Bai 10 Cam nghi trong dem thanh tinh Tinh da tu

b Tác phẩm: * Hoàn cảnh sáng tác: - Khi tác giả ở xa quê * Chủ đề của bài thơ - Vọng nguyệt hoài hương Trông trăng nhớ quê * Phương thức biểu đạt - Biểu cảm qua miêu tả * Thể thơ: Ngũ ng[r]

1 Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài “Xa ngắm thác núi Lư”? Trình bày những hiểu biết của

em về nhà thơ Lý Bạch?

Đáp án:

- Lý Bạch (701-762) được mệnh danh là “tiên thơ” là nhà thơ nổi tiếng đời Đường (Trung

Quốc) tự là Thái Bạch, hiệu Thanh Liên cư sĩ, quê ở Cam Túc Tính tình phóng khoáng, văn hay, thích rượu, đi nhiều, thích làm thơ.

- Lý Bạch để lại hơn 1000 bài thơ với phong cách lãng mạn, bay bổng, cảm xúc tràn

đầy…

 Một con người tài hoa và đầy cá tính

Văn bản:

CẢM NGHĨ TRONG ĐÊM THANH TĨNH

( Tĩnh dạ tứ)

Lý Bạch

I Đọc - hiểu văn bản

1 Đọc

2 Chú thích

a) Tác giả:

- Đọc chậm, diễn cảm, đúng cách ngắt nhịp

- Lí Bạch: Là người yêu thiên

nhiên, đặc biệt là yêu trăng

b) Tác phẩm:

* Hoàn cảnh sáng tác:

- Khi tác giả ở xa quê

* Chủ đề của bài thơ

- Vọng nguyệt hoài hương (Trông

trăng nhớ quê)

* Phương thức biểu đạt

- Biểu cảm qua miêu tả

* Thể thơ: Ngũ ngôn cổ thể

Phiên âm:

Sàng tiền minh nguyệt quang, Nghi thị địa thượng sương

Cử đầu vọng minh nguyệt,

Đê đầu tư cố hương

Dịch nghĩa:

Ánh trăng sáng đầu giường, Ngỡ là sương trên mặt đất

Ngẩng đầu ngắm vầng trăng sáng, Cúi đầu nhớ quê cũ

Dịch thơ:

Đầu giường ánh trăng rọi, Ngỡ mặt đất phủ sương

Ngẩng đầu nhìn trăng sáng,

-Lý

Bạch-(Tĩnh dạ tứ)

3 Phân tích

a) Hai câu đầu

- Nhà thơ trằn trọc không ngủ được trong một đêm trăng sáng ở chốn tha hương

Phiên âm:

Sàng tiền minh nguyệt quang,

Nghi thị địa thượng sương

Dịch nghĩa:

Ánh trăng sáng đầu giường,

Ngỡ là sương trên mặt đất

Đầu giường ánh trăng rọi,

Ngỡ mặt đất phủ sương

Dịch thơ:

TiÕt:37 v¨n b¶n

+Minh nguyệt quang + Địa thượng sương

+Rọi: có thêm ý ánh trăng đi tìm thi nhân như là tri âm, tri kỷ

+Sàng: cho biết vị trí nhà thơ nằm trên giường

-Trăng sáng quá chuyển thành màu trắng giống như sương trên mặt đất  Cả bầu trời, mặt đất đều ngập ánh trăng

Cảnh đêm trăng sáng mang vẻ đẹp: dịu êm, mơ màng, yên tĩnh, huyền ảo

 Tâm trạng nhà thơ trăn trở thao thức

3 Phõn tớch

b) Hai cõu cuối

Phiờn õm:

Dịch nghĩa:

Cử đầu vọng minh nguyệt,

Đờ đầu tư cố hương

Ngẩng đầu ngắm vầng trăng sỏng,

Cỳi đầu nhớ quờ cũ

Dịch thơ:

Ngẩng đầu nhỡn trăng sỏng,

Cỳi đầu nhớ cố hương

( Tương Như dịch )

-Ngẩng đầu: là động tác h ớng ngoại, tâm hồn hòa nhập với thiên nhiên t ơi đẹp

-Cúi đầu: Là động tác h ớng nội, trĩu nặng tâm t , thoát khỏi mọi vật xung quanh để t ởng nhớ

