Nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng trong hoạt động cho vay doanh nghiệp tại phòng giao dịch ACB nguyễn hữu huân

Với vai trò là người tài trợ vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh củadoanh nghiệp thì công tác thẩm định tín dụng là không thể thiếu được trong hoạtđộng của các ngân hàng.. Dựa trên cơ

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT 4

LỜI MỞ ĐẦU 5

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 7

1.1 TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 7

1.1.1 Khái niệm về NHTM 7

1.1.2 Chức năng và nhiệm vụ của NHTM 8

1.1.2.1 Trung gian tín dụng: 8

1.1.2.2 Trung gian thanh toán: 9

1.1.2.3 Cung ứng dịch vụ ngân hàng: 10

1.1.3 Các nghiệp vụ chủ yếu của NHTM 11

1.1.3.1 Hoạt động huy động vốn: 11

1.1.3.2 Hoạt động tín dụng: 12

1.1.3.3 Hoạt động dịch vụ thanh toán: 12

1.1.3.4 Quản lý ngân quỹ: 13

1.1.3.5 Các nghiệp vụ khác: 13

1.2 THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP14 1.2.1 Khái niệm thẩm định tín dụng 14

1.2.1.1 Khái niệm: 14

1.2.1.2 Tầm quan trọng của thẩm định tín dụng: 14

1.2.2 Nội dung thẩm định tín dụng 15

1.2.2.1 Thẩm định tư cách của khách hàng vay vốn: 15

1.2.2.2 Thẩm định khả năng tài chính của doanh nghiệp: 16

1.2.2.3 Thẩm định phương án sản xuất kinh doanh (PASXKD)/ dự án đầu tư (DAĐT): 20

1.3 CHẤT LƯỢNG THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG 25

1.3.1 Khái niệm 25

1.3.2 Chỉ tiêu đánh giá chất lượng thẩm định tín dụng 26

1.4 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG TỚI CHẤT LƯỢNG THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG 27

1.4.1 Yếu tố thuộc về Ngân hàng 27

1.4.2 Các yếu tố khách quan 28

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH TÍN DỤNGTRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY DOANH NGHIỆP 30

2.1 GIỚI THIỆU VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN Á CHÂU (ACB) 30

2.1.1 Sự ra đời và phát triển 30

2.1.1.1 Tên doanh nghiệp: 30

2.1.1.2 Tên giao dịch: 30

2.1.1.3 Địa chỉ liên hệ: 30

2.1.1.4 Tóm tắt quá trình hình thành và phát triển: 30

2.1.2 Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh 32

2.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI PHÒNG GIAO DỊCH ACB NGUYỄN HỮU HUÂN 33

2.2.1 Quy trình thẩm định: 33

2.2.2 Ví dụ minh họa 40

2.3 KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC VÀ NHỮNG HẠN CHẾ TRONG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH 50

2.3.1 Kết quả đạt được 50

2.3.2 Hạn chế trong công tác thẩm định 54

2.3.3 Nguyên nhân của hạn chế 56

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI PDG ACB NGUYỄN HỮU HUÂN 58

3.1 ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN CHUNG 58

3.2 CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG ĐỐI VỚI KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI ACB

NGUYỄN HỮU HUÂN 62

3.2.1 Hoàn thiện quy trình thẩm định trong hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp 62

3.2.2 Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ thẩm định 63

3.2.3 Các giải pháp hoàn thiện nội dung thẩm định cho vay doanh nghiệp 64

3.2.3.1 Giải pháp về thẩm định tư cách khách hàng: 64

3.2.3.2 Giải pháp về thẩm định tình hình tài chính doanh nghiệp: 65

3.2.3.3 Giải pháp về thẩm định phương án sản xuất kinh doanh/ dự án đầu tư: 67

3.2.3.4 Giải pháp về thẩm định tài sản bảo đảm tiền vay: 69

3.2.3.5 Các giải pháp khác: 70

3.3 KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY DOANH NGHIỆP TẠI PHÒNG GIAO DỊCH ACB NGUYỄN HỮU HUÂN 70

3.3.1 Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước 70

3.2.2 Kiến nghị với Ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu: 72

3.3.3 Kiến nghị với doanh nghiệp 73

KẾT LUẬN 74

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 75

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

BCĐKT : Bảng cẩn đối kế toán

BCKQKD : Báo cáo kết quả kinh doanh

BCLCTT : Báo cáo lưu chuyển tiền tệ

BCTC : Báo cáo tài chính

CBTD : Cán bộ tín dụng

CBTĐ : Cán bộ thẩm định

LỜI MỞ ĐẦU

Tăng trưởng kinh tế là mục tiêu của tất cả các quốc gia trên thế giới, trong

đó có Việt Nam Mặt khác, trong công cuộc đổi mới và phát triến đất nước thìđầu tư luôn được coi là động lực và là đòi hỏi cấp bách của chúng ta Trên thực

tế, chúng ta đã tiến hành công cuộc Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa bằng việcđẩy mạnh đầu tư trung và dài hạn Những năm gần đây, tốc độ đầu tư trong nềnkinh tế có sự tăng trưởng mạnh mẽ, nguyên nhân một phần đến từ vai trò thiếtyếu của các ngân hàng thương mại với tư cách là nhà tài trợ cho các nhà đầu tư.Tuy vậy, nền kinh tế nước ta trong thời gian qua còn rất nhiều khó khăn, các vụ

đổ vỡ tín dụng xảy ra giữa các ngân hàng thương mại và các tổ chức tín dụng,doanh nghiệp đã gây ảnh hưởng không hề nhỏ đến nền kinh tế nói chung và bướcphát triển của mỗi doanh nghiệp hay ngân hàng nói riêng Trong bối cảnh đó,công tác thẩm định tín dụng cho vay doanh nghiệp vẫn còn khá nhiều bất cập,chất lượng thẩm định chưa cao, chưa thực sự đem lại hiệu quả, đem lại lợi nhuậncho chủ sở hữu doanh nghiệp và ngân hàng nhằm tạo điều kiện cho sự phát triểnkinh tế, xã hội

Với vai trò là người tài trợ vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh củadoanh nghiệp thì công tác thẩm định tín dụng là không thể thiếu được trong hoạtđộng của các ngân hàng Làm tốt công tác này sẽ là bước góp phần quyết địnhtrong việc nâng cáo hiệu quả sử dụng vốn vay, giảm thiểu rủi ro cho ngân hàng,góp phần thúc đẩy sản xuất kinh doanh đối với các doanh nghiệp

Đóng góp vào tiến trình chung đó phải kể đến Ngân hàng thương mại cổphần Á Châu (ACB), một đơn vị đạt được nhiều thành tựu đáng kể trong hoạtđộng kinh doanh do đã chú trọng đến công tác thẩm định trong hoạt động chovay Dựa trên cơ sở những kiến thức được học và nghiên cứu thực tế trong thờigian thực tập tại Ngân hàng Á Châu, nhận thức được vai trò quan trọng của côngtác thẩm định tín dụng và những hạn chế trong quy trình, phương pháp thẩm địnhtại Ngân hàng, em xin được lựa chọn đề tài nghiên cứu:

“ Nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng trong hoạt động cho vay doanh nghiệp tại Phòng giao dịch ACB Nguyễn Hữu Huân”.

Kết cấu Chuyên đề thực tập gồm:

Chương 1: Tổng quan về thẩm định tín dụng trong hoạt động cho vay khách

hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại

Chương 2: Thực trạng thẩm định tín dụng trong hoạt động cho vay doanh nghiệp

tại phòng giao dịch ACB Nguyễn Hữu Huân

Chương 3: Giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng trong hoạt

động cho vay doanh nghiệp tại phòng giao dịch ACB Nguyễn Hữu Huân

Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới cô giáo – Th.S Trần Tố Linh đã tậntình hướng dẫn chỉ bảo, em cũng xin chân thành cảm ơn các anh chị tại Phònggiao dịch ACB Nguyễn Hữu Huân đã tạo điều kiện thuận lợi cho em hoàn thànhchuyên đề thực tập này Vì những hạn chế về thời gian, nguồn tài liệu và kinhnghiệm nên chuyên đề không tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được

sự góp ý và chỉ bảo tận tình của các thầy cô, các bạn để hoàn thiện chuyên đềđược tốt hơn

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG TRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP

TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI1.1 TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

tế thị trường Ra đời trong điều kiện nền kinh tế hàng hóa phát triển tới một trình

độ nhất định, đồng thời qua quá trình tồn tại và phát triển hàng nhiều thế kỷ, hệthống NHTM ngày càng được hoàn thiện, NHTM trở thành một trong nhữngđịnh chế không thể thiếu của nền kinh tế thị trường, hoạt động của NHTM đã vàđang góp phần to lớn trong việc thúc đẩy nền kinh tế - xã hội

Ngân hàng thương mại là loại ngân hàng giao dịch trực tiếp với các công ty,

xí nghiệp, tổ chức kinh tế và cá nhân, bằng cách nhận tiền gửi, tiền tiết kiệm, rồi

sử dụng số vốn đó để cho vay, chiết khấu, cung cấp các phương tiện thanh toán

và cung ứng dịch vụ ngân hàng cho các đối tượng trên

NHTM là loại ngân hàng có số lượng lớn và rất phổ biến trong mọi nềnkinh tế Sự có mặt của NHTM trong hầu hết các mặt hoạt động của nền kinh tế

xã hội đã minh chứng rằng: ở đâu có một hệ thống ngân hàng thương mại pháttriển thì ở đó nền kinh tế sẽ có tốc độ phát triển cao

Theo Luật các tổ chức tín dụng Việt Nam số 02/1997/QH10 thì:

“Ngân hàng là loại hình tổ chức tín dụng được thực hiện toàn bộ hoạt độngngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác có liên quan” Điều 10 Luật các tổchức tín dụng

Như vậy, có thể nói, NHTM là Định chế tài chính trung gian quan trọng vàoloại bậc nhất trong nền kinh tế thị trường Nhờ hệ thống định chế tài chính trunggian này mà các nguồn tiền nhàn rỗi nằm rải rác trong xã hội sẽ được huy động,tập trung lại, đồng thời sử dụng số vốn đó để cấp tín dụng cho các tổ chức kinh

tế, cá nhân để phát triển kinh tế xã hội

1.1.2 Chức năng và nhiệm vụ của NHTM

Bản chất của NHTM được thể hiện thông qua các chức năng của nó Trongđiều kiện của nền kinh tế thị trường và hệ thống ngân hàng phát triển, các NHTMthực hiện 3 chức năng sau đây:

1.1.2.1 Trung gian tín dụng:

Đây là chức năng quan trọng và cơ bản nhất của NHTM, nó không nhữngcho thấy bản chất của NHTM mà còn cho thấy nhiệm vụ chủ yếu của NHTM.Trong chức năng này, NHTM đóng vai trò là người trung gian đứng ra tập trung,huy động các nguồn vốn tiền tệ tạm thời nhàn rỗi trong nền kinh tế (bao gồm tiềntiết kiệm của các tầng lớp dân cư, vốn bằng tiền của các đơn vị, tổ chức kinh tế,v.v…) biến nó thành nguồn vốn tín dụng để cho vay (cấp tín dụng) đáp ứng cácnhu cầu vốn kinh doanh và vốn đầu tư cho các ngành kinh tế và nhu cầu vốn tiêudung của xã hội

