm t oăđi u ki năt ngăn ngăsu t và hi u qu c a công vi c Nhi u nghiên c uăđưăch ng minh r ng làm vi cătheoănhómăn ngăsu t và hi u

qu c a m iăcáănhânăcaoăh năh năn ngăsu t và hi u qu trung bình c a m i cá nhân khi làm vi c riêng l (Tr n Th Bích Nga & cs., 2006);

- Làm vi c nhóm giúp các k n ngăvàăkinhănghi m c a m iăng i b tr l n nhau Làm vi c theo nhóm có th gi măđ c m t s nhân s ,ăl c b các khâu trung gian nên linh ho tăh n;

- Tính linh ho t trong làm vi cănhómăgiúpăcácăc ăquan,ăt ch c, doanh nghi p d

ng phó v iăthayăđ i c aămôiătr ng, n m b tăc ăh i và gi m thi uănguyăc ;

- Nhóm có th t oăraămôiătr ng làm vi c mà các ki n th c và kinh nghi m c a các cá nhân b tr cho nhau, các quy tăđ nhăđ aăraătoànădi n và phù h păh n;

- Nhóm làm vi căcóăđ kh n ngăhoànăthànhăm t công vi c ph c t p, m t d án hoàn ch nh trong khi m i cá nhân ch có th hoàn thành m t ph n vi c;

- Nhóm có th t n d ng nh ng gì t t nh t c a m i cá nhân trong chuyên môn và

c ngoài chuyên môn Các thành viên t rút ra nh ngăđi u t t nh tăđ h c h i l n nhau,

c i thi nătháiăđ và ng x c a mình;

- Làm vi cănhómăc ngăt o ra m tămôiătr ng c nh tranh tr c ti păđ thúcăđ y

đ ng l c làm vi c c a các thành viên Mang l iăc ăh i cho các thành viên h c t p và b

tr ki n th c còn thi uăđ nângăcaoăn ngăl c c a b n thân;

- Làm vi că nhómă c ngă t oă môiă tr ng chuyên môn hóa t oă đi u ki n cho các thành viên có th iăgianăvàăđi u ki năđ phát tri năđi m m nh c a b n thân Các thành viên t rút ra nh ngăđi m m nhăđ h c h i l n nhau, c i thi nătháiăđ và cách ng x

c a mình

Tuy nhiên, đi uăđángăl uăỦălàăkhôngăph i c làm vi c theo nhóm thì luôn m c

đ nh m t k t qu t t, làm vi cănhómăđòiăh i tinh th n t giác, s ph i h p m tăcáchă nă

ý, nh p nhàng, s g n k t gi a các thành viên N u không, làm vi c nhóm s d năđ n

vi c lãng phí th i gian, hi u qu công vi c xu ng th p, s đùnăđ y, l i,ăthúcăđ y s phân hóa nh ngăng i tích c c và nh ng thành viên không có s c g ng trong nhóm Làm vi c nhóm ph i ph i h p l n nhau gi a các thành viên, phát huy tính sáng t o c a

m iăcáănhân,ăđ t l i ích nhóm lên trên l i ích cá nhân

Vì v y, nhóm làm vi c hi u qu là nhóm h i t m t s đ căđi măc ăb nănh ăcácăthành viên hi u rõ lý do t n t i c a nhóm; các nguyên t c và quy ch đ c th o lu n,

đ ng thu n; thông tin trong nhóm thông su t; các thành viên h tr nhau; có nh ng quy

t c ki mătra,ăđánhăgiá,ăkhenăth ngărõăràng.ă có nh ngăđ căđi m trên nhóm ph i gi giá tr c n b n c a nhóm, l yăđóălàmăđ nhăh ng ho tăđ ng c a mình không ph i ch

bi t thi hành máy móc ch th c p trên Các nhi m v c aăcáănhânăvàănhómăđ c nêu rõ

b ng các m c tiêu (SMART) Nhóm ph i ph i h p l n nhau, sáng t o Nh ngăđ căđi m trên không ph i là có ngay mà ph i hình thành, xây d ng d n d nătrongăcácăgiaiăđo n phát tri n c aănhómăd i s qu n lý c a ch th nhóm,ătrênăc ăs đóăt o ra s tácăđ ng

t i hi u qu làm vi c c a nhóm N u nhà qu n lý nhóm t t s thúcăđ yăđ c nhóm làm

vi c hi u qu vàăđ t đ c m cătiêuăc ngănh ănh ng giá tr mongăđ iăkhác,ăng c l i

qu n lý nhóm không t t s d năđ n tình tr ng thành viên không c g ng, l i, d a d m vào nhau, chia bè k t phái, hi u qu làm vi c xu ng th p Ngoài ra, nhóm ho tăđ ng thànhă côngă c ngă ph thu c vào các y u t b i c nh, quy mô nhóm, s đaă d ng c a thành viên nhóm, các chu n m c nhóm

1.1.3 S c n thi t c a làm vi c nhóm

Trong b i c nh xã h i ngày càng phát tri n, yêu c u ngày càng cao, s bi năđ i

c a toàn c u v các v năđ kinh t - xã h i - môiătr ngăc ngănh ănhuăc u c a con

ng iăcàngăt ngăthìălàmăvi c cá nhân khó có th đápă ng và gi i quy tăđ c nh ng v n

đ c a xã h i John C Maxwellă(2008)ăc ngăkh ngăđ nh:ăắM t là con s quá nh đ t o nênăđi uăv ăđ i”ăvìăth đòiăh i s h p tác, ph i h păđ t o ra s c m nh t ng th Có th

th yătrongăxuăh ng hi n t i, làm vi c nhóm là m t xu th mang tính ch t t t y u trong

m i t ch c Làm vi c nhóm mang l i nh ng l i ích thi t th c v aăthúcăđ y công vi c,

đ m b o tính hi u qu công vi c mà còn là m t ph ngăth căđ nângăcaoăn ngăl c cho các thành viên thông qua vi c h c t p l n nhau Làm vi cănhómăc ngăt oăraăđ ng l c phát tri n b n thân cho các cá nhân trong nhóm thông qua s nhă h ng tr c ti p

Nh ngăcóăph i t ch c luôn c năđ n làm vi c nhóm? N u khôngăxácăđ nh rõ s c n thi t khi thành l p nhóm có th d năđ n nh ng h l yănh ălưngăphíăth i gian và ngu n nhân

l c Do v y,ăđ i v i nh ng công vi c mang tính ch t gi năđ n,ănh ng công vi c theo quy trình và l păđiăl p l iănh ăk toán, thu ngân, x lỦăđ n xin vay v n không c n thi tăđ n m t nhóm ph i h păđ làm vi c Trên th c t , nh ng công vi cănàyăđ uăđ c xác l p b i quy trình làm vi c rõ ràng và mang tính ch t l păđiăl p l iănênăkhôngăcóăđ

ph c t p M t cá nhân khi v ng nghi p v có th đ m nhi m t t công vi c này Vì v y, nhóm ch c n xem xét thành l p trong nh ngătr ng h p sau:

- M t cá nhân không th gi i quy tăđ c v năđ nh ăcôngăvi c có tính ph c t p, khôngăaiăcóăđ yăđ kinh nghi măđ gi i quy t;

- Công vi căđòiăh i s ph i h p gi a các thành viên và m căđ ph thu c l n nhau cao Ví d nh ă đ i th xây khi chuy n g chă lênă caoă đ xây c nă cóă ng i v n chuy n,ăchúngătaăth ng quan sát t th c t th yăcóăng i ném g ch t d iăđ t lên và

ng iăđ g chăphíaătrên,ăđâyălàăcôngăvi căđ năgi n, tuy nhiênăđòiăh i s ph i h p c a haiăng i:ăng iătungăvàăng i h ng, k n ngăph i h p ph i t tăđ t m căđiêuăluy n n u không r t d x y ra tai n n;

- M cătiêuăđ ra có tính thách th c mà m t cá nhân dù n l căc ngăkhôngăth hoàn thành Ví d nh ădùăb n có quy tătâmăcaoăđ năđâuăch c h n b năc ngăkhôngăth leo m t mìnhălênăđ nh Everest

Nh ăJohnăC Maxwellă(2012)ăđưăkh ngăđ nh:ăắKhiătháchăth căt ng,ănhuăc u làm

vi c nhóm s t ngătheo”

a Nhóm chính th c

Nhóm chính th c là nh ng nhóm có t ch c c đ nh,ăđ c hình thành xu t phát t nhu c u c a m tăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch c, theo quy tăđ nh c aăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch căđó,ăth c hi n công vi căcóătínhăth ng xuyên, có phân công rõ ràng Ví

d nh ăcácăphòng,ăban,ăđ i, t trongăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch c các thành viên trong nhóm có cùng chung ngh chuyênă mônă đ gi i quy t các v nă đ chuyên môn

nh m th c hi n nhi m v côngătácăđ c giao m t cách c đ nh.ăNhómăđ c t ch c theo chuyên môn và mang tính ch tălâuădàiăđ th c hi n các m c tiêu, nhi m v chuyên sâu Các nhóm chính th căth ngăđemăl i nh ng k t qu công tác chuyên môn theo

t ngăl nhăv c c aăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch c

b Nhóm không chính th c

Nhóm không chính th c là nhóm hình thành t nhiên t nhu c u c a m i thành viên trong nhóm, do m t s ng iăđ c t p h p l i trong m t s tr ng h p nh tăđ nh

đ đápă ng nh ng nhu c u cá nhân ho c do t ch c thành l p, nh m gi i quy t công

vi c theo v vi c có tính ch tăđ c bi t c a t ch cănh :ă

- Nhóm làm vi c theo d án mang tính th i gian, th i v

- Nhóm linh ho t xây d ngăđ án chi năl c, hay gi i quy t các công vi căđ t xu t

- Nhómă ắnóng”ă nh mă huyă đ ng trí tu c a m t s ng i đ gi i quy t v nă đ

c p bách

- Nhómăắđ c nhi m”ăđ căhuyăđ ng t m th i gi i quy t g p m t v năđ đ c bi t

- Nhóm l iăíchăđ c xây d ng theo nhu c u c aăcácăcáănhânătrongăc ăquan,ădoanhănghi p t ch cầă(nhómăcùngăs thích, nhóm cùng m iăquanătâmầ)

Th i gian t n t i c aănhómăc ngălàăm t y u t quan tr ng Nhóm chính th c t n

t i su t th i gian t n t i c aăc ăquan,ăt ch c; nhóm không chính th c t n t i theo t ng

d án, t ng ho tăđ ng, t ng m i quan h c a các thành viên Có nhóm l i ch ho tăđ ng trong th i gian ng n tính b ng phút, gi nh ăcácănhómălàmăcácăbàiăt p,ăcácătròăch iătrong các bu i t p hu nầăCácănhómăd án là các nhóm làm vi c, nó là t p h p nh ng thànhă viênă cóă n ngă l c làm vi c b tr cho nhau, cùng cam k t th c hi n m c tiêu chung, g n v i m căđíchăc a t ch căchoăđ n khi k t thúc d án

