Bài giảng Kết quả điều trị gãy trên hai lồi cầu xương cánh tay ở trẻ em bằng phương pháp xuyên đinh qua da dưới C-ARM tại Bệnh viện Bà Rịa do BS CKI. Trần Văn Phong biên soạn trình bày đánh giá kết quả điều trị gãy kín trên hai lồi cầu xương cánh tay ở trẻ em bằng phương pháp xuyên kim qua da chéo nhau dưới màng hình tăng sáng. Mời các bạn cùng tham khảo để nắm nội dung chi tiết.
Trang 1Chủ nhiệm đề tài:
BS CKI: TRẦN VĂN PHONG
Trang 2ĐẶT VẤN ĐỀ
Gãy trên hai lồi cầu xương cánh tay ở trẻ
em là một trong những gãy xương thườnggặp trong gãy xương vùng khuỷu ở trẻ
em, chiếm 65,45% của gãy xương chi trên
ở trẻ em theo Boyd và Altenberg
Trang 3ĐẶT VẤN ĐỀ
Đối với các trường hợp gãy kín trên hailồi cầu di lệch, phương pháp nắn kín bấtđộng bằng bột thường không đủ độ vững
để giữ vững ổ gãy Phương pháp mở nắn
có nguy cơ nhiễm trùng, cứng khuỷu vàthời gian nằm viện lâu
Trang 4ĐẶT VẤN ĐỀ
Phương pháp điều trị gãy trên hai lồi cầuxương cánh tay di lệch ở trẻ em bằng nắnkín và xuyên kim qua da dưới màng tăngsáng nói chung được ưa chuộng hơnphương pháp điều trị mở
Trang 5MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
Mục tiêu tổng quát
Đánh giá kết quả điều trị gãy kín trênhai lồi cầu xương cánh tay ở trẻ em bằngphương pháp xuyên kim qua da chéo nhaudưới màng hình tăng sáng
Trang 6MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
Mục tiêu chuyên biệt
Xác định kết quả giữ vững ổ gãy sau
xuyên kim qua da
Xác định tỉ lệ các biến chứng sau xuyênkim qua da
Xác định kết quả phục hồi chức năng.
Trang 7 Góc Baumann ( B ): có giá trị chuẩn là 75 0
TỔNG QUAN TÀI LIỆU
GIẢI PHẨU HỌC
b c
Trang 8GIẢI PHẨU HỌC
Góc thân hành xương : Chỉ số chuẩn là 90o .
Trang 9PHÂN LOẠI GÃY TRÊN HAI LỒI CẦU XƯƠNG CÁNH TAY TRẺ EM
Phân loại Gartland - Wilkins : dựa vào di
lệch trên phim X quang:
Loại I : gãy không di lệch.
Loại II : gãy di lệch, với vỏ xương phía sau
vẫn còn liên tục
Loại III : gãy di lệch hoàn toàn :
+ Sau trong IIIA
+ Sau ngoài IIIB
Trang 10ĐIỀU TRỊ
KỶ THUẬT NẮN GÃY TRÊN HAI LỒI CẦU:
Trang 11ĐIỀU TRỊ
Chăm sóc hậu phẫu và phục hồi chức năng :
Sau phẫu thuật, mang nẹp cánh bàn tay bất
động, giảm đau; nẹp được tháo sau 1 – 3 tuần
Chăm sóc chân kim
Bệnh nhân có thể xuất viện sau 1 – 2 ngày
Kim được rút sau 3 tuần khi có hình ảnh liền
xương trên phim X quang
Trang 12ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
Trang 13ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊN CỨU
* Tiêu chuẩn loại trừ :
Bệnh nhân gãy trên hai lồi cầu có biến chứngmạch máu, thần kinh trước phẫu thuật
Trường hợp nắn kín thất bại phải mổ hở
Trang 14ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊN CỨU
II PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu mô tả cắt ngang
Cỡ mẫu: 27 bệnh nhân gãy trên 2 lồi cầu
độ II, III theo phân loại của Gartland- Wilkins
Cách tiến hành nghiên cứu:
Thăm khám bệnh nhân lâm sàng về toànthân và tại chỗ Chụp X quang khuỷu tay đểphân loại tổn thương
Trang 15KẾT QUẢ
1 Tuổi :
Bảng 1: Phân bố bệnh nhân theo độ tuổi.
Nhận xét : Bệnh nhân nhỏ tuổi nhất là 3 tuổi, lớn nhất là 12 tuổi. Lứa tuổi hay gặp nhất là 3 – 6 tuổi, chiếm tỉ lệ 44,44%.