Chức năng trung gian tín dụng được minh họa qua sơ đồ sau đây:

Thực hiện chức năng trung gian tín dụng, các NHTM thực hiện các nhiệm

vụ cụ thể sau:

- Nhận tiền gửi không kỳ hạn, có kỳ hạn của các đơn vị kinh tế, các tổ chức

và cá nhân bằng đồng tiền trong nước và bằng ngoại tệ

- Nhận tiền gửi tiết kiệm của các tổ chức và cá nhân

- Phát hành kỳ phiếu và trái phiếu ngân hàng để huy động vốn trong xã hội

- Cho vay ngắn hạn, trung và dài hạn đối với các đơn vị và cá nhân

- Chiết khấu thương phiếu và chứng từ có giá đối với các đơn vị và cá nhân

- Cho vay tiêu dung, cho vay trả góp và các loại hình tín dụng khác đối với tổchức và cá nhân

Chức năng trung gian tín dụng của NHTM có vai trò, tác dụng rất to lớn đốivới nền kinh tế xã hội

g mại

Công ty

Xí nghiệp

Tổ chức kinh tế

Hộ gia đình

Cá nhân

• Nhờ thực hiện chức năng này mà hệ thống NHTM huy động và tậptrung hầu hết các nguồn vốn tiền tệ tạm thời nhàn rỗi của xã hội, biến tiền nhànrỗi từ chỗ là phương tiện tích lũy trở thành nguồn vốn lớn của nền kinh tế.

• Nhờ thực hiện chức năng này, mà hệ thống NHTM cung ứng một khốilượng vốn tín dụng rất lớn cho nền kinh tế Đây là nguồn vốn rất quan trọng bởi

độ lớn về giá trị tuyệt đối và tính chất luân chuyển không ngừng của nó

1.1.2.2 Trung gian thanh toán:

Khi trong nền kinh tế chưa có hoạt động Ngân hàng hoặc mới có nhữnghoạt động sơ khai (nhận bảo quản tiền đúc) thì các khoản giao dịch thanh toángiữa những người sản xuất kinh doanh và các đối tượng khác đều được thực hiệnmột cách trực tiếp, người trả tiền và người thụ hưởng tự kiểm soát các giao dịchthanh toán, đồng thời sử dụng tiền mặt để chi trả trực tiếp Nhưng, khi NHTM rađời và hoạt động trong nền kinh tế thì dần dần các khoản giao dịch thanh toángiữa các đơn vị và cá chân đều được thực hiện qua hệ thống ngân hàng

NHTM đứng ra làm trung gian để thực hiện các khoản giao dịch thanh toángiữa các khách hàng, giữa người mua, người bán, … để hoàn tất các quan hệ kinh

tế thương mại giữa họ với nhau, là nội dung chức năng trung gian thanh toán củaNHTM

Chức năng này được thể hiện qua biểu đồ sau:

Nhiệm vụ cụ thể của chức năng trung gian thanh toán gồm:

- Mở tài khoản tiền gửi giao dịch cho các tổ chức và cá nhân

Chức năng trung gian thanh toán của NHTM chỉ có thể thực hiện đượckhi các khách hàng tham gia thanh toán đều có tài khoản giao dịch tại ngân hàng.Tất cả các đơn vị kinh tế, các tổ chức và cá nhân nếu có nhu cầu đều có quyền

mở tài khoản giao dịch tại bất kì một NHTM nào mà mình cảm thấy an toàn tiệnlợi, còn đối với các NHTM, có nghĩa vụ đáp ứng nhu cầu mở tài khoản giao dịchcủa khách hàng nếu họ tuân thủ các quy định về việc mở và sử dụng tài khoảngiao dịch tại ngân hàng

- Quản lý và cung cấp các phương tiện thanh toán cho khách hàng

Xí nghiệp,

Tổ chức,

Cá nhân)

Ngân hàng thương mại

Thanh toán qua ngân hàng là thanh toán bằng chuyển khoản, tức là bằngcách ghi Nợ, ghi Có vào tài khoản liên quan, vì vậy các chứng từ dùng làm căn

cứ để hạch toán vào tài khoản phải là những chứng từ do chính ngân hàng cungcấp và kiểm soát, chỉ như vậy mới đảm bảo quá trình thanh toán được tiến hànhnhanh chóng, an toàn và chính xác, quyền lợi của khách hàng sẽ được đảm bảo

Để thực hiện nhiệm vụ này các NHTM sẽ thiết kế và cung cấp nhiều loại phươngtiện thanh toán khác nhau cho khách hàng (giấy chuyển tiền, thư tín dụng, séc,thẻ tín dụng, v.v …) Những phương tiện thanh toán này không những phải đápứng yêu cầu quản lý và kiểm soát chặt chẽ, mà còn phải đáp ứng yêu cầu linhhoạt dễ sử dụng và tiện lợi

- Tổ chức và kiểm soát quy trình thanh toán giữa các khách hàng

Là nhiệm vụ quan trọng và khó khăn của NHTM, bởi nó phải đáp ứngđược các yêu cầu khắt khe:

+ Phải nhanh chóng và chính xác

+ Phải đảm bảo an toàn bảo mật và tiện lợi

Thực hiện chức năng trung gian thanh toán, NHTM trở thành người thủquỹ và là trung tâm thanh toán của xã hội:

• Nhờ thực hiện chức năng này, cho phép làm giảm bớt khối lượng tiềnmặt lưu hành, tăng khối lượng thanh toán bằng chuyển khoản Điều này làmgiảm bớt nhiều chi phí cho xã hội về in tiền, vận chuyển, bảo quản tiền tệ, tiếtkiệm nhiều chi phí về giao dịch thanh toán, …

• Cũng nhờ thực hiện chức năng này mà hệ thống NHTM góp phần đẩynhanh tốc độ luân chuyển Tiền – Hàng Phần lớn những giao dịch thanh toán quangân hàng là những khoản giao dịch có giá trị lớn, phạm vi thanh toán không chỉ

bó hẹp trong từng khu vực, địa phương, mà còn rộng mở trong phạm vi cả nước

và phát triển trên phạm vi thế giới, góp phần thúc đẩy kinh tế xã hội trong nướcphát triển, củng cố thúc đẩy các quan hệ kinh tế thương mại tài chính tín dụngquốc tế

1.1.2.3 Cung ứng dịch vụ ngân hàng:

Dịch vụ ngân hàng thường gắn với 2 đặc điểm:

+ Thứ nhất: Đó là các dịch vụ mà chỉ có các ngân hàng với những ưu thếcủa nó mới có thể thực hiện được một cách trọn vẹn và đầy đủ

Ưu thế của ngân hàng thương mại được thể hiện qua các điểm sau đây:

• Có hệ thống mạng lưới chi nhánh rộng khắp, trong nước và nướcngoài

• Có quan hệ với nhiều công ty, xí nghiệp, tổ chức kinh tế, … do đó,nắm bắt được tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh, tình hình tài chính của

khách hàng một cách cụ thể, sâu sắc, biết được những điểm mạnh, điểm yếu củatừng khách hàng.

• Có trang bị hệ thống thông tin hiện đại, đồng thời thu nhận và nắm bắtđược nhiều thông tin về tình hình kinh tế, tài chính, tình hình tiền tệ, giá cả, tỷgiá v.v… và diễn biến của chúng trên thị trường trong nước và quốc tế

+ Thứ hai: Đó là các dịch vụ gắn liền với hoạt động ngân hàng, khôngnhững cho phép NHTM thực hiện tốt yêu cầu của khách hàng, mà còn hỗ trợ tíchcực để NHTM thực hiện tốt hơn hai chức năng đầu

Dịch vụ ngân hàng mà NHTM cung cấp cho khách hàng không chỉ thuầntúy để hưởng hoa hồng và phí dịch vụ, yếu tố làm tăng doanh thu và lợi nhuậncho ngân hàng, mà dịch vụ ngân hàng còn có tác dụng hỗ trợ các mặt hoạt độngchính của NHTM mà trước hết là hoạt động tín dụng Vì vậy các NHTM chỉnhận cung ứng dịch vụ có liên quan đến hoạt động ngân hàng

Các nhiệm vụ cụ thể của chức năng này bao gồm:

- Dịch vụ ngân quỹ và chuyển tiền nhanh trong nước

- Dịch vụ kiều hối và chuyển tiền nhanh quốc tế

- Dịch vụ ủy thác (bảo quản, thu hộ, chi hộ, mua bán hộ, …)

- Dịch vụ tư vấn đầu tư, cung cấp thông tin, v.v…

- Dịch vụ ngân hàng điện tử (E-Banking)

1.1.3 Các nghiệp vụ chủ yếu của NHTM

1.1.3.1 Hoạt động huy động vốn:

Nhận tiền gửi

NHTM được nhận tiền gửi của tổ chức, cá nhân và các tổ chức tín dụngkhác dưới các hình thức tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn và các loại tiềngửi khác

Phát hành giấy tờ có giá

Khí được Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chấp nhận, NHTM được phépphát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu và giấy tờ có giá khác để huy động vốncủa tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước

Vay vốn giữa các tổ chức tín dụng

NHTM được vay vốn của nhau và của tổ chức tín dụng nước ngoài

Vay vốn ngắn hạn của Ngân hàng Nhà nước

NHTM được vay vốn ngắn hạn từ NHNN dưới hình thức tái cấp vốn

1.1.3.2 Hoạt động tín dụng:

NHTM được cấp tín dụng cho tổ chức, cá nhân dưới các hình thức cho vay,chiết khấu thương phiếu và giấy tờ có giá khác, bảo lãnh, cho thuê tài chính vàcác hình thức khác theo quy định của NHNN Trong đó hoạt động cấp tín dụng,cho vay là hoạt động chủ yếu và chiếm tỷ trọng lớn nhất

Cho vay: NHTM được cho các tổ chức, cá nhân vay vốn dưới các hình

Bảo lãnh: NHTM được bảo lãnh vay, bảo lãnh thanh toán, bảo lãnh thực

hiện hợp đồng, bảo lãnh đấu thầu và các hình thức bảo lãnh ngân hàng khác bằng

uy tín, khả năng tài chính của mình đối với người nhận bảo lãnh Mức bảo lãnhđối với một khách hàng và tổng mức bảo lãnh của một NHTM không vượt quá tỷ

lệ nhất định so với vốn chủ sở hữu của NHTM

Chiết khấu: NHTM được chiết khấu thương phiếu và các giấy tờ có giá

ngắn hạn khác đối với tổ chức, cá nhân và có thể tái chiết khấu các thương phiếu,các giấy tờ có giá ngắn hạn khác đối với các NHTM khác

Cho thuê tài chính: NHTM được hoạt động cho thuê tài chính nhưng phải

thành lập công ty cho thuê tài chính riêng Việc thành lập, tổ chức và hoạt độngcủa công ty cho thuê tài chính thực hiện theo Nghị định của Chính phủ về tổchức và hoạt động của công ty cho thuê tài chính

