Xây dựng quy trình kiểm tra, sửa chữa hệ thống treo

Xây dựng quy trình kiểm tra, sửa chữa hệ thống treo

MỤC LỤC Nội Dung Trang PHẦN I :MỞ ĐẦU……… 4

1.1.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI VÀ LỊCH SỬ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU…….4

1.2.MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI……… 5

1.3.ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH ……… ………5

1.4.GIẢ THUYẾT KHOA HỌC……… 5

1.5.NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU……… 6

1.6.CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU……… 6

PHẦN II: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI……….8

2.1 CÔNG DỤNG, PHÂN LOẠI VÀ YÊU CẦU………8

2.2 SƠ ĐỒ NGUYÊN LÝ CỦA CÁC LOẠI HỆ THỐNG TREO……… 12

2.3 KẾT CẤU CÁC CỤM CƠ BẢN CỦA HỆ THỐNG TREO………….19

PHẦN III: BẢO DƯỠNG SỬA CHỮA……… 23

3.1 HƯ HỎNG, NGUYÊN LÝ, TÁC HẠI……… 23

3.2 QUY TRÌNH THÁO HỆ THỐNG TREO……….27

3.3.SỦA CHỮA VÀ BẢO DƯỠNG……….34

3.4.QUY TRÌNH LẮP HỆ THỐNG TREO……… 56

3.5.KIỂM TRA ĐIỀU CHỈNH CÁC GÓC ĐẶT BÁNH XE………56

PHẦN IV: KIỂM NGHIỆM SAU SỬA CHỮA……… 63

LỜI KẾT……… 64

TÀI LIỆU THAM KHẢO………65

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

Ngày ….tháng….năm 2008

Giáo viên hướng dẫn

Nguyễn Văn Nhơn

LỜI NÓI ĐẦU

Một quốc gia muốn phát triển trước tiên phải có mạng lưới giao thông phát triển

để có thể đáp ứng được nhu cầu lưu thông ,chuyên chở ngươi ,hàng hóa và một số yêucầu khác.Ô tô có một vai trò hết sức quan trọng trong mạng lưới giao thông nó chiếm

tỷ lệ lớn trong việc chuyên chở người và hang hóa

Với sự phát triển không ngừng của khoa học công nghệ, ngành ô tô đã có nhữngtiến bộ vượt bậc để đáp ứng những yêu cầu của người sử dụng Hệ thống treo có mộtvai trò quan trọng nhằm giảm tải trọng và dao động khi xe lăn bánh, giữ tính êm dịucho xe Đồng thời nó cũng là một phần không thể thiếu trong kết cấu của ô tô Nó phụthuộc nhiều vào sự tiến bộ khoa học kỹ thuật, yêu cầu kỹ thuật của từng loại ô tô.Ngàynay với những yêu cầu rất khắt khe của nhiều quốc gia và người sử dụng thì hệ thốngtreo càng phải đảm bảo được nhưng yêu cầu về êm dịu cũng như về an toàn

Trong thời gian học tập tại trường, em đã được thầy cô trang bị cho những kiếnthức cơ bản về chuyên môn Để tổng kết và đánh giá quá trình học tập và rèn luyện,

em được khoa cơ khí động lực giao cho nhiệm vụ hoàn thành đồ án môn học với nội

dung: “ Xây dựng quy trình kiểm tra, sửa chữa hệ thống treo” trên ô tô Em với kinh

nghiệm còn ít, lượng kiến thức chưa được phong phú, nhưng với sự chỉ bảo tận tình

của thầy giáo Nguyễn Văn Nhơn em đã cơ bản hoàn thành nội dung của đồ án.

