PHÁT HIỆN SỚM NGUY CƠ MẮC ALZHEIMER Ở NGƯỜI CAO TUỔI QUA CHỤP CỘNG HƯỞNG TỪ PHỔ NÃO

BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀBáo cáo viên: TRẦN VĂN NGỌC HỘI LÃO KHOA TP.HCM VIỆT NAM PHÁT HIỆN SỚM NGUY CƠ MẮC ALZHEIMER Ở NGƯỜI CAO TUỔI QUA CHỤP CỘNG HƯỞNG TỪ PHỔ NÃO Đà Lạt, Ngày 9 tháng 4 năm 2

BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ

Báo cáo viên: TRẦN VĂN NGỌC

HỘI LÃO KHOA TP.HCM VIỆT NAM

PHÁT HIỆN SỚM NGUY CƠ MẮC ALZHEIMER Ở NGƯỜI CAO TUỔI QUA CHỤP

CỘNG HƯỞNG TỪ PHỔ NÃO

Đà Lạt, Ngày 9 tháng 4 năm 2021

ĐẶT VẤN ĐỀ

 Alzheimer là bệnh lý thoái hóa hệ thần kinh trung ương gây ra tình trạng mất trí nhớ, rối loạn nhận thức, thay đổi hành vi, không phân biệt giới tính, thường gặp ở người cao tuổi.

 Các tiêu chuẩn chẩn đoán hiện nay chủ yếu vẫn dựa vào lâm sàng.

 Phương pháp chẩn đoán bằng hình ảnh cộng hưởng từ (MRI) được coi là xét nghiệm cận lâm sàng thích hợp cho việc chẩn đoán sớm bệnh Alzheimer.

ĐẶT VẤN ĐỀ

 Bệnh Alzheimer có thể phát triển tiềm tàng trong một thời gian dài trước khi xuất hiện những triệu chứng.

 Theo trình tự phát hiện của bệnh là: biểu hiện lâm sàng, nhờ có trợ giúp của hình ảnh thấy teo thùy thái dương, teo hồi hải mã, giảm khuếch tán, giảm tưới máu và cuối cùng thay đổi các chất chuyển hóa trong não được cho là thay đổi sớm nhất của bệnh.

 Chúng tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Phát hiện sớm nguy cơ mắc Alzheimer ở người cao tuổi qua chụp cộng hưởng từ phổ não”

MỤC TIÊU

1

2

Mô tả đặc điểm bệnh nhân Alzheimer trên hình ảnh cộng hưởng từ phổ

So sánh sự thay đổi các chất chuyển hóa giữa bệnh nhân AD và nhóm chứng qua phim chụp cộng hưởng từ phổ não

ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Đối tượng nghiên cứu

 Nhóm bệnh nhân mắc Alzheimer: gồm 40 được chẩn đoán mắc AD, làm test MMSE để phân loại mức độ bệnh trên lâm sàng và chụp cộng hưởng từ sọ não theo Protocol đã được xây dựng sẵn.

 Nhóm bệnh nhân đối chứng: Gồm 40 bệnh nhân không mắc AD và các bệnh gây tổn thương não, được làm test MMSE và đều có số điểm trong giới hạn bình thường (>30).

ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Thiết kế nghiên cứu

 Cỡ mẫu: Cỡ mẫu áp dụng cho nghiên cứu mô tả cắt

ngang so sánh hai giá trị trung bình:

 Nhập số liệu vào phần mềm tính được n ≥ 35

SƠ ĐỒ NGHIÊN CỨU

Bệnh nhân đến khám

(Sàng lọc)

Nhóm bệnh AD

(Chọn theo tiêu chí)

Thu thập số liệu

Chụp CHT (Protocol)

(Loại bn không phù hợp)

Mã hóa và nhập số liệu, Phân tích số liệu

Nhóm chứng (Chọn theo tiêu chí)

Thu thập số liệu Chụp CHT (Protocol) (Loại bn không phù hợp)

ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Các thông số cho cộng hưởng từ phổ

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Đặc điểm tuổi

Nhóm nghiên cứu Nhóm chứng Tổng số

TB 73.07 ± 9,24 71.67 ± 9,13 72.38 ± 9,16

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Đặc điểm giới tính

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

Điểm MMSE

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Đỉnh phổ của các chất chuyển hóa đo tại thùy thái dương