Vì v y, nhóm chính th călàănhómăđ c thành l p b i nhu c u c aă c ă quan,ăt

ch c trên nhóm, có quy tăđ nh thành l p và m c tiêu ph i phù h p v i m c tiêu chung

c a t ch c Nhóm không chính th călàănhómăđ c hình thành t nhiên do nhu c u xã

h i c a nh ngăng i tham gia, m c tiêu c a nhóm có th không trùng m c tiêu c a t

ch c Trong m t t ch c,ă đ ng th i có th t n t i nhi u nhóm chính th c và không chính th c Các nhóm làm vi c trong m tăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch căth ng là nhómăắchínhăth c”.ăTuyănhiên,ăvaiătròăvàă nhăh ng c a các nhóm không chính th c

c ngăr t quan tr ng Các nhóm không chính th c có khi nhăh ng r t m nhăđ n k t

qu ho tăđ ng c a các nhóm chính th căkhiămàăcácăthànhăviênăt ngătácăv i nhau theo ngh aătíchăc c, lành m nh

Phân lo i nhóm chính th c và không chính th căcóăỦăngh aăl nătrongăđi u hành

ho tă đ ng nhóm Nhóm chính th c thành l p theo yêu c u qu n lý c a t ch c, còn nhóm không chính th cănh ănhómăb n bè, câu l c b ầăraăđ i theo s thích c a các cá nhân trong t ch căđó.ă

…

c So sánh nhóm chính th c và không chính th c

Nhóm chính th căcácăthànhăviênăđ c trang b ki n th c v n i quy ho tăđ ng

c aăc ăquan,ădoanhănghi p, t ch c, các quy trình gi i quy t công vi c, l p k ho ch và theo dõi ti năđ công vi c, báo cáo k t qu côngătácăchuyênămônăhàngăn m,ăhàngăquỦ,ăhàng tháng

Nhóm không chính th c có k ho ch và quy trình làm vi c riêng không mang tính

ch tăth ng xuyên Có th đ c yêu c u l p báo cáo khi k t thúc công vi căđ c giao, khi k t thúc ho tăđ ng c aănhómầ

Dù là nhóm chính th c hay không chính th c, công vi c c a nhóm ph i nh m

th c hi n các m c tiêu công vi căđ c t ch c giao, mong mu n c a các thành viên trên

c ăs đ ng thu n và ph i h p làm vi c gi a các thành viên

1.1.5.ăCácăgiaiăđo n hình thành và phát tri n nhóm

S hìnhăthànhănhómăth ng b t ngu n t m c tiêu c aănhóm,ănh ngănóăcóăphátătri nă đ c hay không còn ph thu c vào nh ng ho tă đ ng c a các thành viên trong

nhóm B t kì m t cá nhân nào mu n phát tri năc ngăph i tr i qua m t quá trình tìm

hi u, h c h i,ăđi u ch nh và d n hoàn thi n b năthân.ăNhómăc ngăv y,ănóăc ngăph i tr i quaăcácăgiaiăđo n nh tăđ nhămàătrongăđóăcácăhànhăviăcáănhânăs quy tăđ nh s thành công hay th t b i c a nhóm Bruce W Tuckman (1965)ălàăng iăđ uătiênăđ aăraămôăhìnhă5ăgiaiăđo n phát tri nănhómăđ c s d ng r ng rãi choăđ n nay N i dung mô hình 5ăgiaiăđo năđ cătrìnhăbàyănh ăsau:

cá nhân b o v b n thân b ng cách trung l păcácăquanăđi măkhácănhau.ăDoăđó,ăcác b t

đ ngăth ngăítăđ c th hi n tr c ti p.ăCácăxungăđ t ch y u mang tính ch t cá nhân và tiêu c c

Vaiătròătr ngănhómăgiaiăđo nănàyălàăđ nhăh ngăvàăthúcăđ y các thành viên c i

m , giao ti p v iă nhau,ă sauă đóă cùngă ph i h p xây d ng m c tiêu ho tă đ ng nhóm Nhómătr ng và các thành viên trong nhóm tìm hi u l n nhau v tính tình, kh n ngălàm vi c, s t tin, trách nhi m và nh ngăsuyăngh ăđóngăgópăchoănhóm.ăSauăđó,ănhómăquy t tâm xây d ng ho c hi u rõ m c tiêu mà nhóm ph i hoàn thành Các m c tiêu

đ c xây d ng b iănhómăth ngăđ căđánhăgiáăb ng các tiêu chí c th ,ăđoăđ c,ăđ c

đ ng thu n, kh thi và có th i h năxácăđ nh (SMART) N u nhóm không xây d ngăđ c

m c tiêu ho c các thành viên không hi u rõ m c tiêu c a nhóm thì nhóm không th hoàn thành công vi c ho c s m tan rã

+ăGiaiăđo n 2: Xu t hi n nh ngăxungăđ t trong nhóm

Giaiăđo n m tăth ngăđ c k t thúc b i s t p h păthànhăviên,ăđ nhăh ng và xây

d ng m c tiêu, nguyên t c ho tă đ ngă c ngă nh ă xácă l p vai trò c a thành viên trong nhóm Tuy nhiên, ngayăsauăđóănhómăs ph iăđ i m t v i nh ng sóng gió có th x y ra

b i nhi uă nguyênă nhână nh ă s b tă đ ng trong nhi m v đ c giao, s khác bi t v phong cách làm vi c,ătrìnhăđ và k n ngăcóăth d năđ n phát sinh các mâu thu n, bên

c nhăđóăxungăđ tăc ngăcóăth đ c phát sinh b i s khác bi t v tínhăcáchăcáănhân,ăv năhóa, dân t cầ

cătr ngăc aăgiaiăđo n này m t s thành viên t ra n i tr i,ăng i mu n th hi n, lôiăkéo,ăng i thì th ăth đ ng d năđ n tình tr ng bè phái b t h p tác, s c g ng th

hi n và b o v mình c a nh ng thành viên t ra n i tr iăcàngălàmăgiaăt ngăs khác bi t

gi a các thành viên trong nhóm, m tăđoànăk t có th x y ra Truy n thông, giao ti p trongănhómăch aăsuônăs , d năđ n tình tr ngăphânătánăt ăt ng, b t mãn c m th y lãng

phí th i gian có th x yăraătrongăgiaiăđo n này M t s thành viên không thích ng có

Quaăgiaiăđo năxungăđ t nhóm, các thành viên hi u bi t v nhi m v và ch p nh n

đi m khác bi t c a các thành viên trong nhóm, m t s cá nhân không thích ngăđ c

v i nhóm s t đ ng r i b ho c b đàoăth i ra kh i nhóm, nh ngăng i l iăth ng có

m t s cam k t nh tăđ nh khi l iăcùngănhóm.ăQuáătrìnhăxungăđ t cho phép h làm rõ

đ c các nhi m v c n hoàn thành, hi u bi t tính cách cá nhân c a t ng thành viên, bi t

v cácăđi m m nhăvàăđi m y u c a các thành viên, vì th các thành viên có ý th căh n,ă

bi tăcáchăđi u ch nh hành vi, trách nhi măh năv i các công vi c c a nhóm M i thành viên b tăđ u tôn tr ng l n nhau và tôn tr ngătr ng nhóm, ch p nh n s đi u hành và phân công trong nhóm M i thành viên b tăđ u h p tác v i nhau

Giaiăđo n này các thành viên b tăđ u n l căđóngăgópăvàoăcôngăvi c chung c a nhóm, có s tinăt ng l n nhau, g n k t v i nhau qua công vi c,ălưnhăđ o nhóm c n t o

đi u ki năđ các thành viên h tr nhau B oăđ m các kênh thông tin trong nhóm thông

su t, xây d ngăđ căc ăch ph n h i tích c c.ăThànhăviênătinăt ng l n nhau, l ng nghe

ý ki n c a nhau và cùng g n k t b i m c tiêu chung

+ăGiaiăđo nă4:ăGiaiăđo n ho tăđ ng có hi u qu

Sauăgiaiăđo n năđ nhălàăgiaiăđo n ho tăđ ng hi u qu ă cătr ngăgiaiăđo n này là các thành viên hoàn toàn hòa h p nhau, t oăraăn ngăsu t làm vi c cao, m i ti măn ngă

c a cá nhân và t p th nhómăđ c phát huy, các v năđ đ c gi i quy t có hi u qu , các mâu thu n không còn x y ra Tuy nhiên không ph iălàăđưălo i b h tăxungăđ t, vì xung

đ tălúcănàoăc ngăth ng tr cătácăđ ngăđ n b t c nhóm nào b t c giaiăđo n nào Các thành viên ph i t hoàn thi n mình trong nhóm, thích ng v iăthayăđ i, ch p nh n s khác bi t,ăh ng m c tiêu chung, tham gia vào vi c qu n lý chung

+ăGiaiăđo n 5: K t thúc (hay tan rã)

Giaiăđo nănàyăcácăthànhăviênăđưăhoànăthànhăm c tiêu chung (ho c không hoàn thành m c tiêu nào c ) Các thành viên ít ph thu c vào nhau, nhi m v hoàn thành thì nhóm s k t thúc vai trò (các nhóm nghiên c u, nhóm d ánăth ng k tăthúcănh ăv y), xây d ng ho c t p h p thành các nhóm m i v i m c tiêu m i Ho tăđ ng c a nhóm

th ngăđ căgiámăsátăvàăđánhăgiáăđ rút kinh nghi m và bài h c cho các nhóm khác, d

án khác

Trênăđâyălàămôăhình t ng quát ti n trình hình thành và phát tri n c a m t nhóm

nh ngăth c t không ph i b t c nhómănàoăc ngătr iăquaă5ăgiaiăđo n Có nhóm v a m i

hìnhăthànhăđưătanărư,ăcóănhómăđangăgiaiăđo n ho tăđ ng năđ nhăc ngăcóăth b ắtreo”ăvàă

có nh ng nhóm luôn t n t i ho tăđ ng trong m t s giaiăđo n, có nhóm cùng lúc tr i qua nhi uăgiaiăđo năđanăxenănhau.ăB i vì trong cu c s ng m i th đ u không ng ng thayăđ i và phát tri n,ănguyăc ăluônăti m n, nh ngăxungăđ t có th x y ra b t c lúc nào.ă làm vi c nhóm, m i thành viên c n ph i nh n th căđ c vai trò và có các k

n ngălàmăvi căc ăb n m iăđ m b oăđ c s thànhăcông,ătrongăđóăvaiătròăc a ng i lãnh

