TIỂU LUẬN KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC LÊNIN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM. LIÊN HỆ THỰC TIỄN

MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 1. Lí do chọn đề tài 1 2. Mục tiêu nghiên cứu 1 3. Phương pháp nghiên cứu 2 NỘI DUNG 2 CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM 2 1.1. Khái niệm về nền kinh tế thị trường: 2 1.2. Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: 3 1.3. Tính khách quan và những đặc trưng của việc phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: 5 CHƯƠNG 2: LIÊN HỆ THỰC TIỄN CỦA NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA HIỆN NAY 12 2.1. Vai trò của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa: 12 2.2. Mô hình phù hợp với thực tiễn Việt Nam và xu thế của thời đại: 13 2.3. Những vấn đề cần tiếp tục xem xét và hoàn thiện: 15 KẾT LUẬN 18 TÀI LIỆU THAM KHẢO 19 MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài: Trải qua quá trình tìm hiểu cũng như học tập ở môn Kinh tế chính trị Mác – Lênin , cũng như là những kết quả tiếp thu, học hỏi thêm những kiến thức từ bên ngoài, chúng em nhận thấy khi tiếp cận với những nội dung của môn học, đặt biệt là nội dung về “Kinh tế thị trường – định hướng xã hội chủ nghĩa”, một nội dung có vai trò ảnh hưởng các kiến thức hiểu biết về vai trò của nền kinh tế thị trường đối với đất nước và đối với sự phát triển của từng quốc gia từng dân tộc. Xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một yếu tố cơ bản trong quá trình đổi mới quan lí kinh tế ở nước ta. Nhờ vào sự lãnh đạo, sáng suốt và đúng đắn của Đảng và Nhà nước, nước ta đã bước qua một kỷ nguyên mới – một thời kì đổi mới, phát triển cả về nền kinh tế cũng như đời sống của nhân dân, chúng ta vượt qua khủng hoảng, từ một nền quan liêu bao cấp ta chuyển sang một nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa dựa trên quy luật giá trị và tín hiệu cung cầu của thị trường. Chính tầm quan trọng như thế, nhóm chúng em quyết định lựa chọn đề tài “Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Liên hệ thực tiễn” để nhằm trình bày một cách khách, tổng thể về các khái niệm, quá trình chuyển đổi, những nhận thức trong công cuộc đổi mới đất nước, mang đến nguồn kiến thức hữu ích cho mỗi cá nhân sinh viên nói riêng và mọi công dân Việt Nam nói chung. Góp phần nhỏ trong tâm thức của mỗi sinh viên về định hướng phát triển nền kinh tế quốc gia. 2. Mục tiêu nghiên cứu: Đề tài tiểu luận này và những nội dung mà chúng em tìm hiểu, nghiên cứu sẽ góp phần cung cấp cụ thể hơn những kiến thức liên quan đến nền kinh tế thị trường – định hướng xã hội chủ nghĩa, giải bày những khuất mắt còn gặp phải ở nội dung này sau quá trình học tập ở môn học, từ đó nâng cao hơn hiểu biết là tính tư duy trong cá nhân của từng người. Trình bày được những giá trị thực tiễn trong công cuộc đổi mới đất nước, thông qua con đường xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế nước ta hiện nay đang gặp phải những khó khăn, thách thức gì ?...và đường lối lãnh đạo sáng suốt của Đảng và Nhà nước. Rút ra bài học cho cá nhân các bạn sinh viên, những người trẻ tuổi, tương lai sẽ là những người chủ nhân của đất nước, để cùng ra sức phấn đấu đưa đất nước đi lên ngày càng giàu mạnh, “dân giàu nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”. 3. Phương pháp nghiên cứu: Có rất nhiều phương pháp thực nghiệm, nghiên cứu nhưng ở đây chúng em chỉ vận dụng một số phương pháp nghiên cứu cơ bản sau: Sử dụng phương pháp luận chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Sử dụng những nguyên tắc mang tính phương pháp luận đề nghiên cứu. Phương pháp khoa học cụ thể, sử dụng phương pháp phân tích tổng hợp, phương pháp đối chiếu lịch sử, phương pháp logic học,.. NỘI DUNG CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM 1.1. Khái niệm về nền kinh tế thị trường: Nền kinh tế thị trường là một loại hình kinh tế xã hội mà ở đó các quan hệ kinh tế, sự trao đổi, sự mua bán các sản phẩm và nhất là sự phân chia lợi ích, tìm kiếm lợi nhuận,... đều do các quy luật của thị trường điều tiết và chi phối. Không thu được lợi nhuận thì người sản xuất, kinh doanh không còn động lực để tiếp tục, nhất là để thúc đẩy công việc sản xuất và kinh doanh của họ, do đó sự trì trệ của xã hội là khó tránh khỏi. Cho nên có thể nói kinh tế thị trường là thành quả quan trọng của sự phát triển lâu dài trong nền văn minh của toàn thể nhân loại từ khi nó xuất hiện chứ không phải là của riêng hoặc là độc quyền của một hình thái kinh tế xã hội nào. Đặc biệt, như C. Mác viết, trong nền kinh tế thị trường của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa thì việc tìm kiếm “lợi nhuận là quy luật tuyệt đối của phương thức sản xuất này”. Trong nền kinh tế thị trường, rõ nhất là trong phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa, lợi nhuận là yếu tố trung tâm, là động lực tuyệt đối thúc đẩy phát triển sản xuất, tăng năng suất lao động và tăng hiệu quả của hoạt động sản xuất, kinh doanh. Kinh tế thị trường là thành quả, là sản phẩm của sự phát triển của kinh tế toàn thế giới trải qua nhiều thế kỷ và được chủ nghĩa tư bản hiện đại nâng lên một tầm cao mới chứ không