I – Nghiªn cøu ph¶ hÖ Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu ph¶ hÖ lµ ph¬ng ph¸p nghiªn cøu sù di truyÒn cña mét tÝnh tr¹ng nhÊt định, trên những ngời thuộc cùng dòng họ, qua nhiều thế hệ, để xác định[r]
Trang 1GIÁO VIÊN: Dương Thanh PTDT bán trú THCS Chiềng Nơi
Trang 2Di truyền học là gì ? Vai trò của di truyền học ?
- Di truyền học nghiên cứu cơ sở vật chất, cơ chế, tính quy
luật của hiện t ợng di truyền và biến dị.
- Di truyền học có vai trò quan trọng không chỉ về lý thuyết
mà còn có giá trị thực tiễn cho khoa học chọn giống và y học,
đặc biệt trong Công nghệ sinh học hiện đại.
Trang 3ChươngưV:ưưdiưtruyềnưhọcưngười
Trang 4? Việc nghiên cứu di truyền ng ời gặp những khó khăn nào.
? Việc nghiên cứu di truyền ng ời gặp những khó khăn nào.
- Người sinh sản ch m ậ và đẻ ớt con
- Vỡ lý do xó hội khụng thể ỏp dụng cỏc phương phỏp lai và gõy đột biến
- Người sinh sản ch m ậ và đẻ ớt con
- Vỡ lý do xó hội khụng thể ỏp dụng cỏc phương phỏp lai và gõy đột biến
Từ những khó khăn trên, việc nghiên cứu di truyền ng ời phải có
đồng sinh
3 Nghiên cứu tế bào
4 Các ph ơng pháp khác
Trang 6I – Nghiên cứu phả
Khi theo dõi sự di truyền tính trạng màu mắt (nâu: hoặc đen:
hoặc ) qua 3 đời của hai gia đình khác nhau, ng ời ta lập đ ợc hai sơ đồ phả hệ
nh sau: Đời ông bà (P)
Đời con (F1)
Sơ đồ phả hệ của hai gia đình
a( Có bà ngoại mắt nâu) và b (có ông nội mắt nâu)
Trang 7I – Nghiên cứu phả
hệ Em hãy đọc ví dụ 1 sgk (78) :
Khi theo dõi sự di truyền tính trạng màu mắt (nâu: hoặc đen:
hoặc ) qua 3 đời của hai gia đình khác nhau, ng ời ta lập đ ợc hai sơ đồ phả hệ
nh sau: Đời ông bà (P)
Đời con (F1)
Sơ đồ phả hệ của hai gia đình
a( Có bà ngoại mắt nâu) và b (có ông nội mắt nâu)
Đời cháu (F2)
+ Mắt nâu là tính trạng trội vì: F1 có 100% mắt nâu, F2 có 3mắt nâu 1mắt đen
- Mắt nâu, mắt đen tính trạng nào là trội? Vì sao?
- Sự di truyền màu mắt có liên quan đến giới tính không?Tại sao?
+ Không liên quan đến giới tính vì: Tính trạng mắt nâu
và mắt đen có ở cả hai giới
Trang 8I – Nghiên cứu phả hệ
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là gì ? Tại sao ng ời
ta dùng ph ơng pháp đó để nghiên cứu ?
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là gì ? Tại sao ng ời
ta dùng ph ơng pháp đó để nghiên cứu ?
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph
ơng pháp nghiên cứu sự di truyền của
một tính trạng nhất định, trên những
ng ời thuộc cùng dòng họ, qua nhiều thế
hệ, để xác định đặc điểm di truyền của
tính trạng đó.
Trang 9I – Nghiên cứu phả
do moọt gen quy ủũnh Ngửụứi vụù khoõng maộc beọnh ( ) laỏy choàng khoõng maộc beọnh ( ), sinh ra con maộc beọnh chổ laứ con trai ( )
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph ơng pháp
nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất
định, trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua
nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền của tính
trạng đó.
Em haừy veừ sụ ủoà phaỷ heọ cuỷa trửụứng hụùp treõn vaứ traỷ lụứi caực caõu hoỷi sau :
1.Beọnh maựu khoự ủoõng do gen troọi hay gen laởn quy ủũnh? vỡ sao ?