1.1.3.3 Hoạt động dịch vụ thanh toán:

Khi các khách hàng gửi tiền vào Ngân hàng, ngân hàng không chỉ giữ tiền

mà còn thực hiện các lệnh chi trả cho khách hàng của họ Thanh toán qua ngânhàng là thanh toán không dùng tiền mặt, là cách thanh toán phổ biến hiện nay ởcác quốc gia vì nó đảm bảo an toàn, nhanh chóng, chính xác, tiết kiệm chi phí.Một dịch vụ mới, quan trọng được phát triển đó là tài khoản tiền gửi giao dịchcho phép người gửi tiền viết Séc thanh toán cho việc mua hàng hóa, dịch vụ.Cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin với nhiều thể thức thanh toánđược phát triển như Ủy nhiệm thu, Ủy nhiệm chi, nhờ thu, L/C, thanh toán bằngđiện, thẻ, … Muốn thực hiện hoạt động dịch vụ thanh toán NHTM phải mở tàikhoản tiền gửi tại NHNN nơi NHTM đặt trụ sở chính và duy trì tại đó số dư tiềngửi dự trữ bắt buộc theo quy định Ngoài ra, chi nhánh của NHTM được mở tàikhoản tiền gửi tại chi nhánh NHNN tỉnh, thành phố nơi đặt trụ sở của chi nhánh.Hoạt động dịch vụ thanh toán của NHTM bao gồm các hoạt động sau:

- Cung ứng các phương tiện thanh toán

- Thực hiện dịch vụ thanh toán trong nước cho khách hàng.

- Thực hiện dịch vụ thanh toán quốc tế khi được NHNN cho phép

- Thực hiện các dịch vụ thu hộ và chi hộ

- Thực hiện các dịch vụ thanh toán do NHNN quy định

- Tổ chức hệ thống thanh toán nội bộ và tham gia hệ thống thanh toán liênngân hàng trong nước

- Tham gia hệ thống thanh toán quốc tế khi được NHNN cho phép

1.1.3.4 Quản lý ngân quỹ:

Ngân hàng mở tài khoản và giữ tiền của các khách hàng, qua đó, ngân hàngthường có mối quan hệ chặt chẽ với khách hàng Ngân hàng có kinh nghiệmtrong việc quản lý ngân quỹ và khả năng trong việc thu ngân, nhiều ngân hàng đãcung cấp cho khách hàng dịch vụ quản lý ngân quỹ Theo đó ngân hàng đồng ýquản lý việc thu và chi cho khách hàng, tiến hành đầu tư phần thặng dư tiền mặttạm thời vào các chứng khoán sinh lợi và tín dụng ngắn hạn cho đến khi kháchhàng cần tiền mặt để thanh toán

1.1.3.5 Các nghiệp vụ khác:

Ngoài các nghiệp vụ chính như trên, NHTM còn thực hiện một số hoạtđộng khác như:

Góp vốn và mua cổ phần: NHTM được dùng vốn điều lệ và quỹ dự trữ để

góp vốn mua cổ phần của các doanh nghiệp và các tổ chức tín dụng khác trongnước theo quy định của pháp luật Ngoài ra, NHTM còn được góp vốn, mua cổphần và liên doanh với nước ngoài để thành lập ngân hàng liên doanh

Tham gia thị trường tiền tệ: NHTM được tham gia thị trường tiền tệ theo

quy định của NHNN thông qua các hình thức mua bán các công cụ của thị trườngtiền tệ (chủ yếu cho vay ngắn hạn, thị trường nội tệ, liên ngân hàng và các thịtrường các giấy tờ có giá ngắn hạn, thị trường hối đoái)

Kinh doanh ngoại hối – vàng: NHTM được phép trực tiếp kinh doanh

hoặc thành lập công ty trực thuộc để kinh doanh ngoại hối và vàng trên thịtrường trong nước và quốc tế

Ủy thác và nhận ủy thác: NHTM được ủy thác và nhận ủy thác làm đại lý

trong các lĩnh vực liên quan đến hoạt động ngân hàng kể cả việc quản lý tài sản,vốn đầu tư của tổ chức cá nhân trong và ngoài nước theo hợp đồng ủy thác, hợpđồng đại lý … Ngày nay, các ngân hàng còn đóng vai trò là người ủy thác trong

di chúc, quản lý tài sản cho khách hàng đã qua đời bằng cách công bố tài sản, bảoquản các tài sản có giá Nhiều khách hàng coi ngân hàng như một chuyên gia tưvấn tài chính và Ngân hàng sẵn sang tư vấn về đầu tư, về quản lý tài chính, vềthành lập hay mua bán, sát nhập doanh nghiệp

Cung cấp các dịch vụ bảo hiểm: NHTM được cung cấp dịch vụ bảo hiểm,

được thành lập công ty trực thuộc hoặc liên doanh để kinh doanh bảo hiểm theoquy định của pháp luật Từ nhiều thế kỉ đến nay, các NHTM trên thế giới đã bánbảo hiểm cho khách hàng, điều đó bảo đảm việc hoàn trả trong trường hợp kháchhàng gặp tổn thất hay rủi ro

Tư vấn tài chính: NHTM được cung cấp các dịch vụ tư vấn tài chính, tiền

tệ cho khách hàng dưới hình thức tư vấn trực tiếp hoặc thành lập công ty tư vấntrực thuộc ngân hàng

Kinh doanh bất động sản: Cho vay kinh doanh bất động sản là hoạt động

phát sinh mới của các NHTM sau khi Luật kinh doanh bất động sản ở Việt Nam

ra đời năm 2006 Về cơ chế thì chính sách tín dụng đối với hoạt động kinh doanhbất động sản cũng như các hoạt động kinh doanh khác, doanh nghiệp tham giahoạt động kinh doanh này thực hiện việc vay vốn tại các tổ chức tín dụng theo cơchế thương mại, trên cơ sở thỏa thuận giữa doanh nghiệp vay vốn và các NHTM

Bảo quản vật quý giá và các dịch vụ khác liên quan đến hoạt động của ngân hàng: NHTM thực hiện các dịch vụ bảo quản vật quý, giấy tờ có giá, cho

thuê tủ két bảo mật, cầm đổ và các dịch vụ khác có liên quan theo quy định củapháp luật

Thẩm định tín dụng cố gắng phân tích và tìm ra được tính chất khả thi thực

sự của dự án về mặt kinh tế đứng trên góc độ của ngân hàng Khác với khi lập dự

án đầu tư, khách hàng mong muốn được vay vốn nên có thể thổi phồng và lạcquan về hiệu quả kinh tế của dự án Vì vậy, thẩm định tín dụng cần phải xem xétđánh giá đúng thực chất của dự án Tuy nhiên, đó không phải nguyên do mà thẩmđịnh tín dụng ước lượng dự án một cách quá bi quan, khiến cho hiệu quả dự án bịgiảm sút dẫn đến quyết định không cho vay

1.2.1.2 Tầm quan trọng của thẩm định tín dụng:

Mục đích cuối cùng của thẩm định tín dụng là đánh giá một cách chính xác

và trung thực khả năng trả nợ của khách hàng để làm căn cứ quyết định cho vay.Thẩm định tín dụng là một khâu rất quan trọng trong toàn bộ quy trình tín dụng.Tầm quan trọng của nó thể hiện ở những điểm sau:

 Giúp đánh gía được mức độ tin cậy của phương án sản xuất kinhdoanh, dự án đầu tư mà khách hàng đã lập và nộp cho ngân hàng khi làm thủ tụcvay vốn.

 Phân tích và đánh giá mức độ rủi ro của dự án khi ra quyết định chovay

 Giúp ngân hàng đưa ra quyết định cho vay chính xác, giảm thiểu đượcxác suất sai lầm trong quyết định cho vay: cho vay đối với dự án tồi và từ chốicho vay đối với một dự án tốt

 Tư cách của khách hàng vay vốn

 Tình hình tài chính của khách hàng

 Tính khả thi của phương án sản xuất kinh doanh hoặc dự án đầu tư

 Tài sản đảm bảo nợ vay

 Khả năng quản lý và kiểm soát rủi ro

Vì vậy, để đảm bảo được mục tiêu thu hồi nợ, thẩm định tín dụng tập trungvào các nội dung chính sau:

1.2.2.1 Thẩm định tư cách của khách hàng vay vốn:

Bao gồm đánh giá tư cách pháp nhân, tính chất hợp pháp và mức độ tin cậyđối với các thủ tục vay vốn mà khách hàng phải tuân thủ

 Thẩm định các điều kiện vay vốn:

Khách hàng muốn vay vốn ngân hàng phải thoả mãn đầy đủ các điều kiệnvay bao gồm:

- Có năng lực pháp luật dân sự, năng lực hành vi dân sự và chịu tráchnhiệm dân sự theo quy định của pháp luật;

- Có mục đích vay vốn hợp pháp;

- Có khả năng tài chính đảm bảo trả nợ trong thời gian cam kết;

- Có phương án sản xuất kinh doanh, dịch vụ hoặc dự án đầu tư khả thi và

có hiệu quả;

- Thực hiện các quy đinh về bảo đảm tiền vay theo quy định của Chínhphủ và hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam;

 Thẩm định mức độ tin cậy của hồ sơ vay vốn

Khi có nhu cầu vay vốn, khách hàng phải gửi cho TCTD giấy đề nghị vayvốn và các tài liệu cần thiết chứng minh đủ điều kiện vay vốn Khách hàng phảichịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác hay hợp pháp của các tài liệugửi cho TCTD Thông thường, một bộ hồ sơ vay vốn gồm có:

 Giấy đề nghị vay vốn;

 Giấy tờ chứng minh tư cách pháp nhân của khách hàng vay;

 Phương án sản xuất kinh doanh và kế hoạch trả nợ hoặc dự án đầu tư;

 Báo cáo tài chính của thời kỳ gần nhất (thường là 2 năm gần nhất);

 Các giấy tờ liên quan đến TS đảm bảo;

 Các giấy tờ liên quan khác nếu cần thiết;

Thẩm định hồ sơ vay vốn cần xem xét tính chân thực và mức độ tin cậy củanhững tài liệu khách hàng cung cấp cho ngân hàng khi làm hồ sơ vay vốn

1.2.2.2 Thẩm định khả năng tài chính của doanh nghiệp:

 Thẩm định mức độ tin cậy của các BCTC

Các BCTC của doanh nghiệp bao gồm: Báo cáo kết quả kinh doanh(BCKQKD), bảng cân đối kế toán (BCĐKT), báo cáo lưu chuyển tiền tệ(BCLCTT), thuyết minh báo cáo tài chính( TMBCTC) Trên thực tế, doanhnghiệp thường chỉ cung cấp hai loại báo cáo tài chính tối thiểu, cơ bản:BCKQKD và BCĐKT của hai thời kỳ gần nhất so với thời điểm vay vốn vàTMBCTC