Quá trình làm đồ án mặc dù bản thân đã hết sức cố gắng ,được sự giúp đỡ tậntình của các thầy cô và các bạn song do khả năng có hạn nên bản đồ án không tránhkhỏi những sai sót Vì vậy, em rất mong sự chỉ đạo của các thầy cô và ý kiến đóng gópcủa các bạn để đồ án của em được hoàn thiện hơn

Qua đây em cũng xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ, chỉ bảo tận tình của thầy

Nguyễn Văn Nhơn, các thầy cô trong bộ môn đã giúp đỡ tạo điều kiện để em hoàn

thành đồ án

Em xin chân thành cảm ơn!

Hưng yên, ngày …… tháng …… năm 2008

Nhóm sinh viên thực hiện : Tạ Huy Đức

Nguyễn Văn Đương

Nghiêm Công Nhơn

PHẦN I: MỞ ĐẦU

1.1.LÝ DO CHON ĐỀ TÀI VÀ LỊCH SỦ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1.1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong những năm gần đây với sự phát triển không ngừng về khoa học kỹ thuậtcủa nhân loại đã bước lên một tầm cao mới, rất nhiều thành tựu khoa học kỹ thuật, cácphát minh sáng chế mang đậm bản chất hiện đại và có tính ứng dụng cao Là một quốcgia có nền kinh tế đang phát triển, nước ta đã và đang có cải cách mới để thúc đẩy kinh

tế Việc tiếp nhận, áp dụng các thành tựu khoa học tiên tiến của thế giới được nhànước quan tâm nhằm cải tạo, đẩy mạnh sự phát triển của các ngành công nghiệp mới,với mục đích đưa nước ta từ một nước công ngiệp kém phát triển thành một nước côngnghiệp phát triển Trong các ngành công nghiệp mới đang được nhà nước chú trọng,đầu tư phát triển thì công nghiệp ô tô là một trong số những tiềm năng đang được quantâm Nhu cầu về sự phát triển của các loại ôtô ngày càng cao, các yêu cầu kỹ thuậtngày càng đa dạng Các loại ôtô chủ yếu sử dụng trong công nghiệp, giao thông vậntải

Ngày nay ôtô được sử dụng rộng rãi như một phương tiện đi lại thông dụng chonên các trang thiết bị, các bộ phận trên ôtô ngày càng hoàn thiện và hiện đại hơn nhằmđảm bảo độ tin cậy, an toàn và tiện dụng cho người sử dụng Hệ thống treo có một vaitrò rất quan trọng nhằm giảm tải trọng và dao động khi xe lăn bánh, giữ tính êm dịucho xe Do đó nó là một phần không thể thiếu trong cơ cấu của ôtô Ngày nay hệ thốngtreo trên ô tô rất đa dạng về chủng loại và phong phú về cấu tạo, nó phụ thuộc nhiềuvào sự tiến bộ khoa học kỹ thuật của từng loại ôtô Yêu cầu vận hành, sửa chữa và bảotrì lắp đặt động cơ đời mới đòi hỏi phải hiểu biết sâu sắc về cấu tạo Các đặc tính kỹthuật, nguyên lý vận hành có kỹ năng thành thạo trong tất cả các quy trình

Để đáp ứng được yêu cầu đó người công nhân phải được đào tạo một cách cókhoa học, có hệ thống đáp ứng được các nhu cầu xã hội hiện nay Do đó, nhiệm vụ củacác trường kỹ thuật là phải đào tạo cho học sinh, sinh viên có trình độ và tay nghề cầnthiết để đáp ứng nhu cầu công nghiệp ôtô hiện nay Điều đó đòi hỏi người kỹ thuậtviên phải có trình độ hiểu biết học hỏi sáng tạo để bắt kịp với khoa học tiên tiến hiệnđại, nắm bắt được những thay đổi về các đặc tính kỹ thuật của từng loại xe, dòng xe,đời xe… có thể chuẩn đoán hư hỏng và đưa ra phương án sửa chữa tối ưu Vì vậyngười kỹ thuật viên trước đó phải được đào tạo với một phương trình đào tạo tiên tiến,hiện đại cung cấp đầy đủ kiến thức lý thuyết cũng như thực hành