Trang 16KẾT QUẢ
2 Giới :
Nhận xét: Trẻ em nam chiếm phần lớn với 20 bé, chiếm tỉ lệ 74,07%
Nam 74,07%
Nữ 25,93%
Giới
Trang 17KẾT QUẢ
0 10 20 30 40 50 60 70 80 90 100
Tai nạn sinh hoạt ( TNSH ) Tai nạn giao thông ( TNGT )
Trang 18KẾT QUẢ
4 Kết quả phục hồi giải phẫu :
4.1 Góc Baumann ( Đánh giá di lệch xoay thứ phát )
Độ chênh lệch của góc Baumann ở thời điểm rút kim với thời điểm
sau xuyên kim :
Nhận xét : Có 23 trường hợp góc Baumann thay đổi < 6 o ( chiếm 85,19% ), 4 trường hợp góc Baumann thay đổi từ 6 – 12 o
Trang 19Độ chênh lệch góc Baumann sau rút kim với thời điểm khám cuối cùng :
Nhận xét : Không có trường hợp nào góc Baumann di lệch > 6o sau khi rút kim.
KẾT QUẢ
Trang 204.2 Góc thân hành xương :khi lành xương so với giá trị chuẩn (90o )
Nhận xét : Có 25 trường hợp ( chiếm tỉ lệ 92,59% ) được đánh giá ở mức độ tốt.
92,59%
7,41%
KẾT QUẢ
Trang 215 Biến chứng nhiễm trùng :
Có 2 bệnh nhân bị nhiễm trùng nhẹ ở chân đinh.
6 Tổn thương thần kinh trụ : không
7 Tổn thương mạch máu: không
8 Viêm cơ cốt hóa : không
9 Không lành xương : không
10 Hoại tử vô mạch : không
KẾT QUẢ
Trang 2211 Phục hồi biên độ vận động gấp duỗi khuỷu:
vận động khớp khuỷu tốt , kết quả khá là 4 trường hợp
KẾT QUẢ
0 10 20 30 40 50 60 70 80 90
Tốt :0 – 5o Khá : 6 – 10o Trung bình : 11 – 15o Xấu : >15o
1 ca
4 ca
22 ca
Trang 23BÀN LUẬN
1 Tuổi, giới:
Lứa tuổi hay gặp nhất là 3 - 6 tuổi,chiếm tỉ lệ 44,44% Có thể đây là độ tuổibắt đầu đi học và cũng hay leo trèo, chạynhảy dễ bị té ngã
Trẻ em nam chiếm phần lớn với 20 bé (chiếm
tỉ lệ 74,07%) Phải chăng do em bé nam thường hiếu động, hay leo trèo hơn so với em bé gái.
Trang 24BÀN LUẬN
2 Về nguyên nhân:
Đa số các bé ngã té do tai nạn sinh hoạt,chiếm tỉ lệ 92,59% Điều này phù hợp ở lứatuổi các em rất hiếu động, nhiều khi chưa ýthức được hành vi có thể gây nguy hiểm chobản thân
Trang 25BÀN LUẬN
3 Kết quả phục hồi giải phẫu :
Góc Baumann ở thời điểm rút kim với thời điểm sau xuyên kim :Có 23 trường hợp góc Baumannthay đổi < 6o(chiếm 85,19%), không có trường
Góc Baumann sau rút kim với thời điểm khám cuối cùng:Không có trường hợp nào
góc Baumann di lệch thứ phát > 6o Như vậy
không có di lệch xoay thứ phát sau khi rút kim
Trang 26BÀN LUẬN
4 Không có biến chứng tổn thương thần kinh trụ: So sánh với kết quả của Lê Hữu
thần kinh trụ do xuyên kim phía trong
David L.Skagg [25],Huỳnh Mạnh Nhi [1],
ngoài đơn thuần thì: không có trường hợp
Trang 27BÀN LUẬN
5 Phục hồi biên độ gấp duỗi khớp khuỷu :
Có 22 trường hợp (chiếm tỉ lệ 81,48%) phụchồi biên độ vận động khớp khuỷu tốt
So sánh với kết quả nghiên cứu của Lê Tất
phương pháp xuyên kim chéo và xuyên kim lốingoài,tỉ lệ này là 92,4%
Trang 28MỘT SỐ HÌNH ẢNH X QUANG TRƯỚC VÀ SAU
PHẪU THUẬT
Trước phẩu thuật Sau phẩu thuật Sau 6 tháng
Trang 29MỘT SỐ HÌNH ẢNH X QUANG TRƯỚC VÀ SAU
PHẪU THUẬT
Trước phẩu thuật Sau phẩu thuật Sau 9 tháng
Trang 30Di lệch thứ phát chỉ xảy ra trong 3 tuần đầu ở
thời điểm còn lưu kim
Đâylàphương pháp khá an toàn, ít biến chứng
Trang 31KẾT LUẬN
Tất cả các trường hợp đều được phẫu thuậtnắn kín trong vòng 24 giờ kể từ khi bị tai nạn
Bệnh nhân được xuất viện sớm hơn so với mổ
hở ( sau phẫu thuật 1 đến 2 ngày )
độ gấp duỗi khuỷu > 15o(theo Flynn)
Trang 32KIẾN NGHỊ
Tuyên truyền cho phụ huynh và học sinh
trong các trường phổ thông cơ sở nguyên nhângây gãy xương để hạn chế các tai nạn xảy ratrong sinh hoạt
Cần giáo dục cộng đồng sơ cứu tại chỗ tốtcác trường hợp gãy xương để hạn chế các biếnchứng trong gãy xương