đ o là vô cùng quan tr ngăđ có th năđ nh và t ch căthànhăcông.ăNg iălưnhăđ o c n

ph i bi tăphánăđoán,ăquanăsát và s d ngăphongăcáchăđi u hành m t cách linh ho tăđ có

th thích ng và phù h p v i hoàn c nh c a nhóm N uăcácăthànhăviênăv tăquaăđ c t t

c đ ti năđ n s đ ng thu n thì nhóm s đ c nâng lên m t t m cao m i và s g t hái

ho ch và th c hi n các nhi m v đ c giao cùng các v năđ c n gi i quy t c a nhóm

Nh ngăđi m c n ghi nh :

- M i thành viên c a nhóm c n th ng nh t v công vi căđ c giao c a nhóm

- Các m c tiêu công tác ch năđ nhăkhiăđưăth o lu n xong các bi n pháp th c hi n

- M c dù các thành viên c a nhóm hi u bi t các m c tiêu công vi c,ănh ngănênă

ph bi n các m c tiêu cho các thành viên n m v ng

đ tăđ c nh ng k t qu cao nh t, các m c tiêu còn ph iăđ c th thách b ng cách k t h p gi a nh ng m c tiêu chung và m c tiêu riêng

1.2.2 Thi t l p các m i quan h v i các cá nhân và b ph n liên quan

Các nhóm c n có s h tr c aăcácăbênăliênăquanăđ n ho tăđ ng nh tălàăc ăquană

c p trên (Tr n Th bích Nga & cs., 2006) Ba m i quan h ch y u mà nhóm c n quan tâm t i trong quá trình ho tăđ ng là:

- Ng i b o tr chính c aănhómă(lưnhăđ o tr c ti p c p trên c a nhóm)

- Ng iăđ ngăđ u các t ch căvàăcácăđ năv cóăliênăquană(lưnhăđ oăđ năv và các phòng, ban ch căn ng)

- Các c ăquanăc p tài chính cho ho tăđ ng c a nhóm

- Các t ch căvàăcáănhânăbênăngoài,ăđâyălàăm i quan h v iăcácăđ i tác, khách hàngầăcóăm i quan h v i nhóm

Thi t l p các m i quan h nh m n mă đ c yêu c u c a c p trên, n m b t các thôngătinăđánhăgiáăv ho tăđ ng c a nhóm, t o ni m tin trong công vi c, nh năđ c s

h tr c n thi t nh t là v tài chính k p th i cho ho tăđ ng c aănhóm.ă i v iăcácăđ i tác hay khách hàng bên ngoài, h làăng i c năđ c tôn tr ng, c n gi m i quan h lâu dài Vì v y, luôn ph i có m i quan h tin c y, tôn tr ng và hi u bi t Bi t cách gìn gi các m i quan h bên trong và bên ngoài v iănhómăđ xây d ng và phát tri n nhóm lâu dài,ăđemăđ n s thành công trong công vi c.ă làmăđ căđi uăđóăc n ghi nh tháiăđ quy tăđ nh m i quan h c a ta v i m iăng i (John C Maxwell, 2018)

1.2.3 Khuy n khích óc sáng t o trong làm vi c nhóm

M t s ng i ch bi t làm theo kinh nghi m và cách làm riêng c a mình C n xóa

b tính th đ ng y và t o l p tính sáng t o

Khôngă đ nhóm b phân ra thành nh ng conă ng i chuyên sáng t o và nh ng

ng i th đ ng Mu n v y, ph i luôn bi t khuy năkhíchăvàăđónănh nătínhăđaăd ng c a cácăquanăđi măvàăỦăt ng m i,ăđ aăcácăth o lu nănhómăđ hoàn thi năỦăt ngăvàăđiăđ n

th ng nh t

1.2.4 Phát huy nh ngăỦăt ng m i

Vi c cóăđ c nh ng sáng ki năđòiăh iăcóăng iălưnhăđ o và c n m t hình th c t

ch c h p lý, khuy n khích m iăng iăđ aăraănh ngăỦăt ng m i M i ý ki n c năđ c ghi chép lên bi uăđ hay b ngăđ m iăng i có th nhìn th y,ăsauăđóălo i b nh ng ý

ki n b t kh thi và tóm t t làm rõ nh ng ý ki n kh thi r i cùng cân nh c l a ch n ý

t ng hay nh t, th o lu năđ t p th nhóm cùng hoàn thi năỦăt ng, m ra m tăh ngăđiă

m i c a toàn nhóm

M t s đi m c n ghi nh :

- Ph ngăphápăv n d ng trí tu t p th cònăđ c g iălàăắt ăduyăhànhăđ ngănhóm”

- Không nên ch trích l n nhau s làm gi m óc sáng t o c a các thành viên

- Không nên mi t th ý ki n nào trong các bu i h p c a nhóm

- Có nh ng ý ki năt ng ch ng ng ng n l i có th đ aăđ n nh ng gi i pháp có giá tr Vì v y, m i ý ki n c năđ c tôn tr ng, cân nh căđ l a ch n

- C n ghi m i ý ki n lên b ngăchoădùăđóăch aăh n là ý ki năđ căđáo

- Nh ngăỦăt ng sáng t o c a m iăcáănhânăđ căđ aăraăth o lu n trong nhóm bao

gi c ngăhoànăthi năh năỦăt ngăbanăđ u c a m tăcáănhânăđ aăra

1.2.5 y nhi m trong nhóm

S y nhi m trong nhóm có hai hình th c: y nhi m công vi c và y nhi m quy n hành C th :

- y nhi m công vi c là phân chia công vi c c a nhóm thành các ph n vi c riêng v i m c tiêu c th cho t ng ph n vi c r i giao cho t ng thành viên c a nhóm,

ch can thi p khi c n thi t

- Vi c y nhi m quy n hành ti n hành sau khi bàn th o th ng nh t,ătraoăchoăng i

đ c y quy năđ yăđ quy năđ h đ c gi i quy t công vi c

Khi y nhi m công vi c, c n nh n di n các lo iăđ căđi m cá nhân tr c khi ra quy tăđ nh y nhi m:

- Ng iăcóăn ngăl c và t nguy n th c hi n:ă âyălàătr ng h p g păng iăđ c

y nhi mălỦăt ng, s n lòng nh n trách nhi măvàăc ngăs n lòng tham kh o ý ki năng i khác, th c hi n công vi c theo mong mu năkhiăđ c y nhi m

- Ng iăcóăn ngăl cănh ngăkhôngămu n th c hi n: Nh ngăng i này không s n lòng h c h i và ti p thu ý ki n c aăng i khác, thi u tinh th n h p tác, không nên giao

vi c cho h

- Ng i thi uă n ngă l că nh ngă mu n th c hi n:ă Tr ng h p này c nă đ c b i

d ngăđ b khuy t nh ng m t y uătr căkhiăđ c y nhi m, giúp h cóăđ n ngăl c

th c thi nhi m v

- Thi uă n ngă l c l i không mu n th c hi n: Không nên y nhi m cho nh ng

ng i này vì s không th c hi năđ c công vi c C năgiúpăđ , giáo d cănângăcaoăn ngă

l c và ý th c cho h

M iăng i chúng ta làm vi c b t k t ch cănàoăđ u ph i rèn luy n mình v m i

m t c v nângăcaoătrìnhăđ chuyên môn, k n ngălàmăvi c, nâng cao ý th c trách nhi m

v i công vi c Xóa b tínhăl i bi ng, ng i khó, ng i gian kh , thi u tinh th n h p tác

và trách nhi m Hãy rèn luy nămìnhăđ tr thànhăconăng iăcóăn ngăl c, ph m ch t t t,

s n sàng nh n m i nhi m v và hoàn thành t t nhi m v ,ăcóănh ăv y m i có th th ngă

ti n trong công vi c và làm vi c t t m iămôiătr ng

1.2.6 Khuy n khích m iăng i th o lu n

Ng iă lưnhă đ o nhóm c nă đ ng viên m iă ng i th o lu n, ngay c v i ý ki n

ng c l iăc ngăcóăgiáătr đ m iăng iăsuyăngh ăCóănh ng ý ki nătráiăng căđángăđ

m iăng iăsuyăngh ăvàăcóăph ngăánăkh c ph căđ hoàn thi năh n.ăM iăng i trong quá trình làm vi c nhóm ph i c i thi n tính e dè, ng i phát bi u, ng iăđóngăgópăỦăt ng Có

nh ăv y m i hoàn thi n b n thân trong quá trình làm vi c nhóm

1.2.7 Chia s trách nhi m trong nhóm

M iăng i trong quá trình làm vi c nhóm c năđóngăgóp,ăb sung cách th c hành

đ ng, sáng t o trong th c thi nhi m v , s n sàng h tr đ ngăđ i,ăt ngăc ng tính xây

d ng khi ho tăđ ng nhóm g p tr ng i t m th i

C n t o b u không khí hi u bi t l n nhau gi a các thành viên, nh t là thông tin v

ti năđ , nh ngăthayăđ i k ho ch và n i dung công vi c.ăQuaăđó,ăchiaăs nh ng khó

kh năv ng m c c aăđ ngăđ i,ăđ ng nghi p, t o nên s đ ng c măđ cùng hoàn thành công vi c c a nhóm

1.2.8 Linh ho t trong ho tăđ ng c a nhóm

M i thành viên ph i rèn luy nămìnhăđ có kh n ngăth c hi n t t vai trò c a mình trong nhóm M iăng i ph iăđ c phân công nhi m v c th đ làm vi c ch đ ng, sáng t oă vàă cóă đíchă ph nă đ u hoàn thành Dù vi că khóă đ nă đâuă nh ngă n u có s

đ ng thu n c aătoànănhómăthìăđ u có th hoàn thành M iăng iăđ uăđ c khuy n khích làm vi cătheoăph ngăcáchăhi u qu nh t c aămìnhătrênăc ăs nh ng nguyên t c chung

c a nhóm

1.3.ă IăT NG, NHI M V , N I DUNG NGHIÊN C U MÔN H C

1.3.1.ă iăt ng môn h c

Môn h c k n ngălàmăvi c nhóm là môn khoa h c xã h i nghiên c u các v năđ thu căph ngăphápălàmăvi c theo nhóm c aăconăng i Làm vi c theo nhóm có nh ng