Trên thực tế trong các trường đại học, cao đẳng kỹ thuật của nước ta hiện naythì trang thiết bị cho học sinh, sinh viên thực hành còn thiếu thốn rất nhiều Các kiến

thức mới có tính khoa học kỹ thuật cao còn chưa được khai thác đưa vào thực tế giảngdạy, các bài tập hướng dẫn thực hành, thực tập còn thiếu thốn Vì vậy mà người kỹ sư,

kỹ thuật viên gặp nhiều khó khăn trong quá trình nâng cao tay nghề, trình độ hiêubiết,tiếp xúc với những kiến thức, thiết bị tiên tiến hiện đại trong thực tế còn nhiều hạnchế

1.2 Ý nghĩa của đề tài

Đề tài giúp sinh viên năm cuối khi sắp tốt nghiệp có thể củng cố kiến thức, tổnghợp và nâng cao kiến thức chuyên ngành cũng như kiến thức ngoài thực tế, xã hội

Đề tài sau khi được hoàn thành cũng sẽ là nguồn tài liệu tham khảo cho các bạnhọc sinh ,sinh viên muốn tra cứu tìm hiêur về hệ thống treo

Hoàn thành đề tài đã giúp cho chúng em được hiểu sâu hơn về hệ thống treotrên ô tô Và hơn thế là giúp cho chúng em làm quen hơn về nghiên cứu đẻ có thể phụ

vụ cho công việc sau này

1.2.MỤC TIÊU CỦA ĐÈ TÀI

Hiểu kết cấu, mô tả nguyên lý làm việc của cơ cấu, hệ thống trên ôtô, nắm đượccấu tạo, mối tương quan lắp ghép của các chi tiết, cụm chi tiết

Hiểu và phân tích được các hư hỏng, những nguyên nhân, tác hại, sửa chữa cácchi tiết của hệ thống treo đúng yêu cầu kỹ thuật

Thực hiện tháo lắp đúng quy trình và kiểm tra sửa chữa các chi tiết của hệthống treo

1.3.ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU

Đối tượng nghiên cứu: Xây dựng hệ thống bài tập thực hành, bảo dưỡng “ hệthống treo”

Khách thể nghiên cứu:Hệ thống treo trên ôtô

1.4.GIẢ THIẾT KHOA HỌC

Tình hình thực trạng về sự phát triển của khoa học kỹ thuật tiên tiến nhưngtrong thực tế thì các trang thiết bị cho sinh viên, học sinh thực hành về “ Hệ thốngtreo” còn thiếu thốn nhiều Các kiến thức mới có tình khoa học kỹ thuật cao còn chưa

được khai thác và đưa vào làm nội dung giảng dạy, nghiên cứu, học tập còn chưa đượcchú trọng, quan tâm.

Hệ thống bài tập, tài liệu nghiên cứu, tài liệu tham khảo về “hệ thống treo” phục

vụ cho học tập và nghiên cứu cũng như ứng dụng trong thực tế chưa nhiều

1.5 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

Phân tích cơ sở lý luận cuer đề tài

Khái quát kết cấu , diều kiện làm việc

Phân tích các dạng hỏng ,nguyên nhân – hậu quả

Xây dụng quy trình kiểm tra chẩn đoán ,bảo dưỡng , sưzr chữa xe cụ thể

Lập bảng số liệu các thông số sửa chũa của cơ cấu ,bộ phận xe cụ thể

Quy trình phương pháp kiểm nghiệm sau khi sửa chữa xe cụ thể

1.6 CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1.6.1 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

a Khái niệm:

Là phương pháp trực tiếp tác động vào đối tượng trong thực tiễn làm bộc lộbản chất và các quy luật vận động của đối tượng

b Các bước thực hiện

Bước 1: Quan sát, tìm hiểu các thông số kết cấu của “Hệ thống treo”

