Trên thưc tế, khi dạy các bài: họạt động của enzim trọng nước bọt, chửc năng của tủy sống…sẽ không sâu sắc, học sinh không được củng cố, kiểm nghiệm kiến thưc nếu như không có những tiết
Trang 1UBND QUẬN HOÀNG MAI
TRƯƠNG THCS THỊNH LIỆT
TIN BÀI: Phương pháp sử dụng phim tư liệu nhằm gây hứng thú cho học
sinh trong môn Sinh học 8
PHÁN I: ĐẶT VÁN ĐỀ
1 Lý do chọn để tài
1.1 Cởsởlỷ luận
Thế giới ngày nay đang tiến tới xu hướng tọàn cầu hóa Cùng với sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ, nhân lọại đang đưng trước sự bùng nổ về cộng nghệ thông tin Đây là một cơ hội nhưng cũng là thách thức lớn đối với mỗi quốc gia, trọng đó có cả Việt Nam Đưng trước thời cơ và vận hội đó, Đảng
và Nhà nước ta đã Xác định cần phải đổi mới để phù hợp với xu thế phát triến của thế giới Mà đổi mới trọng giáo dục chính là yêu cầu bửc thiết Vì giáo dục
có tốt, có tiến bộ thì nguồn nhân lưc mới dồi dào, chất lượng cao Một trong những vấn để đổi mới của nên giáo dục nước ta là đổi mới phướng pháp dạy học nhằm phát hưy tính tích cưc, chủ động, sáng tạo của học sinh Trong đó khuyến khích việc ưng dụng công nghệ thông tin vào dạy học Chính vì vậy, mà từ năm
học 2008-2009, Bộ GD & ĐT đã đưa ra chủ đế năm học “Đấy mạnh úng dụng
công nghệ thông tín trong gỉáo dục” Việc ửng dụng công nghệ thông tin trong việc thay đổi phướng pháp dạy học đã cho thấy hiệu quả Bài giảng của giáo viên hay và sinh động hớn, phát hưy tính tích cực chủ động của học sinh, giúp học sinh nắm bắt tri thưc nhanh, hiệu quả, các em yêu thích và say sưa với môn học Ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học còn giúp giáo viên tự học tập
nghiên cửu, làm mới mình đề bản thân không bị lạc hậu trước sự biến đối nhanh
chóng của thế giới Như vậy, việc ửng dụng công nghệ thông tin trong dạy và học giúp chất lượng giáo dục được nâng cao, môi trường giáo dục mang tính
tương tác cao, hạn chế dần kiến thầy đọc trò chép, học sinh có điều kiện chủ động tìm kiếm tri thức, tự rèn luyện bản thân mình
Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học càng cần thiết với các bộ
môn tự nhiên, mang tính trực quan như sinh học, hóa học, địa lý
Bộ môn sinh học là một bộ môn tự nhiên, lấy tự nhiên làm kiến thức, giúp học sinh hiếu biết khoa học về đặc điểm cấu tạo, họạt động sống của cọn người,
biết về sự đa dạng phong phú của các lọài động vật, thực vật Từ đó giáo dục
đạo đức, tình cảm, thái độ, hành vi ứng xử với thiên nhiên, với con người, với
lao động Góp phần xây dựng nhân cách cọn người lao động mới Xây dựng thế giới quan duy vật biện chửng cùng các phấm chất về tinh thần, ý chí vượt khó để họàn thành nhiệm vụ Vì vậy, việc ứng dụng công nghệ thông tin trọng quá trình
dạy học môn Sinh học ở bậc THCS là vô cùng cần thiết, đặc biệt là chương trình
Sinh học 8 Vì sau khi đã tìm hiểu, nghiên cứu tọàn bộ thế giới sinh vật ở Sinh
học 6 và Sinh học 7, học sinh sẽ được nghiên cửu về chính bản thân mình qua môn: Cơ thể người và vệ sinh Học sinh sẽ tìm hiểu sâu hớn về chức năng của
các cơ quan, hệ cơ quan tham gia vào họạt động sống của chính bản thân mình
Trang 2Học sinh tìm ra quy lưật họạt động của cơ quan Trên cơ sở đó, vận dụng vào
việc giữ gìn vệ sinh, rèn lưyện thân thể tăng cường sưc khỏe để học tập, lao động Để làm được điệu này, người giáo viện phải là người dẫn đường giúp các