Đứng trên góc độ doanh nghiệp, các BCTC mà doanh nghiệp cung cấpcho ngân hàng được xem là các báo cáo được bộ phận kế toán tài chính củadoanh nghiệp lập nhằm cung cấp thông tin cho bên ngoài nên mục tiêu soạn thảoBCTC thường khác biệt so với mục tiêu soạn thảo BCTC phục vụ cho nội bộdoanh nghiệp Vì vậy, mức độ tin cậy của BCTC là rất quan trọng:

a) Thẩm định khả năng tài chính:

Đối với khách hàng, có khả năng tài chính đảm bảo là một trong nhữngđiều kiện tiên để vay vốn Đối với ngân hàng, khả năng tài chính đảm bảo giúpngân hàng yên tâm hơn về khả năng trả nợ của khách hàng

Do nhiều lý do khách quan cũng như chủ quan, tự khách hàng không thểđánh giá được chính xác khả năng tài chính của mình Vì vậy, thẩm định khảnăng tài chính của khách hàng là cần thiết, khi làm thủ tục vay, ngân hàng yêucầu khách hàng cung cấp các BCTC của các thời kỳ gần nhất

b) Thẩm định khả năng trả nợ:

Khả năng trả nợ trong tương lai của khách hàng phụ thuộc rất nhiều vàomức độ khả thi của phương án sản xuất kinh doanh, dự án đầu tư Do đó, thẩmđịnh tính khả thi của phương án sản xuất kinh doanh, dự án đầu tư là công việcrất quan trọng để đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng.

c) Thẩm định tài sản đảm bảo nợ vay:

Bảo đảm nợ vay là việc TCTD áp dụng các biện pháp nhằm phòng ngừarủi ro, tạo cơ sở kinh tế, pháp lý để thu hồi được các khoản nợ khách hàng đãvay Bảo đảm nợ vay có thể thực hiện bằng nhiều cách: bảo đảm bằng tài sản thếchấp, bằng tài sản cầm cố, bằng tài sản hình thành từ vốn vay hoặc bảo đảm bằnghình thức bảo lãnh của bên thứ ba Bất kỳ TS nào hoặc các quyền phát sinh từ TS

có thể tạo ra ngân lưu đều có thể dùng làm bảo đảm tiền vay Tuy nhiên, thôngthường thì điều kiện về bảo đảm tiền vay là:

- Giá trị bảo đảm phải lớn hơn nghĩa vụ được bảo đảm

- TS dùng để bảo đảm nợ vay phải tạo ra được ngân lưu

- Có đầy đủ cơ sở pháp lý để TCTD cho vay có quyền xử lý TS dùng làmbảo đảm tiền vay

d) Uớc lượng, kiểm soát rủi ro:

Thẩm định tín dụng dù có thực hiện kỹ lưỡng chuyên nghiệp đến đâu, vẫnkhông thể hoàn toàn tránh khỏi sai sót Các kỹ thuật phân tích và kiểm soát rủi rotín dụng có thể áp dụng, bao gồm phân tích độ nhạy, phân tích tình huống vàphân tích mô phỏng

Nợ ngắn hạn

Tỷ số khả năng thanh toán hiện hành là thước đo khả năng thanh toánngắn hạn của doanh nghiệp, nó cho biết mức độ các khoản nợ của các chủ nợngắn hạn được trang trải bằng các tài sản có thể chuyển thành tiền trong một giaiđoạn tương đương với thời hạn của các khoản nợ đó

Tỷ số này càng cao, khả năng trả nợ của doanh nghiệp càng lớn Nếu hệ sốnày nhỏ hơn 1 thì doanh nghiệp có khả năng không hoàn thành được nghĩa vụ trả

nợ của mình khi tới hạn Nó cũng cho phép hình dung ra chu kỳ hoạt động củadoanh nghiệp xem có hiệu quả không, hoặc khả năng biến sản phẩm thành tiềnmặt có tốt không Nếu doanh nghiệp gặp phải rắc rối trong vấn đề đòi các khoản

phải thu hoặc thời gian thu hồi tiền mặt kéo dài, thì doanh nghiệp rất dễ gặp phảirắc rối về khả năng thanh khoản.

Tài sản lưu động – Dự trữ (HTK)2) Khả năng thanh toán nhanh =

Nợ ngắn hạn

Tỷ số khả năng thanh toán nhanh là tỷ số giữa các tài sản quay vòngnhanh với nợ ngắn hạn (tài sản quay vòng nhanh là những tài sản có thể nhanhchóng chuyển đổi thành tiền) Do vậy, tỷ số này cho biết khả năng hoàn trả cáckhoản nợ ngắn hạn không phụ thuộc vào việc bán tài sản dự trữ (hàng tồn kho)

Hàng tồn kho3) Tỷ số dự trữ (tồn kho) trên vốn lưu động ròng =

Vốn lưu động ròng

Tỷ số này cho biết dự trữ chiếm bao nhiêu phần trăm vốn lưu động ròng.Điều này liên quan đến cơ cấu tài trợ, cơ cấu vốn cũng như cơ cấu tài sản lưuđộng của doanh nghiệp

 Các tỷ số về khả năng cân đối vốn: Đo lường phần vốn góp của cácchủ sở hữu doanh nghiệp so với phần tài trợ của các chủ nợ

Lợi nhuận trước thuế + Lãi vay

2) Khả năng thanh toán lãi vay =

Lãi vay

Tỷ số này cho biết mức độ lợi nhuận bảo đảm khả năng trả lãi hàng nămnhư thế nào Việc không trả được các khoản nợ này sẽ thể hiện khả năng doanhnghiệp đang có nguy cơ bị phá sản

 Các tỷ số về khả năng hoạt động: Được sử dụng để đánh giá hiệu quả

sử dụng tài sản của doanh nghiệp

Doanh thu1) Vòng quay tiền =

TSLĐ bình quân

Doanh thu2) Vòng quay dự trữ (tồn kho) =

Hàng tồn kho bình quân

Là một chỉ tiêu khá quan trọng để đánh giá hoạt động sản xuất kinh doanhcủa doanh nghiệp Tỷ số này càng cao càng cho thấy doanh nghiệp bán hàngnhanh và hàng tồn kho không bị ứ đọng nhiều, nhưng nếu tỷ số này quá cao cũngkhông tốt, vì như vậy có nghĩa là lượng hàng dự trữ trong kho không nhiều, nếunhu cầu thị trường tăng đột ngột thì rất có khả năng doanh nghiệp bị mất kháchhàng và bị đối thủ cạnh tranh giành thị phần Mặt khác, dự trữ nguyên vật liệuđầu vào cho các khâu sản xuất không đủ có thể khiến dây chuyền sản xuất bịngưng trệ Vì vậy, tỷ số này cần phải đủ lớn để đảm bảo mức sản xuất và đáp ứngđược nhu cầu khách hàng

Các khoản phải thu

3) Kỳ thu tiền bình quân =  360

Doanh thuTrong phân tích tài chính, kỳ thu tiền được sử dụng để đánh giá khả năngthu tiền trong thanh toán, trên cơ sở các khoản phải thu và doanh thu bình quânmột ngày Các khoản phải thu lớn hay nhỏ, phụ thuộc vào chính sách tín dụngthương mại của doanh nghiệp và các khoản trả trước

Doanh thu 4) Hiệu suất sử dụng tài sản cố định =

TSCĐChỉ tiêu này cho ta biết một đồng tài sản cố định tạo ra được bao nhiêuđồng doanh thu trong một năm Tài sản cố định ở đây được xác định theo giá trịcòn lại đến thời điểm lập báo cáo

Doanh thu5) Hiệu suất sử dụng tổng tài sản =

Lợi nhuận sau thuế

1) Doanh lợi tiêu thụ sản phẩm =

Doanh thu

Nó phản ánh số lợi nhuận sau thuế trong một trăm đồng doanh thu

Lợi nhuận sau thuế2) Doanh lợi vốn chủ sở hữu (ROE) : ROE =

Vốn chủ sở hữu

Nó phản ánh khả năng sinh lợi của vốn chủ sở hữu và được các nhà đầu tưđặc biệt quan tâm khi họ quyết định bỏ vốn đầu tư vào doanh nghiệp Tăng mứcdoanh lợi vốn chủ sở hữu là mục tiêu quan trọng bậc nhất trong hoạt động quản

lý tài chính doanh nghiệp

Lợi nhuận sau thuế

3) Doanh lợi tài sản (ROA): ROA =

Tổng tài sảnĐây là một chỉ tiêu tổng hợp nhất, được dùng để đánh giá khả năng sinhlợi của một đồng vốn đầu tư Tùy thuộc vào tình hình cụ thể của doanh nghiệpđược phân tích và phạm vi so sánh mà ta lựa chọn lợi nhuận trước thuế và lãihoặc lợi nhuận sau thuế để so sánh với tổng tài sản

 Đánh giá các nội dung chính của PASXKD/ DAĐT:

- Mục tiêu đầu tư của PASXKD/ DAĐT là gì?

- Có thực sự cần thiết phải đầu tư hay không?

- Qui mô vốn đầu tư là bao nhiêu?

- Cơ cấu sản phẩm, dịch vụ đầu ra của PASXKD/ DAĐT?

- Phương án tiêu thụ sản phẩm đầu ra như thế nào?

- Thời gian dự kiến thực hiện PASXKD/ DAĐT trong bao lâu?

- Phân tích về thị trường, khả năng tiêu thụ sản phẩm và dịch vụ đầu

ra của phương án

 Nhu cầu sản phẩm của PASXKD/ DAĐT:

 Nhu cầu thị trường về sản phẩm dịch vụ đầu ra của phương án như thếnào?

 Tình hình sản xuất tiêu thụ các sản phẩm, dịch vụ thay thế đến thờiđiểm hiện tại như thế nào?

 Dự tính nhu cầu hiện tại và tương lai đối với sản phẩm, dịch vụ củaphương án là bao nhiêu?

 Khả năng sản phẩm dịch vụ của phương án có thể bị thay thế bởi cácsản phẩm, dịch vụ khác có cùng công dụng?

 Thị trường mục tiêu và khả năng cạnh tranh của sản phẩm:

Để đánh giá về khả năng đạt được các mục tiêu thị trường cần tiến hànhthẩm định khả năng cạnh tranh của sản phẩm phương án đối với:

- Thị trường nội địa: Sản phẩm có phù hợp với thị hiếu của người tiêudùng, xu hướng tiêu dùng hay không?

Giá cả, mẫu mã, chất lượng so với các loại sản phẩm cùng loại trên thịtrường như thế nào?

Ưu điểm vượt trội của sản phẩm, dịch vụ?

- Thị trường nước ngoài:

Sản phẩm có đạt được các yêu cầu về tiêu chuẩn để xuất khẩu hay không?Sản phẩm cùng loại của Việt Nam đã thâm nhập được vào thị trường xuấtkhẩu dự kiến chưa? Kết quả thu được như thế nào?

 Phương thức tiêu thụ và mạng lưới phân phối:

 Sản phẩm của phương án dự kiến sẽ được tiêu thụ theo phương thứcnào? Xây dựng mạng lưới phân phối ra sao?