phải chỉ là sản phẩm của riêng chủ nghĩa tư bản. Tuy nhiên, nền kinh tế thị trường, kể cả nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa hiện đại, không phải không có những hạn chế, những nhược điểm rất cơ bản, thậm chí cả những khuyết tật không dễ gì sửa chữa. Như C. Mác đã chỉ ra, quy luật tuyệt đối của các nhà tư bản là tìm kiếm lợi nhuận tối đa. Nếu không thu được lợi nhuận tối đa thì chẳng có một nhà tư bản nào lại chịu bỏ vốn ra để sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, theo C. Mác, dưới chủ nghĩa tư bản, “lợi nhuận chỉ là hình thái thứ sinh, phái sinh và được biến đổi của giá trị thặng dư, là hình thái tư sản trong đó đã xóa hết những nguồn gốc của nó”, còn giá trị thặng dư và tỷ suất giá trị thặng dư “là biểu hiện chính xác của mức độ tư bản bóc lột sức lao động, hay mức độ nhà tư bản bóc lột người công nhân”. Nói cách khác, trong nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa, chính lao động thặng dư của người công nhân là nguồn gốc đem lại lợi nhuận và làm giàu cho nhà tư bản. 1.2. Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: Nói đến kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa có nghĩa là, nền kinh tế nước ta không phải là kinh tế bao cấp, quản lý theo kiểu tập trung, quan liêu, bao cấp; nhưng đó cũng không phải là kinh tế thị trường như ở các nước tư bản chủ nghĩa và cũng chưa hoàn toàn là kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa. Bởi vì, nước ta đang ở thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, còn có sự đan xen và đấu tranh giữa cái cũ và cái mới, vừa có, vừa chưa có đầy đủ các yếu tố của chủ nghĩa xã hội. Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là một kiểu tổ chức kinh tế, vừa dựa trên những nguyên tắc và quy luật của kinh tế thị trường, vừa dựa trên cơ sở và được dẫn dắt, chi phối bởi các nguyên tắc và bản chất của chủ nghĩa xã hội, thể hiện trên cả ba mặt: sở hữu, quản lý và phân phối. Vì vậy, nó vừa có tính phổ biến mang đặc trưng chung của nền kinh tế thị trường, vừa có đặc trưng riêng của tính định hướng XHCN ở nước ta. Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là tên gọi mà Đảng Cộng sản Việt Nam đặt ra cho mô hình kinh tế hiện tại của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Nó được mô tả là một nền kinh tế thị trường nhiều thành phần, trong đó khu vực kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo, với mục tiêu dài hạn là xây dựng chủ nghĩa xã hội. Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là sản phẩm của thời kỳ Đổi Mới, thay thế nền kinh tế kế hoạch bằng nền kinh tế hỗn hợp hoạt động theo cơ chế thị trường. Những thay đổi này giúp Việt Nam hội nhập với nền kinh tế toàn cầu. Cụm từ định hướng xã hội chủ nghĩa mang ý nghĩa là Việt Nam chưa đạt đến chủ nghĩa xã hội mà đang trong giai đoạn xây dựng nền tảng cho một hệ thống xã hội chủ nghĩa trong tương lai. Mô hình kinh tế này khá tương đồng với mô hình kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa (socialist market economy) của Đảng Cộng sản Trung Quốc, trong đó các mô hình kinh tế tập thể, nhà nước, tư nhân cùng tồn tại, và khu vực nhà nước giữ vai trò chủ đạo Những cải cách kinh tế đổi mới được Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng từ năm 1986 trong Đại hội toàn quốc lần thứ VI của Đảng. Những cải cách này đã tạo ra một vai trò lớn hơn cho các lực lượng thị trường trong việc phối hợp hoạt động kinh tế giữa các doanh nghiệp và các cơ quan chính phủ, và cho phép sở hữu tư nhân của các doanh nghiệp nhỏ và tạo ra một sàn giao dịch chứng khoán cho cả doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Các cải cách kinh tế nhằm tái cấu trúc nền kinh tế Việt Nam nền kinh tế kế hoạch kiểu Liên Xô và hướng tới một nền kinh tế hỗn hợp hoạt động theo cơ chế thị trường với mục đích trở thành một giai đoạn chuyển tiếp trong sự phát triển của nền kinh tế xã hội chủ nghĩa. Mục tiêu của hệ thống kinh tế này là cải thiện lực lượng sản xuất của nền kinh tế, phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật vững chắc cho nền tảng của chủ nghĩa xã hội và cho phép Việt Nam hội nhập tốt hơn với nền kinh tế thế giới. Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, trong quá trình thực hiện, chính phủ Việt Nam chưa tạo được môi trường kinh doanh thật sự lành mạnh, bình đẳng. Hiến pháp đã quy định kinh tế nhà nước đóng vai trò chủ đạo, nhưng cũng quy định các thành phần kinh tế là bình đẳng, cùng hợp tác và cùng cạnh tranh. Tuy nhiên, trong thực tiễn, khu vực kinh tế tư nhân không có nhiều cơ hội tiếp cận vốn, đất đai, thông tin, mất nhiều cơ hội trong đấu thầu cũng như tiếp cận thị trường như khu vực kinh tế nhà nước. Trong khi đó, doanh nghiệp nhà nước vẫn được “ưu ái” về mọi phương diện, chiếm nguồn lực lớn nhưng lại sử dụng không hiệu quả, nhiều dự án thất thoát, làm ăn thua lỗ, gây tổn hại lớn cho nhà nước và xã hội. Điển hình là 12 đại dự án thua lỗ của ngành Công Thương đã để thiệt hại hàng chục nghìn tỷ đồng, mất rất nhiều năm không thể giải quyết dứt điểm. Ngoài ra, cơ chế “xin cho” trong khu vực nhà nước đã thúc đẩy hình thành khu vực hưởng lợi trên lưng người khác (rentseeking) thu lợi nhờ các đặc quyền hoặc độc quyền kinh doanh. 