Tài liệu Máy quang phổ và các loại máy quang phổ ppt

Nguyên tắc hoạt động Ánh sáng từ nguồn S cần khảo sát duoc roi vào khe F của máy quang phổ, sau khi qua thấu kính L, sẽ trở thành chùm tia song song và được lăng kính P tách thành các ch

Trang 1

Ebook Được Download tại:

http://ebook.top1.vn hoac http://maichoi.vuicaida

Trang 3

Máy quang phổ - Các loại quang phổ

1 Máy quang pho

Trang 4

1 Máy quang phô (tt)

Ông chuẩn trực: Có nhiệm vu tao ra mot chum sang song song No

gồm khe hẹp F đặt tại tiêu điểm cua thau kinh hdi tu L,

Bộ phận tán sắc: Gồm một lăng kính P có tác dụng tán sắc chùm sáng song song chiêu đến từ thấu kính L, thành nhiêu chùm sáng đơn sắc song song

Buông ảnh: Gồm thâu kính hội tụ L đặt chắn chùm sáng đã bị tán sắc bởi lăng kính P và một tâm kính ảnh M (hoặc kính mờ) đặt tại tiêu diện của thâu kính L

M

Trang 5

1 Máy quang phô (tt)

Cc Nguyên tắc hoạt động

Ánh sáng từ nguồn S cần khảo sát duoc roi vào khe F của máy quang

phổ, sau khi qua thấu kính L, sẽ trở thành chùm tia song song và được lăng kính P tách thành các chùm sáng đơn sắc song song

Mỗi chùm sáng song song đơn sắc ló ra khỏi lăng kính P sẽ được thấu

kính L; hội tụ thành một vạch màu trên màn MI tại tiêu diện của nó

Mỗi vạch màu là một ảnh đơn sắc của khe F và tập hợp của chúng chính

là quang phổ của nguồn S

Quang phổ này có thể được chụp lại nhờ kính ảnh (hoặc quan sát trên

kính mời)

Trang 6

2 Các loại quang phổ

a Quang phô liên tục

= Định nghĩa: là quang phổ gồm nhiều dải sáng có màu khác nhau nối tiếp

nhau một cách liên tục

= Cac nguon phát: Mọi vật rắn, lỏng và khí có khối lượng riêng lớn khi bị

nung nóng sẽ phát quang phổ liên tục

= Tinh chat va teng dung:

- Tính chất quan trọng của quang phổ liên tục là nó không phụ thuộc

vào thành phân câu tạo của vật phát sáng mà chỉ phụ thuộc vào nhiệt

do cua vat

- Thực nghiệm cho thấy rằng, khi được nung nóng đến 5000C, các vật bắt đầu phát sáng ở vùng đỏ Khi nhiệt độ càng tăng, quang phổ càng

mở rộng về phía ánh sáng có bước sóng ngắn và tới nhiệt độ cỡ

2500K, các vật sẽ cho một quang phổ liên tục đây đủ từ đỏ đến tím

Tính chất này của quang phổ liên tục được ứng dụng để đo nhiệt độ

của các vật phát sáng do bị nung nóng như: nhiệt độ của dây tóc bóng

đèn điện, của nguồn hồ quang, của lò cao

Trang 7

2 Các loại quang phô (tt)

b Quang phô vạch phát xạ:

- Dinh nghĩa: là quang phố gồm những vạch màu riêng lẻ, ngăn cách nhau bằng những khoảng tối