 Mạng lưới phân phối của sản phẩm phương án liệu có phù hợp với đặcđiểm của thị trường hay không?

 Chi phí thiết lập mạng lưới phân phối dự kiến là bao nhiêu?

 Đánh giá khả năng cung cấp nguyên vật liệu và các yếu tố đầu vào củaphương án:

+ Doanh nghiệp cần bao nhiêu NVL đầu vào để phục vụ sản xuất ?

+ Có bao nhiêu nhà cung cấp NVL đầu vào? Quan hệ tín dụng của kháchhàng với nhà cung cấp?

+ Biến động về giá mua nguyên vật liệu?

 Đánh giá phương diện kỹ thuật đối với DAĐT:

 Địa điểm xây dựng

Có thuận lợi về mặt giao thông hay không, có gần nguồn cung cấp NVL,điện nước và thị trường tiêu thụ không, có nằm trong vùng qui hoạch không?

Cơ sở vật chất, hạ tầng điện nước hiện có như thế nào, đánh giá so sánhchi phí đầu tư so với các dự án tương tự ở địa điểm khác Địa điểm đầu tư ảnhhưởng lớn đến vốn đầu tư của dự án cũng như ảnh hưởng đến giá thành, sức cạnhtranh nếu xa thị trường NVL, thị trường tiêu thụ

 Qui mô sản xuất và sản phẩm của dự án

Công suất thiết kế dự kiến của dự án là bao nhiêu? Có phù hợp với khảnăng tài chính, trình độ quản lý và nhu cầu của thị trường tiêu thụ hay không?

Sản phẩm của dự án là sản phẩm mới hay đã có mặt trên thị trường?

Mẫu mã, quy cách, phẩm chất của sản phẩm như thế nào?

 Công nghệ, thiết bị

Công nghệ sử dụng có phù hợp với trình độ hiện tại của Việt Nam không?

Lý do lựa chọn công nghệ này?

Phương thức chuyển giao công nghệ có đảm bảo cho chủ đầu tư nắm bắt

và vận hành được công nghệ này hay không?

Đánh giá về số lượng, công suất, danh mục, chủng loại, máy móc thiết bị

và tính đồng bộ của dây chuyền sản xuất

Trình độ tiên tiến của thiết bị? Khi cần phải thay đổi sản phẩm thì thiết bịnày có đáp ứng được không?

Giá và phương thức thanh toán cho thiết bị đó có hợp lý không?

Thời gian giao hàng và lắp đặt thiết bị có phù hợp với tiến độ thực hiện dự

án đã dự kiến hay không?

Khi đánh giá về công nghệ, thiết bị ngoài việc dựa vào hiểu biết và kinhnghiệm, cần thiết phải tham khảo ý kiến của các chuyên gia

 Quy mô, giải pháp xây dựng

Quy mô xây dựng, giải pháp kiến trúc có phù hợp với dự án hay không?

Có tận dụng được cơ sở vật chất hiện có hay không?

Tiến độ thi công có phù hợp với thời điểm cung cấp máy móc thiết bị, cóphù hợp với thực tế hay không?

Các vấn đề về hạ tầng cơ sở như giao thông, điện nước, cấp thoát nước

 Đánh giá về phương diện tổ chức quản lý thực hiện đối với DAĐT:Đánh giá kinh nghiệm, trình độ tổ chức vận hành của chủ đầu tư dự án.Đánh giá sự hiểu biết, kinh nghiệm của doanh nghiệp đối với việc tiếp cận, điềuhành công nghệ, thiết bị của dự án

 Xem xét năng lực và uy tín của nhà thầu: tư vấn, thi công, cung cấpthiết bị công nghệ

 Đánh giá về nguồn nhân lực của dự án: lượng lao động cần thiết, yêucầu về trình độ tay nghề, kế hoạch đầu tư và khả năng cung ứng nguồn nhân lựccho dự án.

 Thẩm định tổng vốn đầu tư và tính khả thi của dự án:

Việc thẩm định tổng vốn đầu tư rất quan trọng để tránh khi thực hiện, vốnđầu tư tăng lên (hoặc giảm đi) quá lớn so với dự kiến ban đầu, dẫn đến việckhông cân đối được nguồn vốn, ảnh hưởng đến hiệu quả và khả năng trả nợ vaycủa dự án

CBTĐ phải xem xét đánh giá về tiến độ thực hiện dự án, nhu cầu cho từnggiai đoạn có thực sự hợp lý hay không? Khả năng đáp ứng nhu cầu vốn trongtừng giai đoạn thực hiện dự án để đảm bảo tiến độ thi công như thế nào?

Việc xác định tiến độ thực hiện và nhu cầu vốn làm cơ sở cho việc dự kiếntiến độ giải ngân, dự tính lãi vay trong thời gian thi công và xác định thời gianvay trả

 Đánh giá hiệu quả về mặt tài chính của DAĐT:

Tất cả các phân tích đánh giá trên đều nhằm mục đích hỗ trợ cho phân tíchtính toán, đánh giá hiệu quả về mặt tài chính và khả năng trả nợ của DAĐT Việcxác định hiệu quả tài chính của dự án có độ chính xác cao hay không tuỳ thuộcrất nhiều vào việc đánh giá và đưa ra các giả định ban đầu:

 Đánh giá về tính khả thi của nguồn vốn và cơ cấu vốn đầu tư: thể hiện

ở việc tính toán chi phí đầu tư ban đầu, chi phí vốn, chi phí sửa chữa TSCĐ, khấuhao TSCĐ, nợ phải trả

 Đánh giá về mặt thị trường tiêu thụ, phương án tiêu thụ, khả năng tiêuthụ sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án

 Đánh giá về khả năng cung cấp vật tư, NVL đầu vào cùng với đặc tínhcủa dây chuyền công nghệ, qua đó xác định giá thành đơn vị sản phẩm và tổngchi phí sản xuất trực tiếp

 Xác định nhu cầu, chi phí VLĐ hàng năm

 Xác định nghĩa vụ của chủ dự án đối với Ngân sách Nhà nước

 Lập các Báo cáo thẩm định bao gồm:

i Báo cáo kết quả kinh doanh;

ii Dự kiến khả năng trả nợ hàng năm và thời gian trả nợ;

iii Nguồn trả nợ của khách hàng;

 Chú trọng tới các chỉ tiêu phân tích tài chính dự án đầu tư:

1) Giá trị hiện tại ròng (NPV)

Giá trị hiện tại ròng là chênh lệch giữa giá trị hiện tại của các luồng tiền

dự tính dự án mang lại trong thời gian kinh tế của dự án với giá trị đầu tư banđầu Do vậy chỉ tiêu này phản ánh giá trị tăng thêm (khi NPV dương) hoặc giảm

đi (khi NPV âm) nếu dự án được chấp thuận

Công thức tính toán giá trị hiện tại ròng như sau:

NPV = C0 + PV

Trong đó: NPV là giá trị hiện tại ròng

C0 là vốn đầu tư ban đầu vào dự án, do là khoản đầu tư –luồng tiền ra nên C0 mang dấu âm.

PV là giá trị hiện tại của các luồng tiền dự tính mà dự án manglại trong thời gian hữu ích của nó

Ý nghĩa: NPV phản ánh kết quả lỗ (hay lãi) của dự án theo giá trị hiện tại

(tại thời điểm 0) sau khi đã tính đến yếu tố chi phí cơ hội của vốn đầu tư NPVdương có nghĩa là dự án có lãi, NPV = 0 có nghĩa dự án chỉ đạt mức trang trải đủchi phí vốn và dự án có NPV âm là dự án bị lỗ

Nguyên tắc sử dụng chỉ tiêu: Căn cứ vào ý nghĩa của chỉ tiêu NPV, ta thấy

qui tắc đó là “chấp nhận dự án có NPV dương và lớn nhất (nếu có nhiều hơn một

dự án, phương án có NPV dương) Tuy nhiên, việc sử dụng chỉ tiêu này cũng cónhững rủi ro nhất định, đó là độ tin cậy của các dự đoán về lượng tiền đầu tư banđầu, dự đoán các luồng tiền trong thời gian kinh tế của dự án và dự tính tỷ lệchiết khấu

2) Tỷ lệ hoàn vốn nội bộ (IRR)

Tỷ lệ hoàn vốn nội bộ là tỷ lệ chiết khấu mà tại đó giá trị hiện tại ròng(NPV) của dự án bằng 0

Đối với dự án đầu tư có thời gian là T năm, IRR được tính bằng việc giảiphương trình sau:

NPV = C0 + + + … + = 0

(1 + IRR) ( 1+ IRR)2 ( 1+ IRR) T

Trong đó: C0,C1,C2, …, CT là các luồng tiền dự tính dự án mang lại cácnăm 1,2,3, …, T

Ý nghĩa: IRR phản ánh khả năng sinh lợi của dự án, chưa tính đến chi phí

cơ hội của vốn đầu tư Tức là nếu như chiết khấu các luồng tiền theo IRR, PV sẽbằng vốn đầu tư ban đầu C0, hay nói cách khác, nếu chi phí vốn bằng IRR, dự án

sẽ không tạo thêm được giá trị hay không có lãi

Nguyên tắc sử dụng và ra quyết định: Nếu IRR lớn hơn chi phí vốn (tỷ lệ

chiết khấu của dự án) thì thực hiện dự án Trong trường hợp này, có thể nói dự án

có lãi tương đương với NPV dương

Cũng như NPV, sự chính xác của chỉ tiêu phụ thuộc vào sự chính xác củacác dự tính về luồng tiền IRR là chỉ tiêu mang tính tương đối, tức là chỉ phảnánh tỷ lệ hoàn vốn nội bộ của dự án là bao nhiêu chứ không cung cấp quy mô của

số lãi ( hay lỗ) của dự án bằng tiền

3) Thời gian hoàn vốn (PP)

Thời gian thu hồi vốn là thời gian mà tổng các luồng tiền thu được từ dự

án bằng tổng vốn đầu tư ban đầu

Nguyên tắc sử dụng chỉ tiêu thời gian hoàn vốn: Chấp nhận dự án có thờigian thu hồi vốn ngắn hơn trong thời gian cho phép

Ưu điểm của chỉ tiêu này là đơn giản, thể hiện khả năng thanh khoản vàrủi ro của dự án Nếu thời gian hoàn vốn ngắn cho thấy tính thanh khoản của của

dự án càng cao, rủi ro đối với vốn đầu tư của dự án càng thấp Nhược điểm của

nó là trong tính toán không tính đến giá trị thời gian của tiền, không quan tâmđến các luồng tiền sau thời gian thu hồi vốn và không có tiêu chuẩn rõ ràng đểlựa chọn

4) Chỉ số khả năng sinh lợi (PI)

Chỉ tiêu này còn gọi là tỷ số lợi ích - chi phí, là tỷ lệ giữa giá trị hiện taịcủa các luồng tiền dự án mang lại và giá trị đầu tư ban đầu Chỉ tiêu này phản ánh