1.3. Tính khách quan và những đặc trưng của việc phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa mặc dù phải tuân theo các quy luật thị trường, phải tận dụng được tối đa hiệu quả các nguồn lực tự nhiên và xã hội vì mục tiêu phát triển bền vững nhằm phục vụ tất cả mọi người chứ không phải chỉ vì và chỉ cho một số người. Nền kinh tế đó phải lấy con người làm động lực, đồng thời quan trọng hơn là phải lấy con người làm mục tiêu. Con người ở đây không chỉ có con người giai cấp mà còn là con người nhân loại, với chữ CON NGƯỜI viết hoa như C. Mác nói. Định hướng ấy xuất phát từ bản chất của lý tưởng xã hội chủ nghĩa, một lý tưởng đầy tính nhân văn và kỳ vọng đem lại sự công bằng cho tất cả mọi người. Con đường để đạt tới mục tiêu đó là phải sử dụng được những ưu điểm vốn có của kinh tế thị trường, phải nâng cao được hiệu lực, hiệu quả và sức mạnh điều tiết của Nhà nước xã hội chủ nghĩa, bồi dưỡng và tận dụng được sức mạnh nguồn lực con người như một trong những động lực cơ bản, đồng thời phát huy được tất cả các nguồn lực xã hội khác. Nền kinh tế thị trường nói chung và nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa của nước ta nói riêng, có khả năng kích thích tính độc lập, sự năng động, tính hiệu quả, sự tự do sáng tạo, năng lực phát minh, sáng chế và sự áp dụng nhanh chóng các công nghệ mới nhất của con người vào tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội. Sở dĩ kinh tế thị trường có thể làm được như vậy là vì trong nền kinh tế này sự cạnh tranh để tồn tại và phát triển phụ thuộc rất nhiều vào những khả năng ấy. Tất cả những khả năng ấy sẽ không phát huy tác dụng nếu thiếu sự tự do được luật pháp bảo vệ và xã hội khuyến khích. Trong điều kiện thế giới toàn cầu hóa hiện nay, để phát triển nhanh và lành mạnh thì kinh tế của một nước không chỉ cần có thị trường nội địa mà còn cần cả thị trường quốc tế rộng lớn. Do vậy, bên cạnh việc tạo dựng niềm tin của người tiêu dùng trong nước, phải tranh thủ được niềm tin của người tiêu dùng ở ngoài biên giới quốc gia. Điều này đòi hỏi người sản xuất, kinh doanh phải là người có văn hóa và đạo đức kinh doanh bên cạnh những năng lực và nhiều phẩm chất quan trọng khác. Ngày nay, nếu một cơ sở, một doanh nghiệp hay một tập đoàn kinh tế mà kinh doanh kiểu chụp giật, ăn cắp mẫu mã, ăn cắp bản quyền hay làm hàng giả mà không tự mình thường xuyên đổi mới, không thường xuyên có những cải tiến, sáng tạo, sáng chế và áp dụng chúng nhanh nhất để vượt lên thì sẽ nắm chắc phần thất bại trên thương trường. Trong nền kinh tế thị trường nói chung và nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa nói riêng, khát vọng làm giàu của mỗi người là rất chính đáng nhưng muốn làm giàu bền vững thì không được trái đạo lý, không được trái pháp luật. Mỗi người làm giàu đều phải có trách nhiệm với bản thân mình, với cộng đồng xã hội và với đất nước. Đó là đòi hỏi không chỉ về phương diện đạo đức, không chỉ là trách nhiệm đạo đức mà còn là trách nhiệm xã hội, là làm giàu có văn hóa. Điều này càng đặc biệt quan trọng khi chúng ta hội nhập sâu rộng với kinh tế chính là chìa khóa mở ra cơ hội giành thắng lợi trong cạnh tranh công bằng, lành mạnh, qua đó thúc đẩy sản xuất phát triển. Lịch sử cho thấy, mặt mạnh của kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa nằm ở khả năng khai thác tốt và hiệu quả khá cao các nguồn lực, nhất là nguồn lực con người, đặc biệt là nguồn nhân lực trí tuệ cao. Bởi vậy, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa muốn vượt lên, muốn chiến thắng trong cuộc cạnh tranh khốc liệt trên mặt trận kinh tế thế giới toàn cầu hóa hiện nay thì càng cần phải đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng hợp lý; phải biết quý trọng và trọng dụng thật sự hiệu quả nguồn lực lao động trí tuệ cao. Nếu chúng ta không có được những con người trí tuệ cao, thậm chí rất cao này, nếu không có đội ngũ đông đảo người lao động đủ sức tiếp thu các công nghệ cao trong kỷ nguyên chuyển đổi công nghệ số và trí tuệ nhân tạo thì sẽ rất khó vượt lên để đạt đến trình độ của một nước phát triển. Nền kinh tế phát triển cao cũng là điều kiện cần để giải quyết nhiều vấn đề xã hội nan giải, như sự bất bình đẳng, đặc biệt là giảm bớt khoảng cách giàu nghèo đang ngày một doãng rộng ra và ngăn chặn tình trạng phân cực giàu nghèo quá mức có thể là nguy cơ đe dọa sự ổn định xã hội. Trong vài thập niên gần đây, một số nước tư bản có nền kinh tế thị trường phát triển đã thực hiện những giải pháp nhằm giảm bớt sự bất bình đẳng trong xã hội, nhờ đó đời sống của một bộ phận người lao động được cải thiện. Tuy nhiên, do bản chất bằng mọi cách tìm kiếm lợi nhuận tối đa, do những mâu thuẫn vốn có trong xã hội tư bản không thể điều hòa được (chứ chưa nói là giải quyết triệt để) cho nên nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa không thể loại bỏ được sự bất công, sự bất bình đẳng xã hội và sự phân cực giàu nghèo đang ngày càng sâu sắc hơn. Vì vậy, để khắc phục những mâu thuẫn, đồng thời, hạn chế những tác động tiêu cực của cơ chế thị trường tư bản chủ nghĩa thì nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa cần thiết phải có sự can thiệp hiệu quả của nhà