em tìm hiếu lý thưyết Lấy cơ sở từ các tiết lý thưyết đế thưc hiện các tiết thực
hành Trên thưc tế, khi dạy các bài: họạt động của enzim trọng nước bọt, chửc năng của tủy sống…sẽ không sâu sắc, học sinh không được củng cố, kiểm
nghiệm kiến thưc nếu như không có những tiết thưc hành hỗ trợ Các tiết thưc
hành cũng không thế thưc hiện thành cộng nếu không có lý thưyết “lý thuyết không có thực hành là lý thuyết suông, thực hành không có lý thuyết là thực hành mù quáng” Các kiến thưc sẽ đầy đủ hợn, sâu sắc hợn khi học sinh được tự tìm tòi, kiếm nghiệm qua thưc hành “Trăm nghe không bằng một thấy”,các buổi quan sát thiện nhiên, các thí nghiệm sẽ gây hưng thú cho học sinh học tập môn Sinh học, phát hưy tính tích cưc tư dưy, chủ động giúp học sinh tìm ra kiến thửc
Các tiết thưc hành sẽ là nợi mà các em thế hiện sự hiếu biết của mình Nhưng để
có một tiết thưc hành hiệu quả, sôi nổi, học sinh hưng thú là rất khó Không ít
giáo viện rất ngại khi dạy các tiết thưc hành vì phải chưấn bị đồ dùng, phương tiện dạy học rất phưc tạp Nhưng nếu phượng tiện dạy học đầy đủ thôi thì chưa
đủ để có một tiết dạy thưc hành hay Người giáo viện phải có kĩ năng, thao tác
tiến hành thí nghiệm nhanh, chính xác Có những tiết thưc hành phải thưc hiện
thí nghiệm trện lớp mà thời gian trện lớp có hạn, dẫn đến giáo viên lúng túng.
Để giúp các giáo viện chủ động, tiết thưc hành hiệu quả, học sinh hửng thú, tôi
nghĩ nện sử dụng các đọạn phim, Từ đó, học sinh quan sát được các cơ quan
người như thật, các bước tiến hành thí nghiệm trên các đoạn phim…… Từ đó giúp giáo viên chủ động, tự tin trong tiết học, các em học sinh ghi nhớ kiến thưc nhanh Mặt khác, với những hình ảnh sinh động các em học sinh sẽ hứng
thú học tập, yêu thích môn học
1.2 Cơsởthực tiễn
Trường tôi nằm trện đia bàn Hà Nội Tuy trường còn nhiệu khó khăn về hạ tầng và cơ sở vật chất nhưng Ban giám hiệu luôn tạo điệu kiện cho tất cả giáo
viện trong trường được học tập, trao đổi kinh nghiệm, năng cao trình độ chuyên
môn Cụ thế, từ đầu năm học, nhà trường luôn sắp xếp cho giáo viên đi tập huấn chuyên môn và học công nghệ thông tin nhằm nâng cao trình độ chuyên môn và trình độ công nghệ thông tin Đề mục tiêu cuội cùng là có những bài dạy hay, chất lượng giáo dục được nâng cao Hơn nữa, môi tuần trong mỗi tổ chuyên môn đều có một tiết dạy tốt, môi tháng có một chuyên đề câp trường, rội chuyên
đề cấp quận Như vậy, tất cả giáo viện trọng nhà trường luôn có điệu kiện dự giờ đồng nghiệp, cùng nhau rút kinh nghiệm để có tiết dạy chất lượng hợn Do đặc thủ môn Sinh học là môn tư nhiện nện trọng các tiết dạy, để nâng cao chất lượng, giáo viện thường sử dụng các đồ dùng học tập Đó là các đồ dùng có sẵn trong phòng đồ dùng của trường như tranh ảnh, mô hình Những tranh ảnh mô phỏng cơ quan, bộ phận của cơ thể nện tính sinh động chưa cao Hợn nữa, học sinh ngày càng có điệu kiện tiếp cận nhiệu hợn với những phượng tiện trưc tưyến do sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin như: đài, ti vi, đặc biệt là mạng Internet Điệu này khiến cho các em giảm hứng thú với những kiến
thưc trọng sách, nhiệu em ngại đọc sách Từ đó, các em trở nện lười trọng việc
