Để giải quyết một số bài toán thực tế, học sinh cần có kiến thức về chuyển động và các tính toán liên quan đến dạng toán năng suất … Tôi đã đề ra một số giải pháp vận kiến thức các môn h[r]
Trang 11 Tên hồ sơ dạy học:
TÍCH HỢP KIẾN THỨC CÁC MÔN TOÁN VÀ VẬT LÍ VÀO GIẢNG DẠY BÀI
“MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ NGHỊCH” MÔN TOÁN 7
2.Mục tiêu dạy học.
Trong thực tế sản xuất và hoạt động hàng ngày, chúng ta thường gặp rất nhiều bài toán liên quan đến kiến thức toán và vật lí Để giải quyết một số bài toán thực tế, học sinh cần có kiến thức về chuyển động và các tính toán liên quan đến dạng toán năng suất … Tôi đã đề ra một số giải pháp vận kiến thức các môn học toán và vật lí để giải quyết tốt các bài toán đặt ra trong cuộc sống
* Kiến thức.
- Giúp các em nắm được mối liên quan giữa vận tốc, quãng đường, thời gian; liên quan giữa năng suất và thời gian hoàn thành công việc
- Biết được mối liên quan giữa hai đại lượng tỉ lệ nghịch qua biểu thức xy = a
* Kỹ năng:
- Giúp các em rèn tốt khả năng tư duy toán học, tư duy vật lí, thảo luận nhóm, thu thập thông tin, phân tích các đại lượng, liên quan đến bài toán thực tế
- Biết vận dụng kiến thức liên môn trong giải quyết vấn đề
* Thái độ:
- Giáo dục ý thức liên hệ giữa kiến thức toán học và thực tế
- Nghiêm túc, hợp tác tốt, linh hoạt trong các hoạt động vận dụng kiến thức liên môn trong việc giải quyết vấn đề
3 Đối tượng dạy học của bài học.
+ Đối tượng dạy học là học sinh
- Số lượng học sinh: 48 em
- Số lớp thực hiện: 2 lớp
- Lớp: 7B, 7C
4 Ý nghĩa của bài học.
Qua bài này học sinh nắm được mối quan hệ giữa vận tốc và thời gian trên cùng một đoạn đường; nếu vận tốc tăng lên bao nhiêu lần thì thời gian đi hết quãng đường giảm đi bấy nhiêu lần
Về bài toán năng suất thì học sinh nắm được tương quan giữa số máy cày và thời gian hoàn thành công việc (trên cùng một diện tích) Học sinh hiểu được với cùng một diện tích nếu số máy tăng lên bao nhiêu lần thì thời gian làm việc giảm đi bấy nhiêu lần
5 Thiết bị dạy học, học liệu.
- Máy chiếu
- Kiến thức về tin học để soạn bài giảng trình chiếu Powerpoint;
- Kiến thức toán học về lập luận, suy luận, biến đổi công thức, tính toán;
- Kiến thức giáo dục công dân về cách thức tăng năng suất lao động, tinh thần tự giác
6 Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học.
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
Biết vận dụng kiến thức của các môn học toán, lý để giải quyết bài toán thực tế về chuyển động, năng suất
2 Kỹ năng
- Giải được các bài toán về đại lượng tỉ lệ nghịch: toán chuyển động, năng suất
3 Thái độ:
- Có ý thức làm việc theo nhóm, hợp tác và chia sẻ với các thành viên trong nhóm
- Có ý thức vận dụng kiến thức toán vào việc giải quyết các bài toán thực tế
Trang 2II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1 Giỏo viờn:
- Mỏy chiếu (bảng phụ)
2 Mỗi nhúm học sinh:
- Bảng nhúm, mỏy tớnh
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC.