nước để định hướng phát triển đúng hướng vì con người, vì sự phồn vinh của đất nước và của cả dân tộc. Về điều này, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng một lần nữa khẳng định: “Nhà nước đóng vai trò định hướng, xây dựng và hoàn thiện thể chế kinh tế, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng, minh bạch và lành mạnh; sử dụng các công cụ, chính sách và các nguồn lực của Nhà nước để định hướng và điều tiết nền kinh tế, thúc đẩy sản xuất kinh doanh và bảo vệ môi trường; thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội trong từng bước, từng chính sách phát triển. Phát huy vai trò làm chủ của nhân dân trong phát triển kinh tế xã hội”. Coi trọng con người, phát huy vai trò làm chủ của nhân dân cũng là một trong những nét nổi bật của đường lối phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta, đây là điều mà nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa không có. Trong thập niên vừa qua, ở nhiều nước tư bản đã nổ ra các cuộc đình công, bãi công, biểu tình với các quy mô khác nhau đòi hỏi sự công bằng về quyền lợi, về phúc lợi xã hội, phản đối sự bóc lột quá mức và sự bất công. Có những cuộc đình công đã thu hút không chỉ những người nghèo, những người yếu thế trong xã hội mà còn thu hút được rất nhiều người thuộc tầng lớp trung lưu, những người khá giả tham gia, làm tê liệt nhiều lĩnh vực sản xuất, như khai thác khoáng sản, chế tạo ôtô hoặc các lĩnh vực giao thông trọng yếu, như vận tải hàng không, tàu điện ngầm, xe lửa,... Khác với các nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa, từ khi mới bắt đầu chấp nhận nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần hoạt động theo cơ chế thị trường đến khi khẳng định nhất quán xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, Đảng và Nhà nước ta kiên định chủ trương phát triển kinh tế phải đi liền với việc giải quyết tốt các vấn đề xã hội. Đây là một tiêu chí hết sức quan trọng làm nổi bật hơn nữa định hướng xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế thị trường của chúng ta. Muốn vậy, trước hết phải nâng cao được trình độ của lực lượng sản xuất, trong đó đặc biệt là trình độ nguồn nhân lực phục vụ cho sự phát triển kinh tế và luôn gắn với mục tiêu vì sự phát triển toàn diện của con người. Bởi chính “trình độ phát triển kinh tế là điều kiện vật chất để thực hiện chính sách xã hội, nhưng mục tiêu xã hội lại là mục đích của các hoạt động kinh tế”. Nói cách khác, trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa do con người đóng vai trò động lực không chỉ vì mục tiêu kinh tế mà quan trọng hơn còn vì các mục tiêu xã hội, vì sự phát triển toàn diện các mặt của con người, vì cuộc sống hạnh phúc của con người. Trước đây, C. Mác đã từng nói rằng, trong nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa mỗi người đều coi người khác là phương tiện để lợi dụng. Ngày nay, trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, chúng ta đặt con người lên hàng đầu, coi con người là động lực nhưng cũng là mục tiêu của sự phát triển. Bởi vậy, Đảng và Nhà nước ta chủ trương không đợi đến khi kinh tế phát triển cao rồi mới thực hiện các mục tiêu xã hội. Từ rất sớm, Đảng và Nhà nước đã chủ trương “tăng trưởng kinh tế phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã hội ngay trong từng bước và trong suốt quá trình phát triển”. Chủ trương này xuyên suốt các kỳ đại hội của Đảng và ngày càng được cụ thể hóa trên tất cả các mặt của đời sống xã hội nhằm phục vụ cho sự phát triển con người một cách tốt nhất. Đây là sự lựa chọn đúng đắn, khoa học, táo bạo, sáng tạo và đầy tính nhân văn. Sự lựa chọn tất yếu ấy dựa trên cơ sở đúc rút kinh nghiệm, kế thừa có chọn lọc những điểm mạnh trong thực tiễn phát triển của nền kinh tế thị trường đã có trong lịch sử, đồng thời cũng là xuất phát từ bản chất nhân văn của chủ nghĩa xã hội để khẳng định đường lối xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa lấy con người làm động lực và mục tiêu phát triển, nghĩa là tất cả là do con người và vì con người. Những đặc trưng: Về chủ thể kinh tế: Các chủ thể kinh tế được tự do sản xuất kinh doanh theo luật pháp và được bình đẳng không phân biệt đối xử. Các chủ thể kinh tế đều có cơ hội để tiếp cận các nguồn lực phát triển có hiệu quả. Về thị trường: Thực hiện các giải pháp để tạo lập và phát triển các yếu tố thị trường cơ bản như thị trường hàng hóa và dịch vụ; thị trường vốn, tiền tệ; thị trường khoa học, công nghệ; thị trường lao động, thị trường bất động sản và lành mạnh hóa các yếu tố thị trường đó nhằm tạo điều kiện cho nền kinh tế thị trường phát triển ổn định, bền vững và bảo đảm định hướng xã hội chủ nghĩa. Về cơ chế vận hành: Tôn trọng tính khách quan của các quy luật kinh tế thị trường; tính năng động của cơ chế thị trường. Về vai trò của Nhà nước: Nhà nước điều tiết nền kinh tế thị trường trên cơ sở vận dụng các quy luật kinh tế của nền kinh tế thị trường vào điều kiện Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế để định hướng phát triển nền kinh tế, tạo lập môi trường cho nền kinh tế phát triển ổn định, bền vững và hạn chế mặt trái của cơ chế thị trường.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM

KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ



TIỂU LUẬN

MÔN HỌC: KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC - LÊNIN

XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM LIÊN HỆ THỰC TIỄN

Thành Phố Hồ Chí Minh, tháng 5 năm 2021

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lí do chọn đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 1

3 Phương pháp nghiên cứu 2

NỘI DUNG 2

CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM 2

1.1 Khái niệm về nền kinh tế thị trường: 2

1.2 Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: 3

1.3 Tính khách quan và những đặc trưng của việc phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam: 5

CHƯƠNG 2: LIÊN HỆ THỰC TIỄN CỦA NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA HIỆN NAY 12

2.1 Vai trò của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa: 12

2.2 Mô hình phù hợp với thực tiễn Việt Nam và xu thế của thời đại: 13

2.3 Những vấn đề cần tiếp tục xem xét và hoàn thiện: 15

KẾT LUẬN 18

TÀI LIỆU THAM KHẢO 19

là nội dung về “Kinh tế thị trường – định hướng xã hội chủ nghĩa”, một nội dung

có vai trò ảnh hưởng các kiến thức hiểu biết về vai trò của nền kinh tế thị trườngđối với đất nước và đối với sự phát triển của từng quốc gia từng dân tộc Xây dựngnền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một yếu tố cơ bản trong quátrình đổi mới quan lí kinh tế ở nước ta Nhờ vào sự lãnh đạo, sáng suốt và đúngđắn của Đảng và Nhà nước, nước ta đã bước qua một kỷ nguyên mới – một thời kìđổi mới, phát triển cả về nền kinh tế cũng như đời sống của nhân dân, chúng tavượt qua khủng hoảng, từ một nền quan liêu bao cấp ta chuyển sang một nền kinh tếthị trường định hướng xã hội chủ nghĩa dựa trên quy luật giá trị và tín hiệu cungcầu của thị trường

Chính tầm quan trọng như thế, nhóm chúng em quyết định lựa chọn đềtài “Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam Liên hệ thựctiễn” để nhằm trình bày một cách khách, tổng thể về các khái niệm, quá trìnhchuyển đổi, những nhận thức trong công cuộc đổi mới đất nước, mang đến nguồnkiến thức hữu ích cho mỗi cá nhân sinh viên nói riêng và mọi công dân Việt Namnói chung Góp phần nhỏ trong tâm thức của mỗi sinh viên về định hướng pháttriển nền kinh tế quốc gia

2 Mục tiêu nghiên cứu:

Đề tài tiểu luận này và những nội dung mà chúng em tìm hiểu, nghiêncứu sẽ góp phần cung cấp cụ thể hơn những kiến thức liên quan đến nền kinh tế thịtrường – định hướng xã hội chủ nghĩa, giải bày những khuất mắt còn gặp phải ởnội dung này sau quá trình học tập ở môn học, từ đó nâng cao hơn hiểu biết là tính

tư duy trong cá nhân của từng người

Trình bày được những giá trị thực tiễn trong công cuộc đổi mới đấtnước, thông qua con đường xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế nước ta hiện nay đanggặp phải những khó khăn, thách thức gì ? và đường lối lãnh đạo sáng suốt củaĐảng và Nhà nước.

Rút ra bài học cho cá nhân các bạn sinh viên, những người trẻ tuổi,tương lai sẽ là những người chủ nhân của đất nước, để cùng ra sức phấn đấu đưađất nước đi lên ngày càng giàu mạnh, “dân giàu nước mạnh, dân chủ, công bằng,văn minh”

3 Phương pháp nghiên cứu:

Có rất nhiều phương pháp thực nghiệm, nghiên cứu nhưng ở đây chúng em chỉ vận dụng một số phương pháp nghiên cứu cơ bản sau:

- Sử dụng phương pháp luận chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử

- Sử dụng những nguyên tắc mang tính phương pháp luận đề nghiên cứu

- Phương pháp khoa học cụ thể, sử dụng phương pháp phân tích tổng hợp,phương pháp đối chiếu lịch sử, phương pháp logic học,

NỘI DUNG CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM

1.1 Khái niệm về nền kinh tế thị trường:

Nền kinh tế thị trường là một loại hình kinh tế - xã hội mà ở đó các quan hệkinh tế, sự trao đổi, sự mua bán các sản phẩm và nhất là sự phân chia lợi ích, tìm kiếmlợi nhuận, đều do các quy luật của thị trường điều tiết và chi phối Không thu được

lợi nhuận thì người sản xuất, kinh doanh không còn động lực để tiếp tục, nhất là đểthúc