Trang 3ghi chép bài vớ Với mục đích giúp học sinh hiếu bài và nhớ bài ngay trện lớp, cần tạo hưng thủ bằng các phượng pháp dạy học mới
Học sinh lớp 8- các em đang ở tuổi 14, 15, đây là độ tuổi dậy thì Cơ thể các
em đang có sự thay đổi cả về ngoại hình bện ngoài và tâm lý bện trọng Các em thường thấy lạ lẫm, tò mò, rất mưốn tìm hiếu vệ cơ thể mình nhưng lại ngại ngùng Không ít học sinh do quá tò mò nện đã tự tìm hiếu bằng các hình ảnh
không lành mạnh Điếu này, ảnh hướng đến tâm sinh lý của các em Nên người
giáo viện dạy chương trình Sinh học 8 phải có trách nhiệm trưyền tải kiến thửc
vệ cơ thểngười cho các em, giúp các em giải thích có khoa học các biến đổi của
cơ thế, gần gũi chia sẻ với các em Đặc biệt, các tiết thưc hành các em thường ngần ngại Nhưng yêu cầu của các tiết thưc hành là, học sinh phải biết tiến hành
thí nghiệm và giải thích các hiện tướng, kết quả thí nghiệm Sau đó người giáo viện sẽ nhấn mạnh kiến thưc Nhưng thưc sự giải thích các biến đổi cơ thể chỉ
bằng lời nói thì sự thuyết phục không cao bằng hình ảnh Đối với bộ môn Sinh
học 8 thì việc đưa kiến thưc vào tiết thưc hành bằng phim tư liệu là điều có thế
và chắc chắn sẽ có hiệu quả cao Qua phim tư liệu, học sinh có thể hình dung,
thấy được cấu tạo và họạt động của các cơ quan trong cơ thể Với những lý do trện, tôi quyết đinh đưa ra một sáng kiến trong việc thay đổi phương pháp dạy
học Sinh học là:
“Phươngpháp sử dụng phim tư liệu nhằm gây hứng thú cho học sinh trong môn Sinh học 8”
2 Tính cẫp thiết của đề tài.
Ngành giáo dục đã và đang thưc hiện đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát hưy tính tích cưc tự giác của học sinh: “coi học sỉnh là nhân vật trung tâm, gỉáo vỉên chi là người“ tổ chức, hướng dẫn cho học sỉnh học tập” Trong phương pháp dạy học mới này, học sinh là người chủ động tìm ra kiến thưc dưới sự hướng dẫn của giáo viện Đặc biệt trong những năm học qua, toàn ngành đang hướng ứng cuộc vận động hai không ” Nói không Vởí tỉêu cực trong
thi cử và bệnh thành tích trong g1'áo dục” Vì vậy, việc trang bị hệ thống kiến thưc cho học sinh là vấn đề đang được toàn xã hội quan tâm Sinh học là môn
khoa học cơ bản trong nhà trường, nó góp phần hình thành nhân cách và là cơ sở
để học tập, nghiến cứu khoa học, lao động sản xuất tạo ra của cải vật chất cho xã hội.Với mục tiếu phát triến toàn diện, mỗi bộ môn có một vị trí và vai trò nhất
định, môn Sinh học cũng nằm trong hệ thống đó và nó góp phần thực hiện tốt
mục tiếu và nhiệm vụ giao dục Hiện nay, kiến thửc sinh học đã và đang trở nện rộng hon, sâu hợn Do đó việc dạy tốt bộ môn Sinh học trở thành một nhiệm vụ rất quan trọng Với đặc thù là bộ môn tư nhiện, kiến thức Sinh học 8 gắn với
kiến thức, hiểu biết Về cơ thể người Để giúp học sinh chủ động tim hiểu, nắm vững kiến thức, người giáo viện phải chú trọng đến mọi kiến thức dù là nhỏ
nhất Trọng đó phải kể đến vai trò quan trọng của các tiết thưc hành Trong khi
đó, các tiết thưc hành do có số tiết ít nện thường bị xem nhẹ, ít được cọi trọng, chưa phát huy được vai trò của nó Dẫn đến học sinh không hứng thú với các tiết thưc hành Vì vậy, cần có những giải pháp để các tiết thực hành thưc sự hiệu quả, học sinh hứng thú, say mê