đ căđi m riêng, yêu c u làm vi c nhóm r tăđaăd ng, phong phú trên r t nhi uăl nhăv c t kinh t , khoa h c k thu t, nghi p v đ nă cácăl nhăv c thu c khoa h c xã h i, nhân

v n,ầăvìăv y n i dung c th c a môn h căc ngăr tăđaăd ng

Do m căđíchăch y u c a môn h c là trang b choăng i h c nh ng v năđ v

ph ngăpháp,ăk n ngăqu n lý và làm vi cănhómănênăđ iăt ng môn h c t p trung vào nghiên c u nh ng hi u bi tăc năb n v nguyên t c và nh ng yêu c u, n i dung và các

k n ngăt ch c qu n lý làm vi c nhóm hi u qu phù h p v i yêu c u c a th c t

Môn h c k n ngăqu n lý và làm vi c nhóm m cădùăcóăđ iăt ngăriêngănh ngă

l i có m i quan h r tăkh ngăkhítăv i nhi u môn khoa h c khác.ăTrongăđó,ăđángăchúă

ý là các môn khoa h c xã h i, khoa h c tâm lý, khoa h căhànhăviăvàăđ c bi t tri n khai nh ng n i dung c th liênă quană đ n ho tă đ ngă nhómă trongă cácă l nhă v c k thu t, nghi p v ,ă chuyênă mônầă Mônă h c k n ngă qu n lý và làm vi c nhóm áp

d ng r t nhi u các k t qu c a các môn khoa h c c th liênăquanăđ tri n khai trong

- Làmărõăc ăs hình thành k n ngăqu n lý và làm vi c nhóm, ph bi n h th ng

k n ngăc n thi t thông qua gi ng viên khi trình bày môn h căchoăng i h c;

- Làm rõ các k n ngăt ch c và qu n lý làm vi c nhóm, v n d ng các k n ngănày trong ho tăđ ng làm vi c nhóm vào nh ng hoàn c nhăvàăđi u ki n c th

1.3.4.ăPh ngăphápănghiênăc u môn h c

C ngănh ăcácămônăkhoaăh c khác, môn h c k n ngălàmăvi c nhóm l yă c ăs

th c ti nălàmăc ăs choăph ngăphápănghiênăc u môn h c M t s ph ngăphápăkhácă

đ c k t h păđ nghiên c u môn h cănh ăph ngăphápătr i nghi m giúp sinh viên hi u nhanhăh năcácăv năđ đ c phân tích Các bài t p th c hành làm vi cănhómănh ăth o

lu n, h i th o, h p tác hành đ ng, s m vai,ầăđ c th c hi n theo t ngănhómăđ rèn luy n và nâng cao k n ngăng i h c

Khi xem xét nh ng v năđ c th thu c n i dung môn h c, nh n th yăcácăph ngăpháp nghi p v ch y uăđ c s d ng ph bi nălà:ăCácăph ngăphápănghiênăc u xã h i

h c tìm hi uăphânătíchăc ăs khoa h c và th c ti n c a k n ngălàmăvi c nhóm;ăph ngăphápăchuyênăgia;ăph ngăphápăth c nghi m;ăph ngăphápăđàoăt o có s tham gia c a

h căviên;ăph ngăphápăgiáoăd c ch đ ng;ăph ngăphápătâmălỦăh cầ

CÂU H I TH O LU N

1 Th nàoălàănhóm?ăNhómăđ căraăđ iănh ăth nào?

2 Th nào là làm vi c nhóm? T m quan tr ng c a làm vi c theo nhóm?

3 Th nào là nhóm chính th c, nhóm không chính th c? S gi ng, khác nhau

8 Các yêu c u trong làm vi c nhóm?

9 T i sao v n có tâm lý không thích làm vi c v i m tănhómăng i dù r ng ai

c ngăbi t l i ích c a làm vi căđ i nhóm T i sao l iănh ăv y?

10 T i sao có m t s ng i không ki m soát c m xúc tiêu c cănh ăkhóăch u, b t

đ ng, b c mình, gi n gi ầădùăbi t r ng nó làm nhăh ngăđ năhànhăđ ng và quy t

đ nh c a mình?

11.ăTrìnhăbàyăđ iăt ng, nhi m v và n i dung c a môn h c K n ngălàmăvi c nhóm?

BÀI T P NHÓM

Tình hu ng 1 Nghiên c u hai tình hu ng sauăđây:

1)ăThángă7/2020,ăđ hoàn thành b n d báo nhu c u tiêu th choăcôngăty,ătr ng phòng kinh doanh công ty Vinafood yêu c uăcácănhânăviênăbánăhàngă c tính nhu c u tiêu th n măsauătheoăquỦăchoăm t s n ph m c th trong khu v c mình ph tráchătr c ngày 30/10/2020

2)ăThángă3/2020,ălưnhăđ o công ty Vinafood yêu c u các nhân viên c aăcôngătyăđ

xu t 2 s n ph m m iăđ m r ng th ph n và t iăđaăhóaăl i nhu n c a công ty

Trong hai tình hu ngă trên,ă nhómă nênă đ c thành l p trong tình hu ng nào?

Vì sao?

Tình hu ng 2 Rùa và th

Rùa và th thi ch y v iănhau,ăđ ngăđuaăh n h p bao g m trên c năvàăv t sông

L năđuaăth nh t: Th doăkhinhăth ng rùa ch m ch p v a ch y, v aărongăch iăđưă

b rùaăkiênătrì,ăắch m mà ch c”ăv đíchătr c

L năđuaăth hai: Th rút kinh nghi m, t p trung ch y m t m ch v đíchănênăđưă

Cu căđuaăb tăđ u, th cõng rùa ch yăđ n bên b sông, rùa l i xu ng sông và cõng

th b iăquaăbênăkiaăb sông.ăLênăđ n b , th l iăcõngărùaăđ aăc hai cùng v đích.ăVàăchúng cùng nh n ra r ngăđưăv đíchăs măh năr t nhi u so v i các l năđuaătr c

nh ăkhôngă c đ ng n i, Mi ngălúcănàoă c ngăkhôăvàăn t n , còn Chân th m chí còn

đ ng không v ngăđ nângăđ c b n.ăDoăđóăchúngăb tăđ u nh n ra r ng B ngăc ngăđangăđóngăgópăvaiătròăquanătr ngăchoăc ăth theo cách nhàn h , l ng l c a nó và chúng

c n h p s c làm vi c cùng nhau n uăkhôngăc ăth s không th t n t i

a) B n hãy cho bi t câu chuy n trên có d ng ý gì?

b)ăụăngh aăc a câu chuy n? Chúng ta rút ra bài h c gì khi làm vi c nhóm?

TÀI LI U THAM KH O

Comer,ăD.R.ă(1995).ăắAămodelăofăsocialăloafingăinărealăworkăgroup”,ăHumanăRelations Harolă Koontz,ă Cyrilă Odonnellă &ă Heinză Weihrichă (1994),ă Nh ngă v nă đ ă c tă y uă c aă

qu nălỦ,ăNXBăKhoaăh căvàăK ăthu t

HoàngăPhêă(2019).ăT ăđi năti ngăVi t.ăNXBăH ngă c

Homans, George (1951) The Human Group, London: Routledge and Kegan Paul

JohnăC.ăMaxwellă(2008).ăLàmăvi cănhóm.ăB năd chăti ngă Vi tăc aăHu nhăNh tăTân.ăNXBăH ngă c

JohnăC.ăMaxwellă(2012).ă17ănguyênăt căvàngăkhiălàmăvi cănhóm,ăB năd chăti ngăVi tă

c aă căAnh.ăNXBăLaoăđ ngă- Xưăh i

John C Maxwellă (2018).ă Tháiă đ ă B nă d chă ti ngă Vi tă c aă Hoàngă Ng că Bích.ă NXBă

Ch ngă2 HO Tă NG NHÓM

h n h ng 2 ung p ho ng i h c nh ng ki n th c bao

g m: N nh ng n i ung n c a ho t ng nh h n t h v i tr trách nhi m c th nh viên v tr ng nhóm; N c các nguyên t c trong ho t

ng nh h i u hành các ho t ng nh v n ng v o th c ti n làm vi c nhóm; N c n i dung c a phát tri n nhóm và phát tri n s nghi p c a các thành viên trong nhóm Ch ng 2 i s u v o n i dung v ho t ng nhóm và phát tri n

nh c k t c u thành 5 ph n chính bao g m: (1) Thành l p nhóm; (2) T ch c tri n khai các ho t ng nh 3 i u hành ho t ng nh 4 Thú y s phát tri n c th nh viên 5 nh gi t qu làm vi c nhóm

2.1 THÀNH L P NHÓM

Nhóm là t p h p nhi uăng i,ădoăđóăcóăc nh ng thành viên m iăvàăthànhăviênăc ,ă

có quen nhau t tr căhayăhoànătoànăch aăquenănhauăs ph thu c vào cách thành l p nhóm.ă i v i các nhóm phi chính th c,ănhómăđ c hình thành d a trên nhu c u c a cá nhânănh ăcácănhómăcó cùng s thích nh c,ăkhiêuăv ,ăđ c sách ho c cùng nhau làm m t

vi căgìăđóăho căđ năthu n vì h thíchănhau,ăch iăthânăv i nhau thì các thành viên s t

t ch cănhóm.ă i v i các nhóm chính th căđ căhìnhăthànhăđ th c thi nhi m v c a

t ch c,ălưnhăđ o t ch c s xoay quanh m c tiêu, nhi m v đ thành l p nhóm, vì v y nhómăth ngăđ c hình thành d a trên s phân công c a t ch c M t cách khác, nhóm

c ngăcóăth đ c hình thành b ng cách nhà qu n lý ch đ nhănhómătr ng,ăsauăđóănhómă

tr ng s b t tay vào tìm ki m thành viên cho nhóm

2.1.1 L a ch n s l ng và thành viên nhóm

L a ch n thành viên là ho tăđ ngăđ u tiên vô cùng quan tr ng c a m t nhóm, nó giúp kh i t o thành công và hi u qu ho tăđ ng nhóm V y c n ph iălàmănh ăth nào?