đẩy công việc sản xuất và kinh doanh của họ, do đó sự trì trệ của xã hội là khó tránhkhỏi Cho nên có thể nói kinh tế thị trường là thành quả quan trọng của sự phát triểnlâu dài trong nền văn minh của toàn thể nhân loại từ khi nó xuất hiện chứ không phải

là của riêng hoặc là độc quyền của một hình thái kinh tế - xã hội nào

Đặc biệt, như C Mác viết, trong nền kinh tế thị trường của phương thức sảnxuất tư bản chủ nghĩa thì việc tìm kiếm “lợi nhuận là quy luật tuyệt đối của phươngthức sản xuất này” Trong nền kinh tế thị trường, rõ nhất là trong phương thức sảnxuất tư bản chủ nghĩa, lợi nhuận là yếu tố trung tâm, là động lực tuyệt đối thúc đẩyphát triển sản xuất, tăng năng suất lao động và tăng hiệu quả của hoạt động sản xuất,kinh doanh

Kinh tế thị trường là thành quả, là sản phẩm của sự phát triển của kinh tế toànthế giới trải qua nhiều thế kỷ và được chủ nghĩa tư bản hiện đại nâng lên một tầm caomới chứ không phải chỉ là sản phẩm của riêng chủ nghĩa tư bản

Tuy nhiên, nền kinh tế thị trường, kể cả nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩahiện đại, không phải không có những hạn chế, những nhược điểm rất cơ bản, thậm chí

cả những khuyết tật không dễ gì sửa chữa Như C Mác đã chỉ ra, quy luật tuyệt đốicủa các nhà tư bản là tìm kiếm lợi nhuận tối đa Nếu không thu được lợi nhuận tối đathì chẳng có một nhà tư bản nào lại chịu bỏ vốn ra để sản xuất, kinh doanh Tuy nhiên,theo

C Mác, dưới chủ nghĩa tư bản, “lợi nhuận chỉ là hình thái thứ sinh, phái sinh và đượcbiến đổi của giá trị thặng dư, là hình thái tư sản trong đó đã xóa hết những nguồn gốccủa nó”, còn giá trị thặng dư và tỷ suất giá trị thặng dư “là biểu hiện chính xác củamức độ tư bản bóc lột sức lao động, hay mức độ nhà tư bản bóc lột người công nhân”.Nói cách khác, trong nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa, chính lao động thặng dưcủa người công nhân là nguồn gốc đem lại lợi nhuận và làm giàu cho nhà tư bản

1.2 Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam:

Nói đến kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa có nghĩa là, nền kinh tếnước ta không phải là kinh tế bao cấp, quản lý theo kiểu tập trung, quan liêu, bao cấp;nhưng đó cũng không phải là kinh tế thị trường như ở các nước tư bản chủ nghĩa và

cũng chưa hoàn toàn là kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa Bởi vì, nước ta đang ởthời

kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, còn có sự đan xen và đấu tranh giữa cái cũ và cái mới,vừa có, vừa chưa có đầy đủ các yếu tố của chủ nghĩa xã hội.

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là một kiểu tổ chứckinh tế, vừa dựa trên những nguyên tắc và quy luật của kinh tế thị trường, vừa dựatrên cơ sở và được dẫn dắt, chi phối bởi các nguyên tắc và bản chất của chủ nghĩa xãhội, thể hiện trên cả ba mặt: sở hữu, quản lý và phân phối Vì vậy, nó vừa có tính phổbiến mang đặc trưng chung của nền kinh tế thị trường, vừa có đặc trưng riêng của tínhđịnh hướng XHCN ở nước ta

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là tên gọi mà Đảng Cộng sảnViệt Nam đặt ra cho mô hình kinh tế hiện tại của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩaViệt Nam Nó được mô tả là một nền kinh tế thị trường nhiều thành phần, trong đókhu vực kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo, với mục tiêu dài hạn là xây dựng chủnghĩa xã hội

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là sản phẩm của thời kỳ ĐổiMới, thay thế nền kinh tế kế hoạch bằng nền kinh tế hỗn hợp hoạt động theo cơ chế thịtrường Những thay đổi này giúp Việt Nam hội nhập với nền kinh tế toàn cầu Cụm từ

"định hướng xã hội chủ nghĩa" mang ý nghĩa là Việt Nam chưa đạt đến chủ nghĩa xãhội mà đang trong giai đoạn xây dựng nền tảng cho một hệ thống xã hội chủ nghĩatrong tương lai Mô hình kinh tế này khá tương đồng với mô hình kinh tế thị trường xãhội chủ nghĩa (socialist market economy) của Đảng Cộng sản Trung Quốc, trong đócác mô hình kinh tế tập thể, nhà nước, tư nhân cùng tồn tại, và khu vực nhà nước giữvai trò chủ đạo

Những cải cách kinh tế đổi mới được Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng từnăm 1986 trong Đại hội toàn quốc lần thứ VI của Đảng Những cải cách này đã tạo ramột vai trò lớn hơn cho các lực lượng thị trường trong việc phối hợp hoạt động kinh tếgiữa các doanh nghiệp và các cơ quan chính phủ, và cho phép sở hữu tư nhân của cácdoanh nghiệp nhỏ và tạo ra một sàn giao dịch chứng khoán cho cả doanh nghiệp nhànước và doanh nghiệp ngoài quốc doanh

Các cải cách kinh tế nhằm tái cấu trúc nền kinh tế Việt Nam nền kinh tế kếhoạch kiểu Liên Xô và hướng tới một nền kinh tế hỗn hợp hoạt động theo cơ chế thịtrường với mục đích trở thành một giai đoạn chuyển tiếp trong sự phát triển của nềnkinh tế xã hội chủ nghĩa Mục tiêu của hệ thống kinh tế này là cải thiện lực lượng sảnxuất của nền kinh tế, phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật vững chắc cho nền tảng củachủ nghĩa xã hội và cho phép Việt Nam hội nhập tốt hơn với nền kinh tế thế giới.