Trang 4Trước đây, khi chưa có đồ dùng dạy học, giáo viện dạy Sinh học thường dùng phượng pháp mô tả Người giáo viện dùng các thưật ngữ để miệu tả cấu tạo cơ quan trọng cơ thế, Với phượng pháp này làm cho bài học trở nện nhàm chán, đợn điệu ,học sinh không hình dưng họặc mơ hộ về kiến thưc
Dần dần phượng pháp dạy học đã thay đổi Hiện nay, phượng pháp được đa số giáo viện dạy sử dụng là dùng tranh ảnh, mô hình có sẵn trọng trường do công ty thiết bị trường học cưng cấp Đó là các tranh ảnh, mô hình phóng to các hình
ảnh trọng SGK nện chưa có tính kích thích học sinh Các tranh ảnh này lại
không trưyền đạt hết kiến thưc nhất là các bài nói về họạt động của các cơ quan Hiện nay, việc dạy học bằng phim nói chưng và dạy Sinh học bằng phim nói
riêng còn nhiệu hạn chế Qua quá trình khảo sát, thống kê ở 10 tiết thực hành,
tôi dự giờ môn Sinh học Tôi có bảng thống kê về tỉ lệ số tiết có sử dụng phim
Phượng pháp Số tiết Tỉ lệ
Không sử dụng phim 8 80%
Sau đây, tôi Xin đưa ra một vài lý do dẫn đến việc sử dụng phim vào tiết dạy
còn hạn chế
- Thiết hi phục vụ cho phượng pháp này là các thiết hi hiện đại Điếu này không
phải trường nào cững có
- Nguồn phim còn ít, chất lượng chưa cao
- Giáo viện ngại sọạn do trình độ tin học
Mặt khác, các tiết có sử dụng phim thì đoạn phim chưa truyền tải lượng kiến thưc Hình ảnh phim mờ nhạt, chưa sinh động
3 Mục đích nghiên cứu của đề tài
Mục đích của đề tài này là đưa học sinh đến với kiến thửc nhanh hợn thông
qua các đoạn phim Học sinh hiểu về đặc điểm của cơ thể người, những hoạt động của các cơ quan trong cơ thể, cách tiến hành thí nghiệm Từ đó thấy được
sự phù hợp giữa cấu tạo và chức năng của các cơ quan, sự phối hợp giữa các cơ quan, các hệ cơ quan trong cơ thế, giải thích được những biến đổi, rối loạn của
cơ thế để có biện pháp bảo vệ cơ thế Giáo viện phải xác định được phượng
pháp giảng dạy của sinh học trong bậc THCS là phương pháp quan sát tìm tòi Đặc biệt với bộ môn Sinh học 8 thì việc sử dụng phương pháp này càng cần phải tốt hợn nhằm huy động sự chú ý của học sinh, học sinh hứng thú học tập, yếu
thích môn học hơn
4.Nhiệm vụ của đề tài
Nhiệm vụ quan trọng của sáng kiến này là phải sử dụng phim trong các tiết thưc hành Thông qua những đọạn phim, người giáo viện giúp học sinh tim tòi, đặt và giải quyết vân đệ, quan sát thí nghiệm, giải thích hiện tượng, kết quả thí nghiệm Qua đó nhằm đạt những kiến thức cơ bản tượng đối họàn chỉnh về cấu tạo, họạt động của các cơ quan trọng cơ thể Thấy được mối quan hệ giữa các hệ
cơ quan trọng cơ thế, giữa cơ thể và môi trường Để có biện pháp bảo vệ
5 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài này là các đọạn phim được sử dụng trọng bài
thưc hành chương trình Sinh học 8
6 Phương pháp nghiên cứu
Trang 56.1 Phươngpháp so sánh
Tôi chia học sinh thành 2 nhóm lớp Nhóm lớp dạy bằng phượng pháp thông thường và nhóm lớp dạy bằng phim Sau đó so sánh 2 nhóm lớp ở các chi tiệu
- Sư chú ý, ý thưc tham gia trả lời câu hỏi trọng giờ học của học sinh
- Ghi nhớ kiến thưc của học sinh thông qua kiếm tra bài cữ
- Kết quả bài thu hoạch.
6.2.Phưongpháp thống kê
Dùng tọán thống kế để thống kế các tiết dạy và dự giờ Tiếp đến tìm hiếu xem tỷ lệ học sinh hiếu bài thông qua các câu hỏi trắc nghiệm
Thống kê các bài thư họạch để phân lọại học sinh Từ đó phân lọại để tìm ra phượng pháp dạy nào đạt kết quả học sinh hiếu bài và ghi nhớ bài nhanh.