Bước 2: Xây dựng phương án thiết kế mô hình

Bước 3: Lập phương án kiểm tra, chuẩn đoán hư hỏng của “Hệ thống treo”.Bước 4: Từ kết quả kiểm tra, lập phương án bảo dưỡng, sửa chữa, khắc phục hưhỏng

Bước 5: Xây dựng hệ thống bài tập thực hành bảo dưỡng, sửa chữa “Hệ thốngtreo”

1.6.2 Phương pháp nghiên cứu tài liệu

a Khái niệm

Là phương pháp nghiên cứu thu thập thông tin khoa học trên cơ sở nghiên cứucác văn bản, tài liệu đã có sẵn bằng các thao tác tư duy logic để rút ra kết luận khoahọc cần thiết

b Các bước thực hiện

Bước 1: thu thập, tìm tòi các tài liệu về Hệ thống treo

Bước 2: Sắp xếp các tài liệu khoa học thành một hệ thống chặt chẽ theo từngbước, từng đơn vị kiến thức, tưng vấn đề khoa học có cơ sở và bản chất nhất định

Bước 3: Đọc, nghiên cứu và phân tích các tài liệu nói về “ Hệ thống treo”, phântích kết cấu, nguyên lý làm việc một cách khoa học

Bước 4: Tổng hợp kết quả đã phân tích được, hệ thống hoá các kiến thức liênquan( liên kết từng mặt, từng bộ phận thông tin đã phân tích) tạo ra một hệ thống lýthuyết đầy đủ và sâu sắc

1.6.3 Phương pháp thống kê mô tả

PHẦN 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI

2.1.CÔNG DỤNG,PHÂN LOẠI VÀ YÊU CẦU

2.1.1 Công dụng của hệ thống treo

Hệ thống treo liên kết thân xe với các bánh xe và thực hiện các chức năng sau đây:

Trong lúc xe chạy, hệ thống này cùng với lốp xe sẽ tiếp nhận và làm tất các dao động,rung động và chấn động do mặt đường không bằng phẳng để bảo vệ hành khách vàhàng hoá làm cho xe chạy ổn định hơn Truyền lực dẫn động và lực phanh do ma sátgiữa lốp xe và mặt đường tạo ra đến khung và thân xe, đỡ thân xe trên các cầu xe vàduy trì mối quan hệ hình học giữa thân xe và bánh xe

Hình 2.1.Kết cấu của hệ thống treo

* Hệ thống bao gồm các bộ phận chủ yếu sau đây :

1.Các lò xo: làm trung hoà chấn động từ mặt đường

2.Bộ giản chấn: làm cho xe chạy êm hơn bằng cách hạn chế các dao động tự do của lò xo

3.Thanh ổn định( dằm chống lắc): ngăn cản sự lắ ngang của xe

4 Thanh liên kết: định vị các bộ phận nói trên và khống chế các chuyển động theo chiều dọc và ngang của bánh xe.

2.1.1.1 Sự dao động và độ êm khi chạy xe

*Khối lượng được treo và khối lượng không được treo

Thân xe được đỡ bằng các lò xo, khối lượng của thân… đặt trên lò xo được gọi

là “ khối lượng được treo” Bánh xe, các cầu xe và các bộ phận khác của xe khôngđược lò xo đỡ thì tạo thành “ khối lượng không được treo” Nói chung với khối lượngđược treo càng lớn thì xe chạy càng êm, vì với khối lượng lớn thì khả năng thân xe bịxóc nẩy lên càng thấp Ngược lại, nếu khối lượng không được treo càng lớn thì càng

dễ làm cho thân xe xóc nẩy lên Sự dao động và xóc nẩy của các phần được treo, đặcbiệt là thân xe gây ảnh hưởng lớn đến độ êm của xe