Vi căđ u tiên các nhà qu nălỦănênălàmălàăsuyăngh ăvàăho chăđ nh công vi c thay

vì b tăđ u tìm ki măthànhăviênătr c, c n ph iăxácăđ nh s l ng thành viên c n cho

m t nhóm và s l ng thành viên c n cho m t v trí trong nhóm, b i vì th a ho c thi uă thànhă viênă đ u có th d nă đ n nh ng v nă đ nghiêm tr ng khác nhau Ví d trong m t d án, n u vi căxácăđ nh th a thành viên có th d năđ n áp l c v m t tài chínhănh ngăthi u thành viên s làmăgiaăt ngăápăl c v m t công vi cănh ăthi u th i gian làm vi c, th m chí thi u k n ngă làmă vi c d nă đ n vi c thu h p m c tiêu c a nhóm, m iăng i c m th yăc ngăth ng, m t m i và quá s c Vì v y, không có m t quy chu n chung nào v quy mô nhóm, khi thành l p nhóm c nă xácă đ nhă đ s l ng thànhăviênăđ đ m b oănhómăcóăđ ngu n l c th c hi n nhi m v c a nhóm, t t nhiên

khiăxácăđ nh s l ng thành viên c n ph iăđ tăd iăcácăđi u ki nănh ătàiăchính,ăth i gian và nhi m v c a nhóm

Trên th c t , chúng ta nhìn th y m tănhómăth ng có t 5-7ăng i, m t s công

ty l n nhóm có th l năh nălênăđ nă30ăng i, tuy nhiên th c t làătrongănhómăđóăs l i

có nh ng nhóm nh h n.ăTheoăStephenăRobbinsă(2005),ănhómăchínhăth căđ ph c v công vi c nên có s l ngăítăh nă10ăthànhăviênăvàăt t nh t là nên s d ng s l , ch nên bao g m 7 ho c 9 thành viên, n u nhóm có quy mô l năh nă10-12ăng i vi căt ngătácămang tính xây d ng s g p nhi uăkhóăkh năh n.ăNhómăcàngăl n s t ngătácăgi a các thànhăviênăcàngăítăc ăh i M t khác, khi nhóm l n thì khó duy trì tinh th năđ ngăđ iăđ

đ t k t qu m căcao.ăDoăđó,ăRobbinsăc ngăkhuyên r ng nên gi quy mô nhóm m c 10-12ăng i và có th ítăh n.ăN uănhómăquáăđôngăthìăk t qu chungăđ tăđ c có th không t t b ng các nhóm nh

Ví d trong m t cu c h p nhóm, n u quy mô nhóm nh h nă5ăthànhăviênăch c

ch năthànhăviênănàoăc ngăđ c nói và chia s quanăđi m N u quy mô nhóm l năh nă5,ă

gi s t 7-10 thành viên thì h u h tăthànhăviênăđ c nói, ph thu c vào tính cách c a

t ngăng i,ăng iănóiăítăng i nói nhi u và s xu t hi năng i không nói gì c N u quy

mô nhóm kho ngă30ăng i, lúc này s xu t hi n m t s thành viên nói nhi u, l năl t các thành viên khác, con s này ch g m kho ng 3-5ăng i N u quy mô nhóm l năh nă

nh ngăl i khó làm vi c chung, hi u th ng ho c hay ganh t v i thành công c aăng i khác Vì v y, c n ph iăl uăỦăc đ n k n ngăt ngătác,ăph i h p v iăng i khác khi quy tăđ nh l a ch n thành viên vào nhóm

Ti p theo c n xem xét nhân viên trong t ch căđ tìm ki m nh ng thành viên phù h p, trong m t s tr ng h p khác c n thi t ph i tuy n d ng thêm thành viên m i

ho c tìm ki măt ăv năbênăngoàiăđ xác l p nhóm làm vi c ho tăđ ng nh măđ t m c tiêuăđ ra

Nên làm Ch n cá nhân vào nhóm Không nên làm

S ăđ 2.1 L a ch n thành viên 2.1.2 H i nh p thành viên m i vào nhóm

Trong b t k m tănhómănàoăc ngăluônăx yăraătr ng h p m t s thànhăviênăc ă

ho c ngh h u,ăchuy năn iălàmăvi c ho c m r ng quy mô nhân s ầăvìăv y, luôn có s

ti p nh n thành viên m i.ăDoăđó,ăcóăth x y ra nh ngăkhóăkh năkhiăcóăthêmăthànhăviênă

m i gia nh p vào nhóm Thành viên m i c n ph i tích c c ch đ ngăđ t mình gi i quy t v năđ h i nh p vào nhóm

Xem xét nh ng y u

đi m thu c v tính

cách cá nhân

B qua nh ng tính cáchăđ cătr ngăc a

cá nhân

Li u có làm vi c v iăng i nàyăđ c không ?

Khuy tăđi măđóăcóăth s a

thành viên

Các thành viên m i có th có ba d ngătínhăcáchănh ăsau:ăng i hay tranh lu n,

ng i c n vàă ng i v k , ba d ngă nàyă đ uă gâyă khóă kh nă choă quáă trìnhă h i nh p

Ng i hay tranh lu năth ng hay cóăđ căđi m là ph n ng l i m i v năđ , mu n th

hi nămìnhătrongănhóm.ăNg i c n th ngăcóătháiăđ ph thu c và b nhăh ng b i

ng iăkhácătrongănhóm,ăcóăxuăh ngătìmăng iăđ d a, s nh ngăđi u b t ng , mu n

đ căanătoàn.ăNg i v k th ng lo l ng v l i ích cá nhân trong nhóm, g păkhóăkh năkhi hòa h p nhu c u cá nhân v iăđ nhăh ng c a nhóm

Thànhăviênăc ăkhiăxu t hi n các thành viên m iăc ngăcóănhi uătháiăđ khác nhau,

ví d cóăng i c i m ,ăng i hay tr giúp,ăng i th ,ăng iăxemăth ng,ăđ k v i

ng i m i,ầ

Nhìnăchungăđ h i nh păthànhăviên,ălưnhăđ o nhóm c n t oămôiătr ngăđ thúc

đ yăcácăthànhăviênăt ngăc ng giao ti p, khuy n khích s tham gia c a m iăng i và tránhăcácătháiăđ gây r c r i.ăNhanhăchóngăxácăđ nh vai trò c a các thành viên m i trong nhóm, h c n bi tăđ c h s làm gì; khi bi t chính xác vai trò c th c a h là gì h s hòa nh pănhanhăh năđ thích nghi Ti p c nănhanhăh năv i m i thành viên và công vi c

c a thành viên m iătrongănhóm.ăCácăthànhăviênăc ăc ngăc n bi t nhi m v c a thành viên m i và nh ng k v ng c a h v iăthànhăviênălàăgìăđ d dàngăh nătrongăvi c ph i

h p công vi c.ăTuyănhiên,ăđ h i nh p thành công, c năxácăđ nhătháiăđ và ng x gi a các bên là then ch tăđ giúp m iăng iăcóăc ăh i tìm hi u, ti p c n và hi u nhauăh n.ă

M iăthànhăviênăc ătrongănhómănênăcóătháiăđ c i m , thân thi n và th hi n có trách nhi măgiúpăđ thành viên m i h i nh p vào nhóm nhanh nh t Không phân bi t, không

dò xét, c n c măthôngăđ t o nên s g năg i,ăgiúpăthànhăviênăm i xóa b nh ng m c

c măbanăđ u Thành viên m i c n ch đ ng, tích c c, chân tình trong giao ti p, h c h i

đ nhanh hòa nh p.ăNhómătr ng ph iălàăng i luôn t rõ trách nhi măgiúpăđ , có thái

đ tích c căvàăquanătâmăgiúpăđ thành viên m i hòa nh p vào nhóm, ch đ ng giao

vi c,ăh ng d n, kèm c p thành viên m i

2.1.3.ăXácăđ nh vai trò, trách nhi m c aătr ng nhóm và thành viên trong nhóm

Trong nhóm làm vi c, các thành viên luôn có m t vai trò nh tă đ nh và mu n

ng iăkhácăc ngăcóăvaiătròărõăràngăvàăcôngăb ng N u vai trò không rõ, không công

b ng s d gây hi u l m, m tăđoànăk t nhăh ngăđ năn ngăsu t chung Các thành viên

c ngămongămu năđ c bi t nh ngăng i khác ch đ i gì mình.ăKhôngănênăđ vai trò

c aăng i này thì quá nhi u (quá t i)ăvàăng i khác thì quá ít, t o nên s không công

b ng và d năđ năxungăđ t.ăXungăđ t v vai trò có th x y ra b i cá nhân v i cá nhân, cá nhân v i t p th , hay chính m i cá nhân v i vai trò c a mình C n t o m iăđi u ki n thu n l iăđ m i cá nhân phát huy t t vai trò c aămình,ăđóăchínhălàăni m vui trong công

vi c, ni m t hàoăđ i v iăđ ng nghi p Khi m i cá nhân bi t phát huy t t vai trò c a mình, nhóm s m nh thêm b iătínhăđ ng thu năđ căt ngăc ng, s công b ngăđ c th

hi n,ătìnhăđ ngăđ iăđ c phát huy

2.1.3.1 Vai trò c aătr ng nhóm

Tr ngănhómălàăng i có nhi m v d n d t t p th nhóm trong quá trình th c

hi n nhi m v ăDoăđó,ănhómătr ng ph i có kh n ngăquyăt vàăđi u ph i m iăng i

Nh ng thành viên trong nhóm, dù ch c v (hay tu iăđ i) có l năh n,ăc ngăph i tuân th theo nh ng yêu c u c aăng iătr ng nhóm

Tr ng nhóm gi vaiătròăng i t ch c,ăng iăđi uăhànhăvàăc ngălàăng i th c

hi n nhi m v trongănhóm.ăTr ng nhóm có trách nhi m v i công vi c c a nhóm và trách nhi m v i t ng thành viên Trách nhi m c aătr ngănhómăđ c th hi n nh ăsau:

- Tr ng nhóm t ch c các cu c h p v i s thamăgiaăbìnhăđ ng c a các thành viên; phân công nhi m v choăcácăthànhăviênăvàătheoădõi,ăđônăđ c công vi c;

- Tr ng nhóm n măvàăđi u hành m i ho tăđ ng c a nhóm;

- Các k n ngăđi u hành nhóm c aăng i nhómătr ng quan tr ng nh t là k n ngătruy n thông và k n ngăthúcăđ y các ho tăđ ng nhóm;

- K n ngă c aă tr ng nhóm xây d ng trên n n t ng 4 v nă đ : c m thông, tôn

tr ng,ăquanătâm,ătinăt ngăđ i v i các thành viên;

- Thi t l p các m i quan h trong nhóm: đ đ tă đ c hi u su t trong làm vi c nhóm ph i th a mãn hai yêu c u: yêu c uăliênăquanăđ n th c hi n nhi m v và yêu c u liênăquanăđ n các m i quan h Hai yêu c uănàyăđòiăh i toàn th thành viên nhóm và

tr ng nhóm ph i cùng ph năđ uăđ th a mãn Các công vi c c th c aătr ng nhóm

g m nêu ra ý ki n, tìm ki m thông tin, làm sáng t các nhi m v , làm rõ và tóm t t n i dung các cu c h p nhóm, th o lu n nhóm, khuy n khích các thành viên, dung hòa s khác bi t,ăt ngăc ng giao ti p, khuy n khích s tham gia, tránhăcácătháiăđ bè phái làm

r c r i các v năđ

Tóm l i,ătr ng nhóm ph iălàăng i có trách nhi m v i công vi c c a nhóm, v i

t ng thành viên c a nhóm và v i các ho tăđ ng c a c nhóm nói chung

2.1.3.2 Vai trò c a các thành viên

Trong nhóm, ngo i tr ch cădanhănhómătr ngăđ uăđ c các thành viên bi tăđ n

và công nh n thì gi aăcácăthànhăviênătrongănhómăc ngăc n ph iăđ c xác l p các vai trò

c th c aămình.ăCóănh ăv y ho tăđ ng c a nhóm m i tr nên rõ ràng, thông su t và

m iăthànhăviênătrongănhómăđ u có th bi t nh ng vai trò c th c a nh ngăng i khác, thôngăquaăđóăcóăth xây d ng và ph i h p nhóm hi u qu N u chia vai trò theo ho t