6.3.Phưong pháp phân tích
Tôi phân tích các vấn đề thiếu sót của các cách dạy Từ đó tìm hiểu nguyên
nhân, cách khắc phục
7 Thời gian
1 Thời gian nghiến cưu:
Năm học 2015 — 2016
Năm học 2016 — 2017 Năm học 2017- 2018
PHÁN II: GIẢI QUYẾT VÁN ĐỀ
1 Một số kinh nghiệm dạy bài trong chương trình Sinh học 8
1.1 Định hưởngphươngpháp chung về dạy các bài Sinh học 8
* Đối với giáo viên: Giáo viện đóng vai trò là người tổ chức, hướng dẫn, nến phải:
-Chuấn hi và kiếm tra đồ dùng thưc hành cần thiết
-Tìm kiếm, sưu tầm các đoạn phim cần thiết phục vụ cho tiết thực hành
-Thao tác thí nghiệm chính xác, thuần thục bằng cách tiến hành thử thí nghiệm
nhiệu lần Quay camera lại các thí nghiệm và lưu lại
- Căn cứ vào các bước thưc hành của SGK phát triến theo định hướng của giáo viện
- Trong quá trình thực hành được thế hiện ở các nhóm những thu hoạch lại được thế hiện ở cá nhân
*Đổi với học sình: Học sinh đóng vai trò chủ động cần phải:
- Rèn luyện các kỹ năng bộ môn, đặc biệt là kỹ năng thưc hành như kỹ năng cố đinh xương, sơ cứu câm máu, hô hấp nhân tạo, tìm hiểu họạt động của enzim trong nước bọt, phân tích khấu phầnan, tìm hiếu chức năng của tủy sống…
- Tìm ra kiến thức, kiếm nghiệm kiến thức qua thưc hành, quan sát sản phấm
thưc hành
- Có kỹ năng họạt động nhóm, làm tường trình viết thư họạch
1.2 Các yêu cầu cần thỉểt trong tiểt dạy Sinh học 8
,, Đối với giáo viên:
- Căn cứ vào phân phối chương trình, giáo viện phải xây dựng kế họạch từ đầu năm về phượng tiện, cách thức tiến hành ở mỗi bài thưc hành để nắm thế chủ
Trang 6động trọng tiết thưc hành Trọng các tiết thưc hành nói về các cơ quan, hoạt
động của cơ quan như bài tìm hiếu chưc năng của tủy sống hay bài hô háp nhân tạo, giáo viện có thể tìm các đọạn phim trện mạng Internet Nhưng đối với các bài như tìm hiếu họạt động enzim trọng nước bọt hay thì khó hợn Đối với các
bài này, giáo viện sử dụng các dụng cụ, thiết bị vật mẫu có sẵn Sau đó tiến hành
thí nghiệm và quay camera lại
- Vệ nội dung: giáo viện phải nắm chắc kiến thưc của bộ mon trong đó lưu ý về kiến thưc giải phẫu học, đồng thời phải có sự tìm hiếu về kiến thưc bổ trợ liên quan Đặc biệt là am hiếu thưc tiến và liện hệ với thưc tế trọng cưộc sống hàng ngày, tạo cho các em sự hào hưng tìm hiếu củng cố kiến thửc qua kết quả thưc hành
- Sau các tiết thưc hành, giáo viện phải tổ chưc đánh giá kết quả thực hành Giáo viện có thế đánh giá dưới nhiệu hình thưc khác nhau: mưc độ hoàn thành bài
thưc hành, ý thưc thưc hành của học sinh,kết quả bài thu hoạch Phần đánh giá cần cù thế, tỉ mỉ cho tưng học sinh Đế từ đó các em tìm ra ưu nhược điếm, có
biện pháp khắc phục nhược điếm nhằm năng cao chất lượng các bài thực hành tiếp theo
* Đổi với học sinh:
- Phải có ý thưc họạt động nhóm, họàn thành nhiệm vụ trong nhóm
- Trọng giờ thưc hành, học sinh phải chủ động thực hiện những công việc cơ bản Có như vậy, học sinh mới phát hiện được kiến thửc của bài thưc hành Trên
cơ sở đó phát triến tư dưy, hình thành các kỹ năng kỹ xảo, tạo hứng thú học tập
và yếu thich mộn học
- Cùng với giáo viên, học sinh phải có sự tự đánh giá kết quả thực hành của
nhóm mình và đánh giá kết quả thực hành của nhóm khác Trên cơ sở đó rút ra
bài học kinh nghiệm và có ý thửc phấn đấu cho các tiết học sau Học sinh tự
đánh giá sẽ tạo ra động lực và ý thửc phấn đấu vươn 1ến trong học tập
2 Thực trạng nghiên cứu
2 l.Thuận lợi
- Ban giám hiệu nhà trường và hội đồng sư phạm 1uôn quan tâm đến giáo viện, luôn khuyến khích, động viện giáo viện có phương pháp dạy học mới nhằm nâng cao chất lượng giáo dục
- Mục tiếu của Ban giám hiệu nhà trường là luôn luôn nâng cao chất lưọng giáo
dục thưc chất, hiệu quả Chính vì vậy, nhà trường đã đầu tư trang thiết bị dạy
học hiện đại ở tất cả các phòng học Điếu này, rất thuận lợi cho giáo viện được
ứng dụng công nghệ thông tin ở tất cả các bộ môn nói chung cũng như bộ môn
sinh học nói riếng
- Nhiếu giáo viện trong trường được đào tạo đúng chuyến ngành, có trình độ
chuyến môn cao, nhiệt tình, trách nhiệm
- Học sinh hứng thú học tập nhất là các tiết có hình ảnh sinh động, hấp dẫn.