1 đơn vị đầu tư sẽ mang lai bao nhiêu đơn vị giá trị Nếu PI lớn hơn 1 có nghĩa

là, dự án mang lại giá trị cao hơn chi phí và khi đó có thể chấp nhận được

PI có một số ưu điểm như dễ hiểu và dễ diễn đạt, có quan hệ chặt chẽ vớichỉ tiêu NPV, thường cùng đưa tới một quyết định Tuy nhiên, do chỉ tiêu chỉ đưa

ra số tương đối nên khó sử dụng trong một số trường hợp, ví dụ như lựa chọn hai

dự án loại trừ nhau

 Phân tích rủi ro của dự án:

Đối với một dự án đầu tư có thể phát sinh những rủi ro khác nhau cần phảinắm bắt rõ như:

 Rủi ro do nhu cầu sản phẩm giảm đột ngột;

 Rủi ro do cạnh tranh thị trường từ đối thủ;

 Rủi ro từ chi phí, sản xuất và quản lý;

 Rủi ro không hoàn trả được vốn vay;

 Rủi ro từ nền kinh tế vĩ mô: rủi ro chính trị- xã hội, rủi ro ngoại hối …

Chất lượng thẩm định tín dụng dưới góc độ ngân hàng được coi là sự xem xétđánh giá tổng quát doanh nghiệp, cũng như phương án sản xuất kinh doanh, dự ánđầu tư có đáp ứng tốt những yêu cầu của ngân hàng đưa ra, thông qua việc đánhgiá quy trình thẩm định có khoa học và toàn diện hay không, thời gian thẩm địnhnhanh hay chậm, chi phí thẩm định cao hay thấp, việc lựa chọn các phương pháp,cách thức thẩm định có phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh hay không, …

Công tác thẩm định tín dụng không đạt chất lượng làm tăng khả năng khôngthu hồi được vốn cho vay, suy giảm lợi nhuận và thậm chí có thể đẩy ngân hàngđến bờ vực phá sản Do đó, nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng là nhiệm vụquan trọng của mỗi ngân hàng, đòi hỏi phải được thực hiện thường xuyên, có khoahọc và thực sự nghiêm túc

1.3.2 Chỉ tiêu đánh giá chất lượng thẩm định tín dụng

Chất lượng thẩm định tín dụng trong cho vay khách hàng doanh nghiệpđược thể hiện ở:

 Kết quả thẩm định tình hình tài chính của doanh nghiệp:

 Kết quả thẩm định tình hình tài chính của doanh nghiệp là căn cứ quantrọng giúp cán bộ thẩm định đưa ra được kết luận đúng đắn về tính khả thi, hiệuquả về mặt tài chính của PASXKD, DAĐT, cũng như khả năng trả nợ, nguồn trả

nợ và thời gian trả nợ của doanh nghiệp, từ đó, giúp Ngân hàng đưa ra đượcquyết định tài trợ chính xác, hợp lý

 Kết quả thẩm định tình hình tài chính của doanh nghiệp còn giúpNgân hàng xác định được số tiền nên cho vay, dự kiến tiến độ giải ngân, khảnăng thu hồi vốn vay cũng như những điều kiện cho vay khác

 Các chỉ tiêu cần chú ý khi thẩm định tình hình tài chính nhằm đánh giáchất lượng thẩm định tín dụng là:

Nợ quá hạn+ Tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng dư nợ =

Dư nợ tín dụng trung (dài) hạn bình quân

+ Chỉ tiêu dư nợ bình quân

 Thẩm định tín dụng hướng tới việc giảm thiểu rủi ro, vì vậy muốnnâng cao hiệu quả của hoạt động thẩm định tín dụng thì việc phân tích và đánhgiá tỷ lệ nợ quá hạn là rất cần thiết, qua đó nắm bắt khả năng thu hồi gốc và lãicủa ngân hàng (thông thường tỷ lệ nợ quá hạn cao thì chất lượng tín dụng thấp)

 Mức độ tuân thủ các quy định về công tác thẩm định tín dụng, các vănbản pháp quy khác có liên quan của ngân hàng và bản thân doanh nghiệp

cũng như mục tiêu tài trợ của ngân hàng, bảo đảm kế hoạch sản xuất kinh doanh,đầu tư của doanh nghiệp như dự kiến

 Chi phí thẩm định:

Chi phí cho công tác thẩm định tín dụng bao gồm những chi phí lương chocán bộ thẩm định, các chuyên gia, chi phí đi lại, công tác phí, chi phí hao mònphương tiện thiết bị phục vụ cho công tác thẩm định, chi phí thảm định tài sảnđảm bảo, …

Thẩm định tín dụng đạt chất lượng càng cao khi thời gian thẩm định càngngắn, chi phí thấp nhưng vẫn đảm bảo đạt được các yêu cầu thẩm định để ngânhàng đưa ra quyết định cho vay chính xác

1.4 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG TỚI CHẤT LƯỢNG THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG

1.4.1 Yếu tố thuộc về Ngân hàng

 Trình độ năng lực, đạo đức của cán bộ thẩm định:

Thẩm định tín dụng là công việc phức tạp, tinh vi, không đơn giản chỉ làviệc tính toán theo các công thức có sẵn mà đòi hỏi cán bộ thẩm định phải hội tụđược các nhân tố: kiến thức, kinh nghiệm thực tế, năng lực và phẩm chất đạođức Kiến thức là sự am hiểu sâu sắc về nghiệp vụ chuyên môn, sự hiểu biết rộng

về các lĩnh vực đa dạng trong đời sống kinh tế - xã hội Kinh nghiệm thực tếcũng có ảnh hưởng rất lớn đến quá trình thẩm định, những tích lũy trong thựctiễn tiếp xúc doanh nghiệp, khảo sát nơi hoạt động, phân tích các báo cáo tàichính, … sẽ giúp cán bộ thẩm định đưa ra quyết định chính xác và nhanh chóng.Năng lực là khả năng nắm bắt, xử lý công việc trên cơ sở kiến thức và kinhnghiệm thực tế có được Ngoài ra, yêu cầu cũng cần phải có về tính kỷ luật cao,phẩm chất đạo đức và lòng say mê công việc nhằm tránh ảnh hưởng xấu đếnquan hệ giữa ngân hàng và doanh nghiệp, làm mất uy tín ngân hàng, đưa ranhững nhận xét thiếu khách quan, minh bạch, làm sai lệch quyết định cho vaycủa ngân hàng

 Quy trình thẩm định tín dụng:

Quy trình thẩm định tín dụng của mỗi ngân hàng là căn cứ để cán bộ thẩmđịnh thực hiện công việc một cách khách quan, khoa học và đầy đủ Quy trìnhthẩm định tín dụng bao gồm nội dung, phương pháp thẩm định và trình tự tiếnhành những nội dung đó Quy trình thẩm định được xây dựng một cách khoa học,tiến tiến và phù hợp với đặc trưng, thế mạnh của mỗi ngân hàng sẽ góp phầnnâng cao chất lượng thẩm định tín dụng, đồng thời một quy trình thẩm định hợp

lý, logic sẽ thể hiện được mối quan liên hệ, hỗ trợ lẫn nhau giữa việc phân tíchcác khía cạnh tài chính của doanh nghiệp, báo cáo thẩm định sẽ chặt chẽ và cósức thuyết phục hơn

 Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho công tác thẩm định:

Hiện nay, trong các ngân hàng thì việc lưu trữ và xử lý thông tin hầu hếtđược thực hiện trên hệ thống máy tính Đồng thời, với việc liên kết mạng ,giaodịch giữa các ngân hàng với nhau, giữa các ngân hàng với NHNN, tạo được sựthuận lợi trong việc khai thác thu thập thông tin, đặc biệt là lịch sử quan hệ tíndụng của khách hàng Qua đó, công tác thẩm định được tiến hành dễ dàng thuậnlợi hơn, giảm thiểu rủi ro trong tính toán, tiết kiệm được thời gian, nâng cao hiệuquả thẩm định.

 Công tác tổ chức, kiểm tra, kiểm soát thẩm định tín dụng:

Thực tế hoạt động thẩm định diễn ra trong cả ba giai đoạn có mối quan hệvới nhau là: trước, trong và sau khi cho vay Độ chính xác cao là yêu cầu và cũng

là đòi hỏi cốt yếu trong tiến trình thẩm định xuyên suốt này, vì vậy công tác tổchức, kiểm tra, kiểm soát phải nghiêm ngặt, chặt chẽ để kịp thời phát hiện ranhững sai xót và có biện pháp xử lý kịp thời, xác đáng

1.4.2 Các yếu tố khách quan

 Khách hàng:

Bản thân doanh nghiệp là đối tượng nắm rõ nhất tình hình hoạt động sảnxuất kinh doanh của mình Hồ sơ tín dụng vay vốn ( hồ sơ năng lực pháp lý, cácbáo cáo tài chính, phương án sản xuất kinh doanh, dự án đầu tư, …) mà doanhnghiệp gửi cho ngân hàng lại là cơ sở quan trọng để ngân hàng tiến hành thẩmđịnh Vì vậy, những thông tin điều tra, xác minh về hồ sơ khách hàng khôngđược cung cấp đầy đủ hoặc có độ chính xác cao sẽ ảnh hưởng lớn tới chất lượngcông tác thẩm định tín dụng và quyết định cho vay của ngân hàng

 Môi trường kinh tế:

Mức độ phát triển của nền kinh tế của một quốc gia thể hiện kinh nghiệmnăng lực của các chủ thể trong nền kinh tế đó, thể hiện mức độ tin cậy của cácthông tin, do đó ảnh hưởng tới chất lượng thẩm định Nền kinh tế chưa hoặcchậm phát triển, cơ chế kinh tế lại thiếu đồng bộ cùng với sự bất ổn của các điềukiện kinh tế vĩ mô, … đã hạn chế việc cung cấp những thông tin xác thực, phảnánh không đúng diễn biến và những mối quan hệ kinh tế tồn tại trong thị trường

 Thể chế chính trị và chính sách của Nhà nước:

Các dự án đầu tư thường là các dự án sử dụng nguồn tài nguyên của đấtnước, ngoài mục tiêu của doanh nghiệp, nhà nước luôn đảm bảo một thể chếchính trị vững chắc và xây dựng định hướng chung để hướng hiệu quả đạt đượccũng có lợi cho xã hội Sự quan tâm đó thể hiện qua công tác quản lý Nhà nướcđối với các hoạt động của doanh nghiệp, cũng như dự án đầu tư, nhất là những dự

án có quy mô lớn, nhất thiết phải có sự phê duyệt của cơ quan Nhà nước có thẩmquyền nhằm tránh tình trạng đi ngược lại chiến lược chung của quốc gia

 Văn hoá - xã hội:

Môi trường văn hóa – xã hội liên quan đến các thái độ xã hội và các giá trịvăn hóa Bởi các giá trị văn hóa và thái độ xã hội tạo nên nền tảng xã hội, tạo nêncác mối quan hệ xã hội (trong đó có các mối quan hệ kinh tế), nên nó thường dẫndắt các thay đổi và các điều kiện công nghệ, chính trị - luật pháp, kinh tế và nhânkhẩu Một dự án đầu tư, phương án sản xuất kinh doanh sẽ không thể triển khainếu không phù hợp với tập tục văn hóa, các truyền thống của vùng miền, củacộng đồng xã hội tại nơi dự định triển khai