- Nguôn phát quang phố vạch: Các chất khí (hay hơi) có khối

lượng riêng nhỏ khi bị kích thích phát sáng sẽ cho quang phổ vạch

Có thể kích thích cho một chất khí phát sáng bằng nhiều cách khác

nhau: đốt nóng, phóng tia lửa điện qua khối khí đó

- Tính chất và ứng dụng: Thực nghiệm cho thây rằng mỗi nguyên

tô hoá học ở trạng thái khí hay hơi nóng sáng dưới áp suất thấp cho một quang phổ vạch riêng đặc trưng cho nguyên tố ấy; quang

phổ đó gồm một số vạch xác định, ở những vị trí xác định và có

màu xác định

- - Ví dụ: Hơi Natri khi phát sáng sẽ cho quang phổ gồm 2 vạch vàng

sát nhau với bước sóng A, = 0,589um va A, = 0,5896um Khi Hidro

phát sáng cho quang phổ gồm 4 vạch (trong vùng nhìn thấy) là: đỏ

(H,) có 2„„ = 0,6589um, lam (H,) có 2„ = 0,4861uim, cham (H,) 66 Ay

= 0,4340um va tim (H;) co A, = 0,410um

Trang 8

c Quang pho vach hap thụ

"= Cach tao:

- Nguyên tắc tạo ra quang phổ hấp thụ được biểu diễn trên hình vẽ

Ánh sáng trắng phát ra từ đèn D được rọi vào khe F của máy quang

phổ và trên tâm kính M của buông ảnh ta thu được một quang phổ

Trang 9

= Đặt giữa nguồn sáng D và khe F của máy quang phổ một ống thuỷ tinh

N chứa hơi Natri nung nóng Khi đó trong quang phổ liên tục xuất hiện

một vạch tối (nói đúng ra là hai vạch tối ở sát nhau) tại đúng vị trí của

vạch vàng trong quang phổ phát xạ của hơi Natri Đó là quang phổ hấp

thụ của Natri Nếu thay hơi Natri bằng hơi Kali hoặc Hiđro thì trong

quang phổ liên tục xuất hiện các vạch tối ở đúng vị trí các vạch màu

trong quang phổ phát xạ của Kali hoặc Hiđro tương ứng Đó là các

quang phổ hấp thụ của Kali hoặc Hiđro

= Nhu vay co thê nói: quang phố hấp thụ của một chất khí (hoặc hơi) nào

đó là quang phổ liên tục bị thiếu những vạch màu do bị khí (hoặc hơi) đó

hap thu

Trang 10

C

c Quang pho vach hap thu (tt)

= Piéu kién dé thu quang pho vach hap thu: nhiét d6 cla dam khi hay hơi hấp thụ phải thập hơn nhiệt độ của nguồn phát quang phổ liên tục

= Hién tượng đảo sắc: Trong thí nghiệm về quang phổ hấp thụ trên đây, khi đám khí (hay hơi) gây ra quang phổ hấp thụ được đốt nóng tới nhiệt

độ mà chúng có thể phát sáng nhưng nhiệt độ này vẫn còn thấp hơn

nhiệt độ nguồn phát quang phổ liên tục thì ta thu được quang phổ hấp thụ của đám khí (hay hơi) đó Tuy nhiên, khi tắt nguồn phát quang phổ liên tục thì trên kính M của máy quang phổ sẽ mất nền quang phổ liên tục đồng thời những vạch tối ở quang phổ liên tục sẽ trở thành đúng các

vạch màu trong quang phổ phát xạ của chính nguyên tô tạo nên đám khí

(hay hoi) Hiện tượng này được gọi là hiện tượng đảo sắc

Trang 11

- - Ở một nhiệt độ xác định, một đám khí (hay hơi) có khả năng phát ra

những bức xạ đơn sắc nào thì cũng có khả năng hấp thụ những

bức xạ đơn sắc đó Kết luận này chính là nội dung của định luật

Trang 12

C

d Phép phân tích quang phô và tiện lợi của nó:

= Định nghĩa: Phân tích quang phổ là phép phân tích thành phần câu tạo của các chất (hay hợp chất) dựa vào việc nghiên cứu quang phổ của ánh sáng do chất ay phát ra hoặc hấp thụ

= _ Tiện lợi của phép phân tích quang phổ:

- - Khi phân tích định tính tức là chỉ cần biết sự có mặt của các thành

phần khác nhau trong mẫu, thì phép phân tích quang phổ sẽ đơn

giản và cho kết quả nhanh chóng

- - Khi phân tích định lượng tức là cần biết cả nồng độ các thành phân

trong mẫu, thì phép phân tích quang phổ rất nhạy, nó cho phép phát hiện được những chất có nông độ rất nhỏ