- Bản thân tôi 1uôn tâm huyết với nghệ, 1uôn trau dội, học tập nâng cao trình độ, không ngừng học hỏi kinh nghiệm của động nghiệp
2.2 Khó khăn
- Trường tội nằm trện đia bàn phường có KT - XH còn khó khăn
Trang 7- Tụy giáo viện nhiệt tình nhưng do trình độ tin học còn hạn chế nện dẫn đến ngại sử dụng phim ảnh để dạy Hợn nữa, ngưồn phim ảnh cũng hạn chế Giáo viện mất nhiệu thời gian, công sưc trong việc soạn giáo án bằng phim
- Phòng đồ dùng quá nhỏ, chỉ có những tranh ảnh, mô hình
- Tư liệu phòng thư viện quá ít mà chủ yếu là sách báo, chưa có phim ảnh nện giáo viện mưốn có phải tìm ở ngoài
3 Biện pháp giải quyết
Biện pháp 1: Chuẩn bị cũa giáo viên
+ Xác đinh mục tiếu bài học : giáo viện phải Xác đinh được khi thưc hành xong, học sinh cấn nắm được những kiến thưc, kĩ năng Thái độ của học sinh
+ Thiết kế các hoạt động dạy học: Dưa vào mục tiêu bài học, giáo viện hình
dưng bài học gồm mấy hoạt động, cách tổ chưc hoạt động, thời gian hoạt động,
các tổ chưc hoạt động theo nhóm
+ Hệ thống cấu hỏi và phiếu học tấp phù hợp với các đối tượng học sinh Các cấu hỏi cấn ngắn gọn, rõ ràng, gấy hưng thú , thu hút chú ý, kích thích tìm tòi, gợi cách sưy nghĩ của học sinh
+ Làm việc trện máy với các phấn mếm tin học : PowerPoint, Window movie
maker tạo ra các thông tin có tính hệ thống trện các trang trình chiếu
+ Sưu tấm, thư thấp những thông tin cần thiết như hình ảnh, video clip hay,
những thông tin có tính thời sự phù hợp với bài thưc hành để đưa vào các Slide
sao cho phù hợp
+Tạo các hiệu ưng trên các Slide để khi trình chiếu các kiến thức được hiện ra
theo đúng ý tướng ban đầu Dự kiến các tình huống có thể xảy ra
+ Chưấn bị các phượng tiện dạy học trước khi 1ến lớp: Máy tính, máy chiếu, mô
hình.…
Biện pháp 2: Chuẩn bị của học sinh:
+Học bài cũ theo hướng dẫn
+ Chuẩn hi bài mới
Biện pháp 3: Mở đầu bài giăngmột cách hẩp dẫn
Trong một bài giảng, điều gấy ấn tượng nhất là mở đấu bài giảng Trong vài phút ngắn ngủi, nếu giáo viến mở bài tốt sẽ thực sự gấy hưng thú cho học sinh Muốn mớ bài tốt, giáo viến phải xác định được mục tiếu bài học Sau đó suy nghĩ để có thể mở bài một cách ngắn gọn nhưng trong đó phải thiết lập được môi quan hệ giữa những điếu học sinh đã biết với bài mới, đồng thời đưa ra
mục tiếu bài học nhằm kích thích trí tò mò, khao khát tìm hiếu điếu mới lạ đang
sắp mở ra tmớc mắt Ngoài ra, khi mở bài cấn chú ý thiết lấp mối quan hệ giữa
giáo viện và học sinh Tạo được không khí thấn thiện ngay từ đấu, nó sẽ tạo ra
không khí cới mớ giữa người dậy và người học Có sự tôn trọng lẫn nhau, người
học mới ý thức được vai trò của mình, từ đó tham gia vấo bài học mới một cách
tự tin, phấn khởi.
Biện pháp 4 Nêu rõ mục tiêu bài học cho học sinh trước khi vào bài học Với người học: Mục tiếu được xác đinh rõ ràng sẽ giúp cho học sinh có khái niệm rõ ràng về những điếu phải đạt được để cố gắng nỗ lực, phấn đấu đạt tới— Đối với người dạy: Khi mục tiệụ được xác đinh rõ ràng sẽ giúp giáo viện luôn bám sát những điệu mà họ phải dạy, 1uôn nhắc nhờ họ phải dạy chính xác những
Trang 8điếu học sinh cấn phải đạt chứ không dạy miến man tùy tiện.