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH

TÍN DỤNGTRONG HOẠT ĐỘNG CHO VAY DOANH NGHIỆP

TẠI PGD ACB NGUYỄN HỮU HUÂN2.1 GIỚI THIỆU VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN Á CHÂU (ACB)

2.1.1 Sự ra đời và phát triển

2.1.1.1 Tên doanh nghiệp:

- Tiếng Việt: Ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu

- Tiếng Anh: Asia Commercial Bank

2.1.1.2 Tên giao dịch:

- Tên giao dịch : Ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu

- Tên viết tắt : ACB

2.1.1.3 Địa chỉ liên hệ:

- Trụ sở chính: 442 Nguyễn Thị Minh Khai, Quận 3, TP Hồ Chí Minh

- Điện thoại: (848) 3929 0999

2.1.1.4 Tóm tắt quá trình hình thành và phát triển:

(Nguồn: BẢN CÁO BẠCH – Ngân hàng TMCP Á Châu 2010)

 Giai đoạn 1993 - 1995: Đây là giai đoạn hình thành ACB Những ngườisáng lập ACB có năng lực tài chính, học thức và kinh nghiệm thương trường,cùng chia sẻ một nguyên tắc kinh doanh là “quản lý sự phát triển của doanhnghiệp an toàn, hiệu quả” và đó là chất kết dính tạo sự đoàn kết bấy lâu nay.Giai đoạn này, xuất phát từ vị thế cạnh tranh, ACB hướng về khách hàng cánhân và doanh nghiệp trong khu vực tư, với quan điểm thận trọng trong việc cấptín dụng, đi vào sản phẩm dịch vụ mới mà thị trường chưa có (cho vay tiêu dùng,dịch vụ chuyển tiền nhanh Western Union, thẻ tín dụng)

 Giai đoạn 1996 - 2000: ACB là ngân hàng thương mại cổ phần đầu tiêncủa Việt Nam phát hành thẻ tín dụng quốc tế MasterCard và Visa Năm 1997,ACB bắt đầu tiếp cận nghiệp vụ ngân hàng hiện đại theo một chương trình đàotạo toàn diện kéo dài hai năm, do các giảng viên nước ngoài trong lĩnh vực ngânhàng thực hiện Năm 1999, ACB triển khai chương trình hiện đại hóa công nghệthông tin ngân hàng, xây dựng hệ thống mạng diện rộng, nhằm trực tuyến hóa vàtin học hóa hoạt động giao dịch Năm 2000, ACB đã thực hiện tái cấu trúc như là

một bộ phận của chiến lược phát triển trong nửa đầu thập niên 2000 Cơ cấu tổchức được thay đổi theo định hướng kinh doanh và hỗ trợ Ngoài các khối, còn

có một số phòng ban do Tổng giám đốc trực tiếp chỉ đạo Hoạt động kinh doanhcủa Hội sở được chuyển giao cho Sở giao dịch (Tp HCM) Việc tái cấu trúcnhằm đảm bảo sự chỉ đạo xuyên suốt toàn hệ thống; sản phẩm được quản lý theođịnh hướng khách hàng và được thiết kế phù hợp với từng phân đoạn kháchhàng; quan tâm đúng mức việc phát triển kinh doanh và quản lý rủi ro

 Giai đoạn 2001 – 2005: Cuối năm 2001, ACB chính thức vận hành hệthống công nghệ ngân hàng lõi là TCBS (The Complete Banking Solution: Giảipháp ngân hàng toàn diện), cho phép tất cả chi nhánh và phòng giao dịch nốimạng với nhau, giao dịch tức thời, dùng chung cơ sở dữ liệu tập trung Năm

2003, ACB xây dựng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO9001:2000 và được công nhận đạt tiêu chuẩn trong các lĩnh vực (i) huy động vốn,(ii) cho vay ngắn hạn và trung dài hạn, (iii) thanh toán quốc tế và (iv) cung ứngnguồn lực tại Hội sở Năm 2005, ACB và Ngân hàng Standard Charterd (SCB)

ký kết thỏa thuận hỗ trợ kỹ thuật toàn diện; và SCB trở thành cổ đông chiến lượccủa ACB ACB triển khai giai đoạn hai của chương trình hiện đại hóa công nghệngân hàng, bao gồm các cấu phần (i) nâng cấp máy chủ, (ii) thay thế phần mềm

xử lý giao dịch thẻ ngân hàng bằng một phần mềm mới có khả năng tích hợp vớinền công nghệ lõi hiện có, và (iii) lắp đặt hệ thống máy ATM

 Giai đoạn 2006 đến 2009: ACB niêm yết tại Trung tâm Giao dịch Chứngkhoán Hà Nội vào tháng 11/2006 Năm 2007, ACB đẩy nhanh việc mở rộngmạng lưới hoạt động, thành lập mới 31 chi nhánh và phòng giao dịch, thành lậpCông ty Cho thuê tài chính ACB, hợp tác với các đối tác như Open Solutions(OSI) – Thiên Nam để nâng cấp hệ ngân hàng cốt lõi, hợp tác với Microsoft về

áp dụng công nghệ thông tin vào vận hành và quản lý, hợp tác với SCB về pháthành trái phiếu ACB phát hành 10 triệu cổ phiếu mệnh giá 100 tỷ đồng, với sốtiền thu được là hơn 1.800 tỷ đồng Năm 2008, ACB thành lập mới 75 chi nhánh

và phòng giao dịch, hợp tác với American Express về séc du lịch, triển khai dịch

vụ chấp nhận thanh toán thẻ JCB ACB tăng vốn điều lệ lên 6.355 tỷ đồng ACBđạt danh hiệu “Ngân hàng tốt nhất Việt Nam năm 2008” do Tạp chí Euromoneytrao tặng tại Hong Kong

 Riêng trong năm 2009, ACB hoàn thành cơ bản chương trình tái cấu trúcnguồn nhân lực, tái cấu trúc hệ thống kênh phân phối, xây dựng mô hình chinhánh theo định hướng bán hàng Tăng thêm 51 chi nhánh và phòng giao dịch

Hệ thống chấm điểm tín dụng đối với khách hàng cá nhân và doanh nghiệp cũng

đã hoàn thành và áp dụng chính thức Hệ thống bàn trợ giúp (help desk) bắt đầu

được triển khai Và lần đầu tiên tại Việt Nam, chỉ có ACB nhận được 6 giảithưởng “Ngân hàng tốt nhất Việt nam năm 2009 ” do 6 tạp chí tài chính ngânhàng danh tiếng quốc tế bình chọn (Asiamoney, FinanceAsia, Global Finance,Euromoney, The Asset và The Banker)

 Tính đến ngày 09/10/2010, ACB nhận được 4 giải thưởng Ngân hàng tốtnhất Việt Nam 2010 từ các tạp chí tài chính danh tiếng là Asiamoney,FinanceAsia, The Asian Banker và Global Finance

2.1.2 Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh

(Nguồn: BÁO CÁO ĐẠI HỘI ĐỒNG CỔ ĐÔNG – 30/03/2012)

Ngân hàng TMCP Á Châu

 Các giải pháp kinh doanh được thực thi linh hoạt và khá hiệu quả:

a Huy động: Chính sách lãi suất huy động được điều hành khá sát thịtrường theo từng thời kỳ và phù hợp với quy định của pháp luật Nhiều giải pháplinh hoạt về sản phẩm, cơ chế lãi suất nội bộ, v.v đã đưa tốc độ tăng trưởnghuy động cả năm đạt mức 21%, gấp hơn 2 lần tốc độ tăng của ngành ngân hàng,tăng ở VND và XAU theo xu hướng chung của ngành Thị phần huy động củaACB ở mức 6,5%, tăng gần 1% so với đầu năm

b Tín dụng: Hạn mức tăng trưởng tín dụng được khai thác linh động, kịpthời và khá hiệu quả, chính sách cho vay linh hoạt cho từng nhóm khách hàngtheo hướng thắt chặt và nâng cao độ an toàn Tăng trưởng tín dụng của ACB năm

2011 đã đạt khoảng 20%, gần gấp 2 lần ngành, thị phần tăng đáng kể so thờiđiểm đầu năm (tăng 0,3% lên khoảng 4%) Hoạt động tín dụng vẫn là hoạt độngcốt lõi tạo nên thu nhập cho Ngân hàng trong năm 2011

c Chất lượng tín dụng: Trước thực trạng chất lượng tín dụng toàn ngành đixuống, ACB tập trung nhiều nguồn lực cho công tác phân tích nguyên nhân vàcảnh báo nguy cơ phát sinh nợ quá hạn của hệ thống đồng thời thực thi rất quyếtliệt công tác đốc thúc, xử lý thu hồi nợ Với các nỗ lực đó, rủi ro tín dụng nhìnchung vẫn trong tầm kiểm soát, các chỉ số nợ tuy ở mức cao hơn năm trướcnhưng chỉ mang tính thời điểm, các khoản nợ có vấn đề đều có tài sản đảm bảonên khả năng thu hồi cao Đến 31/12/2011, các chỉ số nợ đều ở mức an toàn, tỷ lệ

nợ xấu, tỷ lệ nợ quá hạn lần lượt là 0,85% và 1,28%, chỉ bằng 1/4 lần so vớingành và thấp hơn các đối thủ cạnh tranh

 Kết quả kinh doanh của ACB có những điểm chính sau:

a Lợi nhuận trước thuế năm 2011 của Tập đoàn ACB đạt khoảng 4.203 tỷđồng, tăng 35,5% so cùng kỳ năm trước, hoàn thành vượt mức kế hoạch lợinhuận năm 2011 Chỉ số sinh lợi trên vốn trước thuế (ROEtt: 36%) tăng 7% sonăm trước Nguyên nhân chính do ACB đã khá thành công trong việc quản lýbiên sinh lợi từ lãi, lãi suất cho vay và huy động được điều hành linh hoạt, bámsát thị trường nhưng vẫn giữ được biên sinh lời khá cao

b Tốc độ tăng chi phí điều hành tương đối phù hợp với tốc độ tăng thunhập thuần và tốc độ tăng tài sản

c Hiệu quả hoạt động kinh doanh kênh phân phối cao:

- Đến 31/12/2011, toàn hệ thống có 212/279 (76%) đơn vị được giao kếhoạch đạt trên 100% kế hoạch Năng suất hoạt động được cải thiện đáng kể, số

dư huy động và dư nợ cho vay bình quân trên mỗi nhân viên kênh phân phối tănglần lượt 11% và 28% so cùng kỳ 2010

- Thời gian hòa vốn (có lãi ổn định hàng tháng) trung bình của các đơn vịkênh phân phối thành lập dưới 24 tháng tính đến 31/12/2011 khoảng 11 tháng,rút ngắn 3 tháng so cùng kỳ năm trước

- Số lượng đơn vị đã hoạt động dưới 24 tháng phát sinh lãi ổn địnhnhiều hơn năm trước Thống kê năm có 29/84 đơn vị đã phát sinh lãi ổn định,tăng 8 đơn vị so với cùng kỳ

2.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH TÍN DỤNG KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI PHÒNG GIAO DỊCH ACB NGUYỄN HỮU HUÂN 2.2.1 Quy trình thẩm định:

Quy trình thẩm định luôn gắn liền với quy trình cho vay và quản lý tíndụng,là một khâu quan trọng và xuyên suốt trong quá trình cho vay, được soạnthảo với mục đích giúp cho quá trình cho vay diễn ra một cách thống nhất, khoahọc, hạn chế phòng ngừa rủi ro và nâng cao chất lượng tín dụng, góp phần đápứng ngày một tốt hơn nhu cầu vay vốn của khách hàng Để nắm bắt được quytrình thẩm định, vì vậy không thể tách rời nó khỏi quy trình cho vay và quản lýtín dụng Quy trình này cũng xác định người thực hiện công việc và trách nhiệmcủa các cán bộ liên quan trong quá trình vay

Tại Ngân hàng TMCP Á Châu, quy trình cho vay khách hàng doanh nghiệpđược bắt đầu từ khi Cán bộ tín dụng bộ phận quan hệ trực tiếp tiếp nhận hồ sơkhách hàng và kết thúc khi tất toán thanh lý hợp đồng tín dụng, được tiến hànhtheo trình tự ba giai đoạn:

- Thẩm định trước khi cho vay.