Việc dạy bài học này, giỏo viờn cần lưu ý một số vấn đề trong bài tập để giỳp học sinh tớch hợp tốt kiến thức của cỏc mụn Toỏn học, Vật lớ, hoạt động thực tế để hiểu sõu hơn, rừ hơn bài toỏn cần giải quyết
Thiết kế bài học
Ngày dạy: 7B ; 7C
Tiết 27
Đ4 một số bài toán về đại lợng tỉ lệ nghịch
luyện tập (Tiết 1)
I Mục tiêu
1 Kiến thức:
- Củng cố định nghĩa và tính chất của hai đại lợng tỉ lệ nghịch
- Biết vận dụng kiến thức của cỏc mụn học toỏn, lớ để giải quyết bài toỏn thực tế về chuyển động, năng suất
2 Kĩ năng:
- HS có kĩ năng giải các bài toán cơ bản về đại lợng tỉ lệ nghịch
3 Thỏi độ:
- Cú ý thức cẩn thận, cú tinh thần hợp tỏc trong cỏc hoạt động
- Cú ý thức vận dụng kiến thức toỏn vào việc giải quyết cỏc bài toỏn thực tế
4 Năng lực: Phỏt triển năng lực hợp tỏc, tự học, tớnh toỏn
II Chuẩn bị của GV và HS
GV: SGK; Mỏy chiếu (Bảng phụ), phấn màu, thớc thẳng có chia khoảng
HS: SGK; Bút chì, thớc thẳng có chia khoảng
III Phơng pháp dạy học
Kết hợp các phơng pháp gợi mở vấn đáp, luyện tập, hợp tác nhóm nhỏ
IV Tiến trình bài học
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
.HS1: Thế nào là hai đại lợng tỉ lệ nghịch ? Chữa bài 15 (SGK)
.HS2 : Nêu các tính chất của hai đại lợng tỉ lệ nghịch? Cho vớ dụ
3 Bài mới:
Hoạt động 1: Bài toán 1
(HS vận dụng kiến thức vào bài toỏn về 2
đại lượng tỉ lệ nghịch, toỏn chuyờ̉n đụ̣ng).
- HS đọc bài toán 1 (SGK)
+ GV hớng dẫn HS phân tích …
? Hãy tóm tắt bài toán và lập tỉ lệ thức của
bài toán Từ đó hãy tìm t2?
- HS nghiờn cứu, thảo luận và tìm hiểu lời
giải
? Vận tốc và thời gian của một vật c/đ đều
trên cùng một quãng đờng là hai đại lợng
cú quan hệ với nhau như thế nào
1 Bài toán 1: (SGK)
Giải Gọi vận tốc cũ và mới của ô tô lần lợt là
v1(km/h) và v2(km/h); thời gian tơng ứng của ô tô đi từ A đến B lần lợt là t1(h) và t2(h) Ta có: v2 = 1,2v1, t1 = 6
Do vận tốc và thời gian của một vật c/đ đều trên cùng một quãng đờng là hai đại lợng tỉ lệ
nghịch nên ta có:
1
=
v t do đó t
2 = 5
+ GV nhấn mạnh: Vì v và t là hai đại lợng
tỉ lệ nghịch nên tỉ số giữa hai giá trị bất kì
của đại lợng này bằng nghịch đảo tỉ số hai
giá trị của đại lợng kia
- HS trình bày
Vậy nếu đi với vận tốc mới thì ô tô đi từ A
đến B mất 5 giờ
Hoạt động 2: Bài toán 2
Trang 3(HS vận dụng kiến thức vào bài toỏn
cụng việc)
- HS đọc, nghiên cứu bài toán 2
? Hãy tóm tắt bài toán?
? Gọi số máy của mỗi đội lần lợt là x1, x2,
x3, x4 (máy), thì x1 + x2 + x3 + x4 = ?
? Cùng một công việc nh nhau, số máy cày
và số ngày hoàn thành công việc có quan
hệ với nhau nh thế nào
- HS trỡnh bày
2 Bài toán 2: (SGK)
Giải Gọi số máy của mỗi đội lần lợt là x1, x2, x3,
x4 Ta có: x1 + x2 + x3 + x4 = 36 Vì số máy cày và số ngày hoàn thành công việc là hai đại lợng tỉ lệ nghịch với nhau, nên
ta có: 4x1 = 6x2 = 10x3 = 12x4
? Áp dụng tính chất 1 của hai đại lợng tỉ lệ
nghịch, ta có các tích nào bằng nhau?