- _ Nhờ phân tích quang phổ mà có thé biết thành phân cấu tạo và nhiệt

độ của những vật ở rất xa như: mặt trời, các sao

Trang 13

3 Cau hoi va bài tập

Câu 1: Nguyên tắc hoạt động của máy quang phổ dựa trên:

Trang 14

we

3 Câu hỏi và bài tập (tt)

Câu 1: Nguyên tắc hoạt động của máy quang phổ dựa trên:

Trang 15

: zZ

3 Cau hoi va bai tap (tt)

Cau 2: Phat biéu nao sau day là sai khi nói về máy quang phổ?

A Máy quang phổ là dụng cụ dùng để phân tích một chùm sáng có

nhiều thành phần thành những thành phần đơn sắc khác nhau

B Nguyên tắc hoạt động của máy quang phố dựa trên hiện tượng tán sắc ánh sáng

C Máy quang phổ là dụng cụ dùng để nhận biết các thành phân cấu

tạo của một chùm sáng phức tạp do một nguồn sáng phát ra

D Bộ phận làm tán sắc ánh sáng trong máy quang phổ là thấu kính

Trang 16

Câu 2: Phát biểu nào sau đây sại khi nĩi về máy quang phổ?

A Máy quang phổ là dụng cụ dùng để phân tích mét chùm sáng cĩ nhiều thành phân thành những thành phân đơn sắc khác nhau

B Nguyên tắc hoạt động của máy quang phổ dựa trên hiện tượng tán sắc ánh sáng

C Máy quang phổ là dụng cụ dùng để nhận biết các thành phân cấu

tạo của một chùm sáng phức tạp do một nguồn sáng phát ra

D Bộ phận làm tán sắc ánh sáng trong máy quang phổ là thấu kính

Trang 17

3 Câu hỏi và bài tap (tt)

Câu 3: Quang phô liên tục của một vật

A Phu thuộc bản chất của vật

B Phụ thuộc nhiệt độ của vật

C Phụ thuộc cả bản chất và nhiệt độ của vật

D Không phụ thuộc bản chất và nhiệt độ của vật

Trang 18

we

3 Câu hỏi và bài tap (tt)

Câu 3: Quang phô liên tục của một vật

A Phu thuộc bản chất của vật

B Phụ thuộc nhiệt độ của vật

C Phụ thuộc cả bản chất và nhiệt độ của vật

D Không phụ thuộc bản chất và nhiệt độ của vật

Trang 19

Cau 4: Tinh chat quan trọng của quang phổ vạch là:

A Như nhau với các nguyên tố khác nhau

B Khác nhau với các nguyên tố khác nhau

C Như nhau với các chất khí khác nhau có cùng nhiệt độ

D Khác nhau với một chất khí ở các nhiệt độ khác nhau

Trang 20

Cau 4: Tinh chat quan trọng của quang phổ vạch là:

A Như nhau với các nguyên tố khác nhau

B Khác nhau với các nguyên tô khác nhau

C Như nhau với các chất khí khác nhau có cùng nhiệt độ

D Khác nhau với một chất khí ở các nhiệt độ khác nhau

Trang 21

(>

May quang pho - Các loại quang phổ 'Đ«x

Câu 5: Phát biểu nào bị sai khi nói về quang phổ vạch phát xạ?

A Quang phổ vạch phát xạ gồm một hệ thống các vạch màu riêng rẽ nằm trên một nên tối

B Quang phổ vạch phát xạ của các nguyên tố khác nhau thì khác nhau

vê số lượng các vạch, vị trí hiện vạch và màu sắc các vạch

C Quang phổ vạch phát xạ của mỗi nguyên tố phụ thuộc vào nhiệt độ

D Quang phổ vạch phát xạ do các chất khí hay hơi ở áp suất thấp bị

kích thích bằng cách nung nóng hoặc phóng tia lửa điện phát ra

Trang 22

(>