2 Beọnh do moọt gen hay nhieàu gen quy ủũnh ?
3 Sửù di truyeàn maựu khoự ủoõng coự lieõn quan ủeỏn giụựi tớnh hay khoõng? Taùi sao ?
- Sơ đồ phả hệ P
F1
Trang 10-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy
định
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy
định
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph ơng
pháp nghiên cứu sự di truyền của một tính
trạng nhất định, trên những ng ời thuộc
cùng dòng họ, qua nhiều thế hệ, để xác
định đặc điểm di truyền của tính trạng đó
Trang 11nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất
định, trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua
nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền của tính
trạng đó
3 Sinh 3
1 Sinh đôi
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy định
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy định
Trang 12I – Nghiên cứu phả hệ
II – Nghiên cứu trẻ đồng sinh
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph ơng pháp
nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất
định, trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua
nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền của tính
trạng đó
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy định
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy định
Sinh đôi
Trang 13nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất định,
trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua nhiều thế hệ,
để xác định đặc điểm di truyền của tính trạng đó
Thụ tinh
Hợp tử phõn bào
Phụi bào tách nhau
PHễI
Trang 141- Trẻ đồng sinh cùng trứng và khác trứng
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph ơng pháp
nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất
định, trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua
nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền của tính
trạng đó
Sơ đồ 28.2a Sơ đồ28.2 b
1 trứng kết hợp 1 tinh trựng tạo 1 hợp tử 2 trứng kết hợp 2 tinh trựng tạo 2 hợp tử
1 hợp tử nguyờn phõn -> 2 phụi bào -> 2 cơ thể giống nhau
2 hợp tử nguyờn phõn
2 phụi bào ->2 cơ
thể khỏc nhau Cùng kiểu gen Khác kiểu gen
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy định
-Gen quy định tính trạng là gen trội hay lặn
-Gen đó nằm trên NST th ờng hay giới tính
- Tính trạng do một gen hay nhiêu gen quy định
Trang 15I – Nghiên cứu phả hệ
II – Nghiên cứu trẻ đồng sinh
-Một trứng + một tinh trùng cùng kiểu gen –
Hợp tử phân bào
Phôi
Hình 28.2 Sơ đồ hình thành trẻ đồng sinh a) Sinh đôi cùng trứng b) Sinh đôi khác trứng
Thụ tinh
1- Trẻ đồng sinh cùng trứng và khác trứng
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph ơng
pháp nghiên cứu sự di truyền của một tính
trạng nhất định, trên những ng ời thuộc cùng
dòng họ, qua nhiều thế hệ, để xác định đặc
điểm di truyền của tính trạng đó
Trang 16Số trứng tham gia thụ tinh
Kiểu gen Kiểu hình Giới tính
Em hãy hoàn thiện bảng phân biệt trẻ
đông sinh cùng trứng và khác trứng
1 trứng 2 hoặc nhiều
trứng
Cùng kiểugen
Khác kiểu gen
Giống nhau nhiều
Giống nhau ít Cùng giới Cùng hoặc
thuộc cùng dòng họ, qua nhiều thế hệ, để
xác định đặc điểm di truyền của tính trạng
đó
Trang 17nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất
định, trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua
nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền của
tính trạng đó
Trang 18-Nghiên cứu trẻ đồng sinh cho ta biết :
+ Tính trạng nào phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen
+ Tính trạng nào dễ bị biến đổi do tác
động của môi tr ờng tự nhiên và xã hội.
Ph ơng pháp nghiên cứu phả hệ là ph ơng pháp
nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất
định, trên những ng ời thuộc cùng dòng họ, qua
nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền của tính trạng đó
Trang 19Ti Tư29ư:ưphươngưphápưnghiênưcứuưdiưtruyềnưngười Ế
Ti Tư29ư:ưphươngưphápưnghiênưcứuưdiưtruyềnưngười Ế
Trang 21- Bệnh bạch tạng do gen trội hay gen lặn qui định?
- Gen nằm trên NST th ờng hay NST giới tính?
- Viết kiểu gen của từng ng ời trong phả hệ ? ( Về nhà )
- Bệnh bạch tạng do gen trội hay gen lặn qui định?
- Gen nằm trên NST th ờng hay NST giới tính?
- Viết kiểu gen của từng ng ời trong phả hệ ? ( Về nhà )
Sơ đồ phả hệ bệnh bạch tạng
Bệnh bạch tạng
Ng ời bình th ờng
Ng ời mắc bệnh
Trang 2215 10