?Hãy viết các tích đó thành dãy các tỉ số
bằng nhau?
- HS thảo luận, trình bày
? Tìm x1, x2, x3, x4 dựa vào kiến thức nào
- HS lần lượt trỡnh bày
+ GV quan sát, cho HS nhận xét
hay
4 6 10 12 Theo t/c của dãy tỉ số bằng nhau, ta có:
Suy ra: x1 = 15; x2 = 10; x3 =6; x4 =5 Vậy số máy của bốn đội là 15; 10; 6; 5
+ GV: Qua bài toán 2 ta thấy đợc mối quan
hệ giữa “bài toán tỉ lệ thuận” và “ bài toán
tỉ lệ nghịch Vậy ta có thể chuyển bài toán
tỉ lệ nghịch về bài toán tỉ lệ thuận
+ GV cho HS làm ? : Cho ba đại lợng x, y,
z Hãy cho biết mối liên hệ giữa hai đại
l-ợng x và z biết:
a) x và y tỉ lệ nghịch, y và z cũng tỉ lệ
nghịch;
b) x và y tỉ lệ nghịch, y và z tỉ lệ thuận
+ GV hớng dẫn HS trình bày
? a) x và y tỉ lệ nghịch suy ra
a
x =
y (1)
y và z tỉ lệ nghịch nên
b
y =
z (2)
Từ (1) và (2) suy ra: x = k z (với
a
k =
b)
Vậy x tỉ lệ thuận với z theo hệ số tỉ lệ là
a
b.
b) Tơng tự, suy ra
a
x =
bz hay xz =
a
b.
Vậy x tỉ lệ nghịch với z theo hệ số tỉ lệ
a
b.
Hoạt động 3: Luyện tập
+ GV cho HS bài 16 (SGK)
- HS quan sát, đứng tại chỗ trả lời
- HS nhận xột nhau
Bài 16 (tr60 - SGK):
a) x và y tỉ lệ nghịch với nhau
b) x và y không tỉ lệ nghịch với nhau
+ GV cho HS làm tiếp bài 17 (SGK)
- HS: Nêu yêu cầu của bài toán
? Muốn tìm x khi biết y và ngợc lại ta làm
nh thế nào?
? Theo em cột nào tìm được hệ số tỉ lệ
- Lần lợt 2HS lên điền vào ô trống
HS1: Tính a, điền y1, x2;
HS2: Điền các ô còn lại
- GV quan sỏt, sau đú cho HS nhận xột
Bài 17 (tr60 - SGK):
Ta có x6 = 10; y6 = 1,6 Vì x và y là hai đại lợng tỉ lệ nghịch nên
a = x6 y6 = 10 1,6 = 16
2
4 Củng cố toàn bài:
Để giải các bài toán về đại lợng tỉ lệ thuận hay tỉ lệ nghịch ta làm nh thế nào?
5 H ớng dẫn học bài và làm bài tập ở nhà:
1 Xem lại cách giải các bài toán về tỉ lệ nghich Biết chuyển từ bài toán chia tỉ lệ nghịch sang chia tỉ lệ thuận Ôn tập đại lợng tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch
2 Biết vận dụng được cỏc dạng toỏn tỉ lệ nghịch vào trong giải cỏc bài toỏn thực tế, cỏc bài toỏn liờn quan đến cỏc mụn học khỏc
3 Hướng dẫn BTVN: 18,19; 20; 21 (SGK)
* Rút kinh nghiệm:
+ Ưu điểm:……….………
Trang 4+ Nhîc ®iÓm:……… ………
……… …………
+ Gi¶i ph¸p kh¾c phôc:……….………
……….………