-Đối với việc đánh giá kết quả học tấp của học sinh thì khi mục tiệụ học tập được Xác đinh rõ ràng sẽ là chưấn để học sinh tự đánh giá được mình và giúp giáo viện đánh giá kết quả học tấp của học sinh được dễ dàng hợn và chính xác
hợn
Biện pháp 5: Tăng cường sử dụng công nghệ thông tin hỗ trợ các phưong
pháp dạy học
Phượng pháp đặc thù của môn Sinh học 8 là phượng pháp quan sát và thực hành thí nghiệm Việc sử dụng công nghệ thông tin để hỗ trợ hai phượng pháp này mang lại hiệu quả rất cao trong việc tạo chủ ý học tấp gấy hưng thú cho học sinh
tự lưc tìm tòi, phát hiện kiến thưc Công nghệ thông tin có thế làm động hóa sơ
đồ, tranh vẽ Vì vấy giúp học sinh dễ dàng quan sát và tìm kiến thửc một cách
nhanh chóng
Ví dụ 1: Bài 26 Thưc hành : Tìm hiếu họạt động của Enzim trong nước bọt
Chiếu các đoạn phim về các bước tiến hành thí nghiệm hoạt động enzim trong nước bọt Điếu này sẽ giúp giáo viện không phải chưấn bị rất nhiều dụng cụ thí nghiệm như trong SGK, cũng như không phải tiến hành thí nghiệm trực tiếp trên lớp Tránh được việc tiến hành thí nghiệm không thành công, phải làm lại thí nghiệm nhiệu lấn gấy ảnh hướng đến chất lượng tiết học và tấm lí của giáo viện Nhờ vào phượng pháp này mà thời gian cho thí nghiệm giảm xuống, từ đó học sinh sẽ có nhiệu thời gian tham gia các họạt động học khác giúp cho tiết học đa
dạng, nhiệu mấu sắc hợn, các em thích thú hợn
Ví dụ 2: Bài 44 Thục hành : Tìm hiểu chưc năng 1iến quan đến cấu tạo của tủy
sống Giao viên cho học sinh tiến hành thí nghiệm của nhóm Sau đó giáo viến cho học sinh quan sát các đoạn phim đã ghi các bước tiến hành thí nghiệm Vừa quan sát, học sinh sẽ so sánh, đánh giá, nhận xét được các bước tiến hành thí nghiệm của nhóm mình đã đúng chưa Giao viện qua đó cũng đánh giá công việc của học sinh, đưa ra những giải thích chi tiết Nhờ có các đoạn phim, tiết học trở nện nhẹ nhàng, không gò bó, lúng túng với nhiếu thí nghiệm khác nhau Trong một thời gian ngắn, học sinh quan sát được thí nghiệm của các nhóm
khác Từ đó học sinh so sánh công việc của các nhóm Học sinh thích thú, say
mê hơn
Biện pháp 6: Vận dụng các câu hỏi trắc nghỉệm trong kỉễm tra đánh gíá Đánh giá là một khấu quan trọng trong giảng dạy vì nó giúp cho giáo viến có
thông tin phản hồi về mức độ mà học sinh đã đạt được so với mục tiếu đế ra,
mặt khác qua đánh giá giáo viến có thế có được thông tin về phương pháp dạy
học của mình có hợp lý hay không để kịp thời điếu chinh.
Có nhiệu phượng pháp để đánh giá học sinh nhưng phượng pháp trắc nghiệm ngày càng được ửng dụng rộng rãi trọng dạy học vì nó tiện lợi, ít tốn thời gian
và đảm bảo tính khách quan, công bằng trọng đánh giá
Có nhiệu loại cấu hỏi trắc nghiệm khác nhau:
* Trắc nghiệm phượng án
Cấu trúc của cấu hỏi trắc nghiệm đa phượng án gồm hai phấn là phấn cốt lõi và phấn trả lời
Phấn cốt lõi có hai dạng có thế là một cấu khuyết hoặc một cấu hỏi hoàn chỉnh
Trang 9để nếu vấn đế.
Phấn trả lời bao gồm 1 đáp án đúng và các đáp án không đúng (Các cấu gấy
nhiễu) để học sinh lưa chọn và trả lời.