đ ng, trong nhóm có th t n t i nh ng ki uăvaiătròănh :ăng i ph n bi n,ăng iăđi u

ph i,ăng i th c hi n,ăng i ngo i giao,ăng i giám sát

Ngoàiăra,ăng iătaăth ngăphânăcácăthànhăviênăthànhăcácăắki uăvaiătrò”ăh tr hay

c n tr các ho tăđ ng c a nhóm Có ba lo i vai trò:

- Lo i th nh t là các thành viên h tr cho vi c hoàn thành công vi c c a nhóm

nh ăng i kh iăx ng v năđ ,ăng i th c hi n,ăng iăthôngătin,ăng iăđóngăgóp ăCácă

thành viên này có vai trò to l n trong vi c th c hi năvàăđiăt i thành công các công vi c

- Lo i th ba là nh ng ng i tiêu c c nh ăng i hay gây g ,ăng i ph thu c,

ng iăđùaădai,ăng iălèănhè,ăng iăpháăđámầăHaiănhómăđ u là nhóm tích c c, nhóm

th ba là nh ngăng i c năgiúpăđ ,ăđ ng viên, giúp h c i thi n b năthânăđ hòaăđ ng

và góp ph n phát tri n nhóm Khi có nh ng hành vi tiêu c c c n d a vào quy t c, quy

ch c aănhómăđ yêu c u các thành viên t giác tuân theo, kh c ph cănh căđi m c a

C ng quy t thuy t ph c s a ch a các sai sót Xây d ng cách th c s a ch a t t nh t

NG I GIÁM SÁT

B o đ m tìm ki m và duy trì

các tiêu chu n cao

Ch t ch vƠ đôi khi t ra nghiêm kh c trong vi c áp d ng

nh ng tiêu chu n kh t khe đ i v i nhóm ánh giá t t v k t qu th c hi n c a ng i khác Không v i vƣ đánh giá v n đ theo hình th c

Có kh n ng đánh giá t t c ng nh tìm ra thi u sót c a v n đ

Ngu n: Robert Heller (2006)

2.1.4 Xây d ngăcácăquyăđ nh và nguyên t c làm vi c nhóm

Hưyăt ngăt ng trong m t t ch c nhóm n u không có nguyên t căđi u gì s x y ra? Các cá nhân trong nhóm s hànhăđ ng t do theo s thích và phong cách riêng c a

m iăng i mà không b b t c m tăđi u gì chi ph i M i s t ngătácăvàăliênăk t tr nên

l ng l o, kéo theo s cam k t cho m c tiêu c a công vi c tr nên thi u s tin c y Không có nguyên t c và nh ngăquyăđ nh c th trongănhóm,ălưnhăđ o s không th đi u hành hi u qu vì thi uăđiăcôngăc đi u ti t, duy trì tính k lu t

M t t ch c luôn ph i có nh ng b n n i quy, quyăđ nh, quy t căđ t n t i và ho t

đ ng hi u qu Vì v y,ănhómăc ngălàăm t t ch c tuy m c nh h nănh ngăđ có th

ph i h p v i nhau và thi t l p tr t t trong các m i liên k t,ăđ đ m b o m iăng i có

ti ngă nóiă chungă thìă nhómă c ngă c n ph i có nh ng chu n m c và n i quy nh tă đ nh Trong m tănhómăth ng có nguyên t c nhóm Nguyên t c là nh ng tiêu chí hay quy

đ nh mang tính chu n m c v hànhăviăcáănhânăvàăhànhăviănhómăđ c c nhómăđ ra,

ch p nh n và tuân theo C th h n,ănguyênăt c ho tăđ ng c a nhóm là nh ng ch d n cho các thành viên bi t c n ph i làm vi c và ng x nh ăth nàoătrongănhóm,ăđi u gì nênăvàăđi u gì không nên Khi b tăđ u thành l p, m iănhómăđ u s tri n khai thi t l p

m t t p h p các tiêu chí chu n m c làm nên b n s c riêng c a nhóm, ch ng h nănh ă

vi c tuân th gi gi c, s d ng trang ph c, quy trình công vi c, b o m t thông tin, cam

k t v lòngătrungăthành,ătháiăđ bi u hi n,ầăTrongăm t nhóm, các nguyên t c có th

đ c chia làm hai lo i: nguyên t c chính th ng và nguyên t c ng m.ăTrongăđó, nh ng nguyên t căth ngăđ c so n th o, l păthànhăv năb n,ăđóngăkhungădánăho c treo n iă

mà các thành viên nhìn th y d dàngăvàăth ngăxuyên,ăđ c trình bày ng n g n, xúc tích, d hi uăđ c công b rõ ràng, minh b chăđòiăh i s ch p hành nghiêm túc c a m i thành viên g i là nh ng nguyên t c chính th ng Ngoài ra, có nh ng nguyên t c không

đ c truy năđ tăcôngăkhaiăhayăđ c thông báo chính th cămàăthôngăth ngănóăđ c

ắl uăhành”ăn i b d i hình th c truy n mi ng ho c m iăng i t quan sát, phát hi n

r i ti p nh n và th c hi nătheo,ăđóălàănh ng nguyên t căắng m”.ăVíăd m tănhómăch iă

th thao bao gi c ngăvàoăquánănh u sau m i tr năđ u, m t nhóm b n không bao gi b quên ngày sinh nh t c a các thành viên nhóm, m t nhóm làm vi c có tính k lu t cao không bao gi đ n sai gi quyăđ nh, nhóm các b n cùng phòng tr không bao gi điăng

tr că12hăđêm.ăTrongăcôngăvi c,ăđ c bi t là nh ngămôiătr ng v năcònăt ăduy,ătruy n

th ngăc ,ănh ng thành viên m iăth ng làm nhi u vi c v tăh năcácăthànhăviênăkhácădùăkhông có s phân công cho h c ngăcóăth đ c coi là m t nguyên t c ng măđ nh Thôngăth ng, m t nhóm hi u qu s dành th i gian trong bu i h păđ uătiênăđ xây d ng các nguyên t c nhóm T t nh t là th o lu n l y ý ki n chung c a m iăng i v các nguyên t c liên quanăđ n công vi c và l i s ng c a các thành viên nhóm Dù nguyên

t c thu c ph mătrùănàoăthìăc ngănênătr l i cho câu h i:ăắNh ăth nào thì s t t cho công vi c?”

Các nguyên t c trong ho tăđ ngănhómăđ t k t qu đưăđ c rút ra:

- Tôn tr ng nh ng thành viên khác,ăcùngăh ng t i m c tiêu chung c a nhóm Tôn tr ngăng iăkhácăđ ng iăkhácăc ngătônătr ng mình;

- úngăgi gi căđ m iăng i không ph i m t th i gian ch đ i mình, luôn ch

đ ng b trí l ch bi u và th c hi n các ho tăđ ngăđúngăgi gi c;

- Luônăđ t m c tiêu công vi călênăhàngăđ u, tránh làm vi c riêng thi u t p trung khi h i h p, th o lu n, làm vi c;

- Hi u bi t mình là m t thành ph n không th thi u c a nhóm, mu n v y ph i phát huy t t vai trò c a mình và luôn hoàn thành t t nhi m v ;

- Bi t l ng nghe và c g ng hi u ý ki n c a các thành viên khác, m iăng i

c n có k n ngăl ng nghe;

- Cùngăđoànăk tăđ đ t m c tiêu chung c a nhóm, xây d ngătìnhăđoànăk t là trách nhi m c a m i thành viên trong nhóm;

- Thuy t ph c m iăng i b ng lý l và d n ch ng c th , mu n v y hãy chu n b

th t k Ủăt ng c aămìnhătr c khi trình bày;

- Không ch trích, không ph năđ i ngay ý ki n c aăng iăkhácăkhiăng iătaăđangă trình bày;

- KhôngăđánhăgiáăỦăki n cá nhân c aăng i khác g n v i tính cách riêng c a h ;

- T tăđi n tho i diăđ ng trong gi h p;

- K t qu chung c a c nhóm là s đ ng thu n c a m iăng i, vì v y m iăng i

có trách nhi m xây d ng, c ng c s đ ng thu n trong nhóm;

- M iăng i luôn có trách nhi m trong công vi c,ăhoànăthànhăđúngăth i h n,ăđúngă

ch tăl ng công vi căđ căgiao,ăkhôngăđ nhăh ngăđ n c nhóm;

- Công khai và minh b chătrongăđánhă giáăk t qu công vi c c a nhóm và m c đóngăgópăc aăthànhăviên,ăcóăc ăch khenăth ng và k lu t nhóm rõ ràng

M t nhóm mu n ho tăđ ng thành công không th thi u các nguyên t căđ chi ph i

và duy trì tính k lu t c a nhóm Nguyên t căđ u tiên là nhóm ph i cùng nhau xây d ng

m c tiêu ho tăđ ng d a trên nhi m v đ căgiao.ăSauăđó,ăc n xây d ng các quy t c chung c aănhómăđ m i thành viên th c hi n.ăL uăỦăr ng các nguyên t c này c n xây

d ng d a trên s thamăgiaăvàăđ ng thu n c a m iăthànhăviênăvàăkhôngăđ c tùy ti n thayăđ i trong su t quá trình ho tăđ ng c a nhóm

M t khi nguyên t căđưăđ c thi t l p s có tác d ng nh c nh nhóm c n ph i l p

l i tr t t m i khi các thành viên điăch chăh ng ho c có nh ng hành vi không phù h p Chúngăc ngăcóătácăđ ng l năđ n nh ng hành vi c a thành viên trong nhóm Ch ng h n,

m tăng i v n r t nhút nhát và ng i phát bi u, không mu n th hi nămìnhănh ngăkhiăgiaă

nh p vào m tănhómăcóăđ ra nguyên t c:ăắt t c m i thành viên b t bu c ph i tham gia