-Số lượng chữ:

- Cấu trúc ngữ pháp:

-Thanh:

Bằng nhau

Giống nhau

Khác nhau

- Từ loại:

“Đầu” trùng thanh, trùng chữ (chỉ được dùng đối trong thơ cổ thể)

Như nhau

-Lý

Bạch-(Tĩnh dạ tứ)

3 Phân tích

TiÕt:37 v¨n b¶n

3 Phõn tớch

b) Hai cõu cuối

Phiờn õm:

Dịch nghĩa:

Cử đầu vọng minh nguyệt,

Đờ đầu tư cố hương

Ngẩng đầu ngắm vầng trăng sỏng,

Cỳi đầu nhớ quờ cũ

Dịch thơ:

Ngẩng đầu nhỡn trăng sỏng,

Cỳi đầu nhớ cố hương

( Tương Như dịch )

* Hai cõu thơ cuối đối nhau

-> Tạo sự hài hoà, cõn đối; lời thơ trụi chảy, nhịp nhàng, cú nhạc điệu; ý thơ được nhấn mạnh

> Tạo sự độc đỏo, sỏng tạo khi thể hiện một chủ đề quen thuộc

"

Vọng nguyệt hoài hương"

+ Hình thức câu rút gọn: 3 câu sau -> ý thơ trở nên cô

đọng súc tích, khái quát

=> Làm nổi bật tình cảm quê h ơng luôn th ờng trực trong lòng tác giẳ

Lý Bạch

4 Tổng kết

(Tĩnh dạ tứ)

- Tả cảnh ngắm trăng và nỗi nhớ quê hương của nhà thơ

 Tình yêu quê hương tha thiết, sâu nặng của nhà thơ

a) Nghệ thuật

3 Phân tích

a) Hai câu đầu

b) Hai câu cuối

- Từ ngữ giản dị và tinh luyện, phép đối tài tình, ngôn ngữ thơ chọn lọc, sử dụng động từ đặc sắc tạo cảm xúc liền mạch cho bai thơ

b) Nội dung - Bài thơ thể hiện một cách nhẹ nhàng mà thấm thía

tình quê hương của một người sống xa nhà trong đêm trăng thanh tĩnh

* Ghi nhớ (SGK - 124)

TiÕt:37 v¨n b¶n

II Luyện tập

A Đăng sơn ức hữu (lên núi nhớ bạn)

B Vọng nguyệt hoài hương (trông trăng nhớ quê)

C Sơn thuỷ hữu tình (non nước hữu tình)

D Tức cảnh sinh tình (trước cảnh sinh tình)

Bài tập trắc nghiệm

1 Chủ đề của bài thơ là:

A Tự sự B Miêu tả

C Biểu cảm D Biểu cảm qua miêu tả

2 Bài thơ được viết theo phương thức biểu đạt nào?

A Biểu hiện tình yêu thiên nhiên

B Biểu hiện tình yêu quê hương sâu nặng

C Biểu hiện tình quê của tác giả trong sáng như vầng trăng

3 Ánh trăng trong bài thơ có ý nghĩa nào sau đây?

Lý Bạch

(Tĩnh dạ tứ)

* Cñng cè:

Tình quê trở nên bền chặt, máu thịt

TiÕt:37 v¨n b¶n

-T×nh yªu quª h ¬ng s©u s¾c

-§ã lµ t×nh c¶m lu«n th êng trùc trong lßng t¸c gi¶

-§ã lµ t×nh yªu thiªn nhiªn, réng më víi thiªn nhiªn g¾n víi lßng yªu quª h ¬ng s©u s¾c

I.§äc hiÓu v¨n b¶n.

1.§äc

2.Chó thÝch

3.Ph©n tÝch

a.Hai c©u ®Çu.

b.Hai c©u cuèi.

4.Tæng kÕt

a.NghÖ thuËt.

b.Néi dung.

II.LuyÖn tËp

1 Học thuộc lòng phiên

âm và bản dịch thơ

2 Sưu tầm hai bài thơ của Lí Bạch.

3 Soạn bài: Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về

quê.

Về nhà