*Trắc nghiệm ghép đôi:
Cấu trúc gồm:
-Tiến đế là một bộ các mệnh để hoàn chinh vệ một sự việc nào đó hoặc những cấu hỏi, thường được bố trí ở bến trái của tờ trắc nghiệm
- Phấn thứ hai là danh mục các trả lời được bố trí bến phải tờ trắc nghiệm
* Trắc nghiệm điện khưyết:
Cấu trúc: Gồm các cấu đưa ra không hoàn chinh, tư kiến thưc đã học, tìm các từ hoặc cụm từ thích hợp để điện vào chỗ trống
Biện pháp 7 Tổ chức cho học sinh học tập theo nhóm
Trong họạt động nhấn thưc, nỗ lưc của mỗi cá nhấn học sinh là chưa đủ, cấn có
sư tham gia của nhiệu người, do đó cấn phải tổ chưc cho học sinh hoạt động hợp
tác theo nhóm nhỏ Việc tổ chưc cho học sinh học tập theo nhóm gồm các bước:
-Làm việc chung cả lớp
+ Giáo viện nếu vấn đệ, Xác đinh nhiệm vụ nhận thưc
+ Tổ chưc nhóm, nếu nhiệm vụ nhận thưc
+Hướng dẫn làm việc, hạn chế thời gian.
-Làm việc theo nhóm:
+Phấn cộng trong nhóm
+Cử nhóm trướng điếu khiến hoạt động của nhóm
+ Cử thư ký ghi chép, trình bày ý kiến của nhóm.
- Thảo 1ưận tổng kết trước lớp
+ Đại diện tưng nhóm báo cáo kết quả.
+Thảo 1ưận chưng
+ Giáo viện tổng kết, giúp học sinh hoàn thiện và đặt vấn đề tiếp theo
Phương pháp dạy học theo nhóm được tổ chửc tốt sẽ có ý nghĩa rất tích cưc, tạo
điếu kiện cho nhiều người tham gia, tạo cho mỗi cá nhấn học hỏi được kiến thửc
tư các bạn Phát triến cho học sinh các kỹ năng cá nhấn, kỹ năng xã hội (như
nghe, nói, tranh luận, lãnh đạo…) hiếu thếm vệ bản thấn (tự đánh giá), về bạn
bè, thông qua việc trao đổi, chia sẻ, học hỏi lẫn nhau Biết lắng nghe, làm theo
quy đinh và sự phấn công của nhóm Tạo điếu kiện cho mỗi người có thể tự thích ứng dấn với sự phấn công lao động hợp tác của cộng đồng trong tương lai Việc áp dụng các biện pháp trện vào các tiết thực hành giúp giờ học sôi nổi, hiệu
quả hon, học sinh hứng thú, tự tin hợn trong học tập Các em đã được tham gia
tích cưc trong cả quá trình học tập, từ việc tham gia xấy dựng tim kiến thưc mới
đến việc Vấn dụng giải thich vào thưc tế, vì thể học sinh nhớ lấu, nhớ chính xác,
có hệ thống…và yếu thích học môn Sinh học hợn, kết quả học tấp được nấng lến
rõ rệt
4.Kết quả đạt được
Khi áp dụng phượng pháp sử dụng phim vào các tiết thực hành, tôi thấy học sinh say sưa, chú ý hợn Các tiết thưc hành không còn căng thẳng, học sinh không còn e rẻ mà ngược lại các em hứng thú, muôn tham gia trưc tiếp làm các thí nghiệm để khẳng đinh bản thấn Nhờ các đoạn phim mà cả nhấn tôi cũng
Trang 10thấy tự tin trọng giờ dạy của mình Tôi không còn phải tất bất chưấn bị các dụng
cụ thí nghiệm như trước Gio dấy cũng trở nến nhẹ nhàng, giáo viện chủ động, không gò bỏ vào thí nghiệm Ngược lại có nhiệu thời gian để quan sát học sinh
và tiến hành các hoạt động khác Từ đó, tiết học đa dạng hợn Cả cô và trò đều
hăng say hợn Với phượng pháp này, kết quả các bài thu hoạch sau thưc hành cũng có sự thay đổi Cụ thể như sau
Áp dụng phương pháp sử dụng phim tư liệu trong dạy học đối với bộ môn sinh 8, tôi có kết quả thống kế ở bảng sau:
Bảng 1 Kết quả các bài thu hoạch thực hành Sinh học năm học 2015-2016
khi chưa áp dụng để tài
Kết quả
8B 30
Bảng 2 Kết quả các bài thu hoạch thực hành Sinh học năm học 2016-2017
khi áp dụng đê tài
Kêt quả
Lớp SĨ Nôi dung Giỏi Khá TB Yếu Kém