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, trong quá trình thực hiện, chính phủ ViệtNam chưa tạo được môi trường kinh doanh thật sự lành mạnh, bình đẳng Hiến pháp

đã quy định kinh tế nhà nước đóng vai trò chủ đạo, nhưng cũng quy định các thànhphần kinh tế là bình đẳng, cùng hợp tác và cùng cạnh tranh Tuy nhiên, trong thựctiễn, khu vực kinh tế tư nhân không có nhiều cơ hội tiếp cận vốn, đất đai, thông tin,mất nhiều cơ hội trong đấu thầu cũng như tiếp cận thị trường như khu vực kinh tế nhànước Trong khi đó, doanh nghiệp nhà nước vẫn được “ưu ái” về mọi phương diện,chiếm nguồn lực lớn nhưng lại sử dụng không hiệu quả, nhiều dự án thất thoát, làm ănthua lỗ, gây tổn hại lớn cho nhà nước và xã hội Điển hình là 12 đại dự án thua lỗ củangành Công Thương đã để thiệt hại hàng chục nghìn tỷ đồng, mất rất nhiều nămkhông thể giải quyết dứt điểm Ngoài ra, cơ chế “xin - cho” trong khu vực nhà nước

đã thúc đẩy hình thành khu vực hưởng lợi trên lưng người khác (rent-seeking) thu lợinhờ các đặc quyền hoặc độc quyền kinh doanh

1.3 Tính khách quan và những đặc trưng của việc phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam:

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa mặc dù phải tuân theo các quyluật thị trường, phải tận dụng được tối đa hiệu quả các nguồn lực tự nhiên và xã hội vìmục tiêu phát triển bền vững nhằm phục vụ tất cả mọi người chứ không phải chỉ vì vàchỉ cho một số người Nền kinh tế đó phải lấy con người làm động lực, đồng thời quantrọng hơn là phải lấy con người làm mục tiêu Con người ở đây không chỉ có conngười giai cấp mà còn là con người nhân loại, với chữ CON NGƯỜI viết hoa như C.Mác nói Định hướng ấy xuất phát từ bản chất của lý tưởng xã hội chủ nghĩa, một lýtưởng đầy tính nhân văn và kỳ vọng đem lại sự công bằng cho tất cả mọi người Con

đường để đạt tới mục tiêu đó là phải sử dụng được những ưu điểm vốn có của kinh tếthị trường, phải

nâng cao được hiệu lực, hiệu quả và sức mạnh điều tiết của Nhà nước xã hội chủnghĩa, bồi dưỡng và tận dụng được sức mạnh nguồn lực con người như một trongnhững động lực cơ bản, đồng thời phát huy được tất cả các nguồn lực xã hội khác.

Nền kinh tế thị trường nói chung và nền kinh tế thị trường định hướng xã hộichủ nghĩa của nước ta nói riêng, có khả năng kích thích tính độc lập, sự năng động,tính hiệu quả, sự tự do sáng tạo, năng lực phát minh, sáng chế và sự áp dụng nhanhchóng các công nghệ mới nhất của con người vào tất cả các lĩnh vực của đời sống xãhội Sở dĩ kinh tế thị trường có thể làm được như vậy là vì trong nền kinh tế này sựcạnh tranh để tồn tại và phát triển phụ thuộc rất nhiều vào những khả năng ấy Tất cảnhững khả năng ấy sẽ không phát huy tác dụng nếu thiếu sự tự do được luật pháp bảo

vệ và xã hội khuyến khích

Trong điều kiện thế giới toàn cầu hóa hiện nay, để phát triển nhanh và lànhmạnh thì kinh tế của một nước không chỉ cần có thị trường nội địa mà còn cần cả thịtrường quốc tế rộng lớn Do vậy, bên cạnh việc tạo dựng niềm tin của người tiêu dùngtrong nước, phải tranh thủ được niềm tin của người tiêu dùng ở ngoài biên giới quốcgia Điều này đòi hỏi người sản xuất, kinh doanh phải là người có văn hóa và đạo đứckinh doanh bên cạnh những năng lực và nhiều phẩm chất quan trọng khác Ngày nay,nếu một cơ sở, một doanh nghiệp hay một tập đoàn kinh tế mà kinh doanh kiểu chụpgiật, ăn cắp mẫu mã, ăn cắp bản quyền hay làm hàng giả mà không tự mình thườngxuyên đổi mới, không thường xuyên có những cải tiến, sáng tạo, sáng chế và áp dụngchúng nhanh nhất để vượt lên thì sẽ nắm chắc phần thất bại trên thương trường

Trong nền kinh tế thị trường nói chung và nền kinh tế thị trường định hướng xãhội chủ nghĩa nói riêng, khát vọng làm giàu của mỗi người là rất chính đáng nhưngmuốn làm giàu bền vững thì không được trái đạo lý, không được trái pháp luật Mỗingười làm giàu đều phải có trách nhiệm với bản thân mình, với cộng đồng xã hội vàvới đất nước Đó là đòi hỏi không chỉ về phương diện đạo đức, không chỉ là tráchnhiệm đạo đức mà còn là trách nhiệm xã hội, là làm giàu có văn hóa Điều này càngđặc biệt quan trọng khi chúng ta hội nhập sâu rộng với kinh tế chính là chìa khóa mở

ra cơ hội giành thắng lợi trong cạnh tranh công bằng, lành mạnh, qua đó thúc đẩy sảnxuất phát triển