đóngăgópăỦăki n và công s c, th hi n b n thân trong các ho tăđ ng chung c aănhóm”ăkhi n anh ta bu c ph i chu n b ý ki năđ phát bi u, ph i tham gia các ho tăđ ngăv nă-

th - m ngoài công vi c, lâu d n anh ta tr nên m nh d năh n,ăt tinăh năvàăxóaăb

ng năcáchăv i nh ngăng i xung quanh Chính vì th , nguyên t c nhóm là m t nhân t tácăđ ngăđ n quá trình làm vi c c aăcáănhânăc ngănh ăthànhăcôngăchungăc a nhóm

Vì v y, các quy t c và chu n m c c a nhóm r t quan tr ng, nó cho phép các thành viên trong nhóm nh n các thông tin và ph n h i tích c c Các quy t c và chu n m c

đ c xây d ng v i s tham gia c a m iăthànhăviên,ăquaăđóăm iăng i cùng tuân th

ch t ch đ h ng t i s th ng nh tătrongăhànhăđ ng c a toàn nhóm, sao cho m c tiêu

c aănhómăđ c th c hi n m t cách t t nh t

2.2.ă I U HÀNH HO Tă NG NHÓM

i u hành là hành vi t ch c s p x p,ă h ng d n công vi că đ m i ho tă đ ng chung di n ra theo m tăđ ng l iăvàăđ tăđ c m cătiêuăđ ra

Trong làm vi c nhóm, đi uăhànhăđ c hi u là cách th c t ch c,ăh ng d n công

vi c trong nhóm theo m tăđ ngăh ng nh tăđ nh nh măđ tăđ c m c tiêu c a nhóm

Tr ng nhóm có th có nhi uăcáchăkhácănhauăđ t ch c, s p x păvàăh ng d n công

vi c, m i m tăcáchăt ngă ng v i m t phongăcáchăđi uăhànhănh ăphongăcáchăchuyênăquy n, phong cách t do và phong cách dân ch

2.2.1 Phong cách chuyên quy n

Phong cách chuyên quy nălàăphongăcáchămàănhàălưnhăđ o ra quy tăđ nh m t cách

đ c l p,ăkhôngăhuyăđ ng ho c ch p nh n s thamăgiaăđóngăgóp ý ki n c a thành viên Theoăđó,ăng iătr ng nhóm có phong cách chuyên quy n s đ aăraăm căđíchăcông vi c, quy tăđ nhăph ngăth c làm vi c, phân công nhi m v , thông tin ch y u t trên xu ng

căđi m c a phong cách này là kh n ngăraăquy tăđ nh nhanh, ng iălưnhăđ o s quy tăđ nh m cătiêu,ăph ngăphápălàmăvi c Công vi căđ c t ch c th c hi n nhanh chóng, không bàn cãi Các quy t căđ căđ tălênăhàngăđ uăvàăđ c truy năđ t rõ ràng t trên xu ng Thành viên tuân th ch p hành và ho tăđ ng theo s phân công và ch d n

c aălưnhăđ o, các sáng ki năvàăt ăduyăc aăcácăthànhăviênăkhôngăđ c xem xét và ng h trong quá trình làm vi c.ăPhongăcáchănàyăc ngăt o ra m t h th ng t ch c rõ ràng v i

s phân c p vai trò, nhi m v c th , m iăng i bi t c n ph i làm gì, làmănh ăth nào

và khi nào c n hoàn thành nó

uăđi m n i tr i c a phong cách này n m ch , khiăng iălưnhăđ oălàăng i

hi u bi t nh t, thông thái và v ng vàng nh t trong nhóm thì phong cách này s d n

đ n quy tăđ nh nhanh chóng và hi u qu h năcácăphong cách khác Phong cách chuyên

quy n phù h p v iătr ng h p kh n c păắti năthoáiăl ngănan”,ăkhiăđóăm t quy tăđ nh nhanh chóng c năđ căđ aăraăđ gi i quy t v năđ m t cách t c th i là c n thi t

Trong làm vi c nhóm, n u t n t i quá nhi u s khác bi t và kh n ngăh p tác gi a các thành viên kém thì phong cách chuyên quy năc ngălàăm tăph ngăánăt tăđ thúcăđ y công vi c và hi u qu trongănhómăthayăvìăhuyăđ ngăỦăt ng t p th ăTheoăđó,ăng i lưnhăđ o s t mình v ch ra m c tiêu, k ho ch, thi t l p các nguyên t c và yêu c u các thành viên th c hi n theo, vì v y s thúcăđ y công vi căđiălên,ăng năch n s trì tr và

l i c aăcácăthànhăviênătrongănhóm,ătr ng h pănàyălưnhăđ o ph iăđ n ngăl c

Ví d , trongăgiaiăđo năđ u ho tăđ ng c a nhóm, các thành viên m iăđ c t p h p

l i v iănhauăch aăhi u rõ v m c tiêu và nhi m v c aănhóm,ăđ ng th i các thành viên

c ngămangăđ n nhóm nh ng s c màu khác bi t v tính cách, b n s c dân t c,ăv năhóa,ătrìnhăđ và k n ng,ăvìăv y phong cách chuyên quy n nh măđ nhăh ng và thi t l p h

th ng t ch cănhómănhanhăchóngăđiăvàoăho tăđ ng v i m c tiêu, nhi m v rõ ràng, có nguyên t c, có k lu t là c n thi tăđ m i thành viên bi t, hi u v vai trò và nhi m v

c aănhómăc ngănh ăc a b n thân trongănhómăđ th c hi n công vi c có tính cam k t,

H n ch ti pătheoăđóălàăs b qua không xem tr ng ý ki năvàăđóngăgópăc a các thành viên, có th d năđ n kém hi u qu trong làm vi c nhóm vì m t s gi i pháp t t có

th b b qua làm nhăh ngăđ n thành công chung c a c nhóm S c m nh t p th nhóm s b suy gi m, tinh th nănhómăđiăxu ng, bè phái, ch ngăđ i và m tămôiătr ng làm vi că c ngă th ng s hình thành và bao ph trong nhóm Chính vì v y, trong môi

tr ng làm vi c nhóm, phong cách chuyên quy năkhôngăđ c s d ng ph bi n vì b n

ch t c a làm vi cătheoănhómălàăđ t p h p s c m nh thành viên,ănóăkhôngăđ năthu n là

t ng h p s c l c mà còn t ng h p trí tu đ gi i quy t công vi c m t cách hi u qu

nh t, t iă uănh t trong các ho tăđ ng

M c dù có nh ngă nh că đi mă trongă phongă cáchă đi u hành này, trong m t s

tr ng h p công vi c kh n c p ho c khi các thành viên còn non y u v k n ngăngh nghi p, t ch c nhóm còn l ng l o, th m chí m t s thành viên có tính cách thi u ch

đ ng ho c nóng v i thì phong cách này là m t gi i pháp t tăđ thúcăđ y hi u qu làm

vi c nhóm

Tuy nhiên, khi áp d ng phong cáchănàyăng iălưnhăđ oănênăl uăỦăm t s v năđ sauăđ nâng cao hi u qu , h n ch c m xúc tiêu c c c a thành viên khi làm vi c nhóm: + M că dùă lưnhă đ o có th b oă l uă quană đi m c aă mìnhă nh ngă nênă l ng nghe thành viên, cho h quy năđ c chia s đ h c m th yăđ c tôn tr ngăvàăcóăđóngăgópătrong nhóm;

+ Thi t l p các quy t cărõăràngăđ các thành viên hi u và cam k t th c hi n;

+ Áp d ngătrongăcácătr ng h p kh n c p ho c có k n ngăt tăđ gi i quy t v n

đ đ đápă ng tình hình và xây d ng ni m tin v i thành viên nhóm;

+ Công nh n các thành tích c a thành viên nhóm m t cách công khai, công b ng; +ăTh ngăxuyênăquanătâmăvàăđ ng viên thành viên trong quá trình làm vi c và

đ i s ng tinh th năđ xây d ng m i quan h t t v i thành viên;

+ăTháiăđ l ch s , không hách d ch, t kiêu

2.2.2 Phong cách t do

Phong cách t doălàăphongăcáchămàănhàălưnhăđ o s trao quy n hành cho c păd i

c aămìnhăđ th c hi n m t d án, m t nhi m v hay m t v năđ nàoăđóătrongăt ch c Trong làm vi c nhóm, phong cách t do c aănhómătr ngăđ c hi u là tr ng nhómă khôngă đ aă raă quy tă đ nh mà s trao quy n hành cho nhóm t do t ch c gi i quy t các công vi căđ hoàn thành m t nhi m v hay d án c a nhóm

căđi m c aăphongăcáchănàyălàălưnhăđ o giao nhi m v ,ăđ ng th i giao quy n cho thành viênănhóm.ăNg iălưnhăđ o dành ít th i gian vào vi c ra các quy tăđ nh c th vàăđ cho các thành viên t t ch c, t quy tăđ nh và th c hi năđ hoàn thành m c tiêu Các thành viên s làm vi c mà không có s ki m tra hay giám sát c aăng iălưnhăđ o nhóm cho đ n khi hoàn thành công vi c.ă i uă nàyă c ngă cóă ngh aă làă cácă thànhă viênănhóm s t giác và có nhi u t doăh nătrongăcôngăvi c c a mình

uăđi m n i tr i c aăph ngăphápălưnhăđ o này chính là mang l i quy n hành cho thànhăviên,ăt ngăn ngăsu t cho c nhà lãnh đ o và nhân viên, b iăvìălưnhăđ oăđ c gi m

t i công vi c và có th i gian t p trung cho nh ng nhi m v khác quan tr ngăh nănh ămang tính chi năl c,ălâuădàiăvàăthànhăviênăđ c t do sáng t o, quy tăđ nh các gi i pháp t iă uăchoăv năđ Vì v y, ki uălưnhăđ oănàyăc ngăcóăth giúp m t nhóm tr nên

đ i m iăh năvàăc i thi n tinh th n nhóm khi m iăng iăđ c t do l a ch n và c m th y tho i mái khi không b giám sát ch t ch

Ki uălưnhăđ oănàyăc ngăcóăth mang l i m i quan h t tăđ p gi a thành viên nhóm

và lãnh đ o vì h bi t r ngălưnhăđ oăđangăr tătinăt ng vào h ,ăđi u này có th truy n

c m h ng cho h làm vi căsiêngăn ngăvàăsángăt oăh năsoăv i phong cách chuyên quy n, giúpănhómăđ tăđ c hi u su t làm vi c cao