- Kiểm tra, giám sát trong khi cho vay

- Kiểm tra, giám sát, tổ chức thu hồi nợ sau khi cho vay

Được tiến hành cụ thể theo các bước:

Bước 1: Marketing/tiếp thị

Bước 2: Tiếp nhận hồ sơ vay vốn/ đánh giá thẩm định

Bước 3: Phân tích, thẩm định khách hàng vay vốn

Bước 4: Phân tích, thẩm định dự án đầu tư, phương án sản xuất kinhdoanh

Bước 5: Phân tích các biện pháp bảo đảm tiền vay

Bước 6: Dự kiến lợi ích của Ngân hàng nếu khoản vay được phê duyệt.Bước 7: Chấm điểm tín dụng và xếp hạng khách hàng

Bước 8: Lập báo cáo thẩm định cho vay

Bước 9: Tái thẩm định

Bước 10: Xác định phương thức và nhu cầu cho vay

Bước 11: Xem xét khả năng nguồn vốn và điều kiện thanh toán củaPhòng giao dịch/ Chi nhánh/ Hội sở chính

Bước 12: Phê duyệt khoản vay

Bước 13: Ký kết hợp đồng tín dụng, hợp đồng bảo đảm tiền vay, giaonhận giấy tờ và tài sản đảm bảo

Bước 14: Giải ngân

Bước 15: Kiểm tra, giám sát khoản vay

Bước 16: Thu nợ gốc, lãi và phí khoản vay

Bước 17: Thanh lý hợp đồng tín dụng

Bước 18: Giải chấp tài sản bảo đảm

Quá trình thẩm định tín dụng trong cho vay doanh nghiệp được tiến hành

từ bước 2 đến bước 9 Chi tiết quy trình thẩm định tại Phòng giao dịch ACBNguyễn Hữu Huân như sau:

 Tiếp nhận hồ sơ vay vốn/ đánh giá thẩm định:

Sơ đồ dưới đây tóm tắt quy trình tiếp nhận vốn vay, quy trình đánh giá và thẩmđịnh:

Khi một khách hàng có nhu cầu đề nghị Ngân hàng TMCP Á Châu cungcấp các sản phẩm tín dụng, CBTD trao đổi với khách hàng, và tuỳ thuộc là kháchhàng cũ hay mới, để xác định những nội dung sau:

+ Tìm hiểu về hoạt động kinh doanh của khách hàng, cấu trúc hoạt động,

vị thế khách hàng trong ngành nghề khách hàng đang kinh doanh, tiêuchuẩn đội ngũ quản lý

+ Mục đích vay vốn

Qua thảo luận ban đầu tại doanh nghiệp, hoặc tại trụ sở ngân hàng, cán bộtín dụng chịu trách nhiệm tập hợp tất cả các thông tin chi tiết cần thiết để phục vụcho việc lập tờ trình tín dụng

Trong giai đoạn ban đầu này, CBTD cần xác định xem:

+ Liệu dự án, phương án sắp được tài trợ có nằm trong phạm vi và khảnăng tổ chức của khách hàng hay không Việc xác định này sẽ phụthuộc vào mục đích của khách hàng, sự thành công của khách hàngcho đến thời điểm hiện tại, kế hoạch kinh doanh của khách hàng cótham chiếu các dự án/ phương án đã hoàn thành trước đó

Phỏng vấn

Đánh giá sơ bộ

hồ sơ nếu cần thiết

Kiểm tra lịch sử quan hệ tín dụng

Đạt yêu cầu Kiểm tra hồ sơ

Đạt yêu cầu

Chấp nhận hồ sơ

Chuyển sang quy trình thẩm định tín dụng

thêm thông tin

Yêu cầu bổ sung thêm thông tin

Không đạt

Không đạt

Đạt yêu cầu

+ Đề xuất cấp tín dụng có phù hợp với chiến lược của Ngân hàng TMCP

Á Châu, với chính sách tín dụng của Ngân hàng TMCP Á Châu trongtừng giai đoạn, dư nợ của các bên liên quan

Nếu phù hợp, CBTD hướng dẫn khách hàng về hồ sơ vay vốn, đầu mốitiếp nhận hồ sơ, kiểm tra tính đầy đủ, hợp pháp hợp lệ của các tài liệu

- Sau khi nhận được đề xuất vay vốn của khách hàng, CBTD xem xét lại chitiết hồ sơ vay vốn, đảm bảo đã nhận được tất cả thông tin, tài liệu cần thiết.Tại giai đoạn này, chi tiết về tài sản đảm bảo đưa ra đã được thu thập, baogồm cả các bằng chứng về quyền sở hữu

- Sau khi rà soát toàn bộ tài liệu, CBTD sẽ chuyển bộ tài liệu này cho CBTDquản lý giải ngân cùng với Hồ sơ vay vốn để rà soát

- CBTD quản lý giải ngân vào sổ đăng ký hồ sơ để đảm bảo rằng hồ sơ tíndụng được xử lý hiệu quả và để ghi chép kết quả của hồ sơ khi quyết địnhđược đưa ra (chấp thuận hoặc từ chối)

- CBTD quản lý giải ngân sẽ kiểm tra tính đầy đủ, danh mục rà soát hồ sơ tàiliệu phải tích những phần hồ sơ tài liệu đã đủ Việc soát xét hồ sơ vay vốnphải được thực hiện đồng thời trong suốt quá trình phân tích và phê duyệttín dụng và phải được hoàn tất đầy đủ để đảm bảo rằng không có sự chậmtrễ không cần thiết nào trong quá trình soát xét sự đầy đủ của tài liệu thuthập được

CBTD lưu giữ các tài liệu làm việc, để bổ sung các báo cáo/ biên bản họp,nội dung cuộc họp và các tài liệu khác có liên quan đến hoạt động quản lý hàngngày đối với khoản vay

Nếu xảy ra trường hợp thiếu sót hoặc có nhu cầu bổ sung tài liệu, CBTD quản lý giải ngân yêu cầu CBTD sửa đổi thiếu sót đó CBTD quản lý giải ngân phải ghi nhật ký để theo dõi việc nhận lại các thông tin và tài liệu đã yêu cầu

 Phân tích thẩm định khách hàng vay vốn:

- CBTD có trách nhiệm quản lý quá trình xử lý hồ sơ tín dụng từ đầu đến khi

có quyết định cuối cùng CBTD sẽ đánh giá hồ sơ tín dụng trên cơ sở rủi

ro không trả được nợ của khách hàng và những tổn thất có thể xảy ra trongtrường hợp gặp rủi ro

- Khi đánh giá một hồ sơ xin cấp tín dụng, CBTD cần xem xét tất cả các rủi

ro có liên quan

- Tài sản thế chấp: CBTD cần thiết lập định giá giá trị cho bất cứ tài sản nàođược dùng làm tài sản thế chấp cho Ngân hàng Trước khi chấp nhận tài sảnthế chấp, CBTD cần kiểm tra tài sản đó Việc kiểm tra trực tiếp tại hiệntrường này là một phần công việc của quá trình rà soát và đánh giá khoản vay.CBTD, cán bộ thẩm định nghiên cứu và thẩm định hồ sơ vay vốn theonhững nội dung sau:

 Tìm hiểu và phân tích về khách hàng, tư cách và năng lực pháp lý,năng lực điều hành, năng lực quản lý sản xuất kinh doanh, mô hình tổ chức, bốtrí lao động trong doanh nghiệp

a Tìm hiểu chung về khách hàng

b Điều tra tư cách và năng lực pháp lý.

c Mô hình tổ chức, bố trí lao động của doanh nghiệp

d Tìm hiểu và đánh giá khả năng quản trị điều hành của Ban lãnhđạo

 Thẩm định đánh giá khả năng tài chính:

+ Kiểm tra tính chính xác của báo cáo tài chính: Xem xét mức độ tin cậy,chính xác của báo cáo tài chính Việc kiểm tra bao gồm xem xét các nguồn sốliệu, dữ liệu do doanh nghiệp lập, chế độ kế toán áp dụng, tính chính xác của sốliệu kế toán

+Phân tích đánh giá tình hình hoạt động và khả năng tài chính: tình hìnhsản xuất và bán hàng, phân tích về tài chính khách hàng

 Phân tích tình hình quan hệ với Ngân hàng:

CBTD xem xét tình hình quan hệ với Ngân hàng của khách hàng trênnhững khía cạnh sau.( Lưu ý rằng việc tìm hiểu thông tin không chỉ dừng lại ởtình hình hiện tại, mà còn cả tình hình trong quá khứ):

a Xem xét quan hệ tín dụng:

- Đối với chi nhánh cho vay chính và chi nhánh khác trong hệ thống Ngân hàngTMCP Á Châu:

+ Dư nợ ngắn, trung và dài hạn (nêu rõ nợ quá hạn)

+ Mục đích vay vốn của các khoản vay

+ Doanh số cho vay, thu nợ

+ Số dư bảo lãnh/ thư tín dụng

b Xem xét quan hệ tiền gửi:

- Tại Ngân hàng TMCP Á Châu:

+ Số dư tiền gửi bình quân

+ Doanh số tiền gửi, tỷ trọng so với doanh thu

- Tại các tổ chức tín dụng khác:

+ Số dư tiền gửi bình quân

+ Doanh số tiền gửi, tỷ trọng so với doanh thu

 Phân tích, thẩm định dự án đầu tư, phương án sản xuất kinh doanh:

- Đưa ra kết luận về tính khả thi hiệu quả về mặt tài chính của phương án sảnxuất kinh doanh/dự án đầu tư, khả năng trả nợ và những rủi ro có thể xẩy ra để phục