Hình 2.2.Sự dao động

*Sự dao động của khối lượng được treo

Dao động của khối lượng được treo có thể phân ra như sau:

a Sự lắc dọc

Lắc dọc là dao động lên xuống của đầu và đuôi xe so với trọng tâm của xe

Xe bị lắc dọc khi chạy qua rãnh hoặc mô hoặc lên đường mấp mô, có nhiều ổ

gà Xe có lò xo( nhíp) mềm dễ bị lắc dọc hơn xe có lò xo cứng

b.Sự lắc ngang

ở phía bên kia thì co

lại, làm cho xelắc lư

theo chiều ngang

c Sự nhún

Chuyển động

lên xuống của toàn

thân xe khi xe chạy

tốc độ cao trên đường

*Sự dao động của khối lượng không được treo

Dao động của khối lượng không được treo có thể phân ra như sau:

c.Sự uốn

Là hiện tượng xảy ra khi mômen tăng tốc hoặc mômen phanh tác dụng lên nhíp, có

xu hướng làm quay nhíp quay trục bánh xe Dao động uốn này có ảnh hưởng làm cho

xe chạy không êm

Hình 2.4.Sự dao động của khối lượng không được treo

2.1.2 Phân loại hệ thống treo

* Theo kết cấu của hệ thống treo người ta chia ra:

Loại thanh đàn hồi

Loại cao su…

2.1.3 Yêu cầu của hệ thống treo

Phải phù hợp với điều kiện sử dụng theo tính năng kỹ thuật của xe có thể chạytrên mọi địa hình khác nhau

Bánh xe có khả năng chuyển dịch trong một giới hạn không hạn chế Quan hệđộng học của bánh xe phải hợp thoả mãn mục đích chính của hệ thống treo là làmmềm theo phương thẳng đứng nhưng không phá hỏng các quan hệ động lực học vàđộng học của chuyển động bánh xe, không gây nên tải trọng lớn tại các mối liên kếtvới khung và vỏ có độ bền cao, có độ tin cậy lớn, trong điều kiện sử dụng phù hợp vớitính năng kỹ thuật, không gặp hư hỏng bất thường.

2.2 SƠ ĐỒ NGUYÊN LÝ CỦA CÁC LOẠI HỆ THỐNG TREO

2.2.1 Sơ đồ nguyên lý làm việc của hệ thống treo phụ thuộc.

a.Sơ đồ nguyên lý

Hình 1.Treo sau xe Volvo 343/360

1.Bánh xe 5 Đầu quay xe 10 Giá đỡ

2 Giảm chấn 7 Đòn truyền lực

3 Thanh ổn định 8 Nhíp lá

4 Giá đõ thân xe 9 Đầu quay trước

b Nguyên lý làm việc

Khi ô tô chạy trên đường, do mặt đường không bằng phẳng làm cho khung xedao động theo phương thẳng đứng (nhờ bộ phận dẫn động của xe), bộ phận đàn hồi(nhíp lá), bộ phận giảm chấn ( giảm xóc), được bắt với khung xe nên khi khung xe daođộng làm cho hai bộ phận này dao động theo Khi đó sẽ có sự chuyển hoá năng lượng

từ cơ năng sang nhiệt năng, vì vậy dao động sẽ tắt dần

Bộ phận đàn hồi (nhíp lá) do các nhíp được ép sát vào nhau nhờ goòng nên khinhíp dao động sẽ sinh ra ma sát giữa các lá nhíp, làm cho xe vừa chuyển động êm dịu

và dao động cũng dập tắt từ từ

Bộ phận giảm chấn (giảm xóc): Là bộ phận hấp thụ năng lượng cơ học giữabánh xe và thân xe Ngày nay thường sử dụng loại giảm chấn thuỷ lực có tác dụng haichiều trả và nén Ở hành trình nén của giảm chấn (bánh xe dịch chuyển đến gần khungxe) giảm chấn giảm bớt xung lực va đập truyền từ bánh xe lên khung Ở hành trình trả(bánh xe dịch chuyển ra xa khung), giảm chấn giảm bớt xung lực va đập truyền từbánh xe lên khung Ở hành trình này giảm chấn giảm bớt xung lực va đập của bánh xelên đường tạo điều kiện đặt “êm” bánh xe trên nền đường và giảm bớt phản lực truyềnngược từ mặt đường tác dụng vào thân xe