Lịch sử cho thấy, mặt mạnh của kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa nằm ở khảnăng khai thác tốt và hiệu quả khá cao các nguồn lực, nhất là nguồn lực con người,đặc biệt là nguồn nhân lực trí tuệ cao Bởi vậy, nền kinh tế thị trường định hướng xãhội chủ nghĩa muốn vượt lên, muốn chiến thắng trong cuộc cạnh tranh khốc liệt trênmặt trận kinh tế thế giới toàn cầu hóa hiện nay thì càng cần phải đào tạo, bồi dưỡng,

sử dụng hợp lý; phải biết quý trọng và trọng dụng thật sự hiệu quả nguồn lực lao độngtrí tuệ cao Nếu chúng ta không có được những con người trí tuệ cao, thậm chí rất caonày, nếu không có đội ngũ đông đảo người lao động đủ sức tiếp thu các công nghệ caotrong kỷ nguyên chuyển đổi công nghệ số và trí tuệ nhân tạo thì sẽ rất khó vượt lên đểđạt đến trình độ của một nước phát triển Nền kinh tế phát triển cao cũng là điều kiệncần để giải quyết nhiều vấn đề xã hội nan giải, như sự bất bình đẳng, đặc biệt là giảmbớt khoảng cách giàu nghèo đang ngày một doãng rộng ra và ngăn chặn tình trạngphân cực giàu nghèo quá mức có thể là nguy cơ đe dọa sự ổn định xã hội

Trong vài thập niên gần đây, một số nước tư bản có nền kinh tế thị trường pháttriển đã thực hiện những giải pháp nhằm giảm bớt sự bất bình đẳng trong xã hội, nhờ

đó đời sống của một bộ phận người lao động được cải thiện Tuy nhiên, do bản chấtbằng mọi cách tìm kiếm lợi nhuận tối đa, do những mâu thuẫn vốn có trong xã hội tưbản không thể điều hòa được (chứ chưa nói là giải quyết triệt để) cho nên nền kinh tếthị trường tư bản chủ nghĩa không thể loại bỏ được sự bất công, sự bất bình đẳng xãhội và sự phân cực giàu nghèo đang ngày càng sâu sắc hơn Vì vậy, để khắc phụcnhững mâu thuẫn, đồng thời, hạn chế những tác động tiêu cực của cơ chế thị trường tưbản chủ nghĩa thì nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa cần thiết phải có

sự can thiệp hiệu quả của nhà nước để định hướng phát triển đúng hướng vì conngười, vì sự phồn vinh của đất nước và của cả dân tộc Về điều này, Đại hội đại biểutoàn quốc lần thứ XII của Đảng một lần nữa khẳng định: “Nhà nước đóng vai trò địnhhướng, xây dựng và hoàn thiện thể chế kinh tế, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng,minh bạch và lành mạnh; sử dụng các công cụ, chính sách và các nguồn lực của Nhànước để định hướng và điều tiết nền kinh tế, thúc đẩy sản xuất kinh doanh và bảo vệmôi trường; thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội trong từng bước, từng chính sách pháttriển Phát huy vai trò làm chủ của nhân dân trong phát triển kinh tế - xã hội” Coi

trọng con người, phát huy vai trò làm chủ của nhân dân cũng là một trong những nétnổi bật của đường lối

phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta, đây là điều mà nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa không có.

Trong thập niên vừa qua, ở nhiều nước tư bản đã nổ ra các cuộc đình công, bãicông, biểu tình với các quy mô khác nhau đòi hỏi sự công bằng về quyền lợi, về phúclợi xã hội, phản đối sự bóc lột quá mức và sự bất công Có những cuộc đình công đãthu hút không chỉ những người nghèo, những người yếu thế trong xã hội mà còn thuhút được rất nhiều người thuộc tầng lớp trung lưu, những người khá giả tham gia, làm

tê liệt nhiều lĩnh vực sản xuất, như khai thác khoáng sản, chế tạo ô-tô hoặc các lĩnhvực giao thông trọng yếu, như vận tải hàng không, tàu điện ngầm, xe lửa,

Khác với các nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa, từ khi mới bắt đầu chấpnhận nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần hoạt động theo cơ chế thị trường đến khikhẳng định nhất quán xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa,Đảng và Nhà nước ta kiên định chủ trương phát triển kinh tế phải đi liền với việc giảiquyết tốt các vấn đề xã hội Đây là một tiêu chí hết sức quan trọng làm nổi bật hơnnữa định hướng xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế thị trường của chúng ta Muốn vậy,trước hết phải nâng cao được trình độ của lực lượng sản xuất, trong đó đặc biệt làtrình độ nguồn nhân lực phục vụ cho sự phát triển kinh tế và luôn gắn với mục tiêu vì

sự phát triển toàn diện của con người Bởi chính “trình độ phát triển kinh tế là điềukiện vật chất để thực hiện chính sách xã hội, nhưng mục tiêu xã hội lại là mục đíchcủa các hoạt động kinh tế”

Nói cách khác, trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa docon người đóng vai trò động lực không chỉ vì mục tiêu kinh tế mà quan trọng hơn còn

vì các mục tiêu xã hội, vì sự phát triển toàn diện các mặt của con người, vì cuộc sốnghạnh phúc của con người Trước đây, C Mác đã từng nói rằng, trong nền kinh tế thịtrường tư bản chủ nghĩa mỗi người đều coi người khác là phương tiện để lợi dụng.Ngày nay, trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, chúng ta đặt conngười lên hàng đầu, coi con người là động lực nhưng cũng là mục tiêu của sự pháttriển Bởi vậy, Đảng và Nhà nước ta chủ trương không đợi đến khi kinh tế phát triểncao rồi mới thực hiện các mục tiêu xã hội Từ rất sớm, Đảng và Nhà nước đã chủ

trương “tăng trưởng kinh tế phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã hội ngaytrong từng bước và trong