NAA Phải 1,9707 ± 0,0326 2,1856 ± 0,0986 0,000

Trái 1,9827 ± 0,0332 2,1986 ± 0,0897 0,000

Myo Phải 4,7575 ± 0,0190 4,4098 ± 0,0114 0,000

Trái 4,7635 ± 0,0203 4,4178 ± 0,0097 0,000

Cr Phải 1,5393 ± 0,1054 1,4534 ± 0,0238 0,000

Trái 1,5482 ± 0,1002 1,4625 ± 0,0252 0,000

Cho Phải 1,8488 ± 0,0069 1,6553 ± 0,0104 0,000

Trái 1,8570 ± 0,0107 1,6638 ± 0,0084 0,000

Lip Phải 1,1823 ± 0,2173 1,1491 ± 0,2394 0,518

Trái 1,2227 ± 0,3928 1,1549 ± 0,2421 0,355

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Đỉnh phổ của các chất chuyển hóa đo tại thùy thái dương

Lac Phải 1,3277 ± 0,0432 1,3257 ± 0,0356 0,824

Trái 1,3218 ± 0,0603 1,3395 ± 0,1003 0,342

Glx Phải 2,6894 ± 0,6419 2,5281 ± 0,5588 0,234

Trái 2,6265 ± 0,6804 2,5049 ± 0,6018 0,400

Ala Phải 1,4897 ± 0,0457 1,4712 ± 0,0770 0,195

Trái 1,4912 ± 0,0517 1,4811 ± 0,0455 0,357

NAA/Cr Phải 1,2881 ± 0,1176 1,5048 ± 0,0773 0,000

Trái 1,2876 ± 0,1079 1,5042 ± 0,0701 0,000

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Đỉnh phổ của các chất chuyển hóa đo tại hồi hải mã

NAA Phải 1,9722 ± 0,0271 2,2282 ± 0,0911 0,000

Trái 1,9785 ± 0,0271 2,2414 ± 0,0874 0,000

Myo Phải 4,7545 ± 0,0174 4,4118 ± 0,0084 0,000

Trái 4,7565 ± 0,0170 4,4203 ± 0,0092 0,000

Cr Phải 1,5618 ± 0,1057 1,4547 ± 0,0188 0,000

Trái 1,5773 ± 0,1014 1,4605 ± 0,0185 0,000

Cho Phải 1,8873 ± 0,2179 1,6578 ± 0,0066 0,000

Trái 1,8894 ± 0,2216 1,6673 ± 0,0068 0,000

Lip Phải 1,1497 ± 0,2210 1,1262 ± 0,2053 0,624

Trái 1,1513 ± 0,2324 1,1081 ± 0,2171 0,393

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Đỉnh phổ của các chất chuyển hóa đo tại hồi hải mã

Lac Phải 1,3282 ± 0,0521 1,3254 ± 0,0477 0,801

Trái 1,2921 ± 0,1979 1,3437 ± 0,1028 0,147

Glx Phải 2,5811 ± 0,6132 2,6016 ± 0,6154 0,882

Trái 2,5535 ± 0,5943 2,5488 ± 0,6092 0,972

Ala Phải 1,4720 ± 0,0358 1,4879 ± 0,0638 0,173

Trái 1,4816 ± 0,0523 1,4866 ± 0,0495 0,657

NAA/Cr Phải 1,2701 ± 0,1089 1,5323 ± 0,0684 0,000

Trái 1,2611 ± 0,1056 1,5354 ± 0,0691 0,000

KẾT LUẬN

 Tuổi trung bình của nhóm bệnh nhân AD là 73.07, tập trung ở nhóm 70 - 80 tuổi chiếm 47,5% Tỷ lệ nam mắc AD là 52,5% và nhóm nữ là 47,5%.

 Đỉnh các chất chuyển hóa trung gian trên não của các bệnh nhân AD: NAA, NAA/Cr giảm và Myo, Cr, Cho tăng so với nhóm chứng tại tất cả các vị trí đo Các chất Lip, Lac, Glx, Ala không thấy thay đổi so với nhóm chứng.

 Thay đổi về nồng độ chất chuyển hóa trong não được cho là dấu hiệu đầu tiên của việc chuyển biến trên bệnh nhân AD Việc sử dụng MRS chẩn đoán sớm bệnh nhân Alzheimer có thể là xu thế trong tương lai.