Bên c nhăđó,ăphongăcáchăc ngăcóănh ngănh căđi m nh ăquáătrìnhăho tăđ ng có

th phát sinh th l nhăt phát, làm suy gi m uy tín c aătr ng nhóm Bên c nhăđó,ănhómă

có th d năđ n th t b i n u các thành viên thi uăn ngăl c t ch c, thi u t giác trong công vi c s d năđ n chây ì và l i ho căđ i khái, qua loa trong công vi c Phong cách nàyăc ngăd phátăsinhăcácăxungăđ t gi a các cá nhân trong nhóm vì trong nhóm có th

có nhi u lo iăthànhăviênănh ătíchăc c, th đ ng,ăng iăch m,ăng iăl i,ăng i thích sáng t o,ăng i thích c u toàn nên khó th ng nh t quan đi m

M t s l uăỦăkhiăs d ng phong cách t do:

- L a ch n công vi căvàăthànhăviênăđ áp d ng phong cách t do: khi l a ch n phong cách này m tăng iălưnhăđ o bi t li u m t thành viên c th trong nhóm có thành công hay không v iăphongăcáchălưnhăđ o này;

- Các thành viên trong nhóm có ý th c t giácăcaoăvàăcóăđ ng l căđ đ tăđ c k t

qu ,ăcóăn ngăl căđ hoàn thành các yêu c u công vi c;

- Nhómă đưă điă vàoă ho tă đ ng nă đ nh và có kh n ngă t t ch c, t ch u trách nhi m t t

2.2.3 Phong cách c ng tác

Phong cách c ngătácălàăphongăcáchămàănhàălưnhăđ o và các nhân viên s cùng nhau c ngătácăđ bàn b c, phân tích và ra quy tăđ nhăđ gi i quy t v năđ c a t ch c Trong làm vi c nhóm, phong cách c ngătácăđ c hi u là quá trình ra quy tăđ nh

có s tham gia bàn b c c a các thành viên Ng iătr ngănhómălàăng i ch huyăđ xu t cácăph ngăánăkhácănhauăđ nhóm bàn b c, l a ch n

căđi m c a phong cách này là ho tăđ ng nhóm theo cách ti p c n có s tham gia và h p tác c a m i thành viên trong nhóm Nó t o ra m t hình th călưnhăđ o chung,

n iăm iăthànhăviênătrongănhómăđ c m i chia s ki n th c, kinh nghi m ho c ý ki n

c a h v m t d án ho c tình hu ngănàoăđó.ăSauăđó,ăkhiăt t c các ph n h iăđưăđ c

l ngănghe,ăng iălưnhăđ o s đ aăraăquy tăđ nh c n thi t Nh ng phongăcáchălưnhăđ o nàyăchoăphépăcácăỦăt ng m iăđ c chia s m t cách c i m , không có b t k s phán xétănào.ăCácănhàălưnhăđ o s d ng phong cách này có th k t h p nhi uăỦăt ng sáng

t oăvàăcácăquanăđi măđaăd ng v iănhauăđ t t c m iăng iăđ u có ti ng nói trong quá trình ra quy tăđ nh thay vì m tăng iănh ăphongăcáchăchuyênăquy n ho c t do

uăđi m n i b t c a phong cách này là s h p tác gi a các thành viên trong nhóm

t o ra s ch đ ng và sáng t o gi a các thành viên nhóm, v năđ đ c gi i quy t hi u

qu vì có s bàn b c k l ng c a nhi uăng i,ăthôngăquaăđóăphongăcáchănàyă c ngăăgiúp xây d ng m i quan h tích c c gi aălưnhăđ o và thành viên nhóm

Tuyănhiên,ănh căđi m c aăph ngăphápănàyălàăm t th iăgian,ăđ ng th i n u lãnh

đ oănhuănh c s d b thành viên d n d t, c g ngătheoăđu i các thành viên s làm

h ngăđiăb ch ch,ăxungăđ t có th phát sinh gay g t, quy tăđ nhăđ aăraăcóăth b ch m

M t s l uă Ủă khiă s d ngă đ nâng cao hi u qu đi u hành nhóm khi áp d ng phong cách dân ch /c ng tác:

- S d ng phong cách dân ch khi có các v năđ quan tr ng mà không có cá nhân nàoăđ n ngăl c th c hi n và kinh nghi măđ gi i quy t t t v năđ ;

- S d ng khi các thành viên trong nhóm có các k n ngănh tăđ nh và n m rõ v n

đ c n gi i quy t;

- Nhóm ho tăđ ng trongăgiaiăđo n năđ nh, có kh n ngăh p tác t t

2.3 T CH C TRI N KHAI CÁC HO Tă NG TRONG NHÓM

2.3.1 Xây d ng m c tiêu ho tăđ ng nhóm

M i nhóm khi b tăđ u v i m t công vi c, d án hay nhi m v c th đ u ph i xác

l p m c tiêu ho tăđ ng Ph thu c vào ch c n ngăkhácănhau,ănhi m v khác nhau mà

m i nhóm s có nh ng m c tiêu khác nhau N u không có m c tiêu, m i thành viên s khôngăxácăđ nhăđ căđíchăđ n ho c m iăng i n l c làm vi cănh ngăkhôngăbi tăđ c

k t qu vàăđoăl ngăđ c thành qu c a b n thân và c a nhóm Không có m c tiêu, m t

s thànhăviênăc ngăkhôngăxácăđ nhăđ c ho tăđ ng c th và nhóm s thi u th ng nh t trong ho tăđ ng th c hi n nhi m v c a m i thành viên nói riêng và nhóm nói chung

Vì v y, xây d ng m c tiêu là cách hi u qu nh t trong vi c c th hóa nhi m v c a nhómăvàănângăcaoăn ngăl c th c hi n công vi c c a nhóm

C năxácăđ nh m c tiêu c a nhóm m t cách c th , n uăkhôngăxácăđ nhăđ c m c tiêu rõ ràng thì nhóm s không th đánhăgiáăm căđ hoàn thành công vi c M i nhóm khiăđ c hình thànhăđ u mang theo s m nh c a mình, vì th c n ph iăxácăđ nhăđ c

m c tiêu c th c a nhóm ngay sau khi thành l p nhóm Nhóm c n xem xét m i khía

c nh c a nhi m v ho c m t d ánămàănhómăđ m nh n và th o lu năđ xácăđ nh m c tiêu chung Các m c tiêu c th c năđiăkèmăv iătiêuăchíăđánhăgiáăvàăđ c các thành viên trong nhóm xem xét, b sungăvàăđ tăđ c s đ ng thu năchung.ă qu n lý t t m c tiêu

và là công c đánhăgiáăhi u qu ho tăđ ng c a nhóm, m cătiêuănênăđ c xây d ng theo nguyên t c SMART C th nh ăsau:

S (Specific) - c th , d hi u: M c tiêu ph i c th vìănóăđ nhăh ng cho các ho t

đ ngătrongăt ngălaiănênănóăph i r t c th , ng n g n và d hi u

M (Measurable) - đoăl ngăđ c: Ch tiêu ph iăđ căl ngăhóaăđ đoăl ngăđ c

A (Achievable) - v a s c: M c tiêu ph i phù h p v i kh n ngăvàăngu n l căđ

kh thi, các ch tiêu ph i có tính thách th căđ c g ng,ănh ngăkhôngăcaoăquáăkhôngăth

đ t n i

R (Realistics) - th c t :ă âyălàătiêuăchíăđoăl ng s cân b ng gi a kh n ngăth c

hi n so v i các ngu n l c c a nhóm (nhân s , ngu n tài chính, thi t b,ăph ngăti n,

th i gian )

T (Timebound) - có th i h n: M i công vi c ph i có th i h n hoàn thành, n u không nó s b trì hoãn Th i gian h pălỦăđ v aăđ tăđ c m c tiêu l i v aăd ng s c cho các m c tiêu khác

Ví d : Ch Ph ngăAnhă- tr ng phòng nghiên c u và phát tri n s n ph măđ c giao nhi m phát tri n s n ph m m iăchoăcôngăty.ăTr ngăphòngăđưăthànhăl p hai nhóm bao g m nhóm 1: nhóm nghiên c u th tr ng; nhóm 2: nhóm thi t k s n ph m M c tiêu c a nhóm nghiên c u th tr ng (1) và (2) l năl t s là:

- Nghiên c u nhu c u c aă500ăkháchăhàngăvàăđ xu tăđ căcácăđ căđi m th hi u

c a khách hàng trong th i gian t ngày 12/3/2019ăđ n ngày 11/12/2019;

- Thi t k hai s n ph m m i d aătrênăđ căđi m tiêu dùng và th hi u c a khách hàng trong th i gian t ngày 12/12/2019ăđ n ngày 5/5/2020

M t s u hi nh m c tiêu:

+ T t c thành viên trong nhóm c n th ng nh tăkhiăxácăđ nh chính xác m c tiêu

mà h c năh ng t i;

+ M c tiêu s khôngăđ c thi t l păchoăđ n khi nhóm th o lu năđ căcácăph ngă

th căđ hoàn thành m c tiêu;

+ M c tiêu ph i có s nh tă trí,ă đ ng thu n và cam k t c a toàn b thành viên nhóm, ph iăđ m b o vai trò và nhi m v c a t t c các thành viên trong nhóm;

+ đ tăđ c k t qu t t nh t, c n đ t ra các ch tiêu mang tính thách th c g n

li n v i các m c tiêu chung và m c tiêu c th ,ănh ngăph i xem xét k l ngăđ n các ngu n l c: nhân s , tài chính, trang thi t b,ăph ngăti n, c aănhómăđ đ m b o tính

kh thi

2.3.2 L p k ho ch

2.3.2.1 Khái ni m và vai trò c a l p k ho ch nhóm

K ho ch là m t t p h p các ho tăđ ng, công vi căđ c s p x p theo trình t nh t

đ nhăđ đ tăđ c m cătiêuăđưăđ ra

L p k ho ch nhóm là m t quá trình năđ nh nh ng m c tiêu c th vàăxácăđ nh bi n pháp t t nh tăđ th c hi n các m c tiêu c a nhóm L p k ho ch là ch căn ngăđ u tiên trong

4 ch căn ngăc a qu n lý nhóm: L p k ho ch - t ch c công vi c - đi u hành - ki m tra, đánhăgiá

L p k ho chăgiúpănhómăđiăđúngăh ngăvàăđ m b oăđ c ti năđ công vi c, h

th ng đ c các công vi c c n làm và xây d ngăđ c ph ngăphápăth c hi n t iă u.ăNóăgiúp t p trung vào gi i quy t m c tiêu, l p k ho chăgiúpătr ng nhóm và toàn b nhóm

n m v ngăđ c các nhi m v c n ph iălàmăvàăhoànăthành,ăđ ng th i th yărõăđ c vai trò c a t ng thành viên trong nhóm, xây d ngăph ngăth c ph i h p m i ngu n l c m t

chăc ngăgiúpăgi m thi u nh ng ch ng chéo và nh ng ho t