Thanh ổn định: Khi xe chuyển động trên nền đường không bằng phẳng hoặcquay vòng, dưới tác dụng của lực ly tâm hoặc độ nghiêng của khung xe, phản lựcthẳng đứng của hai bánh xe trên một cầu thay đổi dẫn tới tăng độ nghiêng của thùng xe

và làm xấu khả năng truyền lực dọc lực bên của bánh xe với mặt đường Nhờ thanh ổnđịnh sẽ san đều phản lực thẳng đứng ở hai bánh giúp cho xe chuyển động ổn định hơn

Ngoài ra còn có bộ phận dồn truyền lực có tác dụng truyền một phần tải trọngcủa khung xe xuống cầu

Khoảng không gian phía dưới sàn xe phải lớn để đủ đảm bảo cho dầm cầu thayđổi vị trí, do vậy chiều cao trọng tâm sẽ lớn vì chuyển động của bánh xe phải và trái cóảnh hưởng lẫn nhau nên dễ xuất hiện dao động và rung động.

2.2.2 Hệ thống treo phụ thuộc có hệ thống đàn hồi là nhíp lá

Kết cấu của loại này gồm: Dầm cầu, nhíp lá và giảm chấn

Hình 2.Hệ thống treo phụ thuộc có bộ phận đàn hồi là nhíp lá

Mắt sau của lá nhíp gắn vào giá treo di động của khung xe Khi bánh xe sau leo

mô đất hay sụp ổ gà, bộ lá nhíp sẽ co, duỗi, thay đổi chiều dài, giá treo di động sẽ đápứng được sự thay đổi này

Cầu chủ động sau được gắn treo tại trung tâm hai bộ nhíp lá nhờ hai đôi đai ốc

u Trên khung xe có gắn vấu hạn chế (Bum per) đề phòng nhíp lá chạm khung xe khixóc mạnh

* Kết cấu của đai U di động

Hình 3.Kết cấu đai u di động

2.2.3 Hệ thống treo phụ thuộc có lò xo xoắn ốc

1.Giảm chấn 7.Thanh ổn định2.Lò xo trụ 8.Đòn dọc dưới4.Dầm cầu 9.Vỏ cầu5.Đòn dọc trên

6.Cơ cấu phanh

Hình 4.Hệ thống treo phụ thuộc xe MAZDARZ

Trong kết cấu này, mỗi bánh xe có một lò xo xoắn và một bộ giảm xóc Các bánh xe

có thể nhún nhảy làm co hay giãn lò xo nhưng không được phép xê dịch qua phải quatrái hay dịch tới lui Vì vậy cầu xe được tăng cường thêm bốn tay đòn: Hai tay đòn trên

và hai tay đòn dưới Lò xo xoắn bố trí giữa đế tựa nơi thân hay khung xe, và đế tựa nơitay đòn dưới hoặc vỏ cầu xe

2.2.4 Hệ thống treo phụ thuộc kiểu Mac Pher Son

Cột chống được kết cấu bằng bộ giảm xóc liên kết với lò xo xoắn thành một khốithống nhất gọi là bộ giảm xóc Mac Pher Son.

2.2.5 Sơ đồ nguyên lý của hệ thống treo độc lập

a Sơ đồ nguyên lý

1.Giảm chấn 4 Giá đỡ hệ treo 7 Bánh xe

2.Đòn ngang bên 5 Cơ cấu lái 8 Đòn ngang dưới

3.Thanh ổn định 6 Vấu hạn chế 9 Khớp quay

Hình 5.Cầu trước xe OPEL KA DET C

ổn định mà vẫn cho phép đầu ngoài của thanh ổn định di chuyển tự do

Khi xe chuyển động do mặt đường không bằng phẳng làm cho khung xe daođộng theo phương thẳng đứng Nhờ có giảm chấn (giảm xóc) và bộ phận đàn hồi (lòxo) dao động sẽ nhanh chóng được dập tắt nhờ có sự chuyển hoá năng lượng từ cơnăng thành nhiệt năng

Thanh ổn định: Cũng có tác dụng giống như hệ thống treo phụ thuộc

* Ưu điểm

Khối lượng không được treo nhỏ nên xe chạy êm hơn

Các lò xo không liên quan đến việc định vị bánh xe, vì thế có thể sử dụng cácloại lò xo mềm.Vì không có trục nối giữa các bánh xe bên phải và bên trái nên sàn xe

và động cơ có thể hạ thấp xuống Điều này có nghĩa trọng tâm của xe sẽ hạ thấp hơn

* Nhược điểm

Cấu tạo quá phức tạp

2.2.6.Hệ thống treo độc lập trên hai đòn ngang

2.3 KẾT CẤU CÁC CỤM CƠ BẢN CỦA HỆ THỐNG TREO

- Kết cấu đơn giản, dễ chế tạo

- Chịu được tải trọng lớn

- Sửa chữa và bảo dưỡng dễ dùng

- Đóng vai trò cả giảm xóc và giảm chấn

* Nhược điểm

- Dập tắt dao động không được nhanh và êm dịu

- Chiếm diện tích không gian lớn, do đó khoảng không gian phải lớn làm tăng chiều cao của xe dẫn đến tính ổn định không cao

- Khối lượng nhíp lớn

b Lò xo trụ xoắn

* Ưu điểm

Kết cấu đơn giản, kích

thước nhỏ gọn không phải chăm

Hình dạng của thanh đòn liên kết tuỳ thuộc vào việc truyền lực và không gian

bố trí Độ ngang quyết định độ cứng liên kết giữa hai bên, bởi vậy tiết diện cần hợp lý,

vị trí bố trí đòn ngang cần được xem xét chu đáo trên cơ sở đảm bảo liên kết “ mềm”giữa hai bên bánh xe theo quan hệ động học tối ưu

Hình 12.Các dạng thanh liên kết

2.3.3 Thanh ổn định

Có tác dụng khi xuất hiện sự chênh lệch phản lực thẳng đứng đặt lên bánh xenhám sau bớt tải trọng từ bên cầu chọn tải nhiều sang bên cầu chịu tải ít hơn Cấu tạochung của nó có dạng chữ U Các đầu chữ U nối với bánh xe còn thân nối với vỏ nhờcác ổ đỡ cao su

Hình 14.Sơ đồ cấu tạo giảm chấn hai lớp vỏ

A Buồng trên I, IV – Van nén

B Buồng dưới II, III – Van trả

C Buồng khí

* Ưu điểm

Làm việc êm dịu, nhanh chóng dập tắt dao động

Thích hợp với nhiều loại xe

Kết cấu gọn nhẹ

* Nhược điểm

Đối với loại xe có tải trọng lớn( Ví dụ hệ treo Mac Pher Son) yêu cầu trục giảmchấn có đường kính lớn, vì vậy cần có buồng khí lớn Vì vậy sự thay đổi áp suất làmviệc của giảm chấn ở khoảng rộng Do vậy, trong quá trình làm việc thường gặp phảihiện tượng sủi bọt không khí trong dầu làm giảm hiệu quả dập tắt dao động của giảmchấn Mặt khác khả năng thoát nhiệt ra môi trường từ vỏ trong qua chất lỏng ( hoặckhông khí) tới lớp vỏ ngoài chậm Ở vùng lạnh ( bắc âu) loại giảm chấn này còn gặphiện tượng bị bó cứng khi để xe đứng yên qua đêm lạnh, các van tiết lưu bị bó kẹt (Ởcác chuyển dịch dầu của bánh xe)

PHẦN 3: BẢO DƯỠNG, SỬA CHỮA

3.1.HƯ HỎNG, NGUYÊN NHÂN, HẬU QUẢ

3.1.1 Hư hỏng của hệ thống phụ thuộc

3.1.1.1 Hư hỏng của bộ phận đàn hồi

Thùng xe nghiêng, xechạy không an toàn, cóthể làm gãy các lá nhíptiếp theo

đi ngang qua chỗ xóc

và xe bị lắc khi đi vàođường vòng

Các lá nhíp bị xê dichtheo chiều dọc

6 Chốt và bạc nhíp bị

mòn

Khi chạy xe các chốtnhíp bị bẩn nhiều gâymòn nhanh

Sinh ra tiếng kêu

7 Mòn cao su, hạn chế

hành trình của cầu

Ôtô chạy quá tảihoặc quá nhanh trênđường xấu

Gây tiếng gõ nếukhông sửa sẽ làm hỏng

hệ thống treo

8 Đai nhíp bị hỏng Làm việc lâu ngày Gây tiếng kêu có thể

làm gãy bulông trungtâm và nhíp bị lệch theochiều dọc

9 Quai nhíp bị lỏng Làm việc lâu ngày Gây tiếng kêu có thể

làm gãy bulông trungtâm và nhíp bị lệch theochiều dọc

10 Đệm cao su gối đầu

nhíp bị mòn

Dùng lâu Gây tiếng gõ khi xe

chạy

Trang 25

Do làm việc lâu ngày Bộ giảm chấn làm

việc kém đi Ở giảmchấn một lớp vỏ, sự hởphớt bao kín dẫn tớiđẩy hết dầu ra ngoài.Ngoài ra sự hở phớt kéotheo bụi bẩn bên ngoàivào trong và tăng thêmtốc độ mài mòn

2 Hết dầu ở giảm chấn Phớt chắn dầu bị

hỏng

Hệ thống treo lầm việc

có tiếng kêu, sự thiếudầu còn dẫn tới lọtkhông khí vào buồngkhí giảm tính chất ổnđịnh (đối với giảm chấnhai lớp vỏ)

Hậu quả

5 Mòn bộ đôi xilanh

pitông

Do làm việc lâungày, do ma sát

Làm xấu khả năng dẫnhướng và bao kín, gâygiảm lực cản trong cảhai quá trình nén và trả

6 Dầu bị biến chất sau

1 thời gian sử dụng

Do có nước hay cáctạp chất hoá học lẫn

Làm dầu bị biến chấtlàm tác dụng của giảm

vào dầu chất mất đi có khi làm

Làm tăng tiếng ồn gâynên va đập mạnh

9 Máng che bụi bị

rách

Do sử dụng lâu ngàycác chất hoá học, vậtcứng bắn vào

Làm bụi vào trong bộgiảm chấn

3.1.2 Hư hỏng của hệ thống treo độc lập

3.1.2.1 Bộ phận dẫn hướng

1 Mòn các khớp cầu Do làm việc lâu

ngày, điều kiện bôitrơn kém hoặc chất bôitrơn có lẫn tạp chất cơhọc

Làm mất tính dẫnhướng

Làm cho các bánh xemất quan hệ động học,gây mòn nhanh lốp xe,làm mất tính dẫn hướngcủa xe

3.1.2.2 Bộ phận đàn hồi

TT Hư hỏng Nguyên nhân Hậu Quả

2 Thanh xoắn, thanh

giằng bị cong

Do thường xuyênchịu quá tải khi làmviệc

Do mỏi vật liệu

Làm mất tác dụng của

bộ phận đàn hồiGây rung lắc khi xechuyển động

Làm tăng tải trọng tácdụng lên bộ phận đànhồi Tăng độ ồn khi làmviệc của hệ thống treo.Kéo dài hành trình dậptắt dao động

3.2 QUY TRÌNH THÁO HỆ THỐNG TREO

3.2.1 Quy trình tháo hệ thống treo

5 Tháo cơ cấu

lái

Búa , Clê

3.2.1.2 Hệ